PL72990B2 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 25.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 20.12.1974 72990 KI. 22a,29/36 MKP C09b 29/36 Twórca wynalazku: Lech Wojciechowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Przemyslu Barwników Zgierz (Polska) Sposób wytwarzania nowych azowych pigmentów organicznych Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania nowych pigmentów organicznych o ogólnym wzo¬ rze 4, w którym X i Y oznaczaja grupy hydroksy¬ lowe lub alkoksylowe, Z oznacza grupe alkilowa, alkoksylowa lub atom chlorowca, a Ar oznacza pod¬ stawnik aromatyczny pochodny benzenu, azobenze- nu lub naftalenu, zawierajacy 1—4 grup takich, jak alkilowa, alkoksylowa, nitrowa, cyjanowa, acylo- lub aroiloaminowa, atom chlorowca itp.Znany jest sposób wytwarzania azowych pigmen¬ tów organicznych o ogólnym wzorze 1, w którym X i Y maja wyzej podane znaczenie, a Ar oznacza podstawnik aromatyczny pochodny benzenu, azo- benzenu, dwufenylu lub naftalenu, zawierajacy 1—4 grup takich, jak alkilowa, alkoksylowa, nitrowa, cyjanowa, acylo- lub aroiloaminowa, atom chlorow¬ ca itp. na drodze dwuazowania 2,3-dwuhydroksy/ lub -dwualkoksy/-5/lub -6/-aminochinoksaliny, re¬ dukcji otrzymanej pochodnej dwuazowej kwasnym siarczynem sodowym lub chlorkiem cynawym, kon¬ densacji otrzymanej w ten sposób pochodnej hy- drazynowej z dwuketenem albo estrem etylowym kwasu acetylooctowego i nastepnego sprzegania uzyskanej pochodnej pirazolonowej o ogólnym wzo¬ rze 2, w którym X posiada wyzej podane znaczenie, a Y oznacza grupe hydroksylowa, ze zdwuazowana amina aromatyczna pochodna benzenu, azobenze- nu, dwufenylu lub naftalenu, zawierajaca 1—4 pod¬ stawników takich, jak grupa alkilowa, alkoksylo¬ wa, cyjanowa, nitrowa, acylo- lub aroiloaminowa, atom chlorowca itp. Uzyskany w ten sposób barw¬ nik o wzorze ogólnym 1, w którym X ma wyzej podane znaczenie, a Y oznacza grupe hydroksylo¬ wa, mozna poddac dodatkowo reakcji alkilowania, 5 przy czym otrzymuje sie barwnik o wzorze ogól¬ nym 1, w którym Y oznacza grupe alkoksylowa.Stwierdzono, ze wprowadzenie podstawników al¬ kilowych, alkoksylowych i chlorowcowych do pier- 10 scienia benzenowego chinoksaliny podwyzsza jesz¬ cze odpornosci mokre i na swiatlo otrzymywanych tym sposobem barwników.Sposobem wedlug wynalazku poddaje sie 2,3-dwu- hydroksy/lub -dwualkoksy/-5/lub -6/-aminochinoksa- 15 line, zawierajaca w polozeniu 7 lub 8 grupe alkilo¬ wa, alkoksylowa lub atom chlorowca reakcji dwu¬ azowania, a nastepnie redukuje otrzymana pochod¬ na dwuazowa kwasnym siarczynem sodowym lub chlorkiem cynawym, po czym uzyskana w ten spo- 20 sób pochodna hydrazynowa kondensuje sie z dwu¬ ketenem albo z estrem etylowym kwasu acetylooc¬ towego, otrzymujac pochodna pirazolonowa o ogól¬ nym wzorze 3, w którym X ma wyzej podane zna¬ czenie, Y oznacza grupe hydroksylowa, a Z oznacza 25 grupe alkilowa, alkoksylowa lub atom chlorowca.Otrzymany zwiazek o ogólnym wzorze 3 poddaje