PL63236B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 20.VIII.1971 63236 KI. 8k,3 MKP D 06 m, 13/26 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Mieczyslaw Malak, Bronislaw Zyska, Emil Zajac, Ignacy Lawniczak, Jerzy Szafranski, Tadeusz Grabow¬ ski, Malgorzata Kuczera, Wladyslaw Trocha, Wawrzy¬ niec Kondracki Wspólwlasciciele patentu: Bydgoskie Zaklady Przemyslu Gumowego, Bydgoszcz (Polska). Glówny Instytut Górnictwa, Katowice (Pol¬ ska) l Sposób wytwarzania tasm przenosnikowych odpornych na korozje mikrobiologiczna Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania tasm przenosnikowych odpornych na korozje mikrobiologicz¬ na.Powlekane tworzywami sztucznymi tkaniny zawiera¬ jace wlókna bawelniane lub wiskozowe przeznaczone do wytwarzania tasm przenosnikowych przebywajace w wil¬ goci lub poddawane dzialaniu warunków atmosferycz¬ nych wykazuja bardzo, krótka trwalosc spowodowana korozja mikrobiologiczna. Zjawisko korozji mikrobiolo¬ gicznej wystepuje szczególnie intensywnie w górnictwie, gdzie istnieja warunki sprzyjajace rozwojowi mikroor¬ ganizmów celuloliuycznych.Przeprowadzane badania odpornosci na korozje mi¬ krobiologiczna znanych tasm przenosnikowych wykaza¬ ly, ze po okresie 45 dni wytrzymalosc tasm spada do 51% wytrzymalosci pierwotnej.Znany jest sposób wytwarzania tasm przenosniko¬ wych odpornych na korozje mikrobiologiczna polegaja¬ ca na tym, ze tkaniny przekladkowe nasyca sie roztwo¬ rami wodnymi lub rozpuszczalnikowymi srodków grzy¬ bobójczych, lub silnie toksyczne preparaty bakterio- i grzybobójcze dodaje sie do past, którymi powleka sie tkanine.Nasycanie tkanin roztworami zawierajacymi srodki grzybobójcze, np.: amoniakalnym roztwoirem siarczanu miedzi, wymaga przeprowadzenia dodatkowych ogólnie znