Przedmiotem wynalazku jest sposób przecierania kantówek i klód oraz urzadzenie do przecierania kantówek i klód. W przemysle drzewnym znane sa sposoby przecie¬ rania tarcicy z kantówek przez podawanie ich naj¬ pierw do pierwszego urzadzenia, zwanego trakiem pionowym, które posiada dwie pily umieszczone po¬ przecznie, sluzace do pilowania pasm wzdluz prze¬ ciwnych stron klody do, postaci tzw. kantówek, ma¬ jacych dwie przeciwne podluzne plaskie powierzch¬ nie. Nastepnie kantówka majaca dwie poziome plas¬ kie powierzchnie podawana jest do drugiego urzadze¬ nia przecierajacego tarcice, zwanego trakiem roz¬ dzielczym lub pilarka rozdzielcza raimojwa;, które posiadla poprzecznie rozmieszczone pily, przystoso¬ wanego do podluznego przecierania kantówek na okreslona ilosc desek, bali Lub imny asortyment tar¬ cicy. Kierunkowanie klód i kantówek w stosunku dr; traku pionowego i traku rozdzielczego jest czesto kontrolowane przy pomocy róznych mechaniizimów. Dla obslugujacego ulajtwiienieni jest linia biegnaca wzdluz drogi dluzycy i kantówki, znajdujaca sie przed trakiem pionowym i trakiem rozdzielczym. Linia ulatwia uzyskiwanie optymalnych uzysków tarcicy. Dla uzyskania optymalnego uzysku nie¬ zbednym jest otrzymanie z kazdej dluzycy maksy¬ malnej efektywnej objetosci przecieranego drewna, majacego maksymalna wartosc ekonomiczna. W tartakach straty w.objejtosci drewna, w odnie¬ sieniu do wszystkich wyfmiarów i 'ksztaltów pilo¬ wanych dluzyc, sa wysokie i siegaja 50% objetosci dluzyc, a nawet wiecej. Ubytki objetosci direwma 5 spowodowane sa takimi okoltilctzinosiciami jak: ko¬ niecznosc okantiowania dluzycy,, odipady w postaici trocin w czasie prtzelcierainda, ubytki desek wymiika- jace zsuiszenia^a takze krzyfwdc dJuznyjch.. Blioirajc po¬ wyzsze pod uwage, jest rzecza bardzo wazna po- io zyskiwanie najwiekszej, mozliwej objetosci uzys¬ ku, jak równiez wyjtiwarzamie) talroiicy wysokiej jakosci i ekonomicznej wartosci. Kpntrolowanie kieruinkawamem kantówki do traku rozdzielczego nie daje pozadanych rezulta- is tów. iW praktyce rzadko ujdalje sie utoieriuinkowac za¬ krzywiana kantówke w sipoisólb odjpowiedlni dla po¬ zyskania optymalnego uzylsktu. Plowiodiuue to czesto pilowanie zakrzywionych kantówek w sposób wy- 20 kluczaijaicy uzyskiwanie ekoriomlijcznych dlugosci i szerokosci desek, i iUrzadizemie do automatycznego kontrolowania przecierania klód i kantówek calkowi/cie równo- legie do linii prostej), przecholdzaiceij przez srodek 25 powierzchni konca klody kilb kantówki, jest znane na przyklad z opisu patentowego Sit. Zjedn. Am. nr. 3 665934. iRrostolliniowe przecieranie ma powiazna wade, polegajaca na tyn% ze drejwno przecierane jest w czesto w poprzek sloi, a talkize uzyskiiwiaine sa 109 350t krótsze dlugosci tarcicy, szczególnie w przypadku pilowania zakrzywionych klód i kantówek. Znane jest z niemieckiego opisu patentowego nr 504 700 i szwedizkich opisów nr 334 460 i 385 679 urzadzenie centrujace pilowane krzywizny, wzdluz lub równolegle do podluznej srodkowej linii za¬ krzywionej luib wygietej klody. iW urzadzeniu wedlug niemieckiego opisu paten¬ towego nr 504 700 i szwedzkiego nr 334 460, dwie srodkujace porecze lufo krazki zamocowane sa prze¬ gubowo, po przeciwnych bokach pilowanej klody. Porecze