PL94373B2 - - Google Patents

Description

Opis patentowy opublikowano: 31.12.1977 94373 MKP B22d 13/10 C23b 5/32 Int. Cl1. B22D 13/10 C25D 7/00 YTELNIA rtmi) tzigypot i>(< i •-1| Twórcywynalazku: Józef Duda, Jerzy Dziubinski, Ireneusz Warzynski, Leszek Chomicki Uprawniony z patentu tymczasowego: Koneckie Zaklady Odlewnicze im. Gwardii Ludowej, Konskie (Polska) Metalowy rdzen do odsrodkowego odlewania zeliwnych kielichowych rur Wynalazek dotyczy metalowego rdzenia do odsrodkowego odlewania zeliwnych kielichowych rur.

Znany jest ze zgloszenia P—153 564 sposób odsrodkowego odlewania zeliwnych kielichowych rur, który polega na uzyciu rdzenia stalego wykonanego ze stali, a zwlaszcza ze stali znanej powszechnie pod nazwa „inwar". Rdzenie wykonane z tej stali wykazuja pelna przydatnosc do odlewania zeliwnych kielichowych rur, gdyz rdzen ma minimalna, praktycznie równa zeru rozszerzalnosc, co jest powodem latwego wyciagniecia go, bez zakleszczen, z kielicha odlanej rury. Rdzen ten wykonuje sie jako odlew, a nastepnie obrabia wiórowo. Nie podlega on dotychczas dalszym zabiegom obróbczym.

W czasie pracy rdzenia inwarowego w temperaturze okolo 950°C powierzchnia tego rdzenia mieknie, skutkiem czego, rdzen ten ulega dosc szybkiemu zuzyciu i latwo moze ulec uszkodzeniu.

Celem wynalazku jest znalezienie takiego metalowego rdzenia, aby zachowal on dotychczasowe wlasnosci fizyczne, a zwlaszcza maly wspólczynnik rozszerzalnosci, przy jednoczesnym uzyskaniu duzej twardosci powierzchni. Cel ten zostal osiagniety przez wykonanie rdzenia zwlaszcza z inwaru i co jest charakterystyczne pokrycie powierzchni roboczej rdzenia warstwa chromu. Warstwa ta ma grubosc od kilku mikronów do kilku dziesietnych milimetra. Warstwa chromu ma postac porowata. Warstwa ta uzyskana jest na drodze elektrolitycznej. Pod warstwa chromu jest nalozona na rdzeniu warstwa miedzi polozona równiez najlepiej na drodze elektrolitycznej.

Tak wykonany rdzen wykazuje ta sama rozszerzalnosc co rdzen wykonany z samego inwaru, a jego powierzchnia robocza jest twarda i czas pracy rdzenia znacznie sie przedluza. Dalszym efektem stosowania jest uzyskiwanie bardziej scislych wymiarów kielicha, odlewanej rury, wieksza gladkosc powierzchni, zas gabczasta struktura chromu nie powoduje odpryskiwania jej, a ponadto warstwa ta lepiej trzyma stosowane przy odlewaniu rury smary, pasty i lakiery izolacyjne. Dalsza zaleta zastosowania warstw chromu jest zwiekszenie odpornosci termicznej powierzchni roboczej rdzenia, zwiekszenie odpornosci na scieranie, a takze na przypadkowe uderzenia mechaniczne.

Rdzen wykonany z inwaru, to jest stali o powszechnie znanym skladzie, ma minimalna rozszerzalnosc termiczna* i zgodnie ze zgloszeniem P—153 564 nadaje sie do nowej technologii odsrodkowego odlewania2 94 373 kielichowego zeliwnych rur. W temperaturze pracy, to jest okolo 950°C, rdzen ten wykazuje spadek twardosci zwlaszcza na powierzchni roboczej. Spadek twardosci powoduje przyspieszone scieranie sie tej powierzchni spowodowane nie tylko normalnym tarciem jej o wnetrze kielicha odlewanej rury, ale takze spowodowane • ciezkimi warunkami odlewania rur, panujacymi w odlewni, a to pylem piaskowym, odpryskami zeliwa i innymi zanieczyszczeniami, osadzajacymi sie na powierzchni roboczej rdzenia stalego* Rdzen inwarowy wedlug wynalazku ma znaczenie dluzsza zywotnosc dzieki utwardzeniu jego powierzchni, a to przez poddanie zabiegom utwardzajacym polegajacym na elektrolitycznym chromowaniu powierzchni roboczej rdzenia. Chromowanie przeprowadza sie badz bezposrednio na rdzeniu inwarowym, badz najpierw metoda elektrolityczna naklada sie warstwe posrednia z miedzi, a na te warstwe naklada sie warstwe chromu grubosci od kilku mikronów do kilku dziesietnych milimetra. Warstwa chromu winna byc nalozona przy duzym natezeniu pradu co powoduje, ze struktura tej warstwy jest gabczasta.

Taka struktura jest bardzo pozadana, gdyz umozliwia ona dostosowanie sie tej warstwy do wspólczynnika rozszerzalnosci rdzenia z inwaru, a ponadto warstwa ta dobrze trzyma stosowane smary i lakiery odlewnicze, co równiez przedluza czas pracy rdzenia i wplywa dodatnio na jakosc odlewanych rur. Dla uzyskania tej gabczastej struktury nalezy stosowac duze natezenia pradów w czasie elektrolitycznego nakladania chromu. Itak dla elementów galanteryjnych stosuje sie gestosc pradu od 10 do 30 A/dcm2, dla celów technicznych stosuje sie gestosc od 30 do 60 A/dcm2 dla przedluzenia zywotnosci rdzenia dla nalozenia zadanej gabczastej warstwy nalezy, od poczatku zastosowac znaczna gestosc pradu bo powyzej 60 A/dcm2, a po „zabieleniu" nalezy nakladac warstwe chromu stosujac gestosc 0,8gestosci poczatkowej to jest ponad 50 A/dcm2. Czas chromowania zalezy od zadanej grubosci warstwy.

Przyklad stosowania wynalazku dla rdzenia do rur kielichowych 0 100 milimetrów: poczatkowo do zabielenia stosuje sie natezenie kapieli 1000 A, a po zabieleniu zmniejsza sie amperaz do 800 A i tak trzyma sie dowolnie dlugo, najlepiej az do uzyskania warstwy okolo 0,3 mm grubosci. Korzystnie jest zastosowac posredniczaca warstwe miedzi nalozona elektrolitycznie, ale nie jest to konieczne.

Wspomniane wyzej zabiegi nie przedstawiaja specjalnych trudnosci w ich przeprowadzeniu, nie wymagaja trudno osiagalnych urzadzen. Chromowanie pozwala na zwiekszenie trwalosci rdzenia i poprawe jakosci odlewanych rur. Zwieksza sie czas pracy rdzenia, zwieksza sie wydajnosc roczna kazdego urzadzenia do odsrodkowego odlewania zeliwnych kielichowych rur. Zmniejsza sie pracochlonnosc i czestotliwosc wymiany rdzenia, a ponadto wydatnie wzrasta wskaznik ilosci odlanych rur z jednego rdzenia, a to podnosi efekty ekonomiczne.

Wynalazek nadaje sie do stosowania zarówno w modernizowanych jak i nowo budowanych urzadzeniach do odsrodkowego odlewania kielichowych zeliwnych rur. Chromowanie elektrolityczne mozna z powodzeniem stosowac do regeneracji zuzytych rdzeni, co w dalszym ciagu zwieksza efekt przedluzenia zywotnosci rdzenia i wartosc techniczna rozwiazania wedlug wynalazku.

Claims (4)

Zastrzezen i a patentowe

1. Metalowy rdzen do odsrodkowego odlewania zeliwnych kielichowych rur wykonany zwlaszcza z „inwaru", znamienny tym, ze robocza powierzchnie ma pokryta warstwa chromu.

2. Metalowy rdzen wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze warstwa chromu ma grubosc od kilku mikronów do kilku dziesietnych milimetra.

3. Metalowy rdzen wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze warstwa chromu ma postac porowata.

4. Metalowy rdzen wedlug zastrz. 1 lub 3, znamienny tym, ze warstwa chromu jest osadzona na rdzeniu za posrednictwem warstwy miedzi. ircZYJELNIA j | Urz^do Maslowego | i Poidla] IZflHTPftspni-ei L. > i Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 10 zl