PL89454B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do sprze¬ gania pojazdu, zwlaszcza ciagnika budowlanego lub rolniczego z maszyna, przyczepa lub podobnym po¬ jazdem, wzglednie do sprzegania maszyn i/lub narzedzi pomiedzy soba, które to urzadzenie sklada sie z elementów sprzegajacych od strony ciagnika oraz elementów sprzegajacych od strony maszyny wzglednie przyczepy, które to dwustronne elemen¬ ty daja sie centrowac jedne wzgledem drugich.

Do laczenia na przyklad ciagnika rolniczego z ma¬ szyna rolnicza sluzy zwykle tak zwane zawieszenie trzypunktowe, to jest uklady dzwigniowe do trzy- punktowego zawieszenia maszyny rolniczej na cia¬ gniku. Uklad ten ma te wade, ze jego elementy utrudniaja dostep, na przyklad do przestrzeni po¬ miedzy ciagnikiem i dyszlem przyczepy i utrudniaja sprzegniecie walu przegubowego przyczepy z walem odbioru mocy na ciagniku. Z uwagi na szczuplosc wolnej przestrzeni, luzne drazki ukladu stanowia potencjalne zródlo wypadków.

Znana jest tez konstukcja ukladu laczacego ma¬ szyne rolnicza z trzypunktowym urzadzeniem za- czepowym ciagnika, w którym to rozwiazaniu z urzadzeniem trzypunktowym polaczona jest trój¬ katna rama, wspóldzialajaca z kolei z rama przy¬ nalezna do maszyny rolniczej. Rozwiazanie takie ujawnione zostalo w opisie wylozeniowym RFN nr 1215 419. Wada tego ukladu jest to, ze wspomnia¬ na rama trójkatna równiez utrudnia dostep, zwla¬ szcza w przypadku zastosowania gardzielowego haka pociagowego.

Znane sa równiez uklady w których szczególnie ciezkie maszyny rolnicze typu siodlowego wsparte sa z jednej strony na dolnych elementach urzadze¬ nia podnosnikowego ciagnika, z drugiej zas na do¬ datkowym kole jezdnym. We wszystkich tych ukla¬ dach zawieszeniowych, wzglednie zaczepowych nie daje sie jednak osiagnac synchronizacji zabiegu sprzegania walu przegubowego przyczepy z walem odbioru mocy ciagnika i zabiegu zawieszania, wzglednie zaczepiania obu pojazdów, chyba ze wal przegubowy stanowi czesc skladowa na przyklad trzypunktowego ukladu zawieszeniowego od strony maszyny rolniczej, wzglednie przyczepy. Zródlem trudnosci jest tu koniecznosc wykonywania bocz¬ nych i pionowych ruchów centrujacych w tego typu ukladach sprzegajacych. Operator jest tu zmuszony mimo ciasnoty miejsca do recznego laczenia walu przegubowego z walem odbioru mocy. Poza tym, we wszystkich znanych rozwiazaniach konieczne jest równiez reczne ryglowanie polaczenia.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie urzadzenia do sprzegania pojazdu, zwlaszcza ciagnika budo- wlanego lub rolniczego z maszyna rolnicza, przy¬ czepa, lub tym podobnym sprzetem, wzglednie do sprzegania maszyn i/lub przyczep miedzy soba, umozliwiajacego dokonywanie samoczynnego zabie¬ gu sprzegniecia, bez potrzeby opuszczania przez kierowce lub operatora maszyny rolniczej swego 89 4543 miejsca siedzacego. Powyzsze dotyczy równiez i operacji wysprzegania. Ponadto, zadaniem wyna¬ lazku jest opracowanie uksztaltowania omawianego urzadzenia, umozliwiajacego samoczynne sprzeganie i rozprzeganie powyzszych pojazdów, zarówno w przypadku gdy sa one zaopatrzone w haki gardzie¬ lowe, jak równiez w przypadku polaczen trzypunk- towych, a takze mocowanie do urzadzenia kolnie¬ rzowych narzedzi rolniczych.

Pewnosc dzialania mechanizmu podczas operacji sprzegania i wysprzegania winna byc wieksza niz dotychczas, a zwlaszcza waznym jest, by podczas tych zabiegów nie bylo potrzebne wchodzenie ope¬ ratora pomiedzy ciagnik a podlaczana do niego maszyne. Wreszcie, zadaniem wynalazku jest "uksztaltowanie urzadzenia, które umozliwia lacze¬ nie go ze znanymi i istniejacymi typami elementów zawieszania, podlaczania i naczepiania, jakie aktu- lnie wystepuja w gospodarce rolnej.

Zgodnie z wynalazkiem, zadanie powyzsze zostalo rozwiazane w ten sposób, ze przy pojezdzie ciagna¬ cym i/lub przy maszynie rolniczej, wzglednie przy¬ czepie jest zamocowane wychylnie, swym dolnym koncem, ramie zaczepowe, zaopatrzone na swym górnym koncu w rolke centrujaca, a przy maszynie rolniczej, wzglednie przyczepie lub pojezdzie osa¬ dzona jest tarcza wyposazona w co najmniej jeden hak centrujacy lub zaczepowy, z którym wspóldzia¬ la wymieniona rolka, przy czym urzadzenie ma co najmniej jeden hak ryglujacy, sworzen, wzglednie inny podobny element blokujacy, który po zakon¬ czeniu czynnosci sprzegania unieruchamia wymie¬ niona, tarcze wzgledem pojazdu, maszyny, wzgle¬ dnie przyczepy.

Istotna zaleta wynalazku polega na tym, ze po¬ jazd ciagnacy, wzglednie maszyna lub przyczepa wyposazone sa w ujednolicone elementy polacze¬ niowe. Elementy te sluza na przyklad w przypadku ciagników rolniczych zarówno do pracy z zawieszo¬ nymi na lacznikach narzedziami rolniczymi, jak i z zaczepionymi za pomoca haka gardzielowego przy¬ czepami lub przyczepionymi maszynami rolniczy¬ mi, takimi jak rozsiewacze nawozu, podawarki, a poza tym takze i z maszynami kolnierzowymi, jak wciagarki, pompy lub tym podobne. Mozliwym jest tez wykorzystanie urzadzenia wedlug wynalazku we wspóldzialaniu ze znanym zawieszeniem trzy- punktowym, w przypadku którego na ciagniku osadzone sa dwa laczniki dolne i jeden lacznik górny. Tarcza przejmuje w takim przypadku czesc funkcji elementów sprzegajacych, na przyklad cen¬ trowanie i sprzeganie walu przegubowego maszyny rolniczej.