lub krazki odchylaja sie do lub od siebieT?oprz€czniie ^to klody przez wspólny ciezar tak, ze wywieraja r6yine naciski na przeciwne boki kantówjki, centrujac | tym samym kantówke prze¬ mieszczana, do przecierania, wzdluz lub równolegle cjo jej srodkowej linii. W przypadku gdy jedna z dwóich poreczy Lub krazków jest odchylona na zewnatrz, w wyniku odchyllnego dzialania ciezaru kantówki, wtedy ta porecz lufo krazek zwieksza nacisk wywierany na kantówke — natorrniiast dru¬ ga porecz lub krazek zmniejsza wywierany nacisk na kantówke, co powoduje, ze wytwarza sie pewna tendencja do kierunkowania klody, stosownie do wyrównujacych nacisków wywieranych na prze¬ ciwne boki klody przez porecze lub krazki. Urzadzenie wedlug szwedzkiego opisu patento¬ wego nr 3661 <679 posiada dwa odchylnie zomoco- wane centrujace krazki dotykajace przeciiiwnyicih boków klody i wywierajace przeciwnie skierowane naciski na klode pod wplywem wspólnej sprezyny. Krazki sa sprzegniete ze soba tak, ze poruszaja sie zgodnie w kierunku na zewnatrz od siebie i do weiwbaftirz do siebie w stosunku do normalnego poczatkowego polozenia. iUklad krazkóiw jesit taki, ze jezeli jeden z nich jest przemieszczany na zewnatrz przez zgrubienie lub krzywizne klody, drugi jest takze odchylamy na zewinaitrz. Krazki oddzialywujace na klode cen¬ truja ja tak, ze jej srodkowa linia lezy na sirod- koiwej linii urzadzenia centrujacego. Jezeli jeden z centrujacych krazkóiw ma mozliwosc odchylania do wejwnajtirz^ stosowniie do wewnetrznego wygie¬ cia klody* wtedy drugi kfazejk jest takze odchy¬ lany do wewnatrz tak, ze centrujace dzialainie jest równiez osiagniete. Aczkolwiek przebieranie wzdluz lub równolegle do podluznej srodkoiwej linii za¬ krzywionej kantówki daje lepsze uzyski, to jed¬ nak nie osiagane jest pozadane optimum. (Celem wynalazku jesit opracowanie sposobu usprawniajacego przecieranie na tarcice zakrzy¬ wionych podluznych materialów obrabianych, oraz opracowanie urzadzenia umozliwiajacego realiza¬ cje tego sposobu. [Sposób przecierania kantówek i klód na tarcice wedlug wynailajzku charakteryzuje sie tym ze pod¬ czas przecierania na boczna powierzchnie wklesla podlegajacego olbróbce materialu, w poblizu kra¬ wedzi wywiera sie nacisk sterujacy, kjtóry jest znacznie mniejszy od nacisku kierunkujacego, przy czym wielkosc nafciisfcu uzalezniona jest od ksztaltu bocznej,, wkleslej powierzchni. Urzadzenie do przecierania kantówek i klód na tarcice zawierajace trak pionowy oraz mechanizm do odpowiedniego nakierowywania w stosunku do )9350 4 plyty pily, podlegajacego obróbce materialu, cha¬ rakteryzuje sie tym, ze mechanizm do nakierbwy- wania podlegajacego' obróbce materiali ^zawiera kieruijaco^dociskaijalcy krazek zamocowany na '" "•' podporze, wspólpracujacej z cylindrem docisko¬ wym, powodujajcyim przemieszczanie krazka umiesz¬ czonego styc'zoie do bocznej,, wkleslej powierzchni podlegajacego obróbce materialu, w poblizu kra¬ wedzi, przy czyim po stronie przeciwnej do kierun- io fcujaco-naciskajacego krazka umieszczony jest re¬ gulujacy nacisk krazek usytuowany stycznie do wypuklej powierzchni podlegajacego obróbce ma¬ terialu, osadzony na podporze wspólpracujacej z cylindrem dociskowym^ Mechanizm do nakiero- 15 wywiania podlegajacego obróbce materialu zawiera dwa kierujaco^naciskaijace krazki osadzone iia wspólnym noisnym czlonie, *przy czym krazki umieszczone sa stycznie do bocznej wkleslej po¬ wierzchni;. Czlon nosny jest polaczony ze skretnym 20 czlonem zamocowanym ria ^zegutooiwej pod|porze.T Korzysitnie, mechanizm do nakierowyiwania pod¬ legajacego- obi^bce majterlalu zawa^ra czujnikowy krazek unmeszczony' stycznie do bocznejy wkleslej powierzchni obrabianego maiterialu.' 