PL106345B1 - Mechanizm zaciskowy,zwlaszcza do montazu stelazy - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest mechanizm zacis¬ kowy przeznaczony do montazu zwlaszcza takich elementów, jak stelaze wystawowe, w których glównymi elementami nosnymi sa metalowe listwy z rowkami wzdluznymi o przekroju teowym, prze¬ widzianymi do prostopadlego zlaczenia do nich in¬ nych czesci i zespolów stelazu.

Znane rozwiazania laczaco-zaciskajace stosowane do prostopadlego laczenia do listwy nosnej innych elementów stelazu sa montowane poprzez wprowa¬ dzenie w rowek teowy listwy elementu laczacego.

Przy jego pomocy nastepuje dociagniecie do plasz¬ czyzn tworzacych listwy prostopadle do niej usy¬ tuowanego przylaczanego elementu stelazu.

Mechanizm zaciskowy jest. zwykle zaopatrzony w bolec o lbie mlotkowym, wprowadzanym w ro¬ wek teowy listwy. Czesc walcowa bolca ma po¬ przecznie do osi usytuowany otwór stozkowy. Bolec jest wprowadzony do otworu rurki metalowej, prze¬ chodzacej prostopadle przez powierzchnie elemen¬ tu przylaczanego, na przyklad" deski, mocowanej z listwa nosna i zajmuje poprzeczne polozenie do osi .nagwintowanej wewnetrznie rurki, wewnatrz której umieszczony jest wkret o stozkowym za¬ konczeniu. Wkret wprowadza sie w stozkowy ot¬ wór bolca. Wysuwanie bolca na zewnatrz realizu¬ je element sprezysty umieszczony w stanowiacym gniazdo bolca dnie otworu.

Wkrecanie stozkowego zakonczenia wkreta w stozkowy otwór bolca powoduje jego wsuwanie sie w glab otworu, a tym samym dociaganie deski do listwy nosnej. Wada tego typu znanych rozwiazan jest maly skok bolca, a tym samym trudnosc spel¬ nienia warunku duzej dokladnosci wykonania oraz brak mozliwosci obrotu lba mlotkowego bolca.

Pociaga to za soba koniecznosc przesuwania bolca i elementu przylaczanego, w tym przypadku deski, przez cala dlugosc listwy nosnej od czola tej li¬ stwy az do miejsca zamocowania elementu przy¬ laczanego lub w kierunku odwrotnym.

" Istnieja równiez inne rozwiazania mechanizmu zaciskowego, wykorzystujace przykladowo miimo- srodowe dociaganie bolca lub naprezanie elemen¬ tu laczacego wykonanego zazwyczaj w postaci dwu zagietych blach, które to konstrukcje sa skomplikowane i niepewne w dzialaniu.

Wynalazek dotyczy uproszczonego wykonania mechanizmu zaciskowego, zwlaszcza do montazu stelazy, w których elementami nosnymi sa meta¬ lowe listwy nosne z rowkami wzdluznymi o prze¬ kroju teowym. Zgodnie z wynalazkiem w mecha¬ nizmie wyposazonym w srube z lbem mlotkowym, nakretke stanowi kolo zebate zespolu srubowej przekladni zebatej o kacie skrzyzowania osi tego kola z osia kola napedzajacego równym 90°. Sruba jest zaopatrzona dodatkowo w zespól zabezpiecza¬ jacy przed jej obrotem o kat wiekszy od oko¬ lo 90°. Zespól ten stanowi krzywkowe uksztalto¬ wanie szyjki sruby w postaci kwadratu z zaokra¬ glonymi przeciwleglymi wierzcholkami o promie- 106 345106 i 3 nioi krzywizny równym polowie boku kwadratu mniejszego od szerokosci otwartej czesci rowka listwy nosnej.

', Inae wykonanie zespolu zabezpieczajacego sru¬ be przed obrotem o kat wiekszy od okolo 90° sta- 5 nowi umocowania wspólosiowo na srubie tuleja.

Otwór ksztaltowy wewnatrz tulei jest tak dobra¬ ny w stosunku do przekroju poprzecznego sruby, by uzyskac stopien swobody w zakresie dopusz¬ czalnego obrotusruby. 10 Przyklad rozwiazania mechanizmu zaciskowego wykonanego zgodnie z wynalazkiem pokazano na rysunku, na którym Fig. 1 ilustruje przekrój po¬ przeczny mechanizmu z zespolem zabezpieczaja¬ cym srube przed obrotem o kat wiekszy od oko- l5 lo 90° w wykonaniu przedstawionym w przekroju na Fig. 2, a Fig. 3 stnowi ilustracje innego roz¬ wiazania tego zespolu. . Jak to przedstawiono na Fig. 1 i Fig. 2 mechanizm zaciskowy stanowi sru¬ ba 1 przesuwana prostopadle do osi elementu 20 przylaczanego 2, posiadajaca mozliwosc obrotu tylko o kat 90°. Umozliwienie obrotu tylko o kat 90° realizuje zespól zabezpieczajacy 3. Ograni¬ czenie obrotu uzyskuje sie przy pomocy czesci za- bierakowej sruby w postaci wystepów 6 i 7 diraz ^ ksztaltu otworu 5 tulejki zabierakowej 4. Za¬ miast wystepów 6 i 7 mozna zastosowac równiez kolek wcisniety w otwór wykonany prostopadle do osi sruby.

Inne wykonanie zespolu zabezpieczajacego 3 sru- 30 be 1 przed obrotem o kat rózny od 90°, który to kat odpowiada w krancowych polozeniach usy¬ tuowaniu równoleglemu lub prostopadlemu lba 8 do oisi teowego rowka listwy nosnej 9 pokazano na Fig. 3. Zespól ten realizuje ksztalt geometrycz- 35 ny szyjki sruby 1 opierajacy sie o wewnetrzne sciany rowka listwy nosnej. Ksztalt ten w przy¬ padku rowka o przekroju teowym uzyskuje sie przez zaokraglenie dwu przeciwlegle polozonych wierzcholków kwadratu wpisanego w zewnetrzna 40 czesc rowka promieniem równym polowie boku kwadratu.

Nakretke 10 sruby 1 stanowi zespól srubowej przekladni zebatej o kacie skrzyzowania osi kól tej przekladni równym D0°. Na rysunku pokazano 45 kolo zebate 11 o zebach srubowych, w których kat pochylenia linii zeba wynosi 45°. Kolo to wspól¬ pracuje z napedzajacym kotem 12. W osi kola napedzajacego 1? jest wykonany otwór ksztalto¬ wy 13 przeznaczony, przy uzyciu odpowiedniego 50 ". klucza, do regulacji ustawienia tego kola, a' tym samym polozenia sruby przy jej przemieszczaniu sie wzdluz osi podluznej.

Zespól przekladni jest ulozyskowany w obudo^ Wie 14 dzielonej, zlozonej z dwu czesci, które po 55 zlozeniu maja ksztalt zewnetrzny splaszczonego walca o osi prostopadlej do osi sruby. Dzialanie tak wykonanego mechanizmu jest nastepujace: Pokrecenie kola napedzajacego 12 przy pomocy klucza powoduje obrót kola zebatego 11, tym sa- 4 mym zespolu srubowej przekladni zebatej stano¬ wiacej nakretke sruby 1, która obracajac sie — obraca go równiez. Sruba 1 obraca sie jednakze tylko o kat 90° dzieki dzialaniu zespolu zabezpie¬ czajacego 3 wykonanego badz w postaci odpo¬ wiednio uksztaltowanej tulei 4, badz wskutek oparcia sie szyjki sruby w rowku listwy nosnej.

Przy dalszym obrocie nakretki 10 nastepuje tylko poosiowe przesuwanie sie sruby li dociskanie elementu przylaczanego do listwy nosnej. Przyj¬ mujac, ze w polozeniu poczatkowym leb sruby jest usytuowany równolegle do osi rowka listwy nosnej, leb wchodzi swobodnie do wnetrza tego rowka. Obrót lba w prawo powoduje w pierwszej fazie poprzeczne jego ustawienie w stosunku do cisi rowka, a nastepnie jego zacisniecie. Przy luzo- waniu mechanizmu zaciskowego obrót lba naste¬ puje po zluzowaniu mechanizmu zaciskowego, umozliwiajac swobodne prostopadle rozmontowanie elementu nosnego stelazu bez koniecznosci prze¬ suwania lba wzdluz listwy nosnej az do jej zakon¬ czenia.

Istotnymi zaletami mechanizmu zaciskowego jest niezawodnosc i pewnosc dzialania oraz prostota konstrukcji umozliwiajaca tanie wykonywanie w skali produkcyjnej metodami przemyslowymi, jak równiez male wymagania w zakresie doklad¬ nosci przygotowania elementów laczonych w celu prawidlowego zlozenia stelazu.

Claims (3)

Zastrzezenia patentowe

1. Mechanizm zaciskowy, zwlaszcza do montazu stelazy, w których elementami nosnymi sa metalo¬ we listwy nosne z rowkami wzdluznymi o prze¬ kroju teowym, wyposazony w srube z lbem mlot¬ kowym i nakretke, znamienny tym, ze nakretke (10) stanowi kolo zebate1 (11) zespolu srubowej przekladni zebatej o kacie skrzyzowania osi kola zebatego (11) z osia kola napedzajacego (12) rów¬ nym 90°, przy czym sruba (1) jest zaopatrzona do¬ datkowo w zespól zabezpieczajacy (3) przed jej obrotem o kat wiekszy od okolo 90°.

2. Mechanizm zaciskowy wedlug zastrz. 1, zna¬ mienny tym, ze zespól zabezpieczajacy (3) sru¬ be (1) przed obrotem o kat wiekszy od kolo 90°, stanowi 'krzywkowe uksztaltowanie szyjki sru¬ by (l)^w postaci kwadratu z zaokraglonymi prze¬ ciwleglymi wierzcholkami o promieniu krzywizny równym polowie boku kwadratu, mniejszego od szerokosci otwartej czesci rowka listwy.

3. Mechanizm zaciskowy wedlug zastrz. 1, zna¬ mienny tym, ze zespól zabezpieczajacy (3) srube (1) przed obrotem o kat wiekszy od okolo 90° stanowi umocowana wspólosiowo na srubie (i) tu¬ leja (4) o otworze- ksztaltowym (5) tak dobranym x w stosunku do przekroju poprzecznego sruby, aby uzyskac stopien swobody w zakresie dopuszczal¬ nego obrotu sruby.106 345 1 11 10 44 Fig. Fig.2