Przedmiotem wynalazku jest sublinator do sublimacyjnej pompy prózniowej, w której material poohlaniajaoy pod wplywem wysokiej temperatury zostaje naparowany na wewnetrzne solanki obudowy pompy 1 powoduje sorpoje gazów aktywnyoh przez 00 poprawia sie stan prózni wewnatrz obudowy pompy* Odparowywanie materialu pochlaniajacego gazy aktywne rozpoozyna sie wewnatrz pompy prózniowej po uzyskaniu olsnienia okolo 10 Tr zwykle przez ogrzewanie oporowe pretów zawierajaoyoh ten material, na przyklad tytan, oyrkon, molibden, chrom lub Inny przy czym w celu uzyskania dlugotrwalej praoy sublimatora stosuje sie zwykle zespól pretów kolejno wlaozonyoh 1 ogrzewanyob oporowo* W tym oelu poezozególne prety mocuje sie Jed¬ nymi koncami do lzolowanyoh przepustów rozmieszczonych w podstawie najkorzystniej na okregu kola a pozostale konce tych pretów sa przymocowane do wspólnej metalowej tarczy osadzonej na wsporniku elektrycznie polaozonym s podstawa obudowy pompy* W ten sposób tworzy sie pakiet subllmatora zlozony z promieniowo usytuowanych pretów 1 materialu oporowego* Pret subllmatora po wlaczeniu pradu elektrycznego zostaje szybko rozgrzany wskutek czego rozszerza sie 1 wydluza sie a po wylaczeniu pradu kurozy sie* Procesy wlaozanla 1 wylaczania zasilania preta subllmatora powtarzane w ozasle praoy pompy przy oyklicz- nym naparowywaniu materialu aktywnego, ozesto powoduja przerwanie preta zawierajacego niekiedy znaozna ilosc materialu poohlanlajaoego, który w tym przypadku pozostaje nie¬ wykorzystany. Pekanie pretów powoduje konieoznosó przelaczanie zasilania na nastepne, zwykle sasiednie prety, które w niedlugim ozasle ulegaja tym samym uszkodzeniom* W oelu lepszego wykorzystania materialu pretów stosuje sie rózne konstrukcje subli~ matorów, na przyklad z patentu USA nr 3 309 OlO znana jest konstrukcja zawierajaca sto¬ sunkowo grube prety z materialu poohlanlajaoego podtrzymywane w oplocie z drutu2 130 784 oporowego, oo umozliwia wykorzystanie materialu preta nawet w przypadku jego pekniecia.Inna znana konstrukcja sublimatora polega na wykorzystaniu pretów w ksztalole zafalowan lub na zwinieciu pretów w ksztalt sprezyny walcowej przy czym tak zwiniete prety osadza sie w subllmatorze tak samo jak prety proste. Tak wykonane prety dobrze amortyzuja sily udarowe wystepujaoe przy wlaczaniu 1 wylaczaniu pradu ogrzewania oporowego natomiast w konstrukcji sublimatora zajmuja znaczna przestrzen wskutek ozego w tej samej pompie mozna zmiescic mniejsza llozbe tych pretów a ponadto w przypadku poziomego usytuowaniu sublimatora prety te pod wplywem ogrzewania wykazuja znaczny zwis, oo prowadzi do zwaró s sasiednimi, nlewlaozonyml pretami a w konsekwencji do uszkodzen niewykorzystanyob pre¬ tów sublimatora• Istote wynalazku stanowi subllmator do sublimacyjnej pompy prózniowej zlozony z kol¬ nierza wyposazonego w izolowane przepusty 1 z tarozy osadczej oraz z zespolu pretów z materialu poohlaniajaoego, przymocowanyob koncami do tyob przepustów 1 do tarozy, w którym prety z materialu poohlaniajaoego zasadniczo proste lub zagiete lukowato w srodkowej ozesol sa wywiniete spiralnie, przy ozym os kazdej spirali Jest prostopadla lub prawie prostopadla do plaszczyzny wyznaczonej przez osie konców przynaleznego jej preta.Takie uksztaltowanie pretów sublimatora zapewnia amortyzacje odksztaloen wywolywa¬ nyob ogrzewaniem 1 chlodzeniem preta oo prowadzi