Przedmiotem wynalazku jest sposób oczyszcza¬ nia i chlodzenia gazów po czesciowym utlenianiu, zawierajacych zanieczyszczenia pyliste.Patent glówny nr 108 917 dotyczy sposobu oczy¬ szczania i chlodzenia gazów po czesciowym utle¬ nieniu, zawierajacych zanieczyszczenia pyliste, w którym gazy, ochlodzone w umieszczonym za od- parowywaczem kotle na cieplo odpadowe; wpro¬ wadza sie do odpylacza cyklonowego z szybkoscia wlotowa 15—25 m/sefoumide, i w ndm osadza sie 70—90°/o zanieczyszczen pylistych, zawartych w gazie, po czym gazy te dla usuniecia resztkowych ilosci pylu przemywa sie w mokrym oczyszczaczu gazu za pomoca 1,1 litra wody w 1 Nm3 gazu.W przypadku sposobu wedlug patentu glównego chlodzenie tego gazu miedzy odpylaczem a mo¬ krym oczyszczaczem gazu jest przewidziane tylko jako zabieg ewentualny, przy czym gaz ten w tym miejscu powinien byc chlodzony tylko w takim zakresie, by nie nastapilo skraplanie pary wodnej.Wynika z tego jednak, ze gaz ten u wlotu do mokrego oczyszczacza zawsze jeszcze wykazuje temperature okolo 70—80°C, odpowiadajaca pun¬ ktowi rosy tego gazu. Bez miedzyoperacyjnego chlodzenia miedzy odpylaczem a mokrym oczysz¬ czaczem ma gaz u wlotu do mokrego oczyszczacza przeto temperature jeszcze znacznie wyzsza.Sposób wedlug patentu glównego przewiduje dlatego wyraznie mozliwosc dalszego chlodzenia w bezposredniej chlodnicy za pomoca wody obie- 15 20 30 gowej gazu w znacznym stopniu odpylonego, wy¬ plywajacego z mokrego oczyszczacza, przy czym wode obiegowa chlodzi sie posrednio.Nie jest jednak wykluczone, ze przy tym sposo¬ bie postepowania, uwarunkowanym wysoka tem¬ peratura popluczyn wodnych w mokrym oczysz¬ czaczu i w nastepnie dolaczanej chlodnicy bez¬ posredniej (okolo 70°C), moga wystapic zlogi w przewodach rurowych i kanalach oraz silny roz¬ wój obloków pary nad klarownikami przewidzia¬ nymi do obróbki odplywajacych popluczyn. Poza tym w sposobie wedlug patentu glównego wysoka temperatura wlotowa gazu do mokrego oczyszcza¬ cza okazala sie niekorzystna. Mianowicie w tym przypadku odpowiednio do wysokiej temperatury gazu musza byc obrabiane stosunkowo duze obje¬ tosci gazu, co w nastepstwie prowadzi do odpo¬ wiednich rozmiarów mokrego oczyszczacza gazu.Koszty inwestycyjne i eksploatacyjne sa dlatego rzeczywiscie wysokie.Za podsitaiwiawe zaigadndende wynialaiziku przyjeto przeto takie dalsze udoskonalenie sposobu wedlug patentu glównego, aby poprzednio1 omówione nie¬ dogodnosci zostaly wyeliminowane i aby równo¬ czesnie zmalaly koszty inwestycyjne i eksploata¬ cyjne na obróbke gazu.Osiaga sie to wedlug wynalazku dzieki temu, ze wyplywajace z odpylacza gazy przed dalsza obróbka w mokrym oczyszczaczu chlodzi sie w bezposredniej chlodnicy do temperatury mozliwie 113 6733 113 673 4 najblizszej punktowi rosy, a nastepnie w posred¬ niej chlodnicy chlodzi sie do temperatury wyz¬ szej o 5—il(0°C od wlotowej temperatury wody chlodzacej.Sposób postepowania wedlug wynalazku prze¬ widuje wiec chlodzenie wyplywajacego z odpyla- cza goracego gazu, przez bezposrednie zetkniecie go z woda, do temperatury okolo 75—85°C zblizo¬ nej do punktu rosy. Dalej nastepuje wtedy po¬ srednie; chlodzenie do temperatury okolo 2&—&5°C.Dzieki odpowiedniemu wylozeniu tej posredniej chlodnicy zapewnia sie przy tym to, ze gaz wyka¬ zuje temperature o 5—ilO°C wyzsza od wlotowej temjperatury wody chlodzacej. Przy skraplaniu pa¬ ry wodnej w chlodnicy posredniej zwilza i osadza sie juz czesc drobnego pylu jeszcze niesionego z gazem. Dó le§)6 dochodzi fakt, ze uwarunkowane ntósza temperatura, otrzymane przed mokrym oczyszczaczem objetosci gazu stanowia juz tylko prawie polowe objetosci gazu otrzymywanych w sposobie wedlug patentu glównego. Z obu omó¬ wionych powodów mozna przeto w tym przypadku konstruowac mokry oczyszczacz gazu o odpowied¬ nio mniejszych rozmiarach, co oczywiscie prowa¬ dzi w nastepstwie do nizszych kosztów eksploata¬ cyjnych i inwestycyjnych.Nadto w sposobie wedlug wynalazku z posred¬ niej i/lub bezposredniej chlodnicy odplywajace skropliny zawierajace pyl laczy sie korzystnie z odplywajacymi z mokrego oczyszczacza popluczy¬ nami wodnymi a nastepnie wspólnie poddaje ob¬ róbce w klairoiwinolkadh. gwarzy sie tym saimyim tylko jeden obieg popluczyn wodnych o stosunko¬ wo niskiej temperaturze (30—50°C), który mozna poddawac obróbce w klarowoilku o odlpowiadnich rozmiarach.Nastepnie sposób wedlug wynalazku blizej obja¬ sniaja schematy ideowe, przedstawione na rysunku, w którym fig. 1 unaocznia ideowy schemat urza¬ dzenia do przeprowadzania sposobu wedlug wyna¬ lazku, w którym bezposrednia i posrednia chlodni¬ ca sa ulozone wzgledem siebie oddzielnie, a fig. 2 unaocznia ideowy schemat urzadzenia do przepro¬ wadzania sposobu wedlug wynalazku, w którym bezposrednia i posrednia chlodnica sa razem ujete w postaci jednej jednostki konstrukcyjnej.Jako przyklad wykonania sposobu przedstawio¬ no za pomoca fig. 1 oczyszczanie i chlodzenie gazu po czesciowym utlenieniu, który uzyskano droga zigiaizowainia pyftu weglowego w odiptarowywacizu Koppers-Totzek^ pod cisnieniem 0,29 Pa. Gaz ten zawiera okolo 100 g/Nm3 pylistych zanieczyszczen i najpierw chlodzi sie go do temperatury okolo 300°C w nie przedstawionym na ideowym sche¬ macie kotle na cieplo odpadowe, ujetym razem z odparowywaczem w postaci jednej jednostki konstrukcyjnej. Gaz o tej temperaturze udaje sie przewodem 1 do odpylacza 2, który w tym przy¬ padku jest wykonany w postaci cyklonu. Odpo¬ wiednio do warunków patentu glównego wlotowa predkosc tego gazu wynosi przy tym 15—25 m/se¬ kunde. Osadzony tu pyl odprowadza sie z cyklonu przewodem 3. Z niego góra odplywajacy gaz o temperaturze okolo 295°C udaje sie przewodem 4 do bezposredniej chlodnicy 5, w której wtryskujac wode chlodzi sie ten gaz do temperatury okolo 80°C.Nastepnie gaz odcinkiem przewodu 7 przeplywa do posredniej chlodnicy 10, która ma uklad chlod¬ niczy 8 z przeplywajaca woda chlodzaca. Ilosc wody chlodzacej wzglednie obieg wody chlodza¬ cej mozna przy tym w zaleznosci od ilosci gazu nastawic tak, aby wylotowa temperatura gazu byla o okolo 5^1i0°C wyzsza od wlotowej tempe¬ ratury wody chlodzacej. Po wyjsciu z posredniej chlodnicy 10 gaz o temperaturze okolo 30° udaje sie przewodem 9 do mokrego oczyszczacza 6, który w tym przypadku jest wykonany jako dezynte- grator. Tu gaz przemywa sie taka iloscia wody, która jest akurat wystarczajaca dla usuniecia po¬ zostalych ilosci pylu z gazu.W tym celu przewodem 11 podaje sie wode plu¬ czaca w ilosci okolo 1 litra/Nim3 gazu mokrego oczyszczacza 6. Oczyszczony i ochlodzony gaz o- puiszcza mokry oczyszczacz 6, wykazujac tempera¬ ture okolo 30°C. Gaz ten zawiera jeszcze co naj¬ wyzej 15 mg pylu na 1 Nni3 i ma nastepujacy sklad: G02 8,4M objetosciowych Air 0,5% objetosciowych CO 63,2M objetosciowych CH4 0,1°/* objetosciowych H2 2i6,l°/o objetosciowych H2S 0,8°/o objetosciowych N2 0;8°/o objetosciowych COS 0,l*/o objetosciowych Poprzez sprezarke 13, w której gaz dla dalszej przeróbki odpowiednio spreza sie, mozna dorowa- dzic go do nastepczych etapów obróbki.Popluczyny odplywajace z mokrego oczyszczacza 6, które zawieraja pyl osadziony w tym zabiegu, udaja sde przewodem 14 do klarownika 15. Zawie¬ rajaca pyl, w posredniej chlodnicy 10 wykroplona z gaiziu woide odpmawiaidiza sie korzystnie przewo¬ dem 16 i laczy ze strumieniem wody w przewo¬ dzie 14, tak wiec wspólne oczyszczanie moze na¬ stepowac w klarowniku 15. Dzieki temu polacze¬ niu osiaga sie poza tym to, ze do wspólnego o- biegu wody pluczacej dla bezposredniej chlodnicy 5 i mokrego oczyszczacza 6 nie potrzeba wprowa¬ dzac zadnej wody dodatkowej, gdyz wode stale wykraplajaca sie w posredniej chlodnicy 10 za¬ wraca sie przewodem 16 do obiegu. Popluczyny w przewodzie 14 maja u wlotu do klar ownika 15 zawartosci rzedu 6—iliO g/litr.W przypadku klarownika 15 moze chodzic o konwencjonalne urzadzenia, takie jakie sa roz¬ powszechnione do osadzania substancji stalych ze scieków. Urzadzenie, to moze byc wykonane w postaci zbiornika cylindrycznego lub podluznego.Szlam osadzony podczas klarowania popluczyn u- suwa sie przewodem 20 ze sposobu postepowania.Wode pluczaca, odplywajaca z klarownika i w znacznej mierze pozbawiona substancji stalych, do¬ starcza sie za pomoca pompy 17 przewodem 18 ponownie do bezposredniej oModniicy 5. Rozpra¬ szanie wody pluczacej w bezposredniej chlodnicy 5 nastepuje przy tym poprzez dysze natryskowa 19. Ewentualnie moga byc tu przewidziane oczy¬ wiscie tez inne urzadzenia rozpraszajace, takie jak pólki rozpraszajace lub wbudowane elementy o- ciekowe. 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60Odgalezieniem przewodu 18 jest przewód 11, przez który odprowadza sie wode pluczaca, po¬ trzebna dla mokrego oczyszczacza 6.W przypadku wariantu sposobu, przedstawio¬ nego na fig. 2, bezposrednia chlodnica 5 i po¬ srednia chlodnica 10 w urzadzeniu chlodniczym 21 sa razem ujete w postaci jednej jednostki kon¬ strukcyjnej. Plynacy przewodem 4 gaz wchodzi dolem do urzadzenia chlodniczego 21 i najpierw przeplywa przez bezposrednia chlodnice 5 a na¬ stepnie przez nad nia polozona chlodnice posred- nia 10. Gaz, wychodzacy u góry urzadzenia chlod¬ niczego 21, przeplywa nastepnie przewodem 9 do mjojkireglo ocizyisizczacizia 6 i jeislt poddawany dalszej obróbce omówionym juz sposobem. Rozgraniczenie miedzy bezposrednia chlodnica 5 a posrednia chlod¬ nica 10 nastepuje przez pólke 22, która ma otwór przelotowy dla gazu 23, przez który gaz moze przeplywac z dolu do góry.Wydzielona w posredniej chlodnicy wode (skrop¬ lony gaz) zbiera sie na pólce 22 i mozna odprowa¬ dzac przewioidem 24 oraz wftTygMwac* dysza roz- pryskowa 19 do < strumienia gazu w bezposred¬ niej chlodnicy 5 jako czynnik chlodzacy. Ewen¬ tualnie mozna wreszcie wode chlodzaca, odplywa¬ jaca z ukladu chlodniczego 8 posredniej chlodni¬ cy 10 doprowadzac równiez do bezposredniej chlod¬ nicy 5 i tam wykorzystywac do swobodnego plu¬ kania rur i/lub elementów wbudowanych oraz do chlodzenia gazu. Wode odplywajaca z dolnej czes¬ ci urzadzenia chlodniczego 21 odprowadza sie prze¬ wodem 16 i laczy ze strumieniem wody w prze¬ wodzie 14, tak, ze równiez i w tym przypadku wspólne oczyszczanie wody odplywajacej z mok¬ rego oczyszczacza 6 i urzadzenia chlodniczego 21 moze nastepowac w klarowmkiu 15. Sklarowana wode mozna z klarownika 15 za pomoca pompy 17 przewodem 11 dostarczac ponownie w potrzeb¬ nej ilosci do mokrego oczyszczacza 6. Pozostale, jednakowo brzmiace oznaczenia cyfrowe maja ta¬ kie same znaczenia jak dla fig. 1, to tez nie ma potrzeby blizszego objasniania ich funkcji.Odnosnie odpylacza 2 i mokrego oczyszczacza 6 obowiiazuja oczywiscie takie same warunki, jak w sposobie wedlug patentu glównego. Oznacza to, ze jako odpylacze mozna korzystnie stosowac cyk¬ lony o konstrukcji znanego typu, przy czym dla uzyskania zadanego stopnia osadzania potrzebna predkosc wlotowa gazu powinna wynosic 16—25 m/sekunde. W tym etapie postepowania mozna 113673 6 jednak stosowac równiez tak zwane oddzielacze grawitacyjne lub oddzielacze z blacha odbojowa.Jako mokre oczyszczacze gazu mozna obok ko¬ rzystnie wprowadzanych dezyntegratorów stoso¬ wac tez dowolne inne odpylacze mokre. 10 15 30 35 45 50 Zastrzezenia patentowe 1. Sposób oczyszczania i chlodzenia gazów po czesciowym utlenieniu, zawierajacych zanieczysz¬ czenia pyliste, w którym gazy, ochlodzone w u- mieszczonym za odpariowywaczem kotle na cieplo odpadowe, wprowadza sie do odpylacza cyklono¬ wego z szybkoscia wlotowa 15—25 m/sekunde, i w nim osadza sie 70—&0°/o zanieczyszczen pylis- tych w gazie, po czym gazy te dla usuniecia reszt¬ kowych ilosci pylu przemywa sie w mokrym o- czyszczaczu gazu za pomoca 1,1 litra wody na 1 Nim3 gazu, wedlug patentu glównego nr 1'08917, znamienny tym, ze wyplywajace z odpylacza gazy przed dalsza obróbka w mokrym oczyszczaczu chlodzi sie w bezposredniej chlodnicy do tempera- tiury mozliwie najblizszej puinkltowli rasy a nastep¬ nie w posredniej oModndcy chloKM sde do tempe- raituiry wyzszej o 5—1'0-°C od wiloitowej temperaitu- ry wody chlodzacej. 2. S,pos6b wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze bezposrednia chlodnica i mokry oczyszczacz gazu sa ze soba zwiazani wspólnym obiegiem wody pluczacej, do którego wlaczony jest klarowniik. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie urzadzenie chlodnicze, w którym jedna nad druga ulozona chlodnica bezposrednia i po¬ srednia jest razem ujeta w postaci jednej jed¬ nostki konstrukcyjnej. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 albo 3, znamienny tym, ze Aezposredniia chlodnice zasila sie skrop- . linami gazu, odbywajacymi z chlodnicy posred¬ niej. 5. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze wode chlodzaca, odplywajaca z posredniej chlod¬ nicy, wykorzystuje sie do swobodnego plukania rur i/lub elementów wbudowanych chlodnicy bez¬ posredniej. 6. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze skropliny, odplywajace z chlodnicy posredniej i/lub bezposredniej, laczy sie z popluczynami wodny¬ mi, odplywajacymi z mokrego oczyszczacza, i na¬ stepnie doprowadza do klarownika.113 673 Drukarnia Narodowa, Zaklad Nr 6, zam. 38/82 Cena 45 zl PL