sie nastepnie w srodowisku wodnym o pH 5—10 re¬ akcji sprzegania ze zdwuazowana amina aromatycz- 30 na pochodna benzenu, azobenzenu lub naftalenu, za¬ wierajaca 1—4 podstawników takich, jak grupa al- 72 99072 990 3 4 kilowa, alkoksylowa, cyjanowa, nitrowa, acylo- lub aroiloaminowa, atom chlorowca itp.Otrzymane sposobem wedlug wynalazku azowe pigmenty organiczne o ogólnym wzorze 4 odznaczaja sie doskonalymi odpornosciami na swiatlo, rozpusz¬ czalniki organiczne, temperature i migracje. Barwia one tworzywa sztuczne w zakresie barw od zólcieni do fioletu.Wynalazek ilustruja, nie ograniczajac zakresu jego stosowania, nastepujace przyklady, w których czes¬ ci oznaczaja czesci wagowe, a temperatura jest po¬ dana w stopniach Celsjusza: Przyklad I. 1 czesc 6-amino-2,3-dwuhydro- ksy-8-chlorochinoksaliny zadaje sie z 7 czesciami wody i 1,6 czesciami kwasu siarkowego, po czym dodaje sie 1,45 czesci 4n roztworu azotynu sodowe¬ go. Otrzymuje sie roztwór który dodaje sie porcja¬ mi do roztworu, przyrzadzonego z 0,8 czesci kwas¬ nego siarczynu sodowego, 6 czesci wody i 0,6 czesci wodorotlenku sodowego. Calosc miesza sie w ciagu kilku godzin w temperaturze 20—30°, a nastepnie podgrzewa do temperatury wrzenia, zakwaszajac w miedzyczasie 3,4 czesciami 30-procentowego kwa¬ su solnego. Wykrystalizowany osad odsacza sie w temperaturze pokojowej i zadaje 6 czesciami wody, 0,18 czesciami wodorotlenku sodowego, 0,64— 0,7 czesciami estru etylowego kwasu acetylooctowe- go i ogrzewa w temperaturze wrzenia w ciagu 1— 2 godzin. Osad odsacza sie, zadaje 12—15 czesciami wody i wodorotlenkiem sodowym lub soda do reak¬ cji alkalicznej na fenolftaleine. Calosc ogrzewa sie w temperaturze wrzenia w ciagu okolo 1 godziny, po czym chlodzi sie do temperatury 20° i zakwasza kwasem solnym do pH 4—5. Otrzymany osad suszy sie i miele. Uzyskuje sie z wydajnoscia powyzej 90 % l-/2',3'-dwuhydroksy-8-chlorochinoksalinylo- 67-3-metylopirazolon-5, zawierajacego 90—95% czy¬ stej substancji i nie topiacy sie do temperatury 360°C.Do 1 czesci chlorowodorku 5-chloro-2-metyloanili- ny dodaje sie 5,5 czesci wody, 2 czesci lodu, 1 czesc kwasu solnego 19° Be i wkrapla 1,4 czesci 4n roz¬ tworu azotynu sodowego. Otrzymany roztwór zwiaz¬ ku dwuazowego wkrapla sie w ciagu 1—2 godzin w temperaturze 0—10° do roztworu, otrzymanego podanym wyzej sposobem z 1,43 czesci l-/2',3'-dwu- hydroksy-8-chlorochinoksalinylo-6/-3-metylopirazo- lonu-5, 40 czesci wody i 2 czesci sody. Mieszanine ogrzewa sie nastepnie do temperatury 60° i saczy.Osad zadaje sie 50—60 czesciami kwasu solnego 19° Be, ogrzewa do temperatury 45—60°, utrzymuje w tej temperaturze w ciagu 1 godziny i saczy. Otrzy¬ many zólty pigment suszy sie, miele i przemywa w temperaturze 100° 2—3 razy rozpuszczalnikiem organicznym takim, jak chlorobenzen, dwuchloro- benzen, dwumetyloformamid itp., a nastepnie w temperaturze wrzenia raz lub dwukrotnie alko¬ holem metylowym lub etylowym. Otrzymuje sie z wydajnoscia powyzej 