Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 02.12.1974 Opis patentowy opublikowano: 10.09.1975 80043 KI. 49m,3/02 MKP B23q 3/02 Twórcy wynalazku: Marian Zimnota, Andrzej Mankowski, Jan Kowalczyk, Wieslaw Lokiec Uprawniony z patentu tymczasowego: Centralne Biuro Konstrukcyjne Obrabiarek, Pruszków (Polska) Przyrzad obrotowo-podzialowy wytaczarski Przedmiot wynalazku. Przedmiotem wynalazku jest przyrzad obrotowo-podzialowy wytaczarski usytuo¬ wany na stole wytaczarki diamentowej przeznaczony do mocowania kilku przedmiotów dla obróbki wielu wspólosiowych lub ekscentrycznie usytuowanych otworów albo nadlewów, narzedziami z ostrzami z diamentów lub z weglików spiekanych.Stan techniki. Dotychczas na wytaczarkach diamentowych mocowanie przedmiotów obrabianych odbywa sie za pomoca specjalnych przyrzadów skladanych sprzezonych z podzielnicami, w uchwycie samych podzielnic albo w uchwytach pneumatycznych na wrzecionach lub stole obrabiarki. Przyrzady te mocowane sa na stole obrabiarki o przestawnym cyklu umozliwiajacym wytyczanie otworów o niejednakowej dlugosci i rozstawie mniejszym niz minimalny rozstaw osi wrzecion, lub na stolach obrotowych umozliwiajacych wytaczanie otwo¬ rów w przedmiotach o osiach przecinajacych sie pod katem prostym. Wada powyzszych przyrzadów jest ich skomplikowana budowa i na ogól przyrzady te stanowia kosztowne wyposazenie specjalne rozszerzajace mozli¬ wosci technologiczne obrabiarki.Cel wynalazku. Celem wynalazku jest opracowanie przyrzadu obrotowo-podzialowego wytaczarskiego eliminujacego wymienione niedogodnosci, zas zadaniem technicznym zaprojektowanie takiego przyrzadu, który umozliwialby mocowanie kilku przedmiotów obrabianych, byl nieskomplikowany w budowie i prosty w ob¬ sludze. Cel ten zostal osiagniety przez przyrzad obrotowo-podzialowy wytaczarski usytuowany na stole wyta¬ czarki diamentowej przeznaczony do mocowania kilku przedmiotów dla obróbki wieiu wspólosiowych lub ekscentrycznie usytuowanych otworów albo nadlewów narzedziami z ostrzami z diamentów lub weglików spie¬ kanych zlozony z obrotowej wieloramiennej gwiazdy, zlozonej z bocznych plyt usytuowanej obrotowo z mozli¬ woscia kasowania luzów poosiowych na tulei osadzonej w lozyskach, w stojaku zlozonym z dwóch bocznych scian usytuowanych na podstawie, oraz zaopatrzony jest w osadzone miedzy plytami bazujace listwy sprzezone Z mechanizmem regulujacym, którego ramie dzwigni osadzone jest na osi usytuowanej w bocznych scianach ftojaka i wyposazone jest w oporowa bazowa powierzchnie oraz dociskajaca krzywke osadzona obrotowo na walku, polaczona z rekojescia i sprzezona z mikrolacznikiem blokady elektrycznej-2 80043 Zalety techniczne wynalazku. Przyrzad obrotowo-podzialowy wedlug wynalazku stanowi zwarta konstruk¬ cje umozliwiajaca wlaczenie przyrzadu w polaczeniu z obrabiarka do pracy w cyklach automatycznych, uprasz¬ czajac ponadto obsluge oraz skracajac czasy technologiczne.Opis konstrukcji. Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przyrzad obrotowo-podzialowy wytaczarski w widoku z boku z czesciowym prze¬ krojem poprzecznym wzdluz podstawy, fig. 2- przyrzad w przekroju poprzecznym wzdluz linii A-A na fig 1 uwidaczniajacy os obrotu przyrzadu oraz mocowany przedmiot obrabiany, fig. 3 — os obrotu krzywki dociskaja¬ cej w przekroju poprzecznym wzdluz linii B-B na fig. 1, fig. 4 — mechanizm ryglowania obrotowej wieloramien¬ nej gwiazdy w przekroju poprzecznym wzdluz linii C—C na fig. 1, zas fig. 5 —zespól blokady elektrycznej w przekroju wzdluz linii D—D na fig. 1.Przyrzad obrotowo-podzialowy wytaczarski sklada sie z obrotowej wieloramiennej gwiazdy 1 usytuowanej obrotowo w stojaku 2 na tulei 4 osadzonej w lozyskach 5 z