PL178064B1 - Sposób nadawania właściwości antyelektrostatycznych wyrobom włókienniczym - Google Patents

Abstract

1. Sposób nadawania wlasciwosci antyelektrostatycznych wyrobom wlókienniczym, z wykorzystaniem dodatków przewodzacych prad elektryczny takich, jak sadza, grafit, spro- szkowane metale, znamienny tym, ze wyroby wlókiennicze drukuje sie pasta drukarska w postaci mieszaniny dodatku przewodzacego prad elektryczny, srodka wiazacego, zagesz- czenia emulsyjnego lub syntetycznego oraz srodka sieciujacego, zawierajaca 10 - 25 czesci wagowych dodatku przewodzacego prad, 9-12,5 czesci wagowych srodka wiazacego, 3 - 6%, w stosunku do masy srodka wiazacego, srodka sieciujacego i 55 - 60 czesci wagowych zage- szczenia emulsyjnego lub syntetycznego, sporzadzona przez zmieszanie, zhomogenizowa- nie w temperaturze 20 - 25°C w czasie 25 - 60 minut i przecieranie przez sito jej skladników, korzystnie stosujac nadruk o wzorze ciaglym, na przyklad w postaci kratki, w której odleglosc miedzy liniami kratkujacymi jest nie wieksza niz 10 mm, zas grubosc tych linii nie mniejsza niz 0,5 mm. P L 178064 B 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób nadawania właściwości antyelektrostatycznych wyrobom włókienniczym, zwłaszcza w postaci tkanin, dzianin i włóknin.

Znany jest sposób nadawania wyrobom włókienniczym właściwości elektroprzewodzących, polegający na dodaniu do tych wyrobów włókien elektroprzewodzących stalowych, chromowo-niklowych, powierzchniowo metalizowanych, zawierających wewnątrz lub na powierzchni dodatki przewodzące prąd takie, jak sadza, grafit, sproszkowane metale i półprzewodniki.

Z polskich opisów patentowych nr nr 110 128 i 110 244, opisów patentowych USA nr nr 4378226 i 4336028 oraz z opisu patentu europejskiego nr 0035406 są znane sposoby nadawania przewodnictwa elektrycznego włóknom poliakrylonitrylowym i poliamidowym, polegające na koordynacyjnym wiązaniu siarczków miedziawych z grupami funkcyjnymi tych włókien oraz sposoby nadawania przewodnictwa włóknom polietylenowym i polipropylenowym, polegaj ące na szczepieniu na powierzchni tych włókien kopolimerów zawieraj ących ugrupowania zdolne do - koordynacyjnego wiązania miedzi jednowartościowej.

Z polskiego opisu patentowego nr 114 853 jest znany sposób nadawania przewodnictwa elektrycznego włóknom - poliakrylonitrylowym i modakrylowym, polegający na katalitycznej aktywacji tych włókien przy użyciu chlorku cynawego lub palladowego, a następnie chemicznym ich metalizowaniu za pomocą kompleksowych związków miedzi, niklu, srebra i ołowiu.

Znany z polskiego opisu patentowego nr 115 631 sposób nadawania przewodnictwa elektrycznego włóknom poliakrylonitrylowym i włóknom z kopolimerów poliakrylonitrylowych polega na katalitycznym aktywowaniu tych włókien związkami srebra, które w następnej kąpieli poddaje się redukcji, po czym włókna metalizuje się chemicznie kompleksowymi związkami miedzi.

Znane dotychczas sposoby umożliwiają nadawanie właściwości elektroprzewodzących głównie luźnym włóknom lub przędzy, które stanowią kilku- lub co najwyżej kilkunastoprocen178 064 towy dodatek do tkanin czy włóknin wytwarzanych z włókien nie przewodzących. Nadto sposoby te nie zapewniają otrzymania jednorodnej mieszaniny włókien przewodzących z włóknami nie przewodzącymi, a nadana tymi sposobami zdolność przewodzenia jest nietrwała, zróżnicowana na powierzchni wyrobu i ulega obniżeniu zarówno po wielokrotnym praniujak i z upływem czasu w wyniku procesu starzenia. Znane sposoby są nadto nieekonomiczne, a otrzymane tymi sposobami wyroby drogie.