25 Rozwiazanie wedlug wynalazku ma zastosowa¬ nie do przecierania prostych kantówek jak rów-, niez do przecierania zakrzywionych kantówek. iSposób wedlug wynalaizlku eliminuje pilowanie w poprzek sloi przy pakowaniu zakrzywionych dlu- 30 zyc. W rezultacie bale po przecieraniu sa wygiete,, ale wygiecie to latwo jest usmwane poprzez natu¬ ralne lub sztuczne suszenie. Po wysuszeniu nie ma zadnych sladów wygiecia wystepujacych przed dokonaniem suszenia. 35 lUirzadzenie wedlug wynalazku zapejwnia opty¬ malny uzysk tarcicy. Testy wykazuja, ze w porów¬ naniu z urzadzeniami, konjwencj'onallinymi urzadze¬ nie wedlug wynalazku powoduje zwiekszenie uzys¬ ku tarcicy ponad 10i%, w zaleznosci od stopnia *° krzywizny pilowanych dluzyc". W odniesieniu1 do normalnych prostych dluzyc pilowanyfch na deski. sredni wzrost uzysku przekracza 5fyo. Przedmiot wynalazku jest wyjasniony na pod¬ stawie przykladów wykonania na rysunku, na 45 którym fig. 1 przedsltawia urzadzenie do pilowania tarcicy wraz z mechanizmem kierujacoHreguliuja- c'ym, w widoku perspektywicznymi, fig. 2 — za¬ krzywiona kantówke z zaznaczeniem dróg prze¬ cierania wokól krzyiwizny, równolegle do podluz- 50 nej wkleslej powierzchni boctoej kantówki,, prze¬ cieranej w urzadzeniu z fig. 1, fig. 3 — mechanizm, kierunkujaco-regullujacy w widoku z przodu, fig. 4 — schemat mechanizmu kierunkujaco-regu- lujacego z fig. 3 w widoku z góry, fig. 5 — sche- 55 mat mechanizmu kierun|kujacoHregiullujacego z fig.. 3 i 4 w widoku z boku, fig. 6 — mechaniizm kie¬ runkujaco-regulujacy w daUsizej postaci wykonania!, majacy oddzielmy mechanizm czujnikowy i osobny mechaniizm kierunkujacy. 60 (Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera trak roz¬ dzielczy 2, posiadajacy pewna ilosc poprzecznie rozmieszczonych,'porufs^zaijacych sie ruchem posu- wisto^zwrotnym pil. Przemieszczanie kanitówki 1 przez trak rozdzielczy 2 odbywa sie przy pomocy 65 co najmniej dwu obrotowych walków 3 i zespolu. t5 rozmieszczonyich w odstepach spiralnych walków 4. Wzdlmz drogi przebywanej przez kantówke 1 umieszczone sa watki podpierajaice 16, z których na fig. 1 pokazany jest tylko jeden. Do trzonu podtrzymujacego 5 zamocowane sa koncami dwa walki spiralne 4a i 4b zespolu walków 4. Prze¬ ciwne konce walków 4a i 4b uformowane sa sru¬ bowo. Czlon 5 podtrzymiuijacy walki 4 osadzony jest obrotowo i obracany przez obslugujacego, wokól poziomej osi tak, ze jeden z walków 4a albo 4b znajduje sie w roboczym kontakcie z dolna plaska powierzchnia Ib kantówki 1. W zaleznosci od tego z którym z walków 4a lub 4b kantówka 1 ma kontakt, jest ona kierowana w prawo lub w lewo w plaszczyznie poziomej, gdy dochodzi do traku rozdzielczego 2. Wyznaczona linia nie pokazana na rysunku ulatwia obsluguja¬ cemu prowadzenie kantówki do traku rozdzielaja¬ cego 2 