PL16787B1 - Sposób zmetniania emalij i glazur. - Google Patents

Description

Znane srodki do zmetniania na bialo emalij zelaznych (na zelazie), jaknp. tlenek cyny, dzialaja zasadniczo dzieki swemu me¬ chanicznemu rozproszeniu w masie emalji, nie rozpuszczajac sie w niej (porównaj: J.Grunwald „Theorie und Praxis der Blech- unid GussemaillinduiSitrie), Te znane srod¬ ki zmetniajace dodaje sie do skladników glazur wzglednie emalji przy mieleniu w mlynie emaljowym, przyczem dodatek tych srodków zmetniajacych wogóle, np. przy tlenku cynowym i cyrkonowym, waha sie miedzy 5 — 10% wagi stopionej emalji.Wynalazek niniejszy opiera sie na stwierdzeniu, ze zmetnienie glazur i emalij mozna wywolac przez gazy, wywiazane podczas procesu stapiania lub wypalania, a mianowicie skutkiem tworzenia sie w emalji drobno rozproszonych pecherzyków gazu lub pary, dzialajacych wskutek zalamania lub odchylania swiatla.Takie zmetnienie osiaga sie wedlug wy¬ nalazku przez stosowanie gazowych srod¬ ków zmetniajacych pozostajacych w pola¬ czeniu ze znanemi stalemi srodkami zmet¬ nia jacemi w taki sposób, ze ilosc srodkówzmetniajacych stalych jest tak nieznaczna, iz ongi £ama przez sie nie moglaby wywolac * zmetnienia, które chube. Wywolanie zmetnienia na bialo e- malji przez pecherzyki gazowe otwiera dla przemyslu danego nowe drogi. Przy tego ro* dzaju zmetnieniu nie idzie o taka ilosc srod¬ ka zmetniajacego, jak przy znanych sposo¬ bach zmetniania na bialo emalji, by przez jego nierozpuszczalnosc i mialki rozdzial w emalji wywolac zmetnienie, a tylko o wy¬ wolanie przez wytworzona ilosc gazu zala¬ mania swiatla.Wynalazek polega na tern, ze takie pe¬ cherzyki gazowe moga przynajmniej cze¬ sciowo zastapic zwykle stale srodki zmet¬ niajace, gdyz swiadomie pozwala sie na ich powstawanie w emalji w takiej ilosci, iz za¬ lamanie swiatla, wywolane przez te peche¬ rzyki gazowe, powoduje zmetnienie na bia¬ lo. Sposdb wedlug wynalazku opiera sie wiec swiadomie na wytwarzaniu zmetnienia gazowego przy wspóldzialaniu zwyklych srodków zmetniajacych.Postep pod wzgledem ekonomicznym o- siaga sie przez znaczne zaoszczedzenie srodków zmetniajacych, jakich dotychczas uzywano w ilosciach od 5 — 10% do zmet¬ nienia, stosujac znacznie mniejsze ich ilosci, a pomimo to osiaga sie wydatne bardzo zmetnienie. Podczas gdy dotychczas, nawet gdyby pecherzyki gazowe wytwarzaly sie przypadkowo, zmetnianie pecherzykami ga- zowemi jest zbyteczne, to wedlug wynalaz¬ ku zmetnianie gazowe wystepuje na pierw¬ szy plan tak dalece, ze uzycie zmetniania srodkami stalemi jest znacznie zmniejszone, albo nawet zupelnie zbyteczne.Takie zmetnienie mozna wedlug wyna¬ lazku niniejszego osiagnac, przeprowadza¬ jac zwiazki, np. nieorganiczne zwiazki cyr¬ konu, cyny, tytanu, glinu, antymonu i po¬ dobne znane srodki zmetniajace, w orga¬ niczne zwiazki wzglednie w organiczny ze¬ spól adeorbcyjny celowo o charakterze ko¬ loidalnym, w którym skladnik gazotwórezy, przechodzacy w emalji w gaz, jest tak du¬ zy, ze juz stosunkowo niewielka ilosc istot- .nie stalego srodka zmetniajacego wystar¬ cza do wywiazania ilosci gazu, koniecznej do zmetniania, tak iz staly skladnik po wy¬ paleniu emalji zawarty jest w niej w tak malej ilosci, ze nie moze byc brany pod u- wage jako jedynie staly czynnik zmetnia¬ jacy.Zmetnienie przeto zostaje osiagniete przez wytwarzanie drobno rozproszonych w emalji pecherzyków gazu substancji, wy¬ dzielajacej gaz, przy wspóldzialaniu zna¬ nej jako srodek zmetniajacy i w masie e- malji pozostajacej nierozpuszczalnej sub¬ stancji, która jest uzywana tylko w tak nie¬ znacznej ilosci, ze sama przez sie nie ma znaczenia dla zmetnienia, a sluzy przewaz¬ nie tylko jako nosnik albo rozpraszacz pe¬ cherzyków gazowych.A zatem zmetnianie wedlug wynalazku niniejszego polega nie, jak w znanych spo¬ sobach, na drobnem rozproszeniu srodka zmetniajacego w masie emalji, lecz na zmet nianiu zapomoca pecherzyków gazu, które wywiazuja sie we wlasciwych ilosciach z tych materjalów przy stapianiu skladników glazury lub przy wypalaniu emalji.Przy takiem zmetnianiu gazami wazna jest zatem rzecza, nie ilosc srodka zmetnia¬ jacego, którego drobne rozproszenie w ma¬ sie emalji bez rozpuszczania sie w nim po¬ wodowalo dawniej zmetnienie, lecz ilosc ga¬ zu, wywiazywanego przez srodek zmetnia¬ jacy w masie emalji.Dlatego tez zwiazki wzglednie zespoly, zawierajace duzo skladnika ulatniajacego sie, zmetniaja juz w ilosciach znacznie mniejszych od ilosci zwyklych dodatków, stanowiac zaledwie ich ulamki. Zmetnienie polega tu na tern, ze srodek zmetniajacy do¬ daje sie w ilosci nie wiekszej,, niz to jest ko¬ nieczne do wywiazania ilosci gazu, wystar¬ czajacej i niezbednej do zmetnienia i bez u- szkodzenia przez wywiazujace sie peche¬ rzyki gazu powierzchni emalji. — 2 —1 Takiezwiazki lub kompleksy odszczepia- jace gazy mozna otrzymywac znanemi spo¬ sobami. Mozna jednak równiez np. tlenek cyrkonu albo krzemian cyrkonu rozpuscic w alkaliach lub alkaljach ziemnych i na ich koloidalne roztwory dzialac zwiazkami or- ganicznemi, jak kwasami, przeprowadzajac je w ten sposób w zwiazki lub zespoly ad- sorbcyjme ze skladnikiem ulatniajacym sie lub rozkladajacym sie, wzglednie przecho¬ dzacym w gaz przy wypalaniu emalji.Przy wytwarzaniu takich produktów na¬ lezy stosowac przy 'suszeniu tylko bardzo niskie temperatury, aby nie zniszczyc sklad¬ nika, wywolujacego zmetnienie gazowe.Te zwiazki wzglednie zespoly stosuje sie zgodnie z wynalazkiem niniejszym w tak malych ilosciach, iz nieorganiczny skladnik nierozpuszczalny w emalji nie moze wywo¬ lac wystarczajacego zmetnienia.Gdyby natomiast taki srodek zmetniaja¬ cy uzyc w ilosci dotychczas stosowanej, to nastapiloby tak obfite wydzielenie piany, iz srodek ten bylby wogóle niezdatny do wy¬ wolywania zmetnienia. Jest to zrozumiale, poniewaz dla zmetnienia gazowego ma zna¬ czenie jedynie objetosc wywiazanego gazu, którego ciezar jest oczywiscie znikomo ma- ly.Zdatnosc srodka zmetniajacego jest tern mniejsza, im mniejsza jest temperatura je¬ go lotnosci. Stosowanie substancyj, których temperatura rozkladu lezy ponizej tempera¬ tury topliwosci emalji, opiera sie na tern, ze zostaja one utrzymane w emalji w skladni¬ kach emalji chemicznemi i fizycznemi sila¬ mi, az do osiagniecia potrzebnej temperatu¬ ry wypalania. Zdatnosc tych materjalów, ja¬ ko srodka zmetniajacego, zalezy nietyllko od poprzednio wspomnianych warunków, lecz jest równiez funkcja szybkosci wzrosttu temperatury podczas wypalania emalji i absolutnej ilosci uzytego srodka zmetnia¬ jacego, a prócz tego, zalezy od przepu¬ szczalnosci emalji wzgledem pecherzyków gazu. Przez zmiane przepuszczalnosci -wzjtflednie frfynaiosci enna»tji¦¦;mozna wywie^ rac odpowiedni wplyw na zmetnianie* Dalej wynalazek polega na ispoisitrzeze- niu, ze mozna uniknac zabarwien, moga¬ cych sie ujawnic podczas wypalania ema¬ lji, np. na skutek wydzielenia sie wegla lub barwiacych stibstancyj weglowych, przez dodanie do srodka zmetniajacego materja- lu, który sprzyja jego rozkladowi, np. sale¬ try lub podobnych srodków utleniajacych.Przy zastosowaniu sposobu wedlug wy¬ nalazku niniejszego mozna równiez sftoso- wac materjaly, w których wytwarzanie sie gazu ulatwione zostaje przez ich wspól¬ dzialanie z jednym lub kilkoma cialami orgajniczmemi lub nieorganicznemu. PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wytwarzania zmetnionych na bialo emalij i glazur, znamienny tern, ze zmetnienie wywolane zostaje przez wy¬ twarzanie drobno rozdzielonych w emalji pecherzyków gazowych z riozkladalnych substancyj ptzy wspóldzialaniu znanych jako srodki zmetniajace nierozpusziczalinych w emalji substancyj, mianowicie albo ze zwiazków, zawierajacych rozkladalne lub ulatniajace sie skladniki, albo z zespolów zmetniajacych metali, które posiadaja w takiej ilosci ulatniajacy sie skladnik, ze w tych ilosciach, w jakich substancje te wzglednie mieszaniny tych tsubstancyj sa dodawajne jako srodki zmetniajace, pozo¬ stalosc sama pfzez sie nie mloze wywolac zmetnien.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze stosuje sie zwiazki koloidalne, kitóre po wydzieleniu gazów daja tak mala pozostalosc, iz nie moze ona wywolac zmetnienia mechanicznego.
3. 3. Sposób twedluig zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze przeprowadza sie go w obecno¬ sci materjalu, umozliwiajacego lub ulatwia¬ jacego wydzielanie gazu.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 2, znamien- - 3 —ny tern, ze odpowiedni wplyw na zmetnia¬ nie wywiera sie przez zmiane plynnosci e- malji.
5. 5. Sposób wedlug zastrz, 1, znamienny tern, ze wykonany jest przy pomocy zwiaz¬ ku organicznego, zwlaszcza soli kwasu tlu¬ szczowego metali, dzialajacych zmetniaja- co, a zawierajacych duzo skladnika ulatnia¬ jacego sie, celowo organicznego. Ignaz Kr e i dl. Zastepca: Inz. M. Rtfokman, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL