Przedmiotem wynalazku jest elektroniczny bez¬ stykowy przekaznik czasowy pradu stalego.Znane sa liczne uklady elektronicznych przekaz¬ ników czasowych, które w oparciu o znane ele¬ menty montazowe sa rozwiazane w sposób roz¬ budowany, a tym samym zbyt skomplikowany, wzglednie przy rozwiazaniach uproszczonych nie gwarantuja dostatecznej pewnosci i dokladnosci dzialania. Przyklady takich znanych rozwiazan pokazuja patenty ZSRR nr 171921, który przed¬ stawia uklad elektronicznego przekaznika czaso¬ wego na tranzystorach, a nr 269 308 przedstawia przekaznik czasowy bez wzmacniacza.Celem wynalazku jest uzyskanie prostego roz¬ wiazania elektronicznego przekaznika czasowego przy zastosowaniu stosunkowo malej ilosci podsta¬ wowych elementów montazowych, oraz uzyskanie duzej niezawodnosci i prawidlowosci dzialania.Cel ten zostal osiagniety w elektronicznym bez- stykowym przekazniku czasowym pradu stalego, posiadajacym rezystory, diody, wzmacniacz i kon¬ densator, z tym, ze punkt polaczeniowy rezystora i kondensatora bedacych w ukladzie szeregowym, jest polaczony ze wzmacniaczem poprzez diode, przy czym wzmacniacz jest usytuowany miedzy dioda spolaryzowana w kierunku przewodzenia, a rezystorowym dzielnikiem napiecia w taki sposób, ze wejscie sterujace wzmacniacza jest polaczone z dioda, a wyjscie wzmacniacza, ustalajace poziom napiecia na kondensatorze dla zadzialania prze¬ kaznika czasowego, jest polaczone z rezystorowym dzielnikiem napiecia, który sklada sie z dwóch rezystorów, lub z przynajmniej jednego rezystora regulowanego, sluzacego do regulacji zwloki cza- 10 sowej.Elektroniczny przekaznik czasowy wedlug wy¬ nalazku odznacza sie prosta konstrukcja i mala iloscia elementów skladowych, co wplywa na sto¬ sunkowo niski koszt wytwarzania i bezawaryjna 15 eksploatacje tego przekaznika oraz urzadzen z nim zwiazanych.Przedmiot wynalazku pokazano w przykla¬ dowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ideowy przekaznika czaso- 20 wego, fig. 2 — uklad mostkowy przekaznika cza¬ sowego, a fig. 3 przedstawia przekaznik czasowy ze wzmacniaczem tranzystorowym.Eelektroniczny bezstykowy przekaznik czasowy sklada sie z rezystorów, diod, wzmacniacza i kon- 25 densatora. Rezystor 1 jest polaczony szeregowo z kondensatorem 2, natomiast do punktu polacze¬ niowego A miedzy rezystorem 1 a kondensatorem 2 jest przylaczony wzmacniacz 3 poprzez diode 4.Poza tym wystepuje w ukladzie rezystorowy dzielnik napiecia, który sklada sie z dwóch rezy¬ storów 5, 6, lub z przynajmniej jednego rezystora regulowanego. Wzmacniacz jest usytuowany mie¬ dzy dioda spolaryzowana w kierunku przewodze¬ nia a rezystorowym dzielnikiem napiecia w taki 35 sposób, ze wejscie sterujace wzmacniacza jest po- 30 107 667107 667 3 4 laczone z dioda a wyjscie wzmacniacza, ustala¬ jace poziom napiecia na kondensatorze dla za¬ dzialania przekaznika czasowego, jest polaczone z rezystorowym dzielnikiem napiecia w punkcie po¬ laczeniowym B. Jeden zewnetrzny koniec dziel¬ nika napiecia jest przylaczony bezposrednio do jednego bieguna zródla zasilania, a drugi zew¬ netrzny koniec dzielnika napiecia jest przylaczo¬ ny bezposrednio do drugiego bieguna zródla za¬ silania.W przykladzie rozwiazania (fig. 3) przekaznik czasowy wedlug wynalazku posiada rezystorowy dzielnik napiecia, w którym jeden z dwóch rezy¬ storów jest rezystorem regulowanym 5 dla regu¬ lacji zwloki czasowej, natomiast wzmacniacz skla¬ da sie z przynajmniej jednego tranzystora 7. Po¬ za tym wystepuje w ukladzie przekaznik pomoc¬ niczy 8 ze stykami roboczymi 8, 1 oraz dioda 9, tlumiaca pole magnetyczne cewki przekaznika po¬ mocniczego 8.Inny przyklad rozwiazania (fig. 2) przedstawia uklad mostkowy przekaznika czasowego, w któ¬ rym rezystory 5, 6 dzielnika napiecia sa usytuo¬ wane w dwóch sasiednich galeziach mostka, a spo¬ laryzowana w kierunku przewodzenia dioda 4 wraz ze wzmacniaczem 3 znajduje sie w przekat¬ nej mostka.Dzialanie elektronicznego przekaznika czasowe¬ go wedlug wynalazku polega na tym, ze po wla¬ czeniu napiecia na zaciski „+ " „—" nastepuje la¬ dowanie kondensatora 2 przez rezystor 1 do po¬ ziomu napiecia ustalonego rezystorem regulowa¬ nym 5. W momencie kiedy napiecie kondensatora 2 czyli punktu A osiagnie wartosc nieco wyzsza niz punktu B tranzystor 7 przewodzi i zadziala przekaznik pomocniczy 8. Po wylaczeniu napie¬ cia zasilania nastepuje natychmiastowe rozladowa¬ nie kondensatora 2 przez diode 4 spolaryzowana w kierunku przewodzenia, tranzystor 7 i rezystor regulowany 5, po czym natychmiast przekaznik jest gotowy do ponownego odmierzania czasu. A wiec dzialanie przekaznika czasowego wedlug wy¬ nalazku, w odróznieniu od znanych przekazników czasowych odznacza sie tym, ze odmierzanie cza¬ su rozpczyna sie natychmiast po wlaczeniu napie¬ cia zasilajacego na przekaznik czasowy. Po wy- 5 laczeniu przekaznika czasowego nastepuje bez¬ zwloczne, samoczynne rozladowanie kondensatora bez udzialu styków i tym samym przygotowanie przekaznika czasowego do ponownego odmierza¬ nia czasu. Poza tym wykorzystujac tylko liniowa czesc charakterystyki ladowania kondensatora od chwili wzbudzenia do czasu zadzialania nie ma potrzeby stabilizowania napiecia zasilajacego.Zastrzezenia patentowe 15 1. Elektroniczny bezstykowy przekaznik czaso¬ wy, pradu, stalego, posiadajacy rezystory, diody, wzmacniacz i kondensator, przy czym rezystor jest . polaczony szeregowo z kondensatorem, a punkt 20 polaczeniowy miedzy tym rezystorem a konden¬ satorem jest polaczony ze wzmacniaczem poprzez diode, znamienny tym, ze wzmacniacza jest usy¬ tuowany miedzy dioda spolaryzowana w kierunku przewodzenia a rezystorowym dzielnikiem napie- 25 cia w taki sposób, ze wejscie sterujace wzmac¬ niacza (3) jest polaczone z dioda (4), a wyjscie wzmacniacza (3), ustalajace poziom napiecia na kondensatorze dla zadzialania przekaznika czaso¬ wego, jest polaczone z rezystorowym dzielnikiem 30 napiecia, który sklada sie z dwóch rezystorów (5, 6) lub z przynajmniej jednego rezystora regulo¬ wanego, sluzacego do regulacji zwloki czasowej. 2. Przekaznik czasowy wedlug zastrz. 1, zna¬ mienny tym, ze jeden z dwóch rezystorów dziel- 35 nika napiecia jest rezystorem regulowanym (5). 3. Przekaznik czasowy wedlug zastrz. 1 ,zna¬ mienny tym, ze rezystory (5, 6) dzielnika napiecia sa usytuowane w dwóch sasiednich galeziach mos¬ tka, a spolaryzowana w kierunku przewodzenia 40 dioda (4) wraz ze wzmacniaczem (3) znajduje sie w przekatnej mostka. 4. Przekaznik czasowy wedlug zastrz. 1, zna¬ mienny tym, ze wzmacniacz sklada sie z przynaj¬ mniej jednego tranzystora (7). 10107 667 y 4 i± Fig. i A 5 M PL