PL88144B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania trudno palnych wlókien wiskozowych.Dotychczas trudno palne wlókna wiskozowe wytwarza sie droga impregnacji ogniouodparniajacych, które wymagaja stosowania duzych ilosci srodków impregnujacych, co wplywa na zwiekszenie kosztów produkcji wlókien oraz wyrobów z nich produkowanych. Impregnacja ogniouodparniajaca powoduje takze obnizenie wlasnosci fizyko-mechanicznych oraz organoleptycznych wlókien.Znany jest równiez sposób wytwarzania trudno palnych wlókien wiskozowych z publikacji B. Laszkiewicza i H. Struszczyka „Przeglad Wlókienniczy" 28 (3), 140 (1974), polegajacy na wprowadzeniu do roztworu przedzalniczego dodatków ogniouodparniajacych, na przyklad trój(2,3-dwubromopropylo)fosforanu. Czasopis¬ mo „Przeglad Wlókienniczy" nr 3, 140, 1974 r. podaje, ze trój(2,3-dwubromopropylo)fosforan jest latwo usuwalny w czasie prania i czyszczenia, przy czym wlókna zawierajace ten dodatek sa nieodporne na dzialanie promieniowania ultrafioletowego. Ponadto trój(2,3-dwubromopropylo)fosforan w roztworze przedzalniczym ulega hydrolizie, a takze osiada na dnach zbiorników.Sposób wytwarzania trudno palnych wlókien wiskozowych wedlug wynalazku polega na tym, ze do roztworu przedzalniczego, to jest wiskozy, dodaje sie bromoarylofosforanu o wzorze ogólnym przedstawionym na rysunku, na którym Rlf R2 i R3 oznaczaja grupe bromoarylowa lub arylowa, jak grupe bromokrezylowa, bromoksylilowa, krezylowa lub ksylilowa, na przyklad trójbromoksylilofosforan, dwu(bromoksylilo)ksylilofosfo- ran czy bromokrezylodwukrezylofosforan, otrzymany w reakcji bromowania arylofosforanów w podwyzszonej temperaturze, w obecnosci typowych katalizatorów, jak pirydyny czy zelaza, w czterochlorku wegla jako rozpuszczalnika. Bromoarylofosforan dodaje sie do roztworu przedzalniczego w ilosci 10—35% wagowych w stosunku do masy a-celulozy. Po wprowadzeniu do roztworu przedzalniczego bromoarylofosforanu formuje sie z niego w znany sposób wlókna wiskozowe typu ciaglego lub cietego.Wlasnosci fizyko-chemiczne i chemiczne trudno palnych wlókien wiskozowych otrzymywanych wedlug wynalazku sa analogiczne jak wlókien wiskozowych standardowych. Natomiast trudno palne wlókna wiskozowe z udzialem trój(2,3-dwubromopropylo)fosforanu posiadaja okolo 20% nizsza wytrzymalosc i ulegaja calkowite-2 88144 mu zniszczeniu pod wplywem promieniowania ultrafioletowego. Ognioodpornosc wlókien wiskozowych otrzy¬ mywanych ipotobem wedlug wynalazku, wyrazona wartoscia krytycznego wskaznika tlenowego wzrosla o 35% w stosunku do wartosci takiego wskaznika dla standardowych wlókien wiskozowych, zas dla wlókien wiskozo¬ wych z dodatkiem trój(2,3-dwubromopropylo)fosforanu o 28%.NlieJ podane przyklady ilustruja blizej sposób wedlug wynalazku nie ograniczajac jego zakresu.Przyklad I. Do kolby czteroszyjnej, umieszczonej w lazni wodnej, zaopatrzonej w mieszadlo z zamknieciem hydraulicznym, termometr, wkraplacz i chlodnice zwrotna polaczona z pluczka do absorpcji wydzielajacego sie bromowodoru, wprowadzono 300 czesci wagowych trójksyiilofosforanu w 750 czesciach objetosciowych czterochlorku wegla oraz 7,5 czesci objetosciowych pirydyny jako katalizatora. Nastepnie podczas ciaglego mieszania wprowadzono w temperaturze 30°C wciagu 30 minut 81 czesci objetosciowych bromu rozpuszczonego w 300 czesciach objetosciowych czterochlorku wegla, a nastepnie utrzymywano miesza¬ nine reakcyjna w temperaturze 60°C w ciagu 3 godzin. Po tym czasie zmieniono chlodnice zwrotna na chlodnice Liebiga i oddestylowano nieprzereagowany nadmiar bromu wciagu 1 godziny w temperaturze 75°C. Po zakon¬ czeniu reakcji mieszanine reakcyjna przemyto kolejno 5% wodnym roztworem kwasu solnego, 5% wodnym roztworem