w sposób konwencjonalny* IWedlug wynalazku trak rozdzielczy 2 wyposa¬ zony jesit w automatyczny uklad kierunkujacy A, umieszczony przed trakiem rozdzielczym 2. Uklad kierunkujacy A posiada krazek kierun¬ kujaco-naciskajacy 6, który jest obrotowo zamoco¬ wany na górnym koncu podpory 7, zamocowanej przegujboiwo dolnym koncem, co umozliwia zmiane polozen krazka naciskajacego 6 w kierunku strzal¬ ki X do polozenia roboczego i jalowego przy po¬ mocy tloka hydraulicznego 8. Krazek kieruijaco-na- cisfcajacy 6 znajduje sie w polozeniu jalowym podczas poczatkowego etapu przesuwania kantów¬ ki 1 do traku rozdzielczego 2, do momentu gdy prowadzacy koniec lc kantówki 1 przechodzi mie¬ dzy walkami prowadzacymi 3. Podczas poczatkowego etapu przesuwania kan¬ tówki 1 obslugujacy moze sterowac nia .przy pomocy walków 4a i 4b, umieszczajac wklesla kra¬ wedz 9 górnej plaskiej powierzchni la kantówki 1 tak dokladnie, jak to mozliwe na przewidywanej linii. Gdy przedni koniec kantówki lc przechodzi miedzy walkami prowadzacymi 3, obslugujacy uruchamia cylinder dociskowy 8, który przesuwa krazek naciskajacy 6 do jego polozenia roboczego, to jest do styku z podluzna wklesla boczna po¬ wierzchnia 10 kantówki 1 przy wkleslej krawedzi 9 górnej plaskiej powierzchni la. Cylinder 8 dociska krazek naciskajacy 6 powodujac, ze wywiera on nacisk kierunkujacy boczno-odisrodkowy na kan¬ tówke 1 w kierunku strzalki Y, Dosrodkowy ruch krajzka naciskajacego 6 jest ograniczany przez nastawny ogranicznik 11, który jest ustawiony zgodnie z wymagana linia prizecie- rania tajk, ze kantówka 1 jest bocznie kierunko¬ wana przez krazek ynaciskajacy 6 w stosunku do pil traku rozdzielczego 2, w zaleznosci od ksztaltu podluznej wkleslej powierzchni bocznej 10 kantów¬ ki 1, przemieszczanej w sityku z krazkiem naciska^ jacyim 6. Kantówka 1 jest przecierana wzdluz pod¬ luznych obszarów 12 równoleglych do podluznej bocznej powierzchni 10 kantówki 1, dotykanej przez krazki naciskajace 6 i takze do lezacych wzdluz i równolegle do podluznej wkleslej krawedzi 9 górnej plaskiej powierzchni la kantówki 1. Kan¬ tówka 1 przecierana jest wokól jej krzywizny, jak pokazano na fig. 2. W czasie przechodzenia kan- 09 350 6 tówki przez trak ramowy 2, krazek kierunfcujajco- -naciiskajaey 6 powoduje kierunkowanie kantówki, tak ze jest ona przecierana calkowicie równolegle do wyczuwanego ksztaltu. 5 W efekcie, krazek kierunkujaco-naciskajacy 6 spelnia podwójna role — jako mechanizm wyczu¬ wajacy ksztalt klody i jako mechanizm kierunku¬ jacy kantówke 1. Ksztalt kantówki 1 wyczuwany jest w tej samej strefie, w której wywierany jest M kierunkujacy nacisk na kantówke 1. Poniewaz kra¬ zek 6 dotyka wklesla boczna powierzchnie 10 w sa¬ siedztwie krawedzi 9 górnej plaskiej powierzchni la, przeto krazek 6 wyczuwa ksztalt wkleslej krawe¬ dzi 9. Cylinder dociskowy 8 uimozlliwia dositosowa- 115 nie krazka 6 do bocznych niereguHairnosci podluz¬ nej wkleslej powierzchni bocznej 10 kantówki 1. Po¬ lozenie krazka 6 jest nastawne osiowo wzdluz pod¬ pory 7 poprzecznie do kantówki 1, w zaleznosci od róznych srednic kantówki 1, Równiez w zaleznosci 20 od róznych srednic kantówek, nastawny moze byc ogranicznik 11. W niektórych okolicznosciach, szczególnie gdy przecierane sa ciezkie i