Przedmiotem wynalazku jest aposób wytwarzania wyaoko-ogniotrwalych klinkierów w posta¬ ci czystych tlenków ogniotrwalych bez fazy cieklej lub przy jej bardzo malym udziale.Znany jest sposób wysoko-ogniotrwalych klinkierów, w którym stosuje sie podwójne wypalanie surowców wysoko-ogniotrwalych, pierwsze do temperatury okolo 1000°C a drugie po rozdrobnieniu materialu i zbrykietyzowaniu do powyzej 175°C w piecu obrotowym* Po procesie wypalania nastepuje przygotowanie frakcji ziarnowych wymaganych przy dalszej produkcji wyrobów formowanych i nieforroowanych. Proces przygotowania wymaga dodatkowego roz¬ drobnienia wypalonych ziarn. Rozdrobnienie sprawia, ze surowiec jest nieodporny na hydra¬ tacje przez co produkcja wyrobów prowadzona jest przy uzyciu technologii zapobiegajacych i/lub zmniejszajacych hydratacje. Technologia ta powoduje wydzielanie duzej ilosci pylów* Podstawowymi urzadzeniami sluzacymi do spiekania surowców ogniotrwalych sa piece komorowe, tunelowe, szybowe i obrotowe* W piecach tych surowce wypala sie w postaci formowa¬ nych elementów, duzych granulatów, brykietów lub gestwy podawanej bezposrednio do pieca obrotowego* Proces spiekania surowców ogniotrwalych nie zostal dotychczas w pelni opracowany* Spiekanie, to jest zageszczenie pólproduktu ogniotrwalego, sprowadza sie do wypalania przy udziale fazy cieklej, lub bez udzialu tej fazy* Dotychczas znane metody wypalania klinkierów ogniotrwalych sa trudne i energochlonne a przez to kosztowne, szczególnie jesli dotyczy to surowców o wysokiej ogniotrwalosci, to jest czystych tlenków ogniotrwalych bez fazy cieklej lub przy jej bardzo malym udziale* Do najbardziej istotnych wad techniczno-ekonomicznych dotychczas znanych metod wypa¬ lania i spiekania surowców ogniotrwalych nalezy zaliczyó duze zuzycie energii cieplnej na tone produktu, unoszenie duzych ilosci pylu przerabianego surowca przez strumien spalin, nierównomierne spieczenie surowca wystepujace w samych duzych ziarnach i poszczególnych granulatach nadawy, których srednice sa zróznicowane. Duze zróznicowanie srednic podawanych2 132 880 równoczesnie do wypalania granulatów o róznych wielkosciach Jest powodem powstawania niedo- palów w gotowym produkcie.Do istotnych wad spieczonego surowca ogniotrwalego otrzymanego droga wypalania i spie¬ kania wedlug dotychczas znanych metod naleza róznice w stopniu spieczenia, a tym samym zagesz¬ czenia i porowatosci, które zachodza w samych ziarnach i w róznych ziarnach zaleznie od ich wielkosci. Te róznice czynia surowce zawierajace wolne CaO nieprzydatne do wykorzystania w ceramice ogniotrwalej. Stopien zageszczenia spieczonego surowca zalezy od skladu ziarnowego nadawy i wielkosci poszczególnych granulatów. Male ziarna nadawy sa zwykle dobrze spieczone, natomiast duze granulaty sa wewnatrz niedopalone, mimo wiekszego zapotrzebowania na energie cieplna.Istota rozwiazania wedlug wynalazku jest sposób wytwarzania wysoko-ogniotrwalych klin¬ kierów polegajacy na wypaleniu surowców ogniotrwalych w temperaturze powyzej 1650°C w formie rozdrobnionej, nie wymagajacej wtórnego ich rozdrobnienia w czasie wytwarzania z nich wyro¬ bów formowanych lub nieforrcowanychjprzy czym rozdrobnione i rozfrakcjonowane surowce wypala sie w granicach nastepujacych klas ziarnowych od 0,5 mm lub 1,0 mm lub 2,0 mm lub 3,0 mm lub 4,0 mm do górnej granicy wielkosci ziarn 5,0 mm lub 6,0 mm lub 7,0 mm lub 8,0 mm lub 9,0 mm lub 10,0 ram lub 11,0 mm lub 12,0 mm a maksymalnie 25,0 mm w piecu obrotowym. Granu¬ laty mozna powlekac w czasie wypalania substancji tworzacymi eutektyki na ich powierzchni poprzez laczenie ich z granulkami wsadu na sucho, mokro lub wprowadzajac je razem z paliwem w ilosci nie wiekszej jak 3% w stosunku wagowym do koncowego produktu. Surowce ogniotrwale po wypaleniu bez dodatkowego przemialu nadaja