Przedmiotem wynalazku jest uklad do zmian skokowych wzmocnienia w symetrycznym wzmacniaczu kaskadowym zwlaszcza w oscyloskopie.Znane sa uklady do zmian wzmocnienia w symetrycznym wzmacniaczu kaskadowym, w których zmiany wzmocnienia sa uzyskiwane przez przelaczenie rezystora emiterowego RE lub przez zmiany rezystancji obciaze¬ nia wzmacniacza kaskadowego. Uzyskanie zmiany wzmocnienia w szerokim pasmie czestotliwosci w takich roz¬ wiazaniach jest utrudnione przez koniecznosc zastosowania przelacznika o malej indukcyjnosci polaczen i po¬ jemnosci, gdyz wraz ze zmiana wartosci rezystora emiterowego RE i tak samo przy zmianie rezystancji obciaze¬ nia, zmienia sie charakterystyka czestotliwosci wzmacniacza, a korekta charakterystyki wymaga dolaczenia do¬ datkowych elementów konstrukcyjnych, których parametry zmieniaja sie przy zmianie wartosci rezystora emite¬ rowego RE.Uklady takie sa bardziej podatne na generacje drgan pasozytniczych. Znane sa równiez z patentu RFN nr 1904334 albo z patentu USA nr 4065725 uklady do automatycznej regulacji wzmocnienia w wzmacniaczu rózni¬ cowym, do których wprowadzono dwie pary tranzystorów zestawionych kazda para w obwód róznicowy a pola¬ czonych ze soba we wspólnych punktach zacisku, w których otrzymuja napiecie regulacji dla automatycznej regulacji wzmocnienia wzmacniacza róznicowego przy czym kazda z par tranzystorów jest polaczona z odpowie¬ dnim tranzystorem wejsciowym, zas oba tranzystory wejsciowe sa polaczone obwodem róznicowym i podlaczo¬ ne do zacisków wzmacniacza. Regulacja wzmocnienia w tych ukladach jest realizowana przez zmiane parame¬ trów tranzystorów poprzez plynna zmiane napiec polaryzujacych te tranzystory, sterowanych odpowiednim ukladem automatyki.Taki sposób plynnej zmiany wzmocnienia nie nadaje sie do symetrycznego wzmacniacza kaskadowego zwlaszcza do oscyloskopów, w którym stosuje sie skokowe zmiany wzmocnienia.Istota wynalazku jest uklad do skokowych zmian wzmocnienia w symetrycznym wzmacniaczu kaskado¬ wym wyposazonym w dwie pary tranzystorów polaczonych ze soba bazami we wspólnych punktach zacisko¬ wych, w których otrzymuja napiecie regulacji, a pierwsza para sklada sie z tranzystora trzeciego i piatego, zas2 i25976 druga para sklada sie z tranzystora czwartego i szóstego, które w parach sa polaczone emiterami i dolaczone tymi emiterami, kazda para z kolektorem odpowiedniego tranzystora wzmacniacza kaskadowego i który ma tlumik symetryczny zlozony z pieciu rezystorów polaczonych szeregowo, to jest rezystora trzeciego, czwartego, piatego, eóstego i siódmego, a takze ma dwa zaciski wejsciowe oraz dwa zaciski wyjsciowe, które sa jednoczesnie zaciskami wyjsciowymi ukladu, przy czym kolektor tranzystora trzeciego jest polaczony z zaciskiem wyjscio¬ wym tlumika symetrycznego, a kolektor tranzystora czwartego jest polaczony z nastepnym zaciskiem wyjscio¬ wym tlumika i jerJnoczesnie kolektor tranzystora trzeciego poprzez rezystor czwarty jest polaczony z kolekto¬ rem tranzystora piatego zas kolektor tranzystora czwartego poprzez rezystor piaty jest polaczony z kolektorem tranzystora szóstego i jednoczesnie kolektor tranzystora szóstego jest polaczony poprzez rezystor trzeci z kolek¬ torem tranzystora piatego i dalej kolektor tranzystora trzeciego jest polaczony poprzez rezystor szósty z zaci¬ skiem napiecia zasilania ukladu i podobnie kolektor tranzystora czwartego jest polaczony poprzez rezystor siódmy z tym samym zaciskiem napiecia zasilania ukladu.W ukladzie wedlug wynalazku uzyskuje sie zmiany skokowe wzmocnienia przez sterowanie potencjalem stalym baz obu par tranzystorów, co ulatwia skokowe zmiany wzmocnienia przy wzmacniaczach szeroko-pasmo- wych i nie wplywa na charakterystyke czestotliwosciowa wzmacniacza i jest korzystnie stosowany w ukladach scalonych.Uklad wedlug wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym przedsta¬ wiono schemat ideowy, tlumika symetrycznego polaczony z symetrycznym wzmacniaczem kaskadowym.Uklad do skokowych zmian wzmocnienia w symetrycznym wzmacniaczu kaskadowym ma znane dwie pary tranzystorów polaczonych ze soba bazami we wspólnych punktach zaciskowych 5 i 6, w których otrzymuja napiecie regulacji, a pierwsza para sklada sie z tranzystora trzeciego T3 i piatego T5, zas druga para sklada sie z tranzystora czwartego T4 i szóstego T6, które w parach sa polaczone