Rozwiazanie wedlug wynalazku umozliwilo osia¬ gniecie i wyprzeganie opisanych maszyn maksy¬ malne zabezpieczenie od nieszczesliwych wypadków i zaoszczedzenie równiez czasu potrzebnego na kaz¬ dorazowe przezbrajanie ciagnika dla pracy w po¬ wiazaniu z róznymi maszynami wzglednie przycze¬ pami. Do wymienionych zabiegów nie jest tez potrzebny zaden personel pomocniczy. W przypa¬ dku gdy uklad dzwigni jest bezposrednio podpo¬ rzadkowany tarczy, uzyskuje sie wazna korzysc dobrania dla przyczepionej maszyny rolniczej naj¬ korzystniejszej kinematyki polaczenia. Dalsza ko- 1454 4 rzysc polega na tym, ze kierowca ciagnika nie potrzebuje juz podczas sprzegania opuszczac swej kabiny, która w dotychczasowych rozwiazaniach utrudniala obserwacje zabiegu sprzegania, gdyz ramie zaczepowe wedlug wynalazku znajduje sie w stanie sprzegniecia w polu widzenia kierowcy, co ulatwia dokladny podjazd do podlegajacej sprze¬ ganiu tarczy. Jest to o tyle wazne, ze jak wykazala praktyka, najwiecej nieszczesliwych wypadków ma miejsce podczas wsiadania kierowcy do kabiny ciagnika i wysiadania z niej.

Mozliwosc laczenia urzadzenia wedlug wynalaz¬ ku ze znanymi i stosowanymi w praktyce przycze¬ pami stanowi z punktu widzenia, uzytkownika te ekonomiczna zalete, ze nie musi on przerabiac ca¬ lego swego parku maszynowego dla wprowadzania tego urzadzenia.

Korzystnie wedlug wynalazku w górnej partii tarczy osadzone sa na stale dwa sworznie zaczepo- we, które w stanie sprzegniecia przebiegaja w przy¬ blizeniu poziomo, równolegle do powierzchni tar¬ czy, a w dolnej partii tarczy osadzony jest jeden lub dwa dalsze sworznie zaczepowe, przesuwne wzgledem tarczy, przy czym wymienione sworznie zaczepowe sa ujete w uchwytach osadzonych przy pojezdzie lub przyczepie i sa zabezpieczone za po¬ moca rygli.

Sworznie zaczepowe moga przy tym wystawac z boków poza obrys tarczy, albo tez ta ostatnia moze miec wybrania, poprzez które wystaja wspom¬ niane uchwyty z ryglami.

Sworznie osadzone w górnej partii tarczy zapew¬ niaja centrowanie tej ostatniej, podczas gdy swo¬ rzen lub sworznie dolne, dopasowujac sie odpowie- dnio, zapewniaja prawidlowe jej unieruchomienie w uchwytach. Sworznie sluza do osiowego unieru¬ chomienia odpowiednich elementów urzadzenia i do przenoszenia dzialajacych na nie sil pociagowych.

Wedlug dalszej cechy wynalazku, ramie zaczepo- 40 we ma prowadnice do bocznego prowadzenia tarczy.

Wedlug nastepnej cethy wynalazku, wymieniona rolka centrujaca sluzy z korzyscia jako zwezajaca sie ku srodkowi rolka dwustozkowa, wspóldziala¬ jaca z hakiem centrujacym. Hak ten kierowany 45 jest stale ku srodkowi rolki centrujacej, dzieki jej uksztaltowaniu, zwezonemu ku srodkowi.

Jest jednak równiez mozliwym zastosowanie * dwustozkowej rolki centrujacej zwezajacej sie od srodka ku koncom. W takim przypadku nalezy za- 50 stosowac dwa haki centrujace.

Wedlug nastepnej cechy wynalazku zarówno ra¬ mie zaczepowe jak i hak blokujacy sa polaczone z pojazdem, albo maszyna rolnicza, wzglednie przy¬ czepa. Z korzyscia mozna zastosowac dwa haki ry- 55 glujace, wchodzace w odpowiednie wyjecia w tarczy.

W mysl dalszego rozwiniecia wynalazku, haki ry¬ glujace posiadaja wspólny element uruchamiajacy, polaczony z zasuwkami blokujacymi. Te ostatnie, 60 po zakonczeniu haków ryglujacych w polozeniu blokowania wypelniaja pozostawiona wolna prze¬ strzen wyjec tarczy i sa z tego polozenia usuwalne przez wymieniony element uruchamiajacy, podczas jego ruchu w kierunku zluzowania haków ryglu- 65 jacych. Zasuwki blokujace zapobiegaja niezamie-89 454 6 rzonemu zluzowaniu polaczenia haków ryglujacych z tarcza w przypadku na przyklad wystapienia wstrzasów.

Aby zapobiec opadnieciu ramienia zaczepowego w polozenie trzymania wtedy, gdy do ciagnika nie 5 doczepiona jest zadna przyczepa lub podobny ele¬ ment, wedlug dalszej cechy wynalazku ramie zacze¬ powe zaopatrzone jest w poprzeczke, przytrzymy¬ wana przez haki ryglujace, to znaczy, gdy urzadzenie jest w polozeniu spoczynkowym, haki ryglujace 10 spelniaja dodatkowa funkcje przytrzymywania ra¬ mienia zaczepowego w jego polozeniu spoczynkowym.

W mysl dalszej cechy wynalazku, ramie zaczepo¬ we oraz zaopatrzone w rygle uchwyty, osadzone sa na dwóch równoleglych pionowych belkach osad- 15 czych. Belki te, podobnie jak samo ramie zaczepo¬ we stanowia korzystnie oparcie dla tarczy.

Dla ulatwienia czynnosci sprzegania, zwlaszcza w przypadku ciagnionych maszyn rolniczych, na wale ramienia zaczepowego osadzona jest, wedlug 20 dalszej cechy wynalazku, dzwignia, która za posre¬ dnictwem drugiej dzwigni i lancucha lub linki polaczona jest ze zródlem napadu, zwlaszcza z osa¬ dzonym na pojezdzie wzglednie ciagniku urzadze¬ niem podnosnikowym. Wykorzystanie tego ostatnie- 25 go pozwala na uniesienie przeznaczonej do podla¬ czenia maszyny rolniczej lub przyczepy i dosunie- cia jej do powierzchni przylgowych tarczy. Jest to szczególnie korzystne w odniesieniu do tych przy¬ czep, które odznaczaja sie malym oporem toczenia 30 i maja sklonnosc do usuwania sie w czasie zblizania ramienia zaczepowego do tarczy. Korzysc ta obej¬ muje równiez ciezkie przyczepy, które nie daja sie recznie uniesc do pozycji sprzegania.

Wedlug jeszcze jednej cechy wynalazku, rygle 35 uruchamiane sa za pomoca ukladu drazków. Umo¬ zliwia to dokonanie zabiegu wysprzegania bez po¬ trzeby opuszczania kabiny przez kierowce.

