Opublikowano: 15.111.1973 66908 KI. 80a,48/05 MKP B28b 5/04 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Jerzy Tomaszewicz, Stanislaw Szklarski, Hen¬ ryk Szydlowski Wlasciciel patentu: Biuro Projektowo-Konstrukcyjne Przemyslu Mate¬ rialów Budowlanych ZREMB, Wroclaw (Polska) Urzadzenie do ciaglego wytwarzania elementów budowlanych, zwlaszcza wielkowymiarowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do cia¬ glego wytwarzania elementów budowlanych zwlaszcza wielkowymiarowych, formowanych w pozycji pionowej, z róznych rodzajów mas beto¬ nowych lub gipsu. Asortyment wytwarzanych ele¬ mentów moze byc zmieniany w zaleznosci od za¬ stosowania odpowiednich rdzeni, przegród itp., dzieki którym uzyskac mozna elementy o okres¬ lonych ksztaltach i wymiarach.Urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia wy¬ twarzanie elementów budowlanych w sposób cia¬ gly, to znaczy, ze proces technologiczny przebiega cyklicznie, a poszczególne jego operacje, poczaw¬ szy od zbrojenia i rdzeniowania, a skonczywszy na wyjmowaniu gotowych elementów wykonywane sa w ustalonym takcie produkcyjnym.Znane urzadzenie do wytwarzania wielkowy¬ miarowych elementów budowlanych stanowi ze¬ staw prostopadlosciennych przegród zwanych sek¬ cjami, usytuowanych obok siebie i polaczonych rozlacznie za posrednictwem sciagów, srub i kli¬ nów. Zestaw tych jednakowych sekcji stanowi forme bateryjna i jest ustawiony na torze szyno¬ wym, a poszczególne sekcje formujace sa zaopa¬ trzone w kola jezdne ulatwiajace ich przemiesz¬ czanie. Przemieszczanie sekcji formujacych po to¬ rze w celu wykonania przypisanych operacji tech¬ nologicznych jest dokonywane za posrednictwem urzadzen dzwigowych.To znane urzadzenie charakteryzuje sie tym, ze 25 80 zastosowane sa w nim dwa do siebie równolegle tory, z których na jednym sa przeprowadzane pra¬ ce przygotowawcze, na drugim zas produkcyjne operacje technologiczne. Na poczatku linii produk¬ cyjnej prostopadle do osi toru jest umieszczona rama oporowa wyposazona w silowniki hydraulicz¬ ne, przeznaczone do sciskania w baterie poszcze¬ gólnych sekcji formujacych. Linia ta jest wypo¬ sazona jednoczesnie w zasypnik masy betonowej, w zestaw elementów wibrujacych oraz w instala¬ cje parowo-wodna.Prostopadle do linii produkcyjnej, z obydwu jej konców przebiegaja dwa tory pomocnicze, la¬ czace linie przygotowawcza. Tory te sa usytuowa¬ ne nizej od linii przygotowawczej i produkcyjnej, zgodnie z wymiarem odpowiadajacym wysokosci wózka sluzacego do transportu sekcji formuja¬ cych. Po torach tych, z jednej strony sa przewo¬ zone sekcje formujace przygotowane do polaczenia z bateria, z przeciwnej zas strony sa przemiesz¬ czane te sekcje, z których wyjeto prefabrykaty po zakonczeniu operacji chlodzenia.Niedogodnoscia tego urzadzenia jest zwiazany z nim tok produkcyjny, w którym musi byc sto¬ sowany klopotliwy transport miedzy operacyjny i miedzystanowiskowy ciezkich sekcji formujacych.Kazda formujaca sekcja, podczas jednego cyklu produkcyjnego musi byc przemieszczona po to¬ rach przebiegajacych w ksztalcie czworoboku, przy czym znaczna czesc drogi odbywa na przy- (1690866908 stosowanych do tego wózkach poruszajacych sie miedzy linia przygotowawcza i produkcyjna. Wa¬ da tego rozwiazania jest brak mozliwosci pelnego efektywnego wykorzystania kazdej z poszczegól¬ nych sekcji, gdyz czas jalowy potrzebny na prze¬ mieszczenie jej z pozycji przygotowawczej do ro¬ boczej stanowi powazny procent w stosunku do lacznego czasu technologicznego. W tej sytuacji cykl produkcyjny ulega powaznemu wydluzeniu.Kolejna niedogodnosc stanowi system zasilania sekcji w pare i wode chlodzaca polegajacy na zastosowaniu kolektorów z odgalezieniami w po¬ staci gietkich przewodów. Przewody te sa kazdo¬ razowo recznie