PL126318B2 - Process of manufacture of novel optically active n-1-phenylethylamides - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowych optycznie czynnych N-l- fenyloetyloamidów kwasów karboksylowych o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupe fenylowa lub styrylowa, a X oznacza grupe n-alkilowa zawierajaca 1-15 atomów wegla, grupe 4-alkilofenylowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla,grupe alkoksylowa zawiera¬ jaca 1-15 atomów wegla, grupe 4-alkoksyfenylowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, grupe alkilooksybenzoilowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, przy czym podstawnik X znajduje sie w pozycji para pierscienia fenylowego, które stanowia skladniki mieszanin cieklokrystalicznych. Zwiazki te, chociaz w wiekszosci przypadków nie tworza fazy cieklokrystalicznej, doskonale nadaja sie do stosowania jako dodatki do nematycznych mieszanin cieklokrystalicznych tworzac z nimi faze chiralna.Optycznie czynne N-1-fenyloetyloamidy otrzymywane sposobem wedlug wynalazku sa zwiaz¬ kami nowymi, nie zostaly dotychczas opisane w literaturze.Sposobem wedlug wynalazku chlorki kwasowe o wzorze ogólnym 2, w którym R i X maja wyzej podane znaczenie rozpuszczone w bezwodnym dioksanie poddaje sie reakcji ze stachiometry- czna iloscia /-/-N-1-fenyloetyloaminy w postaci bezwodnego roztworu w dioksanie.Zwiazki te charakteryzuja sie duza zdolnoscia skrecajaca w odniesieniu do nematyków o dodatniej anizotropii dielektrycznej i trwaloscia chemiczna. Mieszaniny cieklokrystaliczne wytwo¬ rzone z ich udzialem (zawierajace 1-5% zwiazków otrzymanych sposobem wedlug wynalazku) maja bardzo krótki czas wysterowania, czas relaksacji identyczny z czasem wysterowania i bardzo dobry kontrast dla niespolaryzowanego swiatla bialego zarówno w swietle odbitym jak i przechodzacym.Sposób wedlug wynalazku jest blizej objasniony w przykladach wykonania.Przyklad I. Do 5,5 g (0,026 m) swiezo destylowanego chlorku kwasu 4-n-pentylobenzoeso- wego rozpuszczonego w 15 ml bezwodnego dioksanu dodano porcjami 3g (0,025 m) /-/-N-l- fenyloetyloaminy rozpuszczonej w 15 ml bezwodnego dioksanu. Calosc mieszano 30 minut w temperaturze pokojowej, a nastepnie wylano do 200 ml wody z lodem. Otrzymany osad odsaczono i krystalizowano z alkoholu metylowego do stalej temperatury topnienia. Uzyskano 5,2 g zwiazku o temperaturze topnienia 104,5°C. Wydajnosc 73%. W podobny sposób stosujac odpowiednie chlorki kwasowe otrzymano nastepujace zwiazki zestawione w tablicy I.2 126 318 Przyklad II. Do 3,3g (0,01 m) surowego chlorku kwasu 4-/-4-n-pentylobeozoiloksy/beo- zoesowego rozpuszczonego w 10ml bezwodnego dioksanu dodano l,2g (0,01 m) /-/-N-l- fenyloetyloaminy rozpuszczone w 10 ml bezwodnego dioksanu. Postepowano tak samo jak w przykladzie I, z tym, ze po jednokrotnej krystalizacji z alkoholu metylowego oczyszczono zwiazek metoda chromatografii kolumnowej (silikazel, chloroform). Otrzymano 2,5 g zwiazku o tempera¬ turze topnienia 160°C. Wydajnosc 61%.W podobny sposób stosujac odpowiednie chlorki kwasowe otrzymano nastepujace zwiazki zestawione w tablicy I.Tablica I Chlorek kwasow\ 1 C5HUC6H4COCI 2 C7HI5C6H4COCI 3 C10H21C6H4COCI 4 C7HI5C6H4C6H4COCI 5 C5HHC6H4COOC6H4COC1 N-l-lenyloetyloamid C5H11C6H4CONHCH(CH )C C7Hl5C6H4CONHCH(CH3)C6H5 CioH2iC6H4CONHCH(CH3)C6H5 C7Hi5C6H4C6H4CONHCH{CH3)C6H5 C5HuC6H4COOC6H4CONHCHiCH3)C6H5 6 CioH2iOC6H4CH = CH-COCl CioH:iOC6H4CH = CHCONHCH(CH3)C6H5 tt°C 104,4 106-107 74-75 162-163 160 102,5 M i) 0,52 0,64 0.92 3,04 1,55 1,33 v {cm ') 3320 1630 3320 1635 3320 1630 3320 1630 3320 1630,1730 3300 . 1625J655 pr/.yklud I przyklad I przyklad I przyklad II przyklad II przyklad U Analize elementarna zwiazków otrzymanych sposobem wedlug wynalazku przedstawiono w tablicy II.Tablica II Zwiazek . 1 2 3 4 5 6 C 81,32 81.73 82.19 84,16 78,04 79,61 Obliczono H 8.47 8,98 9,38 8,32 7,03 9,09 N 4,75 4,33 3,83 3,51 3,37 3,43 C 81.51 81.57 82,23 83,95 77,98 79,51 Znaleziono H 8,58 8,96 9,68 8,13 6,95 9,60 N 4,74 4,28 3,80 3,50 3,29 3,38 Zastrzezenia patentowe Sposób wytwarzania nowych optycznie czynnych N-1-fenyloetyloamidów kwasów karboksy- lowych o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupe fenylowa lub styrylowa, a X oznacza grupe n-alkilowa zawierajaca 1-15 atomów wegla, grupe 4-alkilofenylowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, grupe, alkoksylowa zawierajaca 1 — 15 atomów wegla, grupe 4- alkoksyfenylowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, grupe alkilooksbenzoilowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, przy czym podstawnik X znajduje sie w pozycji para pierscienia fenylowego, znamienny tym, ze chlorki kwasowe o wzorze ogólnym 2, w którym R i X maja wyzej podane znaczenie rozpuszczone w bezwodnym dioksanie poddaje sie reakcji ze stechiometryczna iloscia A/N-1-fenyloetyloaminy w postaci bezwodnego roztworu w dioksanie.126 318 y° CH3 x-r-c: i / \ WZÓR 1 O // X-R-C-Cl WZÓR 2 PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe Sposób wytwarzania nowych optycznie czynnych N-1-fenyloetyloamidów kwasów karboksy- lowych o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupe fenylowa lub styrylowa, a X oznacza grupe n-alkilowa zawierajaca 1-15 atomów wegla, grupe 4-alkilofenylowa, w której czesc alkilowa zawiera 1-15 atomów wegla, grupe, alkoksylowa zawierajaca 1 — 15 atomów wegla, grupe 4- alkoksyfenylowa, w której czesc alkilowa zawiera

1-15 atomów wegla, grupe alkilooksbenzoilowa, w której czesc alkilowa zawiera 1. -15 atomów wegla, przy czym podstawnik X znajduje sie w pozycji para pierscienia fenylowego, znamienny tym, ze chlorki kwasowe o wzorze ogólnym 2, w którym R i X maja wyzej podane znaczenie rozpuszczone w bezwodnym dioksanie poddaje sie reakcji ze stechiometryczna iloscia A/N-1-fenyloetyloaminy w postaci bezwodnego roztworu w dioksanie.126 318 y° CH3 x-r-c: i / \ WZÓR 1 O // X-R-C-Cl WZÓR 2 PL