W celu zapewnienia doskonalego centrowania sworzni zaczepowych w ich uchwytach i wsuwania 40 sie rygli w polozenie robocze dokladnie w momen¬ cie, w którym sworznie zaczepowe sa juz w tych uchwytach, przedmiotem dalszej cechy wynalazku jest osadzenie na wale ramienia zaczepowego tarczy krzywkowej, majacej szereg wybran odpowiadaja- 45 cych róznym katom pochylenia ramienia zaczepo¬ wego i sprzezonej z ukladem drazków uruchamia¬ jacych rygle, tak, ze uklad ten podczas podnosze¬ nia ramienia zaczepowego trzyma rygle w polozeniu otwartym tak dlugo, dopóki tarcza nie znajdzie sie 50 w polozeniu zaryglowania. Uksztaltowanie takie, w polaczeniu z zastosowaniem dzwigni recznej, sprzezonej z ukladem drazków uruchamiajacych, pozwala na ustawienie ramienia zaczepowego pod róznymi katami, operujac z siedzenia kierowcy. 55 Katy te sa zalezne od rodzaju doczepionej maszyny rolniczej, na przyklad od tego, czy dana maszyna lub przyczepa ma zaczep górny, czy dolny.

Osobny problem stanowi podchwytywanie i na¬ prowadzanie tarczy przez ramie zaczepowe. W celu 60 rozwiazania tego problemu, hak zaczepowy ma w mysl dalszej cechy wynalazku postac trójkata, a rolka centrujaca ma partie srodkowa walcowa, dalej zas od srodka najpierw dwie rozszerzajace sie partie stozkowe, a na koncach znowu partie 65 walcowe o wiekszej niz srodkowa srednicy, przy czym trójkatny hak zaczepowy centruje sie miedzy partiami stozkowymi.

Trójkatny ksztalt haka i dobór katów tego trój¬ kata, jak równiez dobór kata stozków w stozkowych partiach rolki centrujacej, maja na celu prawidlowe uchwycenie tarczy i jej wycentrowanie wzgledem uchwytów.

W dalszym rozwinieciu wynalazku, tarcza zaopa¬ trzona jest tez w szybko wlaczalne urzadzenie, sprzegajace wal odbioru mocy z walem przegubo¬ wym przyczepy. Zapewnia to optymalne wykorzy¬ stanie tarczy. Tarcze mozna przyporzadkowac ma¬ szynom rolniczym róznego typu i jej zastosowanie nie jest zwiazane z okreslonym rodzajem walu prze¬ gubowego.

W mysl wynalazku zadanie zapewnienia samo- czynnosci sprzegania i rozprzegania równiez w przypadku ciagnika majacego wal odbioru mocy do napedu maszyn rolniczych zostalo rozwiazane w ten sposób, ze tarcza zaopatrzona jest w otwór, usytuo¬ wany, w przypadku pojazdów z odbiorem mocy, w poblizu walu tego odbioru mocy, przy czym, po¬ przez ten otwór, doprowadza sie koncówke sprze¬ glowa walu przegubowego lub sztywnego walu napedowego przyczepy.

Dla sprzegania walu przegubowego z walem od¬ bioru mocy, tarcza zaopatrzona jest w ulozyskowa- nie, w którym osadzony jest sam wal przegubowy, albo jego czesc sprzegajaca, wspóldzialajaca z wa¬ lem odbioru mocy.

Dla wlasciwego wzajemnego ustawienia sie oby¬ dwóch sprzeganych czesci, wymieniona czesc sprze¬ gajaca, wzglednie wal przegubowy sa osadzone w ulozyskowaniu przesuwnie- Ulozyskowanie sklada sie korzystnie z osadzonego na wale przegubowym lub jego czesci sprzeglowej lozyska slizgowego, lub tocznego, którego zewne¬ trzny element osadzony jest w pierscieniu przesu- wce, które to czesci z kolei osadzone sa osiowo nieprzesuwnie w rowku czesci osadczej, zamocowa¬ nej na tarczy.

Wedlug jeszcze jednej cechy wynalazku, w celu uzyskania zaryglowania polaczenia haka rygluja¬ cego z tarcza, kazdy z haków ryglujacych zaopa¬ trzony jest na swej górnej, odwróconej od gardzieli haka krawedzi w prowadnice, majaca ze swej strony szczeliny, przebiegajace prostopadle do tej krawedzi. W prowadnicy i na wymienionej górnej krawedzi prowadzony jest suwak blokujacy, majacy szczeline przebiegajaca ukosnie do góry, w kierun¬ ku wolnego konca haka. Poprzez szczeliny prowa¬ dnicy i suwaka blokujacego przeprowadzony jest trzpien, przynalezny do majacego postac palaka elementu uruchamiajacego haków ryglujacych.

W przypadku maszyn rolniczych i przyczep przy których w wyniku ich malej mozliwosci trzymania sie na miejscu sprzeganie przez dojazd jest pola¬ czone z trudnosciami, ramie zaczepowe uruchamia¬ ne jest za pomoca mechanicznego lub hydraulicz¬ nego podnosnika. Kazdy ciagnik rolniczy jest nie- • zaleznie od tego zaopatrzony w napedzany podnos¬ nik. W mysl wiec wynalazku, ramie zaczepowe, w obrebie swego dolnego punktu zamocowania, jest odgiete w kierunku oddalajacym je od przylgowej89 454 8 powierzchni tarczy, a uchwyt, w którym to ramie jest ulozyskowane, posiada szczeline prowadzaca, lezaca miedzy punktem zamocowania ramienia za¬ czepowego a powierzchnia przylgowa tarczy i prze¬ biegajaca, poczynajac od dolnego zakresu otwarcia, równolegle do wymienionej przylgowej powierzchni tarczy. W szczelinie tej prowadzona jest poprzeczka, przynalezna do podnosnika mechanicznego. Poza utrzymywaniem tarczy na okreslonej wysokosci za pomoca ramienia i haka zaczepowego, istnieje je¬ szcze dalsze zabezpieczenie polozenia tarczy, a mia¬ nowicie zgodnie z wynalazkiem, tarcza ma z boku ustopniowane powierzchnie zderzakowe, które spo¬ czywaja na dolnych krawedziach prowadnic ramie¬ nia zaczepowego. Zabezpieczenie tarczy w obydwóch kierunkach pionowych jest osiagniete po pierwsze przez wspóldzialanie rolki centrujacej z hakiem zaczepowym, po drugie zas przez wspóldzialanie wymienionych ustopniowanych powierzchni zderza¬ kowych z prowadnica. Prowadzenie boczne zapew¬ nia równiez prowadnica, a przytrzymanie w kierun¬ ku osiowym zapewniaja haki ryglujace.

Korzystnie zgodnie z wynalazkiem tarcza wypo¬ sazona jest w gardzielowy hak pociagowy, zamo¬ cowany bezposrednio do tarczy, albo tez, zaleznie od wymagan zwiazanych ,z rodzajem przyczepy, za posrednictwem elementu odleglosciowego, lub wychylnej czesci pociagowej.