emiterami i dolaczone tymi emiterami kazda para z kolektorem odpowiedniego tranzystora Tl lub T2 wzmacniacza kaskadowego, który ma tlumik symetryczny zlozony z pieciu rezystorów polaczonych szeregowo, to jest rezystora trzeciego R3, czwartego R4, piatego R5, szóstego R6 i siódmego R7, a takze ma dwa zaciski wejsciowe 9 i 10 oraz dwa zaciski wyjsciowe tlumika, które sa jednoczesnie zaciskami wyjsciowymi 7 i 8 ukladu, przy czym kolektor tranzystora trzeciego T3 jest polaczony z zaciskiem wyjsciowym 7, a kolektor tranzystora czwartego T4 jest polaczony z nastepnym zaciskiem wyjsciowym 8 i jednoczesnie kolektor tranzystora trzeciego T3 poprzez rezystor czwarty R4 jest polaczony z kolektorem tranzystora piatego T5 zas kolektor tranzystora czwartego T4 poprzez rezystor piaty R5 jest polaczony z kolektorem tranzystora szóstego T6 i jednoczesnie kolektor tranzystora szóstego T6 jest pola¬ czony poprzez rezystor trzeci R3 z kolektorem tranzystora piatego T5 a dalej kolektor tranzystora trzeciego T3 jest polaczony poprzez rezystor szósty R6 z zaciskiem napiecia zasilania 4 ukladu i podobnie kolektor tranzysto¬ ra czwartego T4 jest polaczony poprzez rezystor siódmy R7 z tym samym zaciskiem napiecia zasilania 4 ukladu.Dzialanie ukladu wedlug wynalazku przebiega nastepujaco: Rezystory R3, R4, R5, R6, R7 tworza tlumik symetryczny i jezeli wartosc napiecia sterujacego na zacisku 5 zostanie tak ustalona w stosunku do napiecia sterujacego na zacisku 6, ze przewodza tranzystory T3 i T4 a tranzystory T5 i T6 sa zatkane, to prad kolektorów T3 i T4 plynie z zacisku zsilajacego 4 poprzez rezystory R6 i R7 ustalajac potencjal na zaciskach wyjsciowych ukladu 7 i 8. Prad ten ma wartosc ustalona i zalezna od potencjalu zacisków 1 i 2 wzmacniacza kaskadowego, napiecia na zacisku 3 i rezystorów Rl i R2 wzmacniacza kaskadowego.Wypadkowa rezystancja tlumika symetrycznego mierzona na zaciskach 7 i 8 stanowi rezystancje obciaze¬ nia. Przy tak ustalonym napieciu na zacisku 5 wzgledem napiecia na zacisku 6, ze przewodza tranzystory T5 i T6, a tranzystory T3 i T4 sa zatkane, prad kolektorów T5 i T6 plynie z zacisku 4 poprzez rezystory R6 i R4 oraz rezystory R7 i R5 wytwarzajac ten sam spadek napiecia na rezystorach R6 i R7 co uprzednio, a tym samym wartosc potencjalu na zaciskach 7 i 8 pozostaje taka jak w przypadku przewodzenia tranzystorów T3 iT4.Rezystancja obciazenia jest wypadkowa rezystancja tlumika symetrycznego R3, R4, R5, R6, R7 mierzona na kolektorach tranzystorów T5 i T6, zatem do zacisków 7 i 8 doprowadzany jest sygnal stlumiony tyle razy, ile wynosi tlumienie tlumika symetrycznego od strony kolektorów tranzystorów T5 i T6.Zastrzezenie patentowe Uklad do skokowych zmian wzmocnienia w symetrycznym wzmacniaczu kaskadowym wyposazony w dwie pary tranzystorów polaczonych ze soba bazami we wspólnych punktach zaciskowych w których otrzy¬ muja napiecie regulacji, a pierwsza para tranzystorów sklada sie z tranzystora trzeciego i piatego zas druga para sklada sie z tranzystora czwartego i szóstego, które w parach sa polaczone emiterami i dolaczone tymi emitera¬ mi, kazda para z kolektorem odpowiedniego tranzystora wzmacniacza kaskadowego, znamienny tym,125976 3 ze ma tlumik symetryczny zlozony z pieciu rezystorów polaczonych szeregowo to jest rezystora trzeciego (R3); czwartego (R4), piatego (R5), szóstego (R6) i siódmego (R7) a takze ma dwa zaciski wejsciowe (9) i (10) tlumika i dwa zaciski wyjsciowe tlumika, które sa jednoczesnie zaciskami wyjsciowymi (7) i (8) ukladu, przy czym kolektor tranzystora trzeciego (T3) jest polaczony z zaciskiem wyjsciowym (7), a kolektor tranzystora czwartego (T4) jest polaczony z nastepnym zaciskiem wyjsciowym (8) i jednoczesnie kolektor tranzystora trzeciego (T3) poprzez rezystor (R4) jest polaczony z kolektorem tranzystora piatego (T5), zas kolektor tranzystora czwartego (T4) poprzez rezystor piaty (R5) jest polaczony z kolektorem tranzystora szóstego (T6) i jednoczesnie kolektor tranzystora szóstego (T6) jest polaczony poprzez rezystor trzeci (R3) z kolektorem tranzystora piatego (T5) a dalej kolektor tranzystora trzeciego (T3) jest polaczony poprzez rezystor szósty (R6) z zaciskiem napiecia zasilania (4) ukladu i podobnie kolektor tranzystora czwartego (T4) jest polaczony poprzez rezystor siódmy (R7) z tym samym zaciskiem napiecia zasilania (4) ukladu. PL