mozliwoscia kasowania luzów osiowych. Stojak 2 zlozony jest z odpowiednio uzebrowanych dwóch bocznych scian 6 usytuowanych na podstawie 7 i zaopatrzo¬ nych w gniazda dla osadzenia na lozyskach 5 tulei 4. Miedzy scianami stojaka 2 usytuowana jest obrotowo za posrednictwem tulei 4 gwiazda 1 zlozona z dwóch bocznych plyt 3. Pomiedzy plytami 3 osadzone sa listwy 14 stanowiace element bazujacy gwiazde 1 w pozycji pracy poprzez sprzegniecie jej z mechanizmefn ryglujacym którego ramie 9 dzwigni osadzone jest obrotowo na osi 8 usytuowanej w bocznych scianach 6 stojaka i wypo¬ sazone jest w oporowa bazowa powierzchnie 16. Ramie 9 dzwigni podtrzymywane jest w pozycji górnej za pomoca sprezyny 25 osadzonej na osi 8, dzieki czemu ramie 9 dzwigni opiera sie swym drugim koncem o walek 18 bedacy osia obrotu krzywki 17 dociskajacej listwe 14 do bazowej powierzchni 16 dzwigni podczas ryglowania.Krzywka 17 polaczona jest z rekojescia 20 której czesc trzonowa sprzezona jest za pomoca bolca z mikrolacz- nikiem 23 usytuowanego w obudowie 19, stanowiacych blokade elektryczna uniemozliwiajaca uruchomienie obrabiarki. Dodatkowo na kazdym ramieniu gwiazdy 1 osadzone sa wymienne bazujace elementy 11 do ustalania przedmiotów obrabianych Pobr. wzgledem przyrzadu, oraz usytuowane sa wymienne elementy zaciskowe 10,12, i 13 sluzace do mocowania przedmiotów obrabianych Pobr.- W korpusie stojaka 2 osadzone sa ponadto trzpienie 21 z rolka 26 rozmieszczone tak, ze w pozycji zaryglowania obrotowej gwiazdy 1, rolki 26 znajduja sie naprzeciw kolków 24 osadzonych w ramionach gwiazdy 1, przy czym trzpienie 21 osadzone sa po obu stronach kazdego ramienia gwiazdy a dzieki mozliwosci regulacji ich wysuwu kazde ramie w pozycji pracy podparte jest bezluzowo rolkami 26 z obu stron, wiazac ramiona gwiazdy 1 z korpusem 2 co wybitnie wplywa na zmniejszenie drgan w czasie obróbki.Dzialanie przyrzadu' wedlug wynalazku. Przyrzad obrotowo podzialowy wytaczarski sluzy do mocowania kilku przedmiotów dla obrobienia w nich wielu wspólosiowych lub ekscentrycznie usytuowanych otworów albo nadlewów. Wymiana przedmiotów obrabianych Pobr. odbywa sie na jednym z ramion gwiazdy 1 znajdujacym sie w górnym polozeniu ww czasie obróbki przedmiotów zamocowanych na ramionach polozonych nizej Po wyco¬ faniu sie stolu obrabiarki wraz z przyrzadem od jednostek wytaczarskich oraz jego zatrzymaniu, nastepuje wymiana przedmiotu obrabianego, a nastepnie obrót gwiazdy 1 o jedna pozycje i ryglowanie za pomoca dzwigni ramienia 9 które podtrzymywane jest w pozycji górnej za pomoca sprezyny 25 dzieki czemu opiera sie swym drugim koncem o walek 18 którego krzywka 17 dociska listwe 14 do bazowej powierzchni 16. Krzywka 17 obracana jest za pomoca rekojesci 20 której polozenie odpowieadajace zaryglowaniu przyrzadu sygnalizowane jest przez mikrolacznik 23 zabudowany w obudowie 19, stanowiacy blokade która uniemozliwia uruchomieni obrabiarki w przypadku gdy gwiazda 1 po obrocie nie zostala wlasciwie zaryglowana, po czym nastepuje dosuw stolu z przyrzadem do zespolu wrzecienników obrabiajacych komplet zamocowanych przedmiotów z jednej strony, a nastepnie przyrzad przesuniety jest w druga strone gdzie ustawiany jest komplet wrzecienników obra¬ biajacych otwory z drugiej strony, przedmiotów obrabianych Pobr.- Stól obrabiarki moze miec nie tylko ruchy wzdluzne umozliwiajace wykonywanie otworów o osiach równoleglych z dwu czól, lecz równiez moze miec przesuw krzyzowy umozliwiajacy obróbke otworów w osiach prostopadlych.Zastosowanie przyrzadu obrotowo-podzialowego wytaczarskiego w obrabiarce umozliwia prace obrabiarki w cyklach automatycznych, znacznie upraszcza obsluge oraz skraca czas obróbki przedmiotów. PL PL