Proponowano juz stosowac w celu równomiernego rozdzielania polaczen te¬ lefonicznych pomiedzy poszczególne orga¬ ny w samoczynnej centrali telefonicznej wybieracze wstepne czyli szukacze niepo- siadajace okreslonego polozenia normalne¬ go, a które wobec tego rozpoczynalyby zawsze swój ruch od polozenia, w jakie zostaly wprowadzone uprzednio. Wybie¬ racze grupowe znane dotychczas nie moga jednak sluzyc w tym celu, poniewaz mu¬ sza one byc zawsze uruchomiane, poczy¬ najac od pewnego stalego polozenia po¬ czatkowego.Aby jednak rozdzielic równomiernie polaczenia telefoniczne pomiedzy linje sznurowe biegnace od takich wybieraczy, musiano dotychczas zaopatrywac ich pola kontaktowe w specjalne druty tak, iz wy¬ bieranie wolnej linji sznurowej z grupy linij sznurowych odbywalo sie w rozmaitej kolejnosci w poszczególnych wybieraczach grupowych, posiadajacych dostep do jed¬ nej i tej samej grupy linij sznurowych.W pewnych centralach telefonicznych uzycie tych drutów w polach stykowych nie jest jednak korzystne, jak np. w cen¬ tralach, w których pole kontaktowe wy¬ bieraczy sklada sie z nagich drutów, w po¬ staci równoleglych wiazek, biegnacych przez kilka wybieraczy.Wynalazek niniejszy ma na celu osia¬ ganie równomiernego podzialu polaczen równiez i w centralach powyzszego rodza¬ ju. W tym celu wybieracze grupowe za¬ opatrzone sa w pewna ilosc ruchomych wlaczników, odpowiadajacych poszcze¬ gólnym grupom linij i uruchomianych wsposób znany celem wybrania zadanej li- ''fvj|v Jp %wlasdwe| £*nu grupy, przyczem "'Wlaczniki nslizA/Óe do róznych wybiera¬ czy,* lecz dzialajace w tej samej grupie li- nijf moga wybierac poszczególne linje z tej grupy w róznej kolejnosci lub poczy¬ najac od rozmaitych polozen poczatko¬ wych.Wynalazek opisany zostal ponizej w zwiazku z rysunkami, na których fig. 1 do 3 przedstawiaja wynalazek w zastosowa¬ niu do wybieraczy, których linje wyjscio¬ we i wejsciowe ciagna sie wzdluz pól kontaktowych w róznych kierunkach do siebie prostopadlych i sa polaczone w punktach przecinania sie ze soba z kon¬ taktami wybieranemi i uruchomianemi za- pomoca mechanizmu selekcyjnego, umie¬ szczonego przed polem kontaktowem. Wy- bieracze podobne wyrózniaja sie tern, iz nie posiadaja ruchomych ramion styko¬ wych.Fig. 1 przedstawia przekrój wybiera- cza wzdluz linji 1—1 na fig. 2, fig. 2 — widok zprzodu pewnej ilosci wybieraczy grupowych i wlasciwego im pola stykowe¬ go, fig. 3 — przekrój poziomy tychze wzdluz linji 3—3 na fig. 1, fig. 4 do 9 — widoki zboku i widoki zgóry poszczegól¬ nych odmian wlaczników, fig. 10 i 11 — widok zboku i widok zgóry wybieracza grupowego, zaopatrzonego w ruchome ra¬ miona stykowe.W mechanizmie wedlug fig. 1—3 dru¬ ty pola stykowego oraz mechanizm selek¬ cyjny spoczywaja w ramie, skladajacej sie ze slupków pionowych 1 polaczonych u góry i u dolu beleczkami poziomemi 2 i 3. Pomiedzy kazdemi dwoma slupkami 1 miesci sie pewna ilosc (np. dziesiec lub pietnascie) jednakowych mechanizmów se¬ lekcyjnych wraz z polem stykowem, skla¬ dajacem sie w danym przykladzie z dzie¬ sieciu równoleglych wiazek nagich dru¬ tów poziomych 4, umieszczonych jedna nad druga, oraz z pewnej ilosci wiazek drutów pionowych 5, odpowiadajacych po¬ szczególnym mechanizmom selekcyjnym.Druty 4 moga stanowic np. linje wyjscio¬ we, a druty pionowe 5 — linje wejsciowe.Pole stykowe miesci sie w ramie osadzo¬ nej pomiedzy belkami poziomemi 2 i 3 i skladajacej sie z dwóch slupków piono¬ wych 6 i 7, pewnej ilosci belek poziomych 8, przysrubowanych do slupków 6 i 7, i pewnej ilosci slupków 9, przysrubowanych do belek 2 i 3. Druty 4 przechodza przez otwory w plytkach izolacyjnych 10 przy¬ srubowanych do slupków 9. Kazda plytka 10 zawiera, wiazke drutów, skladajaca sie z dziesieciu linij po trzy druty w kazdej, a mianowicie dwa druty, przez które od¬ bywa sie rozmowa, i jeden drut próbny.Trzy druty kazdej linji tworza warstwe pozioma. Pionowe druty 5 przechodza przez otwory w plytkach izolacyjnych 11, przysrubowanych do beleczek 8, przy¬ czem kazdy mechanizm selekcyjny posia¬ da jedna linje wejsciowa, zlozona z trzech drutów 5.Polaczenia pomiedzy linjami wcho- dzacemi i wychodzacemi uskuteczniaja ra¬ miona kontaktowe 12, osadzone w punk¬ tach przecinania sie ze soba poszczegól¬ nych linij i wykonane w postaci sprezy¬ stych plytek metalowych, przylutowanych do drutów 5. Ramiona 12 wsuniete sa po¬ ziomo pomiedzy poziome warstwy dru¬ tów 4 w taki sposób, iz konce ich przypa¬ daja ponad odpowiadajacemi im drutami 4. Kazdy zespól trzech ramion 12 urucho¬ mia mechanizm selekcyjny za posred¬ nictwem cienkiej plytki izolacyjnej 13, u- mieszczonej na tych ramionach i przytrzy¬ mywanej drutami 5, przechodzacemi przez odpowiednie otwory w plytce. Plytke 13 utrzymuja we wzniesionem polozeniu po¬ ziomem sprezynujace ramiona 12. W przed¬ niej krawedzi plytki osadzony jest guzik metalowy 14, za posrednictwem którego mechanizm selekcyjny naciska te plytke w sposób opisany nastepnie. — 2 —Mechanizm selekcyjny sklada sie z pewnej ilosci, w przypadku danym z dzie¬ sieciu wlaczników. Wlaczniki skladaja sie z pochew 15, nalozonych na walek pio¬ nowy 16 i zaopatrzonych w wystajace z niej promieniowo trzpienki 17, rozmieszczo¬ ne wzdluz linji srubowej tak, iz podczas obrotów pochwy trzpienki te naciskaja kolejno guziki metalowe 14 na plytkach 13, a przez to poszczególne zespoly ra¬ mion 12, celem kolejnego wprowadzania ich w zetkniecie z odpowiedniemi druta¬ mi 4. Pochwy 15 osadzone sa w lozyskach 1$, przymocowanych do lewej strony ply¬ ty 19, stanowiacej rame, na której umie¬ szczony jest mechanizm selekcyjny. Kaz¬ dy mechanizm selekcyjny laczy tu jedna linje wejsciowa ze stu linjami wyjsciowe- mi, podzielonemi na dziesiec grup po dzie¬ siec linij w kazdej, czyli ze kazda grupa linjowa posiada swa wlasna pochwe wlacznikowa 15. Aby w kazdej grupie linjowej mozna bylo otrzymac zadane po¬ laczenie, pochwy 15 sprzegaja sie i rozla¬ czaja z walkiem 16, przesuwanym w tym celu pionowo. Sprzeganie to odbywa sie zapomoca wystajacych z walka ostróg 20, które moga wsuwac sie podczas podno¬ szenia walka w wykroje 21 w pierscie¬ niach 22, umocowanych w górnych kon¬ cach pochew 15. Walek 16 przesuwa sie stopniowo z polozenia normalnego w kie¬ runku pionowym, celem wybierania po¬ szczególnych pochew 15. Gdy walek ten zostanie podniesiony o jeden stopien, to sprzega sie z najnizsza pochwa 15, ponie¬ waz ostroga 20 wchodzi w wykrój 21 tej pochwy, i jezeli chodzi o otrzymanie po¬ laczenia z linja pierwszej grupy, to walek 16 obraca nastepnie zapomoca ostrogi 20 pochwe 15, wskutek czego najnizszy jej trzpieniek 17 naciska guzik 14 najnizszej plytki 13, która znowu naciska wlasciwy jej zespól ramion 12, wprowadzajac je w zetkniecie z odpowiedniemi drutami 4.Na fig* 1 i 3 mechanizm selekcyjny przedstawiony jest w polozeniu, jakie zaj¬ muje po obróceniu pochwy 15 o jeden sto¬ pien w kierunku strzalki (fig. 3). Gdy wa¬ lek 16 zostanie obrócony na drugi stopien, to zespól pierwszy ramion kontaktowych zostaje zwolniony i powraca, dzieki swej sprezystosci, w polozenie normalne, a jed¬ noczesnie nacisniety zostaje zespól drugi tych ramion drugim trzpienkiem 17 po¬ chwy 15, mozna przeto w taki sposób wy¬ brac i uruchomic kazdy zespól ramion kontaktowych 12. Podczas wykonywania polaczenia w jednej z grup linjowych po¬ chwy 15 pozostale grupy linj owe sa nie¬ czynne, poniewaz wlasciwe im ostrogi sprzegajace 20 nie zaczepiaja o odpowia¬ dajace im pochwy 15. Gdy walek 16 pod¬ niesiony zostaje na dwa stopnie, to wtedy druga pochwa 15 sprzega sie z walkiem 16, wskutek wsuniecia sie wlasciwej ostrogi 20 w wykrój 21 pochwy, a ostroga 20 pierwszej pochwy znajdzie sie wtedy ponad nia, wobec czego nastepujacy po¬ tem obrót walka 16 wywoluje jedynie obrót drugiej pochwy 15. W taki sam spo¬ sób mozna sprzegnac trzecia, czwarta i t. d. pochwe 15 z walkiem 16, podnoszac go w tym celu na trzy, cztery i t. d. stop¬ nie. Po ukonczeniu rozmowy telefonicznej walek 16 i pochwa 15 przywrócone zosta¬ ja do polozenia normalnego wskutek obro¬ tu walka 16 w tym samym kierunku, az do chwili, gdy wszystkie ostrogi 20 tego walka znajda sie na jednej linji pionowej z wykrojami 21 pochwy 15.Naped powyzszego wybieracza sklada sie z elektromagnesu 23 podnoszacego i magnesu 24 obracajacego walek 16, zaopa¬ trzonych w lapki napedowe 25 i 26 spól- dzialajace z uzebieniami 27 i 28 uformo- wanemi na dolnym koncu walka. Walek 16 utrzymuje, podczas dzialania elektro¬ magnesu 23, w polozeniu wzniesionem lapke 29, która wraz z lapka 25 mozna rozlaczac z uzebieniem 27 zapomoca elek¬ tromagnesu 30. Magnesy 23, 24 i 30 umie- — 3 —szczone sa wraz z walkiem 16 i jego po¬ chwami 15 po lewej stronie ramy 19, dzwigajacej caly mechanizm selekcyjny.Rama 19 przymocowana jest do belek po¬ przecznych 2 i 3 srubami 31 i 32 w taki sposób, iz mozna ja zdejmowac z latwo¬ scia po rozluznieniu tychze.Zakladanie ~amy i ustawianie jej we wlasciwem polozeniu ulatwia okolicznosc, iz jej najnizsza krawedz kieruje szczelina 33 w plycie podstawowej 34, przysrubo¬ wanej do dolnej belki 3, przyczem belka poprzeczna 35 podtrzymuje rame 19 pod¬ czas jej zakladania.Ruchy wybieraczy moga byc równiez ciagle; w tym celu walek 16 powinien byc napedzany przez waly napedowe w spo¬ sób stosowany juz w samoczynnych cen¬ tralach telefonicznych.Wynalazek niniejszy mozna zastoso¬ wac w wybieraczu powyzszego rodzaju w rozmaity sposób, przyczem wlaczniki 15, nalezace do poszczególnych wybieraczy, lecz dzialajace w tej samej grupie linjo- wej, mozna przesuwac wzgledem siebie podczas obrotu tak, aby wybieraly i uru¬ chomialy poszczególne zespoly styków w róznej kolejnosci. W tym celu, jeden wy- bieracz, puszczony w ruch dla wybrania wolnej linji, moze np. najpierw urucho¬ mic najnizszy zespól kontaktów, a nastep¬ nie kolejno pozostale zespoly kontaktów w sposób opisany poprzednio, gdy tym¬ czasem inne wybieracze uruchomiaja, po¬ czynajac od drugiego, zespoly kontaktów.Ten sam wynik mozna osiagnac, zaopatru¬ jac poszczególne wybieracze w pochwy wlacznikowe rozmaitego rodzaju, jak np. wskazane na fig. 4—9. Róznia sie one od uwidocznionych na fig. 1—3 rozmieszcze¬ niem trzpienków 17. W grupie trzech wy¬ bieraczy, pierwszy moze posiadac np. po¬ chwe 15 uwidoczniona na fig. 4 i 5, dru¬ gi — pochwe podana na fig. 6 i 7, a trze¬ ci — pochwe wskazana na fig. 8 i 9.Trzpienki pochwy uwidocznionej na fig. 4 i 5 rozmieszczone sa tak, iz podczas obro¬ tów pochwy z polozenia poczatkowego w kierunku strzalki (fig. 5), uruchomiaja ko¬ lejno poszczególne zespoly kontaktów, po¬ czynajac od góry ku dolowi, trzpienki zas pochwy wskazanej na fig. 6 i 7 urucho¬ miaja kolejno poszczególne zespoly kon taktów, poczynajac od dolu ku górze, a trzpienki pochwy na fig. 8 i 9 uruchomia¬ ja najpierw szósty zespól kontaktów, a nastepnie zespoly 7, 8, 9, 10, 5, 4, 3, 2, 1.Zmieniajac wiec sposób rozmieszczenia trzpienków 17 na pochwach 15 poszcze¬ gólnych wybieraczy, mozna rozdzielic po¬ laczenia pomiedzy lin je wezlowe jednej grupy.W urzadzeniu powyzszem przyjeto, ze pochwy wlacznikowe maja stale poloze¬ nie normalne, do którego powracaja po u- konczeniu rozmowy telefonicznej. Mozna jednak zmienic to urzadzenie z latwoscia tak, aby powrót ich do polozen normal¬ nych nie mial miejsca. W tym celu pier¬ scienie 22, osadzone wewnatrz pochew, mozna zaopatrzyc w dziesiec wykrojów 21 odpowiadajacych poszczególnym poloze¬ niom pochwy, a wówczas kazda pochwa zachowuje nadal swe polozenie katowe, nawet po ukonczeniu rozmowy lub prze¬ rwaniu polaczenia telefonicznego w innym jego punkcie. Nalezy wiec jedynie powra¬ cac do polozenia normalnego walek 16, przesuwajacy sie w tym celu pionowo i wtedy jego ostrogi 20 przechodza przez wykroje 21 w pierscieniach 22. Po ponow- nem uruchomieniu wybieracza walek 16 zostaje podniesiony w taki sam sposób, jak poprzednio, celem sprzezenia sie z zadana pochwa 15. Moze ona zajmowac wówczas polozenie dowolne, przyczem na¬ stapi zwykly obrót pochwy. Poszczególne pochwy 15 wybieraczy moga byc w danym przypadku jednakowe pod wzgledem roz¬ mieszczenia trzpienków 17, poniewaz po¬ zadany rozdzial polaczen osiaga sie tu droga uruchomienia poszczególnych po- — 4 —chew z ich rozmaitych polozen poczatko¬ wych.Na fig- 10 i 11 uwidoczniony jest wy- bieracz grupowy, posiadajacy ruchome ramiona kontaktowe i pole kontaktowe, które sklada sie z nagich drutów 36, bie¬ gnacych prostopadle do walków 37 wy- bieraczy i tworzacych jedna warstwe pio¬ nowa. Na walku 37 zamocowana jest pew¬ na ilosc pochew izolacyjnych 3S, zaopa¬ trzonych w trzpienki- kontaktpwe 39, roz¬ mieszczone wzdluz liii fi' srubowej tak, iz podczas obrotów walka 37, trzpienki te wchodza kolejno w zetkniecie z drutem li- njowym 36, dzieki czemu mozna tu wy¬ brac, tak samo jak i poprzednio, kazda zadana linje. Trzpienki 39 polaczone sa elektrycznie ze soba i z pierscieniami kon- taktowemi 40, 41, 42 umieszczonemi w jed¬ nym koncu pochwy 38. Pierscienie te la¬ cza sie zapomoca szczoteczek 43, 44, 45 z odpowiedniemi przewodami Iinji sznuro¬ wej 46. Gdy walek 37 posiada dziesiec pochew 38, to dziesiec linif sznurowych mozna laczyc z nieruchomemi stykami wy- bieracza pomocniczego 47, zapomoca któ¬ rego mozna wybrac kazda* linje sznurowa w zadanej grupie linij wyjsciowych 46.Wybieracz ten nie wymaga wiec stalego polozenia normalnego, czyli ze po ukon¬ czeniu rozmowy telefonicznej pozostaje w polozeniu, w jakie zostal wprowadzony poprzednio. W czasie dzialania tego wy- bieracza, wybieracz pomocniczy 47 wybie¬ ra najpierw zadana grupe, a nastepnie walek 37, obracany elektromagnesem 48 za posrednictwem lapki 49 i kólka zebate¬ go 50, wyszukuje wolna linje w tej gru¬ pie, przyczem podczas obrotów walka 37, wszystkie pochwy 38 obracaja sie wraz z nim, lecz tylko jedna z nich jest czynna. PL