weglanu sodowego i kilkakrotnie woda do uzyskania pH « 7, a nastepnie suszono bezwodnym siarczanem sodowym. Po oddestylowaniu pod zmniejszonym cisnieniem rozpuszczalnika i wysuszeniu do stalej masy pod cisnieniem — 9,8 104 N/m2 w temperaturze 50°C, otrzymano trój(bromoksylilo)fo$foran o konsysten¬ cji gestej cieczy koloru ciemnoslomkowego. Tak otrzymany trój(bromoksylilo)fosforan wprowadzono podczas intensywnego mieszania do wiskozy zawierajacej 7,8% a-celulozy, 6,0% wodorotlenku sodowego, 2,4% siarki, o liczbie y = 40, dojrzalosci 19,0°H i lepkosci 48 s., w ilosci 24,2 trój(bromoksylilo)fosforanu w stosunku do masy a-celulozy i po odpowietrzeniu uformowano i wykonczono w znany sposób ciagle wlókna wiskozowe, przy czym wykonczenie wlókien przeprowadzono w pluczkach prózniowych przez plukanie, odgazowanie, desulfura- cje, plukanie, ozywianie i suszenie. Ilosc trój(bromoksylilo)fosforanu pozostala w wykonczonych wlóknach wynosila 90,0% w stosunku do ilosci wprowadzonej. Otrzymane wlókno posiadalo krytyczny wskaznik tlenowy n = 0,243.Przyklad II. Do aparatury jak w przykladzie I wprowadzono 150 czesci wagowych trójkrezylofosfora- nu rozpuszczonego w 750 czesciach objetosciowych czterochlorku wegla i 15 czesci wagowych zelaza w postaci pylu. Przy ciaglym mieszaniu wprowadzono w temperaturze 30°C w ciagu 30 minut 62,5 czesci objetosciowych bromu, a nastepnie utrzymywano temperature 60°C wciagu 3godzin. Po tym czasie zmieniono chlodnice zwrotna na chlodnice Liebiga i w ciagu 1 godziny w temperaturze 75°C oddestylowano nieprzereagowany nadmiar bromu. Wydzielanie produktu przeprowadzono analogicznie jak w przykladzie I. Otrzymano bromokre- zybdwukrezylofosforan o konsystencji gestej cieczy, koloru jasnoslomkowego. Tak otrzymany bromokrezylo- dwukrezylofosfora n dodano nastepnie do wiskozy o skladzie podanym w przykladzie I w ilosci 24,2% wago¬ wych w stosunku do masy a-celulozy, po czym w znany sposób uformowano i wykonczono ciagle wlókna wiskozowe. Ilosc bromokrezylodwukrezylofosforanu pozostala w wykonczonych wlóknach wynosila 52,0% w stosunku do ilosci wprowadzonej. Otrzymane wlókno posiadalo krytyczny wskaznik tlenowy n " 0,235.Przyklad III. Do wiskozy, o skladzie podanym w przykladzie I, dodano 24,2% wagowych w stosunku do masy a-celulozy trój(bromoksylilo)fosforanu, a nastepnie w znany sposób uformowano i wykonczono ciete Wlókna wiskozowe. Ilosc trój(bromoksylilo)fosforanu pozostala w wykonczonych wlóknach wynosila 81,5% w stosunku do ilosci wprowadzonej. Otrzymane wlókno posiadalo krytyczny wskaznik tlenowy n - 0,234.Przyklad IV. Do wiskozy o skladzie podanym w przykladzie I, dodano 24,2% wagowych w stosunku do masy a-celulozy, bromokrezylodwukrezylofosforanu, po czym uformowano w znany sposób ciete wlókna wiskozowe, które nastepnie wykonczono. Ilosc bromokrezylodwukrezylofosforanu pozostala w wykonczonych wlóknach wynosila 71,0% w stosunku do ilosci wprowadzonej. Otrzymane wlókno posiadalo krytyczny wskaznik tlenowy n * 0,232. PL

Claims (1)

1. Zastrzezen i e patentowe Sposób wytwarzania trudno palnych wlókien wiskozowych z roztworu przedzalniczego, znamienny tym, ze do roztworu przedzalniczego wprowadza sie 10-35% wagowych w stosunku do masy a-celulozy bromoarylofosforanu o wzorze ogólnym przedstawionym na rysunku, w którym R1# R2 i R3 oznaczaja grupe bromoarylowa lub arylowa, jak grupe bromokrezylowa, bromoksylilowa, krezylpwa lub ksylilowa, korzystnie trójbromoksylilofosforan, dwu(bromoksylilo)ksylilofosforan, czy bromokrezytodwukrezylofosforan, otrzymany w reakcji bromowania arylofosforanów w podwyzszonej temperaturze, w obecnosci typowych katalizatorów, jak pirydyny czy zelaza oraz w rozpuszczalniku, korzystnie czterochlorku wegla.88 144 OR, OK OR. PL