grube kantówki* których srednice przekraczaja 29 cm, wystarczajace jest 25 stosowanie wylacznie krazka naciskajacego 6. Natoimias/t, gdy przecierane sa mniejsze kantów¬ ki o srednicy ponizej 29 cm, moze byc niezbedne zastosowanie krazka 13, regulujacego nacisk, doty¬ kajacego wypuklej powierzchni bocznej 14 kantów- so ki 1 i wywierajacego sprezynujacy nacisk boczny na kantówke l w kierunku strzalki Z. Nacisk regulujacy wywierany przez krazek 13 na kantówke 1 jest znacznie mniejszy niz nacisk, wy¬ wierany przez krazek naciskajacy 6. Krazek re- 33 gulujacy nacisk eliminuje potrzebe ciaglego nasta¬ wiania nacisku wywieranego przez krazek 6 i po¬ woduje, ze kantówka w sposób automatyczny;, we wlasciwym polozeniu, wchodzi do traku rozdiziieil- czego 2. Krazek 13 regulujacy nacisk ulaltwiia rów- *o niez szybkie przepychanie kantówki, niezbedne przy mniejszych "kantówkach. Krazek regulujacy 13, podobnie jak krazek naciskajacy 6, zamocowany jest obrotowo, w osiowo nastawny sposób, na gór¬ nym koncu podpory 15, która dolnym koncem za- ** mocowana jest przegubowo, umozliwiajac prze¬ mieszczanie krazka 13 w polozenie robocze i jalowe przy pomocy cylindra 17, który równiez dziala do* ciskajaco^ popychajac krazek 13 do styku z kan¬ tówka 1. Nastawny ogranicznik, nie pokazany na w rysunku, podobny do ogranicznika 11 sluzy do re¬ gulowania polozenia krazka 13 w zaleznosci od srednic kantówki 1. IW szczególnie praktycznej wersji wynalazku, wyczuwajacy i naciskajacy krajaek 6, przyistosowa- 55 ny jest do wywierania 'Sprezynujacego nacilsku bocznego na wklesla powierzchnie boczna 10 kan¬ tówki 1 i odpychany jest z powrotem od kantów¬ ki 1 przez sile reakcyjna wynoszaca okolo 890—6675 N, w zaleznosci od srednicy dluzycy. 60 Krazek 13 przystosowany jetst do wywierania do¬ ciskajacego nacisku bocznego na wypukla po¬ wierzchnie boczna kantówki 1 i odlpychany. jest z powrotem od niej przez sile reakcyjna, wynosza¬ ca okolo 133,5-H2ft2,5 N w zaleznosci od srednicy w dluzycy. Zakrzywiona kantówka 1 jest przecieraina7 wzdluz swojej krzywizny, równolegle do wkleslej powierzchni bocznej 10 tak, ze pily tnace 12 leza pod katem do wzdluznej linii OP kantówki 1 (£ig. 2). Od strony wkleslej kantówki 1 uzyskiwana jest pelna dlugosc desek, jedynie od wypuklej strony 14 uzyskiwane deski nie maja pelnej dlu¬ gosci kantówki 1. Jezeli zakrzywiona kantówka 1 jest przecierana równolegle do jej wzdluznej srodkowej linii, jak to ma miejlsce dotychczas krótsze odcinki desek uzys¬ kiwane sa od wkleslej i wypuklej strony. Wynika z tego, ze lepsze rezultaty uzyskiwane sa przez przecieranie sposobem wedlug wynalazku. Lepsze rezultaty uizyskifwane sa równiez z calko¬ wicie prostych kantówek, jezeli sa one przecierane równolegle do podluznej 'bocznej powierzchni spo¬ sobem wedlug wynalaizku. Zastosowanie jednego elementu czujnikowego i kierujacego, takiego jak krazek 6 z fig. 1, zapew¬ nia kontakt stykowy powierzchni bocznej przecie¬ ranej kantówki i uzyskiwanie dobrych uzysków, niemniej jednak taki pojedynczy uklad jest wraz¬ liwy na boczne wypuklosci lufo nieregulamosai wystepujace na powierzchni bocznej kantówki i/lub odchylenia w przekroju poprzecznym wypuk¬ losci kantówkii W przypadku odchylenia w szerokosci dwu prze¬ ciwleglych