Dla obslugi maszyn rolniczych, wymagajacych podwieszenia dolnego i duzych sil pociagowych, do dolnej krawedzi tarczy zamocowany jest, wedlug dalszej cechy wynalazku, katownik, do którego z kolei zamocowany jest hak pociagowy lub gardziel, przy czym w poblizu tego katownika tarcza przy¬ trzymana jest osiowo przy pojezdzie, ciagniku, lub t.p. za pomoca rygla, polaczonego z ukladem draz¬ ków.

W przypadku zastosowania urzadzenia wedlug wynalazku do maszyn szczególnie ciezkich, na przy¬ klad do maszyn do budowy ,szos, pojazd jest zaopa¬ trzony korzystnie w kilka ramion zaczepowych, podczas gdy maszyna posiada równiez odpowiednia liczbe haków zaczepowych. Mozliwe jest tez sytuo¬ wanie urzadzenia zarówno z przodu jak i z tylu ciagnika, a takze zastosowanie go do laczenia ma¬ szyn i/lub przyczep miedzy soba.

Przedmiot wynalazku jest objasniony na przykla¬ dach wykonania uwidocznionych w sposób sche¬ matyczny na zalaczonym rysunku na którym fig. 1 - przedstawia schematycznie w widoku perspekty¬ wicznym, tylna partie ciagnika rolniczego z przyna¬ leznymi don elementami sprzegajacymi, fig. 2 przed¬ stawia widok perspektywiczny czesci maszyny rol¬ niczej z napedem od walu odbioru mocy i elementami sprzegajacymi przynaleznymi do tej maszyny, fig 3 — uklad elementów na poczatku operacji sprzegania, fig 4 — urzadzenie w stanie sprzegnietym, fig. 5 — elementy sprzegajace w po¬ lozeniu sprzegniecia w przekroju, fig. 6 — elementy sprzegajace w polozeniu sprzegniecia w przekroju, przy czym ramie zaczepowe jest wygiete i jest na¬ pedzane mechanicznie, fig. 7 przedstawia dalszy przyklad wykonania tarczy centrowanej miedzy belkami osadczymi w widoku czolowym, fig. 8 przedstawia narysowana linia osiowa tarcze i ramie 40 45 50 55 60 zaczepowe w polozeniu wstepnego zaczepienia, linia ciagla zas — przekrój wzdluz osi symetrii wTedlug fig.' 7 tarczy znajdujacej sie w polozeniu zaryglo¬ wania, fig. 9 — tarcze wedlug fig. 7 wraz z elemen¬ tami ryglowania, w widoku z boku, fig. 10 — jesz¬ cze inny przyklad wykonania tarczy z trójkatnym hakiem zaczepowym w widoku z tylu, wreszcie fig. 11 przedstawia tarcze wedlug fig. 10 w widoku z boku i czesciowym przekroju.

Ciagnik 1 pokazany na fig. 1 zaopatrzony jest w pionowe, równolegle do siebie belki mocujace 2 z otworami. W dolnej partii belek mocujacych 2 osadzone jest wychylnie swym dolnym koncem, za pomoca osi 8, ramie zaczepowe 3, skladajace sie z dwóch równoleglych do siebie podluznie 4. Miedzy podluznicami 4 osadzona jest w ich górnym koncu rolka centrujaca 5, majaca postac rolki dwustoz- kowej, zwezajacej sie od konców ku srodkowi, sta¬ nowiacemu najwezsze miejsce 6 rolki. Podluznice 4 polaczone sa ze soba za pomoca poprzeczki 9, ponadto zas krawedzie ich, od strony zwróconej ku przyczepie, sa uksztaltowane w postaci prowadnic , przeznaczonych do bocznego prowadzenia tarczy.

Poza tym, na ciagniku 1, wzglednie na belkach 2 z otworami osadzone sa dwa haki ryglujace 11 po¬ laczone wzajemnie ze soba za pomoca poprzeczki 12 i majace wspólny palak uruchamiajacy 13, który to palak sluzy zarazem do uruchamiania elementów blokujacych 14, przynaleznych do wspomnianych haków ryglujacych 11. Ciagnik 1 posiada poza tym wal odbioru mocy, którego czesc sprzegajaca, uksztaltowana jako sprzeglo do szybkiego laczenia, oznaczona jest na rysunku cyfra 7.

Podluznice 4 sa dodatkowo polaczone ze soba po¬ przeczka 28. Gardziel haków ryglujacych 11 obej¬ muje te poprzeczke i przytrzymuje ramie zaczepo¬ we 3 w polozeniu spoczynkowym.

Przewidziana do sprzegniecia z ciagnikiem 1 ma¬ szyna rolnicza 15, pokazana na fig. 2, na przyklad siewnik nawozu, zaopatrzony jest w tarcze 16. Ta ostatnia posiada gardzielowy hak pociagowy 17, polaczony ze swej strony z uchem pociagowym 18 za posrednictwem sworznia 19. Tarcza 16 zaopa¬ trzona jest w przyspawany do niej hak centrujacy . W tarczy 16 wykonane sa przy tym otwory 21, których polozenie odpowiada polozeniu haków ry¬ glujacych 11. Wreszcie posiada tarcza 16 otwór 22, poprzez który przepuszczony jest element sprzega¬ jacy 24, przynalezny do walu przegubowego 23.

Element sprzegajacy 24 utrzymywany jest w swym polozeniu wzgledem tarczy 16 przez ulozyskowanie, na rysunku zasloniete przez tarcze.

Wreszcie wyposazona jest tarcza 16 w dwie kra¬ wedzie wodzace 25, które wspóldzialaja z prowadni¬ cami 10 ramienia zaczepowego 3 w celu ustawienia tarczy 16 w kierunku poprzecznym. Dwie powierz¬ chnie zderzakowe 26 sluza do zablokowania tarczy 16 w kierunku pionowym i wspóldzialaja z dolny¬ mi powierzchniami 27 prowadnic 10.

Na fig. 3 pokazano poczatek operacji sprzegania.

W tym celu najpierw unosi sie haki ryglujace 11 za pomoca palaka uruchamiajacego 13. Gardziel haków ryglujacych 11 zostaje przy tym usunieta z zasiegu poprzeczki 28, dzieki czemu ramie zacze-9 powe 3 moze zostac odchylone do dolu. Nastepnie pojazd 1, a wraz z nim ramie zaczepowe 3, zostaja doprowadzone do tarczy 16 sprzeganej maszyny rolniczej, 'nie pokazanej na rysunku. Rolka centru¬ jaca 5 opiera sie o tarcze 16 i podczas dalszego ru¬ chu pojazdu 1 toczy sie po niej ku górze, w kie¬ runku gardzieli 29 haka centrujacego 20. Dzieki temu, ze rolka 5 zweza sie ku srodkowi, hak cen¬ trujacy 20 ustala sie na przewezeniu 6 rolki 5.

