PL78578B1 - - Google Patents

Description

Uprawniony z patentu: Hilti Aktiengesellschaft, Schaan (Ksiestwo Lichtenstein) Dybel rozprezny Przedmiotem wynalazku jest dybel rozprezny z gwintem wewnetrznym, z czesciowo rozcieta metalowa tuleja z przelotowym otworem i z wbija¬ nym do przedniej czesci otworu elementem roz¬ preznym.Znane dotychczas dybie opisanego wyzej rodzaju wykazuja rózne wady, które wplywaja ujemnie na jakosc zakotwienia.Znane sa dybie wymienionego uprzednio rodzaju, które w obszarze rozprezenia maja na oslonie dybla w rózny sposób uksztaltowane promieniowo zebra. Przy rozprezaniu dybla przez wbijanie ele¬ mentu rozpreznego promieniowe zebra wywoluja w otworze wierconym materialu uchwytowego, na przyklad w betonie lub skale, tak duze napreze¬ nia, ze material uchwytowy na skutek dzialaja¬ cych naprezen rozpada sie w obszarze rozprezenia dybla i rozdrabnia sie na maczke. Maczka otacza¬ jaca dybel w obszarze jego rozprezenia powoduje, ze pomiedzy oslona dybla, a wywierconym otwo¬ rem nie moze utworzyc sie polaczenie ksztaltowe.Na skutek tej maczastej warstwy posredniej nie ma dostatecznego polaczenia ciernego pomiedzy dyblem, a scianka wywierconego otworu.Poza tym, znane dotychczas dybie tego rodzaju wykazuja te wlasciwosc, ze przewidziany do roz¬ prezenia obszar dybla rozszerza sie wiecej na przednim koncu dybla tak, ze po calkowitym wbiciu elementu rozpreznego, zewnetrzna srednica przedniego konca dybla jest wieksza od srednicy 2 tylnego konca dybla. Ta wlasciwosc prowadzi do tego, ze na przodzie dybla wystepuja bardzo duze naprezenia, co powoduje w tym obszarze duze roz- kruszenie materialu uchwytowego, podczas gdy tylna czesc obszaru rozprezania nie przenosi prak¬ tycznie zadnych lub bardzo male sily.Nastepnie, znane dotychczas dybie maja te wade, ze rozprezenie nastepuje jedynie w obszarze, w którym sily wywolane przez element rozprezny, dzialaja promieniowo wobec scianki otworu wier¬ conego. Nastepstwem tego jest, ze przedni obszar rozprezenia dybla, nie bedacy jeszcze we wspól¬ dzialaniu z elementem rozpreznym, zgina sie pod¬ czas rozprezania wobec pozostalego obszaru dybla na skutek oporu scianki otworu wierconego tak, ze kat stozka otworu dybla staje sie coraz bardziej rozwarty ku przedniemu koncowi dybla.Z kazdym dalszym wbijaniem elementu roz¬ preznego kat stozka staje sie coraz bardziej roz¬ warty, przez co dalsze wbijanie elementu rozprez¬ nego jest calkowicie uniemozliwione. Ma to te wade, ze dybel nie rozpreza sie calkowicie i przez to nie mozna osiagnac zadanej wartosci zakotwienia.Zadaniem wynalazku jest zbudowanie dybla roz¬ preznego, który nie mialby wymienionych wad i który zapewnialby znacznie wieksze osiagniecia w stosunku do znanych dotychczas dybli.Istota wynalazku w dyblu rozpreznym jest prze¬ widziana do rozprezenia w przednim obszarze dybla czesc otworu zwezona stozkowa ku przed- 78 5783 niemu koncowi, a powierzchnia zewnetrzna oslo¬ ny dybla w obszarze rozprezania bez zeber, oraz element rozprezny majacy ksztalt zbieznego ku przedniemu koncowi stozka scietego.Dzieki temu, ze zarówno otwór dybla w obszairze rozprezania jak i element rozprezny sa ku przed¬ niemu koncowi stozkowo zwezone, nastepuje na skutek wbijania elementu rozpreznego rozprezenie w przyblizeniu równolegle do osi dybla.Ma to te zalete, ze calkowity obszar rozprezania dybla przylega jednoczesnie do scianki otworu i przez to powstaje cylindryczna powierzchnia przylegania o równomiernym rozkladzie obciazenia.Gladkie uksztaltowanie oslony dybla daje dalej w efekcie równomierne rozlozenie obciazenia, gdyz nie moga juz wystapic miejscowe naprezenia maksymalne. Przez wyeliminowanie duzych napre¬ zen miejscowych unika sie rozkruszania otaczaja¬ cego dybel materialu uchwytowego i przez to tworzenia sie maczki pomiedzy dyblem, a scianka otworu wierconego. Przez to powstaje pomiedzy dyblem, a scianka otworu wierconego, pomijajac luzne czastki materialu, wysokowartosciowe cierne polaczenie, dajace w efekcie duze wartosci zakot¬ wienia.Aby zapobiec przy procesie rozprezania wygieciu obszaru dybla, nie bedacego jeszcze we wspóldzia¬ laniu z elementem rozpreznym, zweza sie korzyst¬ nie oslone dybla na jej przednim koncu w stosunku do dalszej jego czesci w kierunku wbijania. Zwe¬ zenie moze byc wykonane w ksztalcie wytoczenia lub w ksztalcie zwezajacego sie stozkowo obszaru na oslonie dybla.Wymiar osiowej dlugosci zwezenia jest korzystny najwyzej taki, jak wymiar dlugosci obszaru dybla, który w stanie nie rozprezonym wystaje ponad przednia powierzchnie czolowa elementu rozprezne¬ go. Najmniejsza srednice zwezenia jest korzystnie tak dobrac, aby zakres tej srednicy przy calko¬ witym rozprezaniu nie byl wiekszy niz srednica obszaru wierconego. Taki sam efekt, to znaczy aby wywolac swobodne wbicie elementu rozpreznego, mozna takze osiagnac przez wprowadzenie do pod¬ stawy wierconego otworu pierscienia, którego srednica odpowiada srednicy otworu wierconego i którego osiowa szerokosc odpowiada mniej wiecej objasnionej wyzej osiowej dlugosci zwezenia na przednim obszarze dybla. Przy tego rodzaju uksztaltowaniu nalezaloby jednak dobrac dlugosc dybla krótsza o szerokosc pierscienia od dlugosci dybla wedlug wymienionego przedtem ksztaltu wy¬ konania, aby zapewnic swobodne wbijanie elemen¬ tu rozpreznego.Ta forma wykonania, z wprowadzonym do dna otworu wierconego pierscieniem, ma w stosunku do poprzednio wymienionej formy wykonania te zalete, ze odpada wykonywanie dodatkowym zabiegiem zwezenia i przez to obniza sie koszty produkcji.Aby zapewnic, takze przy obciazeniach poprzecz¬ nych, pewne osadzenie dybla, tylny obszar dybla wykazuje korzystnie lekko stozkowo zwiekszajaca 578 4 sie srednice zewnetrzna ku tylnemu koncowi.Dzieki temu dybel jest w dwóch obszarach — w podstawie otworu wierconego i na poczatku otworu wierconego — calkowicie umocowany, co s jest szczególnie korzystne przy otworach, których srednice na skutek uderzen lub bicia wiertla wy¬ padly za duze.Wbijanie elementu rozpreznego mozna znacznie ulatwic, gdy element sprezysty jest powleczony 1C warstwa smarowa lub slizgowa. Do tego nadaje sie na przyklad tectyl, którego odmiany sa w za¬ stosowaniu do ochrony podwozi pojazdów mecha¬ nicznych, jak tez olejów chroniacych silniki przed korozja. Wymienione produkty nie wykluczaja 15 oczywiscie zastosowania dalszych odmian tectylu.Nadaja sie tez do tego celu wszelkie odmiany ole¬ jów, które — tak jak tectyl — wykazuja wlasci¬ wosci antykorozyjne. Efekt smarowy mozna uzyskac takze przez odpowiednie kombinacje ma- 20 terialów, na przyklad przez powleczenie elementu rozpreznego jedna z odmian bialego metalu lub przez wykonanie elementu rozpreznego z zeliwa szarego, w którym grafit gra role srodka smaro¬ wego. 25 Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia dybel rozprezny w przekroju podluznym.Dybel 1 sklada sie z tulejki 2 dybla, której tylna czesc koncowa 2a posiada stozkowo powiekszajaca 3 sie srednice zewnetrzna, i ze wstawionego do otworu 2b elementu rozpreznego 3 w ksztalcie stozka scietego. Tylna czesc koncowa otworu 2b ma dla wprowadzenia sruby mocujacej gwint wew¬ netrzny 2c, podczas gdy przednia czesc koncowa 35 2d otworu 2b zweza sie stozkowo ku przedniemu koncowi. Przednia polowa tulejki 2 dybla ma roz¬ ciecia 4, ulatwiajace przy wbijaniu elementu roz¬ preznego 3 rozprezenie tulejki 2 dybla 1. Tulejka 2 dybla 1 jest na swoim przednim koncu zwezona 40 przez wytoczenie 5. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Dybel rozprezny z gwintem wewnetrznym, « z czesciowo rozcieta metalowa tulejka z przeloto¬ wym otworem i z wkladanym do przedniej czesci otworu elementem rozpreznym, znamienny tym, ze przewidziana do rozprezenia w przednim obszarze dybla (1) czesc otworu (2b) zweza sie 50 stozkowo ku przedniemu koncowi (2d), a zewnetrzna powierzchnia oslony dybla nie ma w obszarze rozprezania zeber, oraz element rozprezny <3) ma ksztalt stozka scietego zwezajacego sie ku przed¬ niemu koncowi. 55
2. 2. Dybel rozprezny wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze oslona dybla na swoim przednim koncu (5) jest zwezona w stosunku do postepujacej w kie¬ runku wbijania czesci dybla.
3. 3. Dybel rozprezny wedlug zastrz. 1 lub 2, zna- 60 mienny tym, ze tylny obszar dybla (2a) ma srednice zewnetrzna powiekszajaca sie stozkowo ku tylnemu koncowi.KI. 4Tb1,13/06 78 578 MKP F16b 13/06 PL