sie bezposrednio do wytwarzania ogniotrwalych tworzyw ceramicznych wypalanych i niewypalanych.Zaleta rozwiazania wedlug wynalazku jest wykorzystanie do produkcji mas i wyrobów ogniotrwalych frakcji drobnych surowców dotychczas bezuzytecznych. Frakcje te jako odpad poprodukcyjny skladowane sa na haldach /niszczac srodowisko i zajmujac znaczne tereny/.Zaleta jest równiez zmniejszenie energochlonnosci procesu przygotowania wysokoogniotrwa- lych klinkierów przez wyeliminowanie rozdrabniania i przesiewanie suchego i twardego klinkieru /energia i zapylenie/. Dzieki temu produkty ogniotrwale formowane i nieformo- wane sa odporne na hydratacje«poniewaz ziarna klinkieru chronione sa szczelna otoczka, która nie ulega zniszczeniu przy wtórnym rozdrabnianiu juz po wypaleniu. Wedlug niniej¬ szego wynalazku przygotowuje sie podstawowa frakcje ziarnowa, poprzez wypalenie wstepnie rozdrobnionego surowca, o wielkosci ziarn przy uwzglednieniu skurczliwosci wypalania, które zapewni otrzymanie skladu ziarnowego bez potrzeby rozdrobnienia klinkieru po wypaleniu* Przygotowane do wypalania granulaty, które po wypaleniu zawieraja wolne CaO, mozna przed wypaleniem powlekac proszkami lub roztworami nizej spiekajacymi sie od podstawowego surowca zwiazkami, lub tworzacymi z podstawowym surowcem eutaktyki. Substancje te mozna wprowadzic do paliwa, co pozwala na dokladne dozowanie i równomierne powlekanie granulatów.Sposób otrzymania wedlug niniejszego wynalazku wysoko-ogniotrwalych i wysoko-zageszczonych klinkierów z surowoów ogniotrwalych o zwiezlej budowie takich jak wapien, dolomit, magnezyt, materialy ilaste usuwa wiele z dotychczas znanych wad technologicznych, powstajacych przy dotychczas znanych metodach wypalania i spiekania klinkierów ogniotrwalych.Niektóre zwiazki zawarte w minimalnej ilosci w paliwie plynnym i gazowym tworza na granulatach powloczki, które w wystarczajacy sposób uodparniaja granulaty przed dzialaniem atmosfery* Zjawisko to jest bardzo korzystne, poniewaz powloczki te uodparniaja poszcze¬ gólne granulaty przed dzialaniem wilgoci.Przyklad i Przygotowano 1000 ton rozdrobnionego surowca dolomitu o uziemie¬ niu od 1,0 mm do 6,0 mm i nastepujacym skladzie chemicznym: strata prazenia - 46,88%, S102 - 0,80%, Pe203 - 0,23%, Al 0^ - 1,62%, CaO - 30.24%, MgO - 19,96%.132 880 3 Surowiec wypalono w piecu obrotowym dlugosci 110 m i srednicy 3,6 m w temperaturze 1750°C przy uzyciu 360 kg mazutu na tone gotowego produktu. Otrzymano po wypaleniu bardzo dobrze spieczony klinkier dolomitowy o uziemieniu od 0,7 mm do 5*0 mnij ciezarze objetos¬ ciowym 3,1 g/cnr i nastepujacym okladzie chemicznym: strata prazenia - 0,10%, SiOp - 1,50%, Fe203 - 0,43%, A1203 - 3,05%, CaO - 56,93f, WgO - 37,58%.Klinkier o wysokich wlasnosciach fizycznych i chemicznych uzyto bez rozdrobnienia wstepnego do produkcji wyrobów zasadowych w ilosci 70% wsadu.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania wysoko-ogniotrwalych klinkierów przez wypalanie w piecu obro¬ towym w temperaturze powyzej 1650 C, znamienny tym, ze surowce ogniotrwale wypala sie w formie rozdrobnionej nie wymagajacej wtórnego ich rozdrobnienia w czasie wytwarzania z nich wyrobów formowanych i nieformowanych, przy czym rozdrobnione i rozfrakcjonowane surowce wypala sie w granicach nastepujacych klas ziarnowych od 0,5 mm lub 1,0 mm lub 2,0 mm lub 3,0 mm lub 4,0 mm do górnej granicy wielkosci ziarn 5,0 mm lub 6,0 mm lub 7,0 mm lub 8|0 mm lub 9,0 mm lub 10,0 mm lub 11,0 mm lub 12,0 mm a maksymalnie 25,0 mm, 2, Sposób wedlug zastrz, 1, znamienny tym, ze granulaty powleka sie^ w czasie wypalania substancjami tworzacymi eutektyki na ich powierzchni poprzez laczenie ich z granulkami wsadu na sucho, mokro lub wprowadzajac Je razem z paliwem w ilosci nie wiekszej jak 3% w stosunku wagowym do koncowego produktu. PL