Dalszy ruch pojazdu 1 powoduje uniesienie tarczy 16 do góry. Prowadnice 10 wchodza w stycznosc z krawedziami wodzacymi 25 tarczy 16 i reguluja jej polozenie w kierunku poprzecznym. Haki ryglu¬ jace 11 trafiajace w dolne krawedzie otworów 21 tarczy 16, zostaja uniesione, wsuwaja sie w otwory 21 i w koncu zeskakuja w polozenie ryglujace, co jest wyraznie pokazane na fig. 4. Nastepnie dolne krawedzie 27 prowadnic 10 stykaja sie z krawedzia¬ mi zderzakowymi 26 tarczy 16 i przytrzymuja, wspóldzialajac z hakiem 20, tarcze 16 w kierunku pionowym. Równoczesnie centruja sie elementy sprzegajace walu przegubowego 23 i wal 7 odbioru mocy.

Na fig. 5 pokazane sa w przekroju elementy sprzegajace w stanie sprzegnietym, i tak tarcza 16 przylega do powierzchni przylgowej 36 belek 2 z otworami. Hak ryglujacy 11 wsuniety jest w otwór 21 tarczy 16, przytrzymujac ja swa gardziela . Poprzeczka 28 równiez znajduje sie w obrebie gardzieli 30. Hak ryglujacy osadzony jest na osi 37 zamocowanej w belkach 2 z otworami. Hak ten zaopatrzony jest w wystep prowadzacy 32, w której przytrzymywany jest suwak blokujacy 14, prowa¬ dzony ze swej strony po górnej krawedzi haka ry¬ glujacego 11.

Wystep prowadzacy 32 ma szczeliny 33, przebie¬ gajace pionowo, podczas gdy suwak blokujacy 14 posiada szczeline 34, skierowana ukosnie ku górze, w kierunku wolnego konca haka ryglujacego 11.

W szczeliny 33 i 34 wystepu prowadzacego 32 i suwaka blokujacego 14 wsuniety jest trzpien 39, nalezacy do palaka uruchamiajacego 13. Przy unie¬ sieniu palaka 13 do góry trzpien 39 przesuwa sie w szczeline 33 ku górze, a suwak blokujacy 14, który posiada wystep 35, w polozeniu ryglowania wsunie¬ ty w wolna przestrzen otworu 21, zostaje w wyniku wspóldzialania trzpienia 39 z ukosna szczelina pro¬ wadzaca 34 przesuniety po górnej krawedzi 38 haka ryglujacego 11 i odsuniety od tarczy 16, dzieki cze¬ mu hak ryglujacy 11 moze juz zostac obrócony okolo swej osi 37 ku górze, poza swe polozenie ro¬ bocze. Podczas ruchu ciagnika do tylu z hakiem 11 w polozeniu roboczym, hak ten trafia swoja skosna krawedzia 40 w dolna krawedz otworu 21 tarczy 16 i zostaje uniesiony do góry, a przednia krawedz 41 wystepu 35 suwaka 14 przylega do tarczy 16 do przodu, dzieki czemu suwak 14 w pierwszej chwili zostaje odsuniety do tylu. Z chwila zaskoczenia haka ryglujacego 11 w polozenie robocze, suwak blokujacy 14 pod dzialaniem sily ciezkosci palaka uruchamiajacego 13 powraca do polozenia bloko¬ wania.

Wal przegubowy 23, sluzacy do napedu maszyny rolniczej 15 osadzony jest w ulozyskowaniu, zamo¬ cowanym do tarczy 16. Widelki 42 przegubu pola- 9 454 czone sa z elementem sprzeglowym 24. Element 24 wystaje poprzez otwór 22 tarczy 16 i jest osadzony swym trzonkiem 43 w lozysku kulkowym 44. Ze¬ wnetrzna bieznia 45 tego lozyska osadzona jest w dwudzielnym pierscieniu 46, który z kolei zainsta¬ lowany jest w rowku pierscieniowym 47 obsady lozyskowej 48, 49 tak, ze ma swobode ruchów w kierunku promieniowym, gdyz srednica zewnetrzna rowka pierscieniowego 47 jest wieksza od srednicy io zewnetrznej pierscienia 46. Obsada lozyskowa jest dwuczesciowa, sklada sie ona z pierwszego pier¬ scienia 48 o gladkiej powierzchni oraz drugiego pierscienia 49 z zaglebieniem dla pomieszczenia pierscienia 46, przy czym obydwa pierscienie 48 i 49 sa zamocowane do tarczy 16 srubami 50, w taki sposób, ze poglebienie pierscienia 49 tworzy rowek pierscieniowy 47. Dzieki takiemu uksztaltowaniu ulozyskowania walu przegubowego 23, element sprzeglowy 24 moze sie w kierunku promieniowym prawidlowo ustawiac wzgledem nalezacego do walu odbioru mocy elementu sprzeglowego 7, osadzonego na wale odbioru mocy podatnie w kierunku osio¬ wym. Wal przegubowy 23 i widelki przegubowe 42 osloniete sa rura ochronna, wzgednie mieszkiem 51.

Na fig. 6 przedstawiono w przekroju dalszy przy¬ klad wykonania urzadzenia wedlug wynalazku porównywalny z przykladem wedlug fig. 5. Róz¬ nica w konstrukcji polega na tym, ze ramie zacze¬ powe 3, wzglednie jego podluznice 4 sa w swej dolnej partii odgiete. Punkt 8 zamocowania po¬ dluznie 4 do belek 2 z otworami jest w porównaniu z fig. 5 przesuniety do tylu. Belki 2 z otworami sa zaopatrzone w wyciecia prowadzace 52, których dolne wyloty sa zaokraglone na narozach.

W wycieciach prowadzacych 52 prowadzona jest poprzeczka 31 nalezaca do hydraulicznego podnos¬ nika, na przyklad podnosnika ciagnikowego, która to poprzeczka wspóldziala z wygieta partia podluz¬ nie 4. Wyciecia prowadzace 52 usytuowane sa w 40 obszarze pomiedzy punktem 8 zamocowania pod¬ luznie 4 i plaszczyzna 36 przylegania tarczy 16. Dzie¬ ki takiemu ukladowi powstaje moment obrotowy, dzialajacy na ramie zaczepowe 3, a oprócz niego powstaje sila osiowa dzialajaca tarcze 16 na która 45 zostaje ona przeniesiona za posrednictwem rolki centrujacej 5 i haka 20.