podlaczane wzglednie odlaczane od kolektora do poszczególnych sekcji formujacych baterii, w zaleznosci od odnosnej fazy cyklu pro¬ dukcyjnego.Celem wynalazku jest skonstruowanie urzadze¬ nia do ciaglego wytwarzania elementów budowla¬ nych z wyeliminowaniem wystepujacych niedo¬ godnosci w transporcie miedzystanowiskowym i miedzyoperacyjnym oraz w rozrzadzie czynnika grzewczego i chlodzacego. Cel ten osiagnieto dzie¬ ki temu, ze sekcje formujace sa kinematycznie z soba zwiazane i wyposazone w indywidualne ze¬ stawy jezdne do przemieszczania ich po zamknie¬ tych torach kolistych. Sekcje te sa usytuowane wachlarzowo wzgledem kolumny stanowiacej os obrotu i tworza wraz z przynaleznymi lozyskami samoczynnie dzialajacy rozdzielacz czynnika grzewczego i chlodzacego.Zmiana pozycji sekcji formujacych przemiesz¬ czanych po torze kolistym odbywa sie skokowo, przy czym odnosne ich polozenie odpowiada okres¬ lonej czynnosci technologicznej. Poszczególne sek¬ cje formujace sa ze soba polaczone rozlacznie, tworzac w rzucie pionowym ksztalt zblizony do wielokata wkleslego. Miedzy poszczególnymi sek¬ cjami formujacymi znajduja sie przestrzenie two¬ rzace formy, które sa zbrojone i napelniane masa betonowa z zasobnika.Napelnianie odbywa sie zawsze na tym samym stanowisku technologicznym kolejno po kazdora¬ zowym skokowym przemieszczeniu próznej sekcji formujacej. W czasie napelniania, masa betonowa jest poddawana wibrowaniu za posrednictwem drgajacej belki pod wplywem wibratorów. Po osiagnieciu wymaganego zageszczenia masy beto¬ nowej w formie, nastepuje kolejne przemieszcze¬ nie sekcji w celu poddania jej zawartosci obróbce termicznej. Proces ten jest kontynuowany równiez w nastepnych kolejnych przemieszczeniach sekcji, przy czym ilosc przemieszczen jest tak dobrana, ze odpowiada ona niezbednemu czasowi wymaga¬ nemu dla tej fazy procesu technologicznego.Po obróbce termicznej, w kolejnym skoku na¬ stepuje proces chlodzenia za pomoca zimnej wo¬ dy doprowadzonej do sekcji, ta sama droga przez lozysko i analogicznie jak czynnik grzewczy. Ostat¬ ni skok w cyklu roboczym jest przewidziany do wyjecia elementu z formy, oczyszczenia jej i przy¬ gotowania do powtórnego napelnienia masa be¬ tonowa.Urzadzenie wedlug wynalazku jest uwidocznione w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie formujace w widoku z góry, fig. 2 — jedna z sekcji formujacych wraz z zasypnikiem w widoku z boku, fig. 3 podluzny przekrój wzdluz linii A—A lozyska sekcji formu- 6 jacej, osadzonego na kolumnie centralnej, fig. 4 — przekrój poprzeczny przez lozysko sekcji formu¬ jacej oraz kolumne centralna, fig. 5 — przekrój poprzeczny przez belke drgajaca usytuowana mie¬ dzy sasiadujacymi ze soba sekcjami formujacymi, io fig. 6 — mechanizm przesuwu sekcji formujacej, a fig. 7 — wózek z mechanizmem przesuwu sekcji formujacych.Urzadzenie formujace wedlug wynalazku sklada sie z szeregu sekcji 1 formujacych, rozmieszczo- 15 nych promieniowo wokól centralnej kolumny 2.Ilosc sekcji formujacych jest tak dobrana, aby pomiedzy dwiema skrajnymi sekcjami 1 formuja¬ cymi pozostala przestrzen wolna dla obslugi wy¬ konujacej takie operacje jak: wyjmowanie goto- 20 wych elementów, czyszczenie i smarowanie formy oraz zakladanie rdzeni i zbrojenia. Kazda sekcja 1 formujaca jest ksztaltem zblizona do graniasto- slupa prostego, którego podstawe stanowi trapez równoramienny. Sciany boczne sekcji 1 sa wyko- 25 nane z ram 3 polaczonych ze soba kratownica 4, tworzac zamknieta przestrzen ograniczona scia¬ nami wykonanymi z blachy, przy czym górna sciana 5 stanowi zarazem pomost roboczy.Poszczególne sekcje 1 sa ze soba laczone i do- 80 ciskane za pomoca znanych elementów 6 zlacz- nych. Kazda sekcja 1 ma bariere 7 zabezpiecza¬ jaca przed upadkiem obsluge pracujaca