Przedmiotem wynalazku jest emulsyjny srodek antyadhezyjny stosowany przy produkcji plyt pils¬ niowych, przeciwdzialajacy przyleganiu wlókien drzewnych do polerowanej strony matrycy urza¬ dzenia prasujacego.W procesie wytwarzania plyt pilsniowych, w czasie pierwszego prasowania nastepuje przywie¬ ranie wlókien drzewnych do prawej strony ma¬ trycy. Te polerowane strony matryc sa bardzo wrazliwe, a przyklejone i przypalone wlókna drzew¬ ne sa trudne do usuwania z ich powierzchni. Na¬ lezy unikac mechnicznego czyszczenia i skrobania zabrudzonych matryc, gdyz niszczy to ich po¬ wierzchnie a zarysowane matryce wymagaja szli¬ fowania i polerowania, poniewaz rysy i uszkodze¬ nia matrycy odciskaja sie na prawej stronie plyty co obniza ich jakosc.Matryce nalezy wiec czesto kontrolowac i wy¬ mieniac natychmiast po stwierdzeniu uszkodzenia lub zmatowienia powierzchni, spowodowanego osa¬ dami. Dla przywrócenia idealnego stanu powierzch¬ ni matryc umieszcza sie je w goracej kapieli 5— % lugu sodowego o temperaturze okolo 80°C myje i poleruje. Aby zapobiec przyleganiu wlókien do polerowanych powierzchni matryc stosuje sie srodki antyadhezyjne. Znane jest zabezpieczanie matryc polegajace na powlekaniu powierzchni matryc pastami lub przez smarowanie polerowanej powierzchni matrycy olejem transformatorowym.Stosowany równiez bywa jednoprocentowy roz¬ twór benzynowy dwumetylopolisilikonu. Zabezpie¬ czenie matryc przed przyleganiem do nich wló¬ kien mozna uzyskac równiez przez naniesienie srodka antyadhezyjnego na prawa strone plyty pilsniowej. Do takiego zabezpieczania matryc urzadzenia prasujacego stosowany jest preparat znajdujacy sie w sprzedazy w postaci 50,% emul¬ sji wodnej, otrzymany po zemulgowaniu za po- io moca emulgatorów kationowoczynnych parafin o niskich temperaturach krzepniecia.Matryce lub powierzchnie plyt traktowane tym srodkiem uzytym w duzym rozcienczeniu w mniej¬ szym stopniu ulegaja zabrudzeniu i zmatowieniu dzieki czemu unika sie przerw w pracy urzadzen prasujacych oraz czestego mycia i polerowania za¬ brudzonych matryc.Istota wynalazku jest dobranie skladu emulsyj¬ nego srodka antyadhezyjnego stosowanego przy produkcji plyt pilsniowych zawierajacego miesza¬ nine alkilobenzenów wrzacych w temperaturze po¬ wyzej 300°C i zawierajacych fenylopolialkany i polialkilobenzeny o dlugosci lancucha alkilowego od C10 do Cj3 rafinowany wosk montanowy, wode i dodatkowy emulgator.Korzystne wlasnosci antyadhezyjne posiada sro¬ dek wedlug wynalazku o skladzie 37,5—53 czesci wagowych mieszaniny alkilobenzenów o lepkosci w 50°C od 1,7 do 3,0°E i gestosci w 20°C od 0,89 do 0,91 g/cm3, 0,5—1,5 czesci wagowych rafinowa- 98 42198 4 3 nych wosków montanowych o liczbie kwasowej od 158 do 165, 44,9—59,84 czesci wagowych wody odmineralizowanej, 1—2 czesci wagowych innych emulgatorów.Wybór emulgatora zalezy glównie od rodzaju 5 urzadzenia i sposobu sporzadzania emulsji. Przy stosowaniu wysokoobrotowych urzadzen dyspergu¬ jacych posiadajacych 8000—12000 obrotów na mi¬ nute role emulgatora spelnia octan stearyloamo- niowy uzyty w ilosci 0,5—1,5,% w stosunku do 10 masy srodka.Przy stosowaniu niskoobrotowyeh urzadzen dys¬ pergujacych posiadajacych 3000—8000 obrotów na minute do emulgowania korzystnie jest stosowac dwuskladnikowy emulgator zlozony z octanu stearyloamoniowego i» nasyconego alkoholu lojowe¬ go oksyetylowanego 18 molami tlenku etylenu, lub emulgator skladajacy sie z octanu stearyloamonio¬ wego i kwasu stearynowego oksyetylowanego 1—3 molami tlenku etylenu. Mozna równiez stosowac emulgator trójskladnikowy zlozony z octanu stea¬ ryloamoniowego, kwasu stearynowego oksyetylo¬ wanego 1—3 molami tlenku etylenu i alkoholu lo¬ jowego oksyetylowanego 18 molami tlenku etylenu.Srodek wedlug wynalazku jest emulsja wodna 0 charakterze kationpwo — czynnym zawierajaca 40—55% substancji organicznych. Nanosi sie ja po uprzednim rozcienczeniu woda odmineralizowana na stykajaca sie z matryca powierzchnia plyty 30 pilsniowej, przez co uzyskuje sie przedluzenie pra¬ cy matryc miedzy jednym a drugim myciem, unika czestych przerw w ruchu urzadzenia prasujacego oraz obniza koszty czyszczenia i polerowania ma¬ tryc zabrudzonych.Nieoczekiwanie stwierdzono,- ze zastosowanie mieszaniny alkilobenzenów wrzacych w tempera¬ turach powyzej 300°C pozwala na uzyskanie do¬ brych wlasnosci antyadhezyjnych srodka wedlug wynalazku, co pozwala na produkowanie srodka 40 antyadhezyjnego z surowców o niskiej jakosci, a nawet z odpadowej frakcji alkilobenzenu, zamiast dotychczas stosowanych roztworów benzynowych lub emulsyjnych srodków na bazie trudnodostep¬ nych parafin niskowrzacych. 45 Pr z y k l a d I. Do 48 kg mieszaniny alkilobenze¬ nów wrzacych w temperaturze 31Ó°C o lepkosci w 50°C 1,7°E i gestosci w 20°C 0,89 g/cm3 dodano 1 kg rafinowanego wosku montanowego o Lkw 158, calosc ogrzano do temperatury 80°C i wymieszano 50 tak otrzymana mieszanine alkilobenzenów i wosku doprowadzono wraz z 51 kg wodnego roztworu oc¬ tanu stearyloamoniowego do leja zasypowego mly¬ nka koloidalnego, w którym przeprowadzono dys¬ pergowanie przy 10.000—12.000 obrotów na minute. 55 Octan stearyloamoniowy przygotowano uprzednio w ten sposób, ze do 49,89 kg wody zdemineralizo- wanej dodano 1 kg aminy stearylowej i 0,11 kg kwasu octowego calosc ogrzewano do temperatury 70—80°C przy jednoczesnym mieszaniu, przy czym 60 powstajacy octan stearyloaminy rozpuscil sie cal¬ kowicie w wodzie. Zawartosc substancji organicz¬ nej w otrzymanej emulsji wynosila 50%, a jej lepkosc mierzona kubkiem Forda nr 4 wynosila 65 4 sek. Emulsja ta jest. stabilna w czasie oraz dobrze rozcienczalna w wodzie.Przyklad II. Do 50 kg mieszaniny alkiloben¬ zenów wrzacych w temperaturze 305°C o lepkosci w 50°C 3,0°E i gestosci w 20°C 0,91' g/cm3 dodano I kg rafinowanego wosku montanowego o lkw 165 calosc ogrzano do temperatury 90°C wymieszano po czym dodano 48,8 kg roztworu wodnego octanu stearyloamoniowego, zawierajacego 1,3 kg octanu stearyloamoniowego i 0,2 kg alkoholu lojowego oksyetylowanego 18 molami tlenku etylenu. Calosc przy mieszaniu ulegla wstepnemu zemuglowaniu, dodatkowe zdyspergowanie uzyskano po przepusz¬ czeniu wstepnej emulsji przez mlynek koloidalny przy 3000—4000 obrotów na minute. Zawartosc substancji organicznej w otrzymanej emulsji wy¬ nosila 52%, a. jej lepkosc mierzona kubkiem Forda nr 4 wynosila 16 sek.Przyklad III. Do 48 kg odpadkowej frakcji kerylobenzenu dodano 0,5 kg rafinowanego wosku montanowego i 0,5 kg kwasu stearynowego oksy¬ etylowanego 1 molem tlenku etylenu, calosc mie¬ szano w temperaturze 80°C, po czym dodano 51 kg roztworu wodnego octanu stearyloamoniowego p zawartosci octanu jak w przykladzie I. Calosc przy mieszaniu ulegla wstepnemu zemulgowaniu, dodat¬ kowe zdyspergowanie uzyskano po przepuszczeniu wstepnej emulsji przez mlynek koloidalny przy 5000—6000 obrotów na minute. Zawartosc substan-. cji organicznej w otrzymanej emulsji wynosila 50%, a jej lepkosc mierzona kubkiem Forda nr 4 wynosila 25 sek.Przyklad IV. Do 37,5 kg mieszaniny alkilo¬ benzenów o lepkosci w 50°C i gestosci 20°C 0,89 g/cm3 dodano 1 kg rafinowanego wosku mon¬ tanowego o Lkw 165, calosc ogrzano do tempera¬ tury 80°C, wymieszano i tak otrzymana mieszanine alkilobenzenów i wosku doprowadzono wraz z 51 kg wodnego roztworu octanu stearyloamoniowe¬ go do leja zasypowego mlynka koloidalnego, w którym przeprowadzono dyspergowanie przy .000—12.000 obrotów na minute. Octan stearylo¬ amoniowy przygotowano uprzednio w ten spo¬ sób, ze do 59,84 kg wody zdemineralizowanej do¬ dano 1,5 kg aminy stearynowej i 0,16 kg kwasu octowego, calosc ogrzano do temperatury 70— 80°C przy jednoczesnym mieszaniu przy czym po¬ wstajacy octan stearyloamoniowy rozpuscil sie cal¬ kowicie w wodzie. Zawartosc substancji organicz¬ nej w otrzymanej emulsji wynosila 40%, a jej lepkosc mierzona kubkiem Forda nr 4 wynosila II sek.Przyklad V. Do 53 kg mieszaniny alkiloben¬ zenów o lepkosci w 50°C 1,7°E i gestosci w 20°C 0,89 g/cm3 dodano 1 kg rafinowanego wosku mon¬ tanowego o Lkw 160 calosc ogrzano do tempera¬ tury 80°C, wymieszano i tak otrzymana mieszanine alkilobenzenów i wosku doprowadzono wraz z 45 kg wodnego roztworu octanu stearyloamonio¬ wego do leja zasypowego mlynka koloidalnego, w którym przeprowadzono dyspergowanie przy 10000 —12000 obrotów na minute. Zawartosc substancji organicznej w otrzymanej emulsji wynosila 55%,98 421 a jej lepkosc mierzona kubkiem Forda nr 4 wy¬ nosila 18 sek.Emulsje uzyskane zgodnie z podanymi przykla¬ dami sa stabilne w czasie i dobrze rozcienczalne w wodzie. Rozpylane byly na prawa strone plyty pilsniowej po uprzednim rozcienczeniu ich do za¬ wartosci substancji organicznej równej 4%, po¬ zwolilo to na przedluzenie cyklu pracy matryc bez ich mycia i czyszczenia z trzech do dziesieciu dni. PL