Sila ta moze byc wykorzystana do przyciagniecia maszyny rolniczej przeznaczonej do zamocowania i sprzegniecia. Dlugosc wyciec prowadzacych 52 jest ° tak dobrana, ze ramie zaczepowe 3 zostaje dopro^ wadzone do polozenia, w którym zwrócone ku tarczy 16 krawedzie jego podluznie 4 leza w przy¬ blizeniu równo z plaszczyzna 36 belek 2 z otworami, do której to maszyny przylega tarcza 16 w poloze- 55 niu roboczym. Podnosnik hydrauliczny, do którego przynalezy poprzeczka 31, moze po zakonczeniu operacji sprzegania, to jest z chwila gdy poprzeczka 31 obsunela sie tak nisko, ze wyszla calkowicie poza wyciecia 52, byc wykorzystany na przyklad 60 do unoszenia i opuszczania podlaczonej maszyny rolniczej. Jest jednak równiez mozliwym wykorzys¬ tanie podnosnika hydraulicznego, w przypadku gdy do ciagnika nie jest doczepiona zadna przyczepa, do zaryglowania ramienia zaczepowego 3 w polo- 65 zeniu spoczynkowym.11 IJrzadzenie sprzegajace wedlug fig. 7 do 9 sklada sie w zasadzie z równoleglych do siebie belek osad- czych 53 umieszczonych na przyklad na, nie poka¬ zanym rysunku, tyle ciagnika. W belkach tych za¬ mocowana jest os 54 ramienia zaczepowego 55, skladajacego sie korzystnie z dwóch podluznie 55a i 55b osadzonych równolegle, nieobrotowo na osi 54 i usytuowanych pomiedzy belkami osadczymi.

Na górnym koncu ramienia zaczepowego 55 osadzo¬ na jest rolka centrujaca 56, laczaca ze soba podluz- nice 55a i 55b i majaca po srodku mniejsza srednice niz na koncach.

Korzystnym jest, gdy rolka rozszerza sie stozko- wo, poczynajac od srodka. Na osi 54 osadzona jest, równiez nieobrotowo, dzwignia 57, która za posre¬ dnictwem lancucha 60 polaczona jest z podnosni¬ kiem 59, przynaleznym do ciagnika nie pokazanego na rysunku i napedzanym wahliwie wokól osi 58.

Przy uruchomieniu napedzanego podnosnika 59 w kierunku podnoszenia, równiez i ramie zaczepo¬ we 55 zostaje przesuniete z zaznaczonego linia osio¬ wa na fig. 8 polozenia zahaczenia w zaznaczone linia ciagla polozenie zaryglowania.

Rolka centrujaca 56 ramienia zaczepowego 55 wspóldziala z tarcza 61 zaopatrzona w hak zacze- powy 62, w którego gardziel wchodzi rolka centru¬ jaca 56. Na odwróconej od haka 62 powierzchni tarczy 61 osadzona jest gardziel pociagowa 63, za posrednictwem której tarcza sprzezona jest z uchem dyszla ciagnionej maszyny rolniczej, przyczepy lub tym podobnego pojazdu, nie pokazanego na rysunku.

W ten sposób tarcza przynalezy do maszyny rolni¬ czej, przyczepy lub t.p. i jest zaopatrzona w odpo¬ wiedni element posredni, w danym przypadku elementem tym jest gardziel pociagowa 63.

Poza tym, ze tarcza 61 zaopatrzona jest w plytke centrujaca 64, która to plytka nakierowuje poprze¬ cznie tarcze 61 podczas ruchu tej ostatniej ku bel¬ kom osadczym 53.

Oprócz wymienionych wyzej elementów, w górnej partii tarczy 61 osadzony jest nieruchomo jeden lub dwa sworznie zaczepowe 65, ustawione w przy¬ blizeniu poziomo i wystajace na boki poza obrys tarczy. W dolnej zas partii tarczy 61 zainstalowany jest dalszy sworzen zaczepowy 66, równiez wysta¬ jacy na boki poza tarcze 61, lecz dajacy sie przesu¬ wac poprzecznie do swojej osi wzdluznej. Sworzen ten jest przytrzymywany i prowadzony przez dwa równolegle palaki 67.

Poza tym na tarczy 61 osadzone jest jeszcze ulo- zyskowanie 68, w którym osadzony jest walek 69, przynalezny do walu odbioru mocy i zaopatrzony w sprzeglo do szybkiego laczenia go z walem prze¬ gubowym czyli laczenia tego ostatniego z walem odbioru mocy ciagnika.

Belki osadcze 53 zaopatrzone sa z boków w przy¬ nalezne do nich uchwyty 70, 70a, 71, 71a, majace gardziele 72, w które to gardziele wsuniete sa swo¬ rznie zaczepowe 65 i 66. Gardziele 72 zostaja zablo¬ kowane przez przynalezne do uchwytów 70, 70a, 71 i 71a rygle 73, dzieki czemu tarcza 61, przylegajaca w pozycji zaryglowania do podluznie 55a i 55b ra¬ mienia zaczepowego 55 i do osi 54 oraz scentrowana w kierunku poprzecznym miedzy belkami osadczy¬ mi 53, zostaje unieruchomiona, a wiec jest utworzo- 1454 12 ne polaczenie ciagnika z maszyna rolnicza, wzgle¬ dnie przyczepa.

Rygle 73, podporzadkowane nalezacym do poje¬ dynczych belek osadczych 53 uchwytom 70 i 71, wzglednie 70a i 71a, osadzone sa na drazkach 74 i 74a. Drazki 74 i 74a, a wraz z nimi rygle 73 uru¬ chamiane sa za pomoca dzwigni recznej 77 za po¬ srednictwem przekladni dzwigniowo-krzywkowej 73, 76. Obrót dzwigni recznej 77 w kierunku prze- ciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara powoduje takiz obrót dzwigni 76, który pociaga za soba uniesienie do góry ukladu drazków 74, 74a przez krzywke 75, majaca krzywizne 78, co z kolei pociaga za soba usuniecie rygli 73 z sasiedztwa gardzieli 72 uchwytów 70, 70a, 71 i 71a.

Zespól drazków 74, 74a ma w dolnej partii prze¬ dluzenia 79, wspóldzialajace z osadzona nieobroto¬ wo' na osi 54 ramienia zaczepowego 55 tarcza krzywkowa 80. Tarcza krzywkowa 80 ma na swym obwodzie pewna ilosc wglebien zapadkowych 81, które pozwalaja na zatrzymywanie ramienia zaczepo¬ wego 55 w odpowiadajacych tym wglebieniom po¬ chyleniach. Obszar 82 tarczy krzywkowej zawarty miedzy dwoma wglebieniami zapadkowymi 81 jest uksztaltowany w sposób powodujacy przytrzymy¬ wanie rygli 73 w polozeniu otwarcia za pomoca ukladu drazków 74, 74a. Jedno z wglebien zapadko¬ wych, odpowiadajace polozeniu pokazanemu na fig. 9, jest przy tym uksztaltowane w sposób umozli- wiajacy zaskoczenie rygli 73 w polozenie blokujace gardziel 72. Dzieki takiemu ukladowi istnieje gwa¬ rancja, ze rygle 73 podczas przemieszczania sie ramienia zaczepowego 55 z polozenia zaczepienia (na przyklad polozenia zaznaczonego na fig. 8 linia osiowa) do polozenia, zablokowania (zaznaczonego na fig. 8 linia ciagla) pozostana otwarte i moga zaskoczyc dopiero po dojsciu ramienia zaczepowego do polozenia zablokowania.