plaskich powierzchni kantówki ,w miej¬ scu gdzie pojedynczy element dotyka powierzchni bocznych w/lub poblizu plaskich powierzchni, ustawienie w jednej linii z jednym narozem wzdluz krawedzi jednej z plaskich powierzchni, powoduje zbyt duze ubytki na narozui, wzdluz kra¬ wedzi drugiej plaskiej powierzchni. Wymienione niedogodnosci moga byc unikniete W wyniku zastosowania urzadzenia przedstaWione- go na fig. 3-^5, w którym sa dWa krazki kierun¬ kujaco-naciskajace 6a i 6b, dotykajace wkleslej po¬ wierzchni bocznej 10 zakrzywionej kantówki 1, przy czym krazki kierunkujaco-naciskajace 6a i 6b sa zamocowane kazdy obrotowo na wlasnym trzpie¬ niu 20 i osadzone na wspólnym czlonie nosnym 21,, zamocowanym na górnym koncu preta skretnego 19, osadzonego w podporze 7. Podpora 7 zamoco¬ wana jest przegubowo swym dolnym koncem^ nie pokazanym na rysunku, co umozlliiwia wspólne przemieszczanie krazków naciskajacych 6a i 6b do polozenia roboczego i jallowego, w kierunku okres¬ lonym strzalka X, przy pomocy cylindra dodiisko- wego 8. [Krazki naciskajace 6a i 6b umieszczone sa w plaszczyznie pionowej jeden na druigim^ usy¬ tuowane poziomo wzgledem siebie i rozmieszczone obok kantówki 1 tak, ze w ich polozeniajoh robo- czyjdh, przedstawionylcih na rylsunku* dotykaja wjkUeslej powierzchni bocznej 10 kantówki 1 w/Lub poblizu górnej i dolnej wjklejslych krawedzi 9a i 9b górnej i dolnej plaskiej powierzchni la, Ib kan¬ tówki 1. W dzialaniu* cyfcjder docSiskoWy 8 popy¬ cha krazki naciskajace 6a i 6b i powoduje, ze wyjwieraja one nacisk boczny do wewnatrz kan¬ tówki 1 w kierunku strzaflki X, Krazki naciskajace 6a i 6b dzialaja na kantów¬ ke 1 w spoisób oiagly^ kierunkujac ja do traku roz- dtfetaago 2, nie pokazanego na- fig. 3—5, w sposób )9 350 8 zalezny od ksztaltu podluznej wkleslej powierzchni 10 kantówki 1, przesuwanej po krazkach 6a i 6b, które tym samym powoduja, ze kantówka 1 jest przecierana wzdluz podluznych obszarów leza. 3 cyeh równolegle do srednicy polozep dwu wfclejs- lych kriawedzi 9a i 9b górnej i dolnej plaskiej po¬ wierzchni la i Ib kantówki 1. Cylinder 8 umozliwia! wspólne boczne przemieisz- czanie krazków 6a i 6b odpowiednio do kantówki 1, io w dostosowaniu do boioznyjch niereguiarnosci wy- stejpujajcych na wkleslej powierzchni bocznej 10. Dodatkowy pret skretny 7 mloze wykonywac ru¬ chy skretne wokól wlasnej podluznej osi, umozli¬ wiajac czlonowi nosnemu 21 obrót wokól tej samej 15 osi* co umozliwia indywidualne sprezynujace bocz¬ ne przemieszczanie krazków 6a i 6b w kierunku kantówki 1. W ten sposób krazki 6a i 6b maja mozliwosc indywidualnego dostosowania sie do bocznych nieregularinosci, wystepujacych na wkles¬ lo lej powierzchni bocznej 10 kantówki 1. Kierunkujace dzialanie wywierane na kantówke 1 przez dwa krazki 6a i 6b jest mniej wrazMiwe na nieregularnosci wkleslej powierzchni bocznej 10 niz w przypadku zaatosowandai jednego krazka 6 25 iw wyniku teg& uzyskiwany jest wiejkszy uzysk równo pdffiawamejj tarcicy* (Korzyistnym jest, szczególnie w przypadku kan¬ tówek o mniejszych srednioajcih, zastosowanie kraz¬ ka regulujacego nacijsk 13, który wywiera dociskai- 30 jacy odsrodfcowo-boczny nacisk na wypukla po¬ wierzchnie boczna kantówki 1 w kierunku strzal¬ ki Z. Cylinder 17 zamocowany do podpory 