Sposób nadawania właściwości antyelektrostatycznych wyrobom włókienniczym, według wynalazku polega na tym, że wyroby włókiennicze drukuje się pastą drukarską w postaci mieszaniny dodatku przewodzącego prąd elektryczny takiego, sadza, grafit, sproszkowany metal, środka wiążącego, zagęszczenia emulsyjnego lub syntetycznego oraz środka sieciującego. Jako dodatek przewodzący prąd stosuje się korzystnie sadzę lub sproszkowaną miedź, w ilości 10-25 części wagowych, jako środek wiążący stosuje się korzystnie kopolimery na bazie akrylanu etylu, akrylanu metylu oraz amidu kwasu akrylowego, w ilości 9-12,5 części wagowych, jako środek sieciujący stosuje się korzystnie aldehyd glutarowy w ilości 3 - 6% wagowych w stosunku do masy środka wiążącego, zaś zagęszczenie emulsyjne lub syntetyczne stosuje się w ilości 55 - 60 części wagowych. Wyroby włókiennicze drukuje się stosując korzystnie nadruk o wzorze ciągłym, na przykład w postaci kratki, w której odległość między liniami kratkującymi jest nie większa niż 10 mm, zaś grubość tych linii nie mniejsza niż 0,5 mm. Pastę sporządza się przez zmieszanie, zhomogenizowanie w temperaturze 20 - 25°C w czasie 25 - 60 minut i przecieranie przez sito jej składników. Wyrób z naniesionym drukiem poddaje się suszeniu i dogrzewaniu w temperaturze 40 - 150°C w czasie 1-60 minut.

Sposób według wynalazku umożliwia nadanie właściwości antyelektrostatycznych wyrobom włókienniczym, zwłaszcza w postaci tkanin, dzianin lub włóknin, wykonanym z włókien naturalnych, syntetycznych bądź ich mieszanin, a nadana im sposobem według wynalazku zdolność odprowadzania ładunków elektrycznych jest trwała i nie maleje nawet po wielokrotnym praniu w środowisku silnie alkalicznym z dodatkiem anionowych i niejonowych związków powierzchniowo-czynnych. Drukowane sposobem według wynalazku wyroby włókiennicze są odporne na działanie czynników atmosferycznych, wykazują dobrą odporność na tarcie suche i mokre, pot, starzenie się, a także charakteryzują się dobrymi właściwościami odprężnymi i nie usztywniają wyrobu. Ponadto sposób według wynalazkujest prosty w realizacji, może być z powodzeniem realizowany w każdym oddziale wykończalni oraz ekonomiczny. Sposób według wynalazku ilustruj ą bliżej poniższe przykłady.

Przykład I.

W pojemniku umieszczono 10 części wagowych sadzy, 30 części wagowych wodnej dyspersji mieszaniny środka wiążącego i sieciującego zawierającej w procentach wagowych: 40% samosieciującego kopolimeru na bazie akrylanu etylu i amidu kwasu akrylowego, 2% aldehydu glutarowego i 58% wody oraz 60 części wagowych zagęstnika syntetycznego w postaci mieszaniny o składzie w procentach wagowych: 20% polioctanu winylu, 50% oleju mineralnego, 4% oksyetylowanego alkiloarylosulfonianu sodowego i 26% wody. Zawartość pojemnika mieszano następnie przy pomocy mieszadła w czasie 40 minut w temperaturze 20°C aż do uzyskania dyspersji o konsystencji miodu. Sporządzoną pastę przecierano przez sito i umieszczono w korycie drukarki wałowej. Pastę nanoszono na tkaninę bawełnianą za pomocą wałów o miedzianej powierzchni, na której był wyryty wzór w postaci kratki o grubości linii 1 mm, w której odległość między liniami kratkującymi była równa 7 mm. Zadrukowaną tkaninę suszono w temperaturze 130°C w czasie 5 minut, po czym zbadano jej rezystywność powierzchniową w warunkach wilgotności względnej powietrza równej 25%. Średnia rezystywność powierzchniowa zadrukowanej tkaniny była równa 4,3 x 10⁶ Ω

Przykład II.

W pojemniku umieszczono 20 części wagowych grafitu o średniej wielkości cząstek poniżej 5 pm, 25 części wagowych wodnej dyspersji mieszaniny środka wiążącego i sieciującego zawierającej w procentach wagowych: 50% samosieciującego kopolimeru na bazie akrylanu metylu i amidu kwasu akrylowego, 3% aldehydu glutarowego i 47% wody oraz 55 części wago4

178 064 wych zagęszczenia syntetycznego w postaci mieszaniny zawierającej w procentach wagowych: 15% mieszaniny kopolimerów akrylanu butylu i etylu, 10% soli sodowej karboksymetyloskrobi i 75% wody. Zawartość pojemnika homogenizowano następnie za pomocą homogenizatora w temperaturze 25°C w czasie 25 minut aż do uzyskania konsystencji pasty.