Dzialanie powyzej opisanego urzadzenia wedlug 40 wynalazku jest nastepujace: Dzwignia reczna 77 zostaje obrócona w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara, wskutek czego ramie zaczepowe 55 opada w poloze¬ nie pokazane na fig. 8 linia osiowa. Do przeprowa- 45 dzenia zabiegu zaczepiania moze ramie zaczepowe 55 ustawic sie pod róznymi katami pochylenia, odpowiadajacymi poszczególnym wglebieniom za¬ padkowym 81 tarczy krzywkowej 80, przy czym pochylenie to zalezne jest kazdorazowo od wyso- 50 kosci na jakiej sie znajduje majaca podlegac cen¬ trowaniu tarcza 61. W wyniku ruchu ku tylowi, nie pokazanego na rysunku, ciagnika, a co za tym idzie, ruchu rolki centrujacej 56 ku hakowi zaczepowemu 62 nastepuje, z chwila gdy rolka zetknie sie z po- 55 wierzchnia tarczy 61, ruch slizgowy ramienia zaczepowego 55 ku górze, w dalszej kolejnosci na¬ stepuje boczne przesuniecie tarczy 61, a wraz z nia haka zaczepowego 62, ku najcienszej partii rolki centrujacej 56. Dla uruchomienia ramienia zacze- 60 powego 55, najkorzystniej jest wykorzystac nape¬ dzane mechanicznie ramie 59 ciagnika.

Ramie to, za posrednictwem lancucha 60 i dzwigni 57 unosi ramie zaczepowe 55 ku górze. Sprzegane narzedzie rolnicze, wzglednie przyczepa, zostaje 65 przysuniete do belek osadczych 53. Podczas zbliza-13 nia sie tarczy 61 do belek zaczepowych 53, naste¬ puje poprzeczne centrowanie tarczy 61, przy wspól¬ dzialaniu plytki centrujacej 64. Podczas tego ruchu rygle 73 znajduja sie w polozeniu otwarcia, czyli, innymi slowy, gardziel 72 uchwytów 70, 70a oraz 71, 71a jest otwarta i sworznie zaczepowe 65 i 66 moga w nia byc wsuniete. Dzieki przesuwnemu osadzeniu sworznia zaczepowego 66 osiagniete zo¬ stalo osadzenie trzypunktowe, pozwalajace na wy¬ eliminowanie wstepnych naprezen.

Z chwila gdy górny sworzen zaczepowy 65 po obydwóch stronach wsunal sie w uchwyty 71 i 71a, sworzen zaczepowy 66 ustawia sie we wlasciwym polozeniu, przy czym, w momencie gdy ramie za¬ czepowe 55 ustawilo sie juz w pozycji w przyblize¬ niu pionowej, tarcza krzywkowa 80 pozwala ukla¬ dowi drazków 74, 74a opasc ku dolowi. Nastepuje zaskoczenie rygli 73 w polozenie, w którym przy¬ trzymuja one silnie sworznie zaczepowe 65 i 66, przenoszace, w nastepstwie, sily pociagowe wywie¬ rane przez ciagnik.

Zwolnienie polaczenia nastepuje po uruchomieniu, w opisany wyzej sposób, dzwigni 77, przy czym poszczególne ruchy przebiegaja w odwrotnej kolej¬ nosci.

Na fig. 10 i 11 pokazano inny przyklad haka za¬ czepowego 83. W przeciwienstwie do haka zaczepo¬ wego 62 wedlug fig. 7 do 9, majacego postac zaokraglona, hak zaczepowy wedlug fig. 10 jest trój¬ katny. Ksztalt taki pozwala na szczególnie korzystne uchwycenie i prowadzenie tarczy 84.

Odpowiednio inaczej uksztaltowana jest rolka centrujaca 85. Ma ona przede wszystkim cylindrycz¬ na partie srodkowa 86, po obydwóch stronach któ¬ rej znajduja sie rozszerzajace sie stozkowo partie 87. Od strony wiekszej srednicy stozków przechodza partie stozkowe 87 w partie cylindryczne 88, któ¬ rymi rolka centrujaca przylega do powierzchni tar¬ czy. Wspóldzialanie stozkowych partii 87 rolki z bocznymi krawedziami trójkatnego haka 83 zapew¬ nia szczególnie dobre centrowanie.

Claims (23)

Zastrzezenia patentowe

1. Urzadzenie do sprzegania pojazdu, zwlaszcza ciagnika budowlanego lub rolniczego z maszyna, przyczepa lub podobnymi pojazdami, wzglednie do sprzegania maszyn i/lub przyczep miedzy soba, któ¬ re to urzadzenie sklada sie z elementów sprzega¬ jacych od strony ciagnika oraz elementów sprzega¬ jacych od strony maszyny, wzglednie przyczepy, które to dwustronne elementy daja sie centrowac jedne wzgledem drugich, znamienne tym, ze ma ramie zaczepowe (3, 55) zamocowane wychylnie swym dolnym koncem i zaopatrzone na swym gór¬ nym koncu w rolke centrujaca (5, 56, 85) oraz tarcze (16) wyposazona w conajmniej jeden hak centrujacy lub zaczepowy (20), z którego gardziela (29) wspóldziala wymieniona rolka centrujaca (5, 56, 85), przy czym urzadzenie ma co najmniej jeden hak ryglujacy (11), sworzen zaczepowy (65, 66), lub inny podobny element blokujacy, który po zakon¬ czeniu czynnosci sprzegania sluzy do unieruchamia¬ nia wymienionej tarczy (16, 61, 84) wzgledem po¬ jazdu, maszyny lub przyczepy. 454 14

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze w górnej partii tarczy (61, 84) osadzone sa na stale dwa sworznie zaczepowe (65), które w stanie sprzegniecia przebiegaja w przyblizeniu poziomo, 5 równolegle do powierzchni tarczy (61, 84), a w dol¬ nej partii tejze tarczy (61, 84), osadzony jest jeden lub dwa dalsze sworznie zaczepowe (66) przesuwne wzgledem tarczy, przy czym wymienione sworznie zaczepowe (65, 66) sa ujete w uchwytach (70, 70a 10 i 71, 71a) osadzonych przy pojezdzie lub przyczepie i sa zabezpieczone za pomoca rygli (73).

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze ramie zaczepowe (3) ma prowadnice (10) do bocznego prowadzenia tarczy (16).

4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze rolka centrujaca (5) jest dwustozkowa i zweza sie od srodka ku koncom, przy czym urzadzenie zaopatrzone jest w dwa haki zaczepowe (20). 20

5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze rolka centrujaca (5) jest dwustozkowa i zweza sie od konców ku srodkowi, przy czym urzadzenie zaopatrzone jest w jeden hak zaczepowy (20).