na górze formy. Wszystkie sekcje 1 sa wyposazone w in¬ dywidualny uklad 8 jezdny spoczywajacy na ko- 35 listym torze 9.Zasypywanie formy, to znaczy przestrzeni mie¬ dzy dwiema sasiadujacymi ze soba sekcjami 1 formujacymi, odbywa sie za pomoca zasypnika 10, poruszajacego sie wzdluz promienia po konstrukcji 40 11, wspartej z jednej strony na slupie kratowym 12, z drugiej zas na centralnej kolumnie 2. Naped zasypnika 10 stanowi wciagarka 13. W osi obrotu sekcji 1 formujacych znajduje sie centralna ko¬ lumna 2 wykonana z rury, wewnatrz której jest 45 umieszczony wodny kolektor 14.Wszystkie sekcje 1 formujace sa polaczone z centralna kolumna 2 za posrednictwem przyna¬ leznego im lozyska 15, tworzac uklad kinematycz¬ nie ze soba polaczony w ten sposób, ze przemiesz- 50 czenie w cyklu roboczym jakiejkolwiek sekcji 1 formujacej o dowolny kat wzgledem centralnej kolumny 2, powoduje zmiane polozenia pozosta¬ lych sekcji 1 o ten sam kat. Lozyska 15, w ilosci odpowiadajacej ilosci sekcji 1 formujacych spel- 55 niaja jednoczesnie role rozdzielacza pary grzew¬ czej i wody chlodzacej.Sterowanie doplywem pary w celu nagrzania formy, a nastepnie wody do jej chlodzenia odby¬ wa sie samoczynnie na skutek przemieszczania 60 sekcji 1 o okreslony kat po kolistym torze 9.W tym celu, w lozyskach 15 sa wykonane kanaly 18a i 18b, a w centralnej kolumnie 2 otwory 19 rozmieszczone w dwu rzedach 19a i 19b dopro¬ wadzajace pare i krócce 20 doprowadzajace wode 65 z kolektora 14. Zasilanie para sekcji 1 formuja-5 66908 6 cych odbywa sie w kilku kolejnych po sobie na¬ stepujacych przemieszczeniach form, natomiast za¬ silanie woda ma miejsce tylko w jednym okreslo¬ nym polozeniu. Lozyska 15 sa wyposazone w usz¬ czelki 21 zapewniajace wymagana szczelnosc. Para lub woda sa doprowadzane z lozyska 15 przewo¬ dami 22 do grzewczo-chlodzacego kolektora 23 umiejscowionego w ramie 3. Kondensat pary i wo¬ da chlodzaca sa odprowadzane z sekcji 1 formu¬ jacych za pomoca rury 24 do studzienki 25, a stad dalej do kanalu sciekowego. Studzienka 25 jest oslonieta od góry pokrywa 26, chroniaca przed za¬ nieczyszczeniami.Zageszczanie masy betonowej w formie odbywa sie za pomoca wibracyjnej belki 37, osadzonej na sworzniach 28 prowadzacych, polozonej luzno miedzy dwiema sasiednimi sekcjami 1 formujacy¬ mi. Belka 27 jest od góry wylozona gumowa tas¬ ma 29, od dolu zas sa do niej przymocowane elektrowibratory 30. Drgania wplywajace nieko¬ rzystnie na konstrukcje sekcji 1 wytlumiaja pod¬ kladki 31 gumowe. Do przemieszczania zestawu form usytuowanych promieniscie wzgledem cen¬ tralnej kolumny Z sluzy mechanizm napedowy umieszczony pod posadzka.Wedlug przykladowego rozwiazania mechanizm ten stanowi silnik 32 z przekladnia 33, beben 34 li¬ nowy z prowadnikami, tor 35, wózek 36 napinajace linowe kolo 37 i krancowe wylaczniki 38. Na wózku 36 jest umieszczony zabierak 39 ulozysko- wany obrotowo na sworzniu 40. W czasie ruchu zabierak 39 opiera sie o zaczep 16 zamocowany w dolnej czesci sekcji 1 formujacej, powodujac jej przemieszczenie, a nastepnie calego zestawu se¬ kcji 1 o jeden skok. Droga przemieszczania sekcji 1 formujacej jest ograniczona ustawieniem zderza¬ ków 44 mocowanych na linie 42 i wspólpracuja¬ cych z krancowymi wylacznikami 38 sterujacymi napedowy silnik 32.W czasie ruchu jalowego wózka 36, zbierak 39 uderzajac o zaczep 16 obraca sie na sworzniu 40 o taki kat, aby mógl przejsc pod zaczepem 16, je¬ dnoczesnie napinajac sprezyne 43, która powoduje jego powrót do polozenia wyjsciowego, gdy zabie¬ rak 39 minie zaczep 16.Mechanizm przesuwu jest sterowany z pulpitu 41 a jego praca moze odbywac sie automatycznie, to znaczy, ze wózek 36 z zabierakiem 39 po prze¬ mieszczeniu sekcji 1 formujacej wraca z powrotem do polozenia wyjsciowego. 5 PL