PL72679B2 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.11.1972 Opis patentowy opublikowano: 15.11.1974 72679 KI. 22a,39/00 MKP* C09b 39/00 Twórcywynalazku: Stanislaw Galinowski, Stanislaw Swiatly Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Przemyslu Barwników, Zgierz (Polska) Sposób wytwarzania zasadowych barwników azowych Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania granatowych zasadowych barwników azowych do barwienia wlókien poliakrylonitrylowych o ogólnym wzorze 1, w którym Ri R2 oznaczaja grupy alkilowe, Ri oznacza atom wodoru lub grupe alkilowa, R3 oznacza atom wodoru lub chlorowca albo grupe alkilowa, R4 oznacza atom wodoru lub chlorowca albo grupe alkilowa lub alkoksylowa, a A oznacza jednowartosciowy anion.Znane sa zasadowe barwniki azowe, zawierajace jako komponenty czynne pochodne 2-aminobenzotiazolu, a jako komponenty bierne rózne aminy aromatyczne. Barwniki te otrzymuje sie badz na drodze sprzegania zdwuazowanego 2-aminobenzotiazolu lub jego pochodnej, badz tez na drodze oksydacyjnego sprzegania benzotiazoIono-2-hydrazonu lub jego pochodnej. W tej grupie barwników nie otrzymano jednak dotychczas granatów.Stwierdzono, ze stosujac pochodna 3-hydroksydwufenyloaminy o wzorze 4 jako skladnik bierny do reakcji sprzegania z odpowiednia zdwuazowana pochodna 2-aminobenzotiazolu albo do reakcji oksydacyjnego sprzega¬ nia z odpowiednia pochodna benzotiazolono-2-hydrazonu mozna otrzymac barwniki granatowe.Sposobem wedlug wynalazku dwuazuje sie pochodna 2-aminobenzotiazolu o wzorze 2 i sprzega z po¬ chodna 3-hydroksydwufenyloaminy o wzorze 4, po czym czwartorzeduje sie otrzymany produkt albo pochodna benzotiazolono-2-hydrazonu o wzorze 3 poddaje sie reakcji oksydacyjnego sprzegania z pochodna 3-hydroksy¬ dwufenyloaminy o wzorze 4. Wszystkie symbole we wzorach 2, 3 i 4 maja wyzej podane znaczenia. Wymienione reakcje dwuazowania, sprzegania i czwartorzedowania przeprowadza sie znanymi sposobami.Otrzymuje sie rozpuszczalne w wodzie granatowe barwniki azowe, barwiace wlókno poliakrylonitrylowe z kapieli slabo kwasnej. Otrzymane przy pomocy tych barwników wybarwienia odznaczaja sie bardzo dobrymi trwalosciami na swiatlo i dobrymi trwalosciami mokrymi.Wynalazek ilustruja nastepujace przyklady, w których czesci oznaczaja czesci wagowe: Przyklad I. 10 czesci 3-metylobenzotiazolono-2-hydrazonu i 10 czesci 3-metoksydwufenyloaminy zawiesza sie w 100 czesciach metanolu, dodaje 5 czesci chlorku cynkowego i wkrapla w temperaturze pokojowej 20 czesci 50% wodnego roztworu chlorku zelazowego. Wytracajacy sie natychmiast w postaci krystalicznej barwnik odsacza sie, rozpuszcza w 200 czesciach wrzacej wody zakwaszonej kwasem octowym, klaruje od2 72679 zanieczyszczen i wysala 10 czesciami chlorku cynkowego. Wysolony barwnik odsacza sie i suszy w temperaturze ponizej 50°. Otrzymuje sie 10 czesci zasadowego barwnika granatowego o odcieniu czerwonawym.Przyklad II. 10 czesci 3-metylo-6-etoksybenzotiazolono-2-hydrazonu i 10 czesci 3-metoksydwufeny- loaminy zawiesza sie w 100 czesciach metanolu, dodaje 5 czesci chlorku cynkowego, po czym wkrapla sie wodny roztwór clilorku zelazowego do chwili stwierdzenia nadmiaru srodka utleniajacego. Wytracony barwnik odsacza sie i rozpuszcza w 200 czesciach wrzacej wody zakwaszonej kwasem octowym. Roztwór klaruje sie i wytraca barwnik chlorkiem cynkowym. Otrzymuje sie 15 czesci barwnika granatowego.Przyklad III. 10 czesci 3-metylobenzotiazolono-2:hydrazonu miesza sie z 10 czesciami 3-metoksy-N- -metylodwufenyloaminy i zawiesza w 100 czesciach metanolu, a nastepnie dodaje 5 czesci chlorku cynkowego.Utlenienie przeprowadza sie przy pomocy 20 czesci 50% wodnego roztworu chlorku zelazowego. Wytracony barwnik odsacza sie, rozpuszcza we wrzacej ^wodzie zakwaszonej kwasem octowym, klaruje i wytraca ponownie chlorkiem cynkowym. Otrzymuje sie 10 czesci granatowego barwnika o doskonalej rozpuszczalnosci w wodzie.Przyklad IV. Do roztworu 10 czesci 2-amino-6-etoksybenzotiazolu w 50 czesciach 90% kwasu siarkowego dodaje sie przy mieszaniu w temperaturze 10—15° wciagu 1 godziny 3,5 czesci azotynu sodowego.Otrzymany w ten sposób zwiazek dwuazowy wylewa sie do 250 czesci lodu i wprowadza do uprzednio sporzadzonego roztworu 10 czesci m-metoksydwufenyloaminy w 80 czesciach dwumetyloformam^du. Wypada przy tym czerwony krystaliczny osad, który odsacza sie, przemywa woda i suszy w temperaturze 60—70°.Otrzymuje sie 15 czesci nieczwartorzedowanego produktu sprzegania. 100 czesci chlorobenzenu, 15 czesci otrzymanego wyzej produktu, 0,8 czesci tlenku magnezowego i 6 czesci siarczanu dwumetylu ogrzewa sie w temperaturze 110-120° wciagu 1 godziny, a nastepnie chlodzi do temperatury 20°, saczy* i przemywa benzenem. Po wysuszeniu w temperaturze okolo 70° otrzymuje sie 12 czesci barwnika, barwiacego wlókno poliakrylonitrylowe na kolor granatowy. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania zasadowych barwników azowych o ogólnym wzorze 1, w którym RiR2 oznaczaja grupy alkilowe, Ri oznacza atom wodoru lub rupe alkilowa, E.3 oznacza atom wodoru lub chlorowca albo grupe alkilowa, R4 oznacza atom wodoru lub chlorowca albo grupe alkilowa lub alkoksylowa, a A oznacza jednowar- tosciowy anion, znamienny tym, ze pochodna 2-aminobenzotiazolu o wzorze 2 dwuazuje sie i sprzega z pochod¬ na 3-hydroksydwufenyloaminy o wzorze 4, po czym czwartorzeduje sie otrzymany produkt albo pochodna benzotiazolono-2-hydrazonu o wzorze 3 poddaje, sie reakcji oksydacyjnego sprzegania z pochodna 3-hydroksy¬ dwufenyloaminy o wzorze 4, przy czym wszystkie symbole we wzorach 2, 3 i 4 maja wyzej podane znaczenia, a reakcje dwuazowania, sprzegania i czwartorzedowania przeprowadza sie znanymi sposobami.KI. 22a,39/00 72 679 MKP C09b 39/00 o 2 0R I Wzór \ Ri iSc-^ Kfzdr2 *£ *3 • NH2 Wzór 3 OR O-rÓ Rh Wzór 4 PL PL