Sporządzoną pastę przecierano następnie przez siatkę z włókna poliestrowego. Przygotowaną pastą drukowano dzianinę wykonaną z mieszanki poliester-bawełna na drukarce sitowej płaskiej, przy czym pastę nalewano na szablon wykonany z włókna poliestrowego i przecierano ją przez szablon za pomocąprzecieraków. Dzianinę z nadrukiem antyelektrostatycznym suszono w temperaturze 150°C w czasie 3 minuty, po czym oznaczano jej rezystywność powierzchniową w warunkach wilgotności względnej powietrza równej 25%. Średnia rezystywność powierzchniowa zadrukowanej dzianiny była równa 3,6 x 10⁷ Ω .

Przykład III.

W pojemniku umieszczono 25 części wagowych sproszkowanej miedzi o wielkości cząstek 2-5 pm, 15 części wagowych wodnej dyspersji środka wiążącego zawierającej w procentach wagowych: 60% amidu kwasu akrylowego i 40% wody, 0,27 części wagowych aldehydu glutarowego jako środka sieciującego oraz 60 części wagowych zagęszczenia emulsyjnego w postaci mieszaniny o składzie w procentach wagowych: 75% benzyny lakowej ,15% wody i 10% emulgatora, w którym 80% wagowych stanowiła sól sodowa karboksymetyloskrobi i 20% stanowiły oksyetylowany alkohol tłuszczowy zawierający 12 atomów węgla w cząsteczce i oksyetylowany alkilofenol o średnim stopniu etoksylowania równym 8, zmieszane w proporcji 60:40. Zawartość pojemnika mieszano następnie przy użyciu mieszalnika z szybkoobrotowymi mieszadłami w czasie 60 minut w temperaturze 20°C aż do uzyskania konsystencji pasty. Sporządzoną pastę przecierano następnie przez siatkę poliestrową i umieszczono w cylindrze szablonu drukarki sitowej rotacyjnej. Pod toczącym się szablonem drukarki przesuwano włókninę wykonaną z włókien polipropylenowych. Włókninę zadrukowanąpastąantyelektrostatyczną suszono w temperaturze 80°C w czasie 15 minut, po czym zbadano jej rezystywność powierzchniową w warunkach wilgotności względnej powietrza równej 25%. Średnia rezystywność powierzchniowa zadrukowanej włókniny wynosiła 5,0 x 10⁵ Ω.

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 70 egz.

Cena 2,00 zł.

Claims (4)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Sposób nadawania właściwości antyelektrostatycznych wyrobom włókienniczym, z wykorzystaniem dodatków przewodzących prąd elektryczny takich, jak sadza, grafit, sproszkowane metale, znamienny tym, że wyroby włókiennicze drukuje się pastą drukarską, w postaci mieszaniny dodatku przewodzącego prąd elektryczny, środka wiążącego, zagęszczenia emulsyjnego lub syntetycznego oraz środka sieciującego, zawierającą 10 - 25 części wagowych dodatku przewodzącego prąd, 9-12,5 części wagowych środka wiążącego, 3 - 6%, w stosunku do masy środka wiążącego, środka sieciującego i 55 - 60 części wagowych zagęszczenia emulsyjnego lub syntetycznego, sporządzoną przez zmieszanie, zhomogenizowanie w temperaturze 2θ - 25°C w czasie 25 - 60 minut i przecieranie przez sito jej składników, korzystnie stosując nadruk o wzorze ciągłym, na przykład w postaci kratki, w której odległość między liniami kratkującymi jest nie większa niż 10 mm, zaś grubość tych linii nie mniejsza niż 0,5 mm.
2. 2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że jako dodatek przewodzący prąd elektryczny stosuje się korzystnie sadzę lub sproszkowaną miedź.
3. 3. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że jako środek sieciujący stosuje się korzystnie aldehyd glutarowy.
4. 4. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że jako środek wiążący stosuje się korzystnie kopolimery na bazie akrylanu etylu, metylu i amidu kwasu akrylowego.