90% zólty pigment o czer¬ wonym odcieniu, nie topiacy sie do temperatury 360°.Przyklad II. Postepuje sie sposobem opisanym w przykladzie I, stosujac jako produkt wyjsciowy 6-amino-2,3-dwuhydroksy-7-bromochinoksaline.Otrzymuje sie z wydajnoscia powyzej 90% zólty pi- 5 gment o czerwonym odcieniu, nie topiacy sie do temperatury 360°.Przyklad III. Do 1 czesci l-/2',3'-dwumeto- ksy-7'-metylochinoksalinylo-67-3-metylopirazolo- nu-5, otrzymanego sposobem, podanym w przykla- 10 dzie I, rozpuszczonej w 65 czesciach wody z dodat¬ kiem 0,6 czesci sody, wkrapla sie w ciagu 1—2 go¬ dzin roztwór 5 czesci 20% soli trwalej 4-dwuazo-2,5- -dwumetoksy-4'-nitroazobenzenu, rozpuszczonej w 50 czesciach wody. Reakcje sprzegania prowadzi 15 sie w temperaturze pokojowej przy pH 6,5—7,5. Po zakonczeniu reakcji sprzegania postepuje sie sposo¬ bem opisanym w przykladzie I. Otrzymuje sie z wy¬ dajnoscia powyzej 90% fioletowy pigment, nie to¬ piacy sie do temperatury 360°. 20 Przyklad IV. Postepuje sie sposobem opisa¬ nym w przykladzie I, stosujac jako produkt wyjscio¬ wy 6-amino-2,3-dwuhydroksy-8-metoksychinoksali- ne. Otrzymuje sie z wydajnoscia powyzej 90% zólty pigment nie topiacy sie do temperatury 360°. 25 Przyklad V. Postepuje sie sposobem opisa¬ nym w przykladzie I, przy czym zamiast 1 czesci chlorowodorku 5-chloro-2-metyloaniliny stosuje sie 1 czesc a — naftyloaminy, a zamiast 1 czesci kwasu solnego 19° Be — 2,5 czesci tego kwasu. Otrzymuje 30 sie z wydajnoscia 88% ciemnozótly pigment, nie to¬ piacy sie do temperatury 360°. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe 35 Sposób wytwarzania nowych azowych pigmentów organicznych o ogólnym wzorze 4, w którym X i Y oznaczaja grupy hydroksylowe lub alkoksylowe, Z oznacza grupe alkilowa, alkoksylowa lub atom 40 chlorowca, a Ar oznacza podstawnik aromatyczny pochodny benzenu, azobenzenu, dwufenylu lub naf¬ talenu, zawierajacy 1—4 grup takich, jak alkilowa, alkoksylowa, nitrowa, cyjanowa, acylo- lub aroilo¬ aminowa, atom chlorowca itp., znamienny tym, ze 45 2,3-dwuhydroksy/lub -dwualkoksy/-5/lub -6/-amino- chinoksaline, zawierajaca w polozeniu 7 lub 8 grupe alkilowa, alkoksylowa lub atom chlorowca, poddaje sie reakcji dwuazowania, a nastepnie otrzymana po¬ chodna dwuazowa redukuje sie kwasnym siarczy- 50 nem sodowym lub chlorkiem cynawym, a uzyskana pochodna hydrazynowa kondensuje sie z dwukete- nem albo z estrem etylowym kwasu acetyloocto- wego, po czym otrzymany zwiazek o ogólnym wzo¬ rze 3, w którym X oznacza grupe hydroksylowa lub 55 alkoksylowa, a Y oznacza grupe hydroksylowa, sprzega sie w srodowisku wodnym o pH 5—10 ze zdwuazowana amina aromatyczna pochodna benze¬ nu, azobenzenu, dwufenylu lub naftalenu, zawiera¬ jaca 1—4 podstawników takich, jak grupy alkilowe, 60 alkoksylowe, nitrowe, cyjanowe, acylo- lub aroilo- aminowe, atomy chlorowców itp.KI.22a,29/36 72990 MKP C09b 29/36 H=C-CH3 H' ' I X# X.'^N^^ y MroV 2 x v x' ri--C-CHs z /Yxc/ ó N- C-CHs r y 'z x MoV 4 PL PL