Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.06.1973 Opis patentowy opublikowano: 10.02.1975 76199 KI. 21d2,41 MKP' H02k 31/00 Twórcywynalazku: Ernest Mendrela, Piotr Zielinski Uprawniony z patentu tymczasowego: Politechnika Wroclawska, Wroclaw (Polska) Silnik elektryczny pradu przemiennego Przedmiotem wynalazku jest silnik elektryczny pradu przemiennego, przeznaczony do napedu urzadzen wolnoobrotowyeh, wysokoobrotowyeh oraz poruszajacych sie ruchem obrotowo-liniowym.Znany silnik elektryczny pradu przemiennego wyposazony jest w wirnik roboczy, którego uzwojenie ulo¬ zone jest wzdluz linii srubowych lub który posiada wyciete na obwodzie zeby wzdluz linii srubowych. Znany jest równiez silnik, w którym uzwojenie wirnika jest ulozone wzdluz linii schodkowych. Stojan znanych silników elektrycznych posiada wewnatrz wyzlobienia wykonane wzdluz linii srubowych, dzieki czemu uzyskuje sie pole magnetyczne poruszajace sie ruchem postepowo-obrotowym lub jest stojanem stosowanym w silnikach linio¬ wych.Zasadnicza niedogodnoscia techniczna znanych silników elektrycznych jest ograniczona predkosc obroto¬ wa, wynoszaca 100 obr/s przy zasilaniu napieciem przemiennym o czestotliwosci 50Hz.Celem wynalazku jest zwiekszenie predkosci obrotowej znanego silnika, a zagadnieniem technicznym wynalazku jest opracowanie konstrukcji silnika, umozliwiajacej osiagniecie zamierzonego celu.Zagadnienie to zostalo rozwiazane dzieki temu, ze znany silnik elektryczny wyposazony jest w dodatkowy, ferromagnetyczny wirnik uzwojony lub nieuzwojony, który posiada wyciecia wzdluz osi walu wirnika i jest umieszczony miedzy wirnikiem roboczym silnika i jego stojanem lub wewnatrz wirnika roboczego.Zasadnicza korzyscia techniczna wynikajaca ze stosowania silnika wedlug wynalazku jest mozliwosc uzys¬ kania predkosci obrotowych wiekszych niz 100 obr/s przy zasilaniu napieciem przemiennym o czestotliwosci 50Hz, a wiec i rozszerzony zakres zastosowan silnika.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia silnik z wirnikiem dodatkowym w przekroju podluznym, fig. 2 — silnik w przekroju poprzecznym, fig. 3 — krzywa rozkladu indukcji pola magnetycznego na obwodzie wirnika roboczego silnika, fig. 4 — silnik z wirnikiem dodatkowym umieszczonym wewnatrz wirnika roboczego w przekroju podluznym, a fig. 5 — silnik z wirnikiem dodatkowym umieszczonym wewnatrz wirnika roboczego w przekroju poprzecznym.Przyklad I. Silnik elektryczny wedlug wynalazku wyposazony jest w stojan 1, który posiada we¬ wnatrz wyzlobienia 2 wykonane wzdluz linii srubowych i uzwojenie 3 zasilane pradem przemiennym. Roboczy2 76199 wirnik 4 silnika posiada uzwojenie 5 ulozone wzdluz linii srubowych, a miedzy roboczym wirnikiem 4 i stoja- nem 1 umieszczony jest dodatkowy, ferromagnetyczny wirnik 6 posiadajacy wyciecia 7 wzdluz osi walu.Pole magnetyczne wytworzone przez uzwojenie 3 stojana 1 porusza sie ruchem postepowoobrotowym, Pole to dzieki zastosowaniu dodatkowego wirnika 6 jest rozlozone wzdluz obwodu roboczego wirnika 4 wedlug krzywej przedstawionej na fig. 3. W uzwojeniu 5 roboczego wirnika 4 indukuje sie sila elektromotoryczna, która wywoluje przeplyw pradu w tym uzwojeniu 5. W wyniku oddzialywania pola magnetycznego z pradem w uzwo¬ jeniu 5 roboczego wirnika 4 nastepuje obrót tego wirnika 4.Przyklad II. Silnik elektryczny wedlug wynalazku wyposazony jest w stojan 1, który posiada wew¬ natrz wyzlobienia 2 wykonane wzdluz linii srubowych i uzwojenie 3, zasilane pradem przemiennym. Roboczy wirnik 4 silnika posiada uzwojenie 5 ulozone wzdluz linii schodkowych, a wewnatrz roboczego wirnika 6 umieszczony jest dodatkowy, ferromagnetyczny wirnik 6, posiadajacy wyciecia 7 wzdluz osi Walu i uzwojenie 8, Pole magnetyczne wytworzone przez uzwojenie 3 stojana 1 porusza sie ruchem postepowo-obrotowym dzieki istnieniu wyzlobien 2. Pole to dzieki zastosowaniu dodatkowego wirnika 6 posiadajacego uzwojenie 8 jest rozlozone wzdluz obwodu roboczego wirnika 4 wedlug krzywej przedstawionej na fig. 3. W uzwojeniu 5 robo¬ czego wirnika 4 indukuje sie sila elektromotoryczna, która wywoluje przeplyw pradu w tym uzwojeniu B.W wyniku oddzialywania pola magnetycznego z pradem w uzwojeniu 5 roboczego wirnika 4 nastepuje obrót tego wirnika 4. Wirnik dodatkowy 6 porusza sie z predkoscia obrotowa pola magnetycznego dzieki istnieniu reluk- tancji magnetycznej wywolanej wyzlobieniami 7 i uzwojenia 8. PL PL