Jak wiadomo, zanieczyszczone (roztwo¬ ry liiigu. sodowego, otrzymywane np. przy wyrobie wiskozy, lub tym podobne mozna oczyszczac, poddajac je dializie w wodzie, ptfzyczem lug przechodzi do wody, zas za¬ nieczyszczenia pozostaja jako odpadki.Przeprowadzanie tego sposobu tecliniozniie nie udawalo sie przez dlugi czas dlatego, ze nie znano blon dialitycznych, umozliwiaja¬ cych prace ciagla z dobra wydajnoscia. Ja¬ ko blony dialityozne próbowano stosowac porowata porcelane, plyty cementowe, pa¬ pe azbestowa, papier pergaminowy i t- d.f jednakze w praktyce wszystkie te materja¬ ty okazaly sie nieodpowiednie.Znaczny postep przy dialitycznem o- czyszczaniu zaniecfzy&zozonych lugów al¬ kalicznych stanowilo wprowadzenie blon z materjalów tkanych z wlókien roslinnych, obrobionych uprzednio stezonemi roztwo¬ rami alkaljów. Wynalazek ten umozliwil po raiz pierwszy przeprowadzenie diali- tycznego oczyszczania alkaljów zracych w sposób ciagly, przyczem alkalja otrzymuje sie bardzo czyste, z wydajnoscia prawie teoretyczna. Blony te z tkanin, zrobionych z wlókien roslinnych, wykazuja znaczna odpornosc i zadawalajaca trwalosc, ograni¬ czona jednakze przez powolne zimiany, spowodowane dzialaniem alkaljów na wlókna roslinne. Skutkiem kilkumiesiecz¬ nego dzialania roztworów alkalicznych na¬ stepuje stopniowa zmiana wlókien roslin¬ nych, blony kruszeja i trzeba je wymieniaOkres dzialania blon bez zmiany zalezy od warunków pracy, od sEladu lugu i chemicz- nychroraz fizycznych 'wlasciwosci blon, obecnie wykryto, ze mozna uniknac zbyt czestego zmieniania blon, poddajac wlókna blony, wzglednie same blony, po¬ nizej opisanej obróbce wstepnej. Obróbka ta moze byc stosowana do wszelkiego ro¬ dzaju blon ;z wlókien roslinnych, a wiec za¬ równo do blon z wlókien tkanych, jak i do blon papierowych, kartonowych i tym po¬ dobnych. Doswiadczenia wykazaly, ze hy- drocelulozy, wytwarzajace sie przez dzia¬ lanie alfcaljóHy zracych, rozpuszczaja sie stopniowo w wodzie, natomiast hydrocelu- lozy, wytwarzajace sie pod dzialaniem zwiazków metali ziem alkalicznych lub a- nalojgicziiie dzialajacych zwiazków metali, zachowiuja sie inaczej, a mianowicie zalez¬ nie od uzytego surowca, sposobu otrzymy¬ wania i t. d. rozpuszczaja sie w wodzie i alkaljach mniej lub wiecej trudno, wzgled¬ nie sa nierozpuszczalne. A zatem, traktu¬ jac blony solami wymienionych metali, mozna znacznie zwiekszyc ich trwalosc.Trwalosc blon, jak stwierdzono dalej, mozna jeszcfze zwiekszyc, wprowadzajac na blony z wlókien roslinnych, potrakto¬ wane roztworami soli metali organicztio- metalowe zwiazki koloidalne albo tez wy¬ twarzajac na wlóknach zwiazki nieroizpu- szczalne w wodzie i w alkaljach. Zwiazka¬ mi takiemi sa np. zywicziany metali, zwla- sizcza metali ziem alkalicznych lub me¬ tali, dzialajacych analogicznie. W prak¬ tyce dobre wyniki otrzymano np. pnzy uzyciu zwiazku magnezoJkalafonjowego, który mozmia wytworzyc na wlóknach zapomoca odpowiedniej obróbki ich so¬ lami magnlezowemi i roztworami kalafo¬ nji. Blony z tkaniny bawelnianej moz¬ na obrabiac w sposób podany ponizej. Tka¬ nine w stanie naturalnym lub ewentualnie po obróbce wistepnej stezonym roztworem alkaljdw traktuje sie roztworem soli ma¬ gnezowej, np. 10 — 12%-owym roztworem chlorku magnezowego, najlepiej w pod¬ wyzszanej temperaturze (np. 60 — 70°C) w ciagu okolo 12 godzin. Mozna równiez obrabiac tkanine i w zwyklej temperatu¬ rze, wtedy jednakze zwlaszcza przy uzy¬ ciu tkaniny w stanie surowym, obróbka musi byc odpowiednio dluzsza. Zamiast soli magnezowych mozna stosowac sole innych metali ziem alkalicznych, wzgled¬ nie innych podobnie dzialajacych metali, jak np. organiczne lub nieorganiczne sole wapnia, baru, istrontli, manganu, cytnku, gli¬ nu, chromu, miedzi i t. d. Po skonczonej obróbce solami metali tkanine sie suszy, a nasteplnie traktuje roztworami zywicy, o- trjzymywanemi przez rozpuszczenie na cieplo 8 — 10 kg kalafonji i 16 — 20 kg 30%-owego lujgu sodowego w 100 1 wody z dodatkiem 15 1 alkoholu. Do roztworu mozina jeszcze dodac równiez fenolu lub niewielki procent aldehydu mrówkowego.Obróbke roztworem zywicowym przepro¬ wadza sie na goraco; trwa ona okolo 4 go¬ dzin. Wysuszona po obróbce tkanina jest gotowa do uzytku. Zamiast kalafonji moz¬ na stosowac inne zywice, dajace zwiazki koloidalne z solami metali, uzywanemi do obróbki. Mozna równiez stosowac odpo¬ wiednia mieszatnine kilku zyKvic, jak rów¬ niez kilku soli metalu. Mozha równiez tka¬ nine potraktowac raz lub kilkakrotnie roz¬ tworem soli metalu, a potem raz lub kilka¬ krotnie roztworem zywicy, albo tez mozna powtórzyc kolejno wyzej opisana obróbke roztworem soli metalu, Wzglednie roztwo¬ rem zywicy. PL