do przedluzenia czasu eksploatacji poszczególnyoh* pretów 1 do zwiekszenia wykorzystania materialu poohlaniajaoego zawartego w tyoh pretach.Budowe sublimatora wedlug wynalazku wyjasniono na przykladaoh wykonania przedstawio- nych na rysunku, na którym fig, 1 przedstawia subllmator zlozony z dwóoh pretów w widoku z boku, fig, 2 ten sam subllmator w widoku z góry a fig, 3 przedstawia inny przyklad wy~ - konania sublimatora wedlug wynalazku.Na kolnierzu 1 sa próznloszozelnle osadzone Izolowane przepusty 2 przed zapyleniem materialem pochlaniajacym, W srodkowej czesci kolnierza i jest osadzony wspornik 4, na którym Jest umooowana metalowa tarcza 5, Do tarczy 5 oraz do Izolowanych przepustów 2 sa konoaml przymooowane prety 6 wykonane z materialu poohlaniajaoego w ksztalcie luków wy- winietyoh spiralnie w srodkowych ozesolaoh 7 przy ozym os 8 kazdej z tyoh spiral jest zasadniczo prostopadla do plaszczyzny, która wyznaczaja osie konców przynaleznego jej preta 6, W przedstawionyoh przykladaoh wykonania uwidooznlono tylko dwa prety 6 z materialu latwego do naparowania 1 poohlaniajaoego czasteczki gazów aktywnyoh« Zwykle w sublima¬ toraoh tego rodzaju stosuje sie wieksza llozbe izolowanych przepustów 1 pretów rozmlesz- czonyoh koliscle obok siebie na kolnierzu 1 na tarozy osadozej oo zapewnia równorzedne usytuowanie wszystkloh pretów sublimatora wewnatrz pompy a za tym jednakowe ich dziala¬ nie, Subllmator umieszczony próznloszozelnle w metalowej obudowie wykonanej w postaci zbiornika 1 zaopatrzony w zasilacz umozliwiajacy oporowe grzanie pretów tworzy pompe sorpoyjna typu sublimacyjnego, której dzialanie zasadniczo nie odbiega od dzialania zna¬ nych pomp prózniowych tego rodzaju.Przez wlaozenle pradu grzejnego do kolnierza sublimatora 1 do izolowanego przepustu pret z materialu poohlaniajaoego dolaczony do tego przepustu zostaje rozgrzany do tem¬ peratury okolo 1200°C, w której nastepuje stopniowe rozpylanie materialu pochlaniajace- ( go. Rozpylany material pochlaniajacy osadza sie na wewnetrznej powierzona! obudowy pompy* Najwyzsza temperatura wystepuje w srodkowej czesci preta, gdyz konce preta sa oblodzone wskutek odprowadzania olepla przez zamocowanie w przepuscie i w pierscieniu osadozym, W najbardziej rozgrzanej srodkowej ozesol preta wystepuja najwieksze *»ily rozprezajace 1 sciskajace pret po wylaczeniu zasilania. Dzialanie tych sil Jest amortyzowane wskutek uksztaltowania preta w postaó luku 1 zwoju spiralnego, oo równiez powoduje zmniejszenia naprezen w miejsoaoh zamocowania pretów sublimatora w wyniku ozego prety tak wykonane130 764 3 wykazuja znacznie wieksza wytrzymalosc 1 trwalosc wobeo tego ozos eksploatacji tak wyko¬ nanego sublimatora noze byc znaoznle dluzszy niz znanych subllmatorów tego rodzaju.Zastrzezenie patentowe Sublimator do sublimacyjnej pompy prózniowej zlozony z kolnierza wyposazonego w Izo¬ lowane przepusty 1 z tarczy osadozej oraz zespolu pretów z materialu poohlanlajaoego za- sadnlozo prostych lub zgietych lukowato, w srodkowej czesci wywlnletyoh spiralnie, przy¬ mocowanych koncani do tych przepustów 1 do tej tarozy, znamienny tym, ze os /8/ kazdej spirali jest prostopadla lub prawie prostopadla do plaszozyzny wyznaozoneJ przez osie konców przynaleznego Jej preta /6/« fig. 1130 784 w: O x i i_ 8_ ± 2 tr" 7 U 1 \i fig- 3 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena lOOzl PL