Azotyny naleza do najsilniej dzialaja¬ cych sroldków naczyniowych. Z posród azo¬ tynów nieorganicznych najwazniejszym jest azotyn sodowy. Okazalo tsie jednak, ze ajzotyny ziem alkalicznych, zwlaszcza azo¬ tyn wapniowy, w polaczeniu z zasada puiry- nowa powoduja znacznie silniejsze dziala¬ nie.Stwierdzono, ze kofeina z, azotynami ziem ailkaliiozinych tworzy zwiazki,, rozpu¬ szczalne latwiej w wodzie, niz sama ko¬ feina. Zwiazki te sa jedtnak luzno ze solba polaczone, a np. przy dluzsizeim staniu ich roztworów rozkladaja sie one na skladiniki.Teobromina i teofylina nie tworza soli po¬ dwójnych, lecz ich isole ziem alkalicznych.Tak np., trudno- rozpuiszczalna sól wapnio¬ wa teobrominy rozpuszcza sie po dodaniu azoftynu wapniowego w imalej ilosci wody.Po odparowaniu iroizitwoiru powstaje zwia- ziek rozpuszczalny w wodzie i trwaly na dzialanie powietrza. Do otrzymywania teigo irodzia ju soli izlozonych mozna 'stasowac zna¬ ne sole ziem alkalicznych zasad ksantyno- wych, mozina jeidhak równiez mieszac wol¬ ne zasady z wodorotlenkiem (lulb tlenkiem) ziem alkalicznych i dodawac je w postaci wodnego roztworu bezposrednio idb azoty¬ nów ziem alkalicznych. Roztwór, wytwa¬ rzajacy sie ipnzy slabem ogrzewaniu, filltru- je siie, w celu usuniecia sladów weglanu, i wyparowuje w prózni do sucha.Otrzymane w mysl wynalazku zwiazki nadaja sie do celów leczniczych.Pcrzyiklaid 1. 21 czesci kofeiny, 15 czesci azotynu wiapnioweigo (zawiera jaceigo 1 cza¬ steczke wody ^krystalf zacy jnej) rozpuszcza sie w 100 czesciach wody. Po wyparowaniu raztwoniu powstaje zwiazek niehygiroiskopij- ny, rozpuszczalny w wodzie o teimpeiratiurze 25°C w stosunku 1 : 20, Przyklad IL W podlolbny sposób mie¬ sza sote 21 czesci (kofeiny i 22.9 czesci azo- tlynui barowego. Zwiazek, rozpuszczajacy sie klarownie w wodzie, rozklada sie przy dluizszem staniu roztworu wodnego.Przyklad III. 39.8 czesci soli wapniowej teobrominy (iluib teofil iny) i 15 czesci azoty¬ nu wapniowego nozpiuszcza sie w 200 cze¬ sciach wody przy slabem ogrzewaniu. Po filtrowaniu wypakowuje sie iroiztwór w próz¬ ni do siucha. Oitlrzymainy zwiazek latwo roz¬ puszcza sie w wodzie i jest trwaly na dzia¬ lanie powietrza.Przyklad IV. 36 czesci teobrominy (iliuib teofiliiniy) i 7,4 czesci wodorotlenku wapniowego w postaci mleka wapiennego (lub 5.6 czesci ciemku wapniowego w 100 czesciach wody) poddaje isie dzialaniu 15 czesci azotynu wapniowego. Powstaje izwia¬ zek opisany w przykladzie III.Przyklad V. 26.7 czesci soli stronto¬ wej teofil iiny rozpuszcza sie w roztwioaize za¬ wierajacym 17.9 czesci azotynu strontowe¬ go i 100 czesci wody. Zwiazek powstaly po odjpairowaniu jest rozpuszczalny w wodzie w sitosumk^j 1 : 12. PL PL