6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, 25 ze ramie zaczepowe (3) i haki blokujace (11) sa polaczone z pojazdem, przy czym liczba haków blo¬ kujacych wynosi, korzystnie, dwa, przy czym te dwa haki blokujace (11) wchodza w odpowiednie wyjecia (21) tarczy (16). 30

7. Urzadzenie wedlug zastrz. 6, znamienne tym, ze haki blokujace (11) maja jeden wspólny element uruchamiajacy (13) polaczony z zasuwkami bloku¬ jacymi (14), które po zaskoczeniu haków blokuja¬ cych (11) w polozenie blokowania wypelniaja pozo- 35 stawiona wolna przestrzen wyjec (21) tarczy (16) i daja sie z tego polozenia usunac przez wymieniony element uruchamiajacy (13) podczas jego ruchu w kierunku zluzowania haków blokujacych.

8. Urzadzenie wedlug zastrz .6, znamienne tym, 40 ze ramie zaczepowe (3) zaopatrzone jesit w poprzecz¬ ke (28), przytrzymywana przez haki blokujace (11), które obejmuja te poprzeczke swymi gardzielami (30).

9. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze ramie zaczepowe (55) i zaopatrzone w rygle (73) uchwyty (70, 71, wzglednie 70a, i 71a) osadzone sa na "dwóch równoleglych, pionowych belkach osad- czych (53). 50

10. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze na wale (54) ramienia zaczepowego (55) osadzona jest dzwignia (57), która za posrednictwem drugiej dzwigni i lancucha (60) lub linki polaczona jest ze zródlem napedu, zwlaszcza z osadzonym na pojez- dzie, wzglednie ciagniku urzadzeniem podnosniko¬ wym (58, 59).

11. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze ma do uruchamiania rygli (73) uklad drazków (74, 74a, 76). 60

12. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, albo 2, albo 9, albo 11, znamienne tym, ze na wale (54) ramienia zaczepowego (55) osadzona jest tarcza krzywkowa (80), majaca szereg wybran (81) odpowiadajacych róznym katom pochylenia ramienia zaczepowego 65 (55) i sprzezonej z ukladem drazków (74, 74a), uru-15 chamiajacych rygle (73), przytrzymujacym rygle (73) podczas podnoszenia ramienia zaczepowego (55) w polozeniu otwartym tak dlugo, dopóki tarcza (61, 84) nie znajdzie sie w polozeniu zaryglowania.

13. Urzadzenie wedlug zastrz. 11, znamienne tym, ze z ukladem drazków uruchamiajacych (76) pola¬ czona jest dzwignia reczna (77).

14. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze hak zaczepowy (83) jest trójkatny, a rolka cen¬ trujaca (85) ma cylindryczna partie srodkowa, na¬ tomiast po obu jej stronach dwie rozszerzajace sie partie stozkowe (87), a na koncach dalsze partie walcowe (88) o srednicy wiekszej niz partia srod¬ kowa, przy czym trójkatny hak zaczepowy (83) jest scentrowany miedzy partiami stozkowymi (87).

15. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze tarcza (61, 84) zaopatrzona jest w szybko dajace sie wlaczac sprzeglo (24) sluzace do sprzegania walu odbioru (69) o mocy ciagnika (23).

16. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze tarcza (16) zaopatrzona jest w otwór (22), usy¬ tuowany w pojazdach napedzanych w poblizu walu napedzanego, przy czym poprzez ten otwór (22) do¬ prowadzona jest przynalezna do pojazdu (1) kon¬ cówka sprzeglowa (24) walu przegubowego (23), lub sztywnego walu napedowego.

17. Urzadzenie wedlug zastrz. 16, znamienne tym, ze tarcza (16) zaopatrzona jest w ulozyskowanie (44), w którym osadzony jest wal przegubowy (23), wzglednie jego koncówka sprzeglowa (24) wspól¬ dzialajaca z walem napedzanym.

18. Urzadzenie wedlug zastrz. 17, znamienne tym, ze wymieniona koncówka sprzeglowa (24), wzgle¬ dnie wal przegubowy (23) osadzone sa w ulozysko- waniu przesuwnie.

19. Urzadzenie wedlug zastrz. 18, znamienne tym, ze ulozyskowanie sklada sie z osadzonego na wale przegubowym (23) lub jego koncówce sprzeglowej (24) lozyska slizgowego lub tocznego (44), którego 454 16 zewnetrzny element (45) osadzony jest w pierscie¬ niu (46) lub przesuwce, które to czesci z kolei osa¬ dzone sa osiowo nieprzesuwnie w rowku (47) czesci osadczej (48, 49), zamocowanej do tarczy (16). 5

20. Urzadzenie wedlug zastrz 8, znamienne tym, ze kazdy z haków ryglujacych (11) zaopatrzony jest na swej górnej, odwróconej od gardzieli (30) haka krawedzi (38) w prowadnice (32), ze szczelina¬ mi (33) przebiegajacymi prostopadle do tej krawedzi 10 (38), przy czym w prowadnicy (32) i na wymienio¬ nej górnej krawedzi {38) prowadzony jest suwak blokujacy (14), majacy szczeline (34) przebiegajaca ukosnie ku górze w kierunku wolnego konca haka, a poprzez szczeliny (33, 34) prowadnicy (32) i suwa- 15 ka blokujacego (14) przeprowadzony jest trzpien (39), przynalezny do majacego postac palaka ele¬ mentu (13) uruchamiajacego haki ryglujace (11).

21. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, 20 ze ramie zaczepowe (3), w obrebie swego dolnego punktu (8) zamocowania jest odgiete w kierunku oddalajacym je od przylgowej powierzchni (36) tarczy, a uchwyt (2), w kótrym to ramie (3) jest ulozyskowane, posiada szczeline prowadzaca (52), 25 lezaca miedzy punktem (8) zamocowania ramienia zaczepowego (3) a powierzchnia przylgowa (36) tarczy i przebiegajaca, poczynajac od dolnego za¬ kresu otwarcia ,równolegle do wymienionej przylgo¬ wej powierzchni tarczy, przy czym w szczelinie (52) 30 prowadzona jest poprzeczka (31), przynalezna do podnosnika mechanicznego.

22. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze tarcza (16) posiada z boków ustopniowane po¬ wierzchnie zderzakowe (26), spoczywajace na dol- 35 nych krawedziach (27) prowadnic (10) ramienia zaczepowego.

23. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze tarcza (61, 84) zaopatrzona jest w gardzielowy hak pociagowy (63), zamocowany do tarczy bezpo- 40 srednio, albo za posrednictwem elementu odleglos¬ ciowego, lub wychylnej czesci pociagowej. j89 454 />*/ Fig.J Fig. 289 454 Fig. U89 45489 454 F/g. 8 61 ii K (tia.5M fiS Fig. 9 7117M ff 8u X H A V Fig. 10 F/g.// LDA — Zaklad 2, Typo— zam. 3152/76 — 105 egz. Cena 10 zl