15, na której osadzony jest krazek 13 zapewnia dociskanie krazka 13, który tym samym wywiera nacisk na 35 kantówke 1. Nacisk wywierany przez krazek regu^ lujajcy 13 na kantówke 1 jest znacznie mniejszy od nacisku kierunkujacego, wywieranego na kan¬ tówke 1 przez krazki nacifcajace 6a i 6b. Dosrod- kowy ruch krazków naldiskajajcych 6ai 6b jest ogra¬ no niecony przez ogranicznik nastawny 11. Podobny ogranicznik nastawny 18 ogranicza ru¬ chy krazka 13. Nastawny ogranicznik 11 jest usta¬ wiany,, zaleznie od linii pilowania, a nastepny ogranicznik 18 zaleznie od srednicy kantówki 1. 45 Zakres nastawmoscii ogranicznika 11 obejmuje male odchylenia^ w granicy jego nastawnosci, uwzgledniajacej rózne stopnie krzywizny kantów¬ ki 1. Jest to niezbedne dla wyrównywainia malych bledów pochodzacych z przestrzeni miedzy ukla- •o dem czujnikowym i ostrzami pil. W granicach wynalazku mozliiwe sa róznego ro¬ dzaju zmiany w poszczególnych elementach bez naruszania istoty wynalazku. Na przyklad, moga byc zastosowane inne elementy naciskajace, w H miejsce krazków naciskajacych 6 i 13. Moze byc zastosowany inny rodzaj pil tnacych, w miejsce poruszajacych sie ruchem posuwijsto-zwrotnym w traku rozdzielczym 2 z fig. lv Moze tez byc za^ stosowany inny mechanizm podajajcy, kierunkujacy w kantówke zamiast walków przenoszacych 3 i srubo¬ wych walków 4. Zaimdast polaczonych mechanizmów czujnikowych i kierujacych, opilsanych powyzej, moze byc rów¬ niez zastosowany osobny mechanizm czujnikowy •5 i kierunkujacy, pokazany schematycznie na fig. 6.109! 9 W urzadzeniu tym krazek czujnikowy 25 dotyka wjdeslej powierzchna) bocznej! 10 zakrzywionej kanitówiki 1 pray wkleslej krawedzi 9 górnej plaskiej plaszczyzny la tak, ze krazelk 25 wyctzulwa ksztalt wkleslej' powierzchni bocznej 10 i takze * wkleslej krawejdizi 9, w czasie gcly kantówka' 1 przechodzi przez trak rozdzielczy 2. Krazek czuj¬ nikowy 25 zamocowany jest przegubowo db mikro- lajcznika luib innego ukladiu elektrycznego 26, który przemietslzcza krazek czujnikowy 25 zgodnie z wy- *• czuwanym ksztalteni), pnzeikaizywanym w postaci sygnalów elektrycznych, które przechodza przez przewód 27 do regulatora1 hydraulicznego iuib pneumatycznego 28, regulujac cisnienie plynlu lub powdetirza przeplywajajcego przez przewód 29 do 15 tloka, me pokajanego na rysunku, uruchamiajace^ go krazek kie^^lnklujaJco-nlaCliJskajacy 6 i w ten spo¬ sób naciski boczne, kierunkujace wywierane na kantówke 1 przez krajzek 6 sa zmienne w zalez¬ nosci od syginalów elektrycznych, pochodzacych od 2< krazka czujnikowego 25 w zaleznosci od ksctoafc podluznej wkleslej powierizchni bocznej 10 w miej- sciu przy krawedzi 9. Moga byc zainstalowane dwa krazki czujnikowe, umieszczone pionowo w sa¬ siedztwie wkleslych kjrawedEri. idlwiu fcrizecifwnycih 25 plaskich powierzchni la i Ib kantówki 1. Po wy¬ puklej stronie kamtówjki 1 zainstalowany jeist kra¬ zek regulujacy 13. iZamiaist bocznego kierunkowania kantówka 1, regulowanego przez kierunkujacy krazek 6, sygna- 30 ly elektryczne pochodizace od krazka czujnikowego 25 moga byc wykorzystywane do regulowania dzia¬ lania walków srubowych takich jak 4 na fig. 1, tym samym do zmiany bocznego kierunkujajcego dzialania wywieranego na kantówjce 1 przez walki 35 srubowe w zaleznosci od wyczuwanego jej ksztaltu. Przez zasitosowainie wzdluznego krazka czujnikowe_ goi, usytuowanego pod kaftem w stosunku do plasz¬ czyzny poziomej i pionowejtt doty[kajacego tylko naroza wkleslej krawedzi 9 plaskiej powiiejrzchni *o la, ksiztalt wkleslego naroza krawedzi 9 jest wy¬ chwytywany i kantówka 1 jest bocznie kieirutnko- wana w zaleznosci od jej kszitailtiu. Ksztalt i konfiguracja zelwnejtrznego obwodu dlu¬ zycy lub kantówjki jest niejednolita i zmaemiajaca ** sie wokól jej obwodu i wizdiluz jej dlugosci. Dlate¬ go tez bafrdzo truldno precyzyjnie okreslic podluzny ksztalt powierzchni bocznej dluzycy lub kanitólwki. 2 praktycznego punktu widzenia dla celójw obje¬ tych wynalazkiem, wystarczajace jest ogólne wy- 50 czuwanie podluzlnego ksztaltu bocznej powiiertachni kantówki lub dluzycy i pilowanie równolegle do wyczuwanego ksiztalftu. 10 /W przypadku kantówki majacej dwie przecilwine plasklie powierzchnie], ksztalt bocznej powierzchni moze byc wyczuwany w jednym podluznym obszar rze lub w wiekszej ilosci obszarów obwodowó roz- mieszczonych w stosownych polozeniach na i lub miedzy* odpowiednimi krawedziamli plaskich po¬ wierzchni. Zasflir;zez en di a! p aifcentowe ii. (Sposób prizeiciierania kantówek i klód na tar¬ cice w traku pionowyfmi, znamienny tym, ze podczas przecierania na bocizna powierzchnie wklesla pod¬ legajacego obróbce materialu, w poblizu krawedjzi wywiera powierzchnie wywiera sie nacisk sterujacy, który jest znacznie mniejszy od nacisku kierunkujacego, przy czym wielkosc nacisku uzalezniona jest od ksztaltu bocznej, wkleslej powierzchni. fi. Urzadzenie do pjrzelcierania kantówek i klód na tarcice zawierajace trak pionowy oraz mecha¬ nizm do odpowiedniego nakierowywania w stosun¬ ku do plyty pily, podlegajacego obróbce materialu, znamienne tym, ze mechanizm do nakierowywania podlegajacego obróbce materialu zawiera kierujajco- -naetekalfócy krazek (6), zamocowany na podponze (7, wspólpracujacej z cylindrem dociskowym (8), powodujacym przemieszczanie krazka (6) umiesz¬ czonego stycznie do bocznej wkleslej powierzchni (10) podlegajacego obróbce materialu (1), w poblizu krawedlzi (9\ przy czym po .sitronie przeciwnej do kierunkujaco-naciiskajajcego krazka (6) umieszczony jejslt regulujacy nacisk krazek (13, usyituowany stycznie do wypuklej powierzchni (14) podlegajace- go obróbce materialu (1) osadzony na podlporze (15) wspólpracujacej z cylindrem dociskowym (17). 3^ Urzadzenie wedlug zastirz. 2, znamienne tym, ze mechanizm do nakieirowyjwahia podlegajalcego obróbce materialu zawiera djwa kienuinkujaco-na- ciskajace krazki (6a, (6b), oaadlzone na wjspÓUnym nosnym .czlonie (21), pnzy czyni krazki (6aX (Sb), umieszczone sa ^yciadnie do bocznej wkleslej po- wierzchnii (10). & Urzadzenie wedlug zatetrz. 3, znamienne tym, ze nosny czlon (Zl) jejsfc polaczony ze sklneibnym czlonem (19), zamocowanym na przegubowej pod¬ porze (7). • 6, Urzadzenie wedlug zastriz. 2, znamienne tym, ze mechanizm djo naltóiekflowywanfoa podlegajalcego obróbce materialu zajwiera czujnikowy krazek (25), umieszczony sty|cznie dio boclznej wklleslej powierz¬ chni (10) obrabianego materialu.109 350 ik O- .& JO e -10 & . 10 Kz109 350 6a. 20 JO ea la I J4 eLJt 15 14 27 £S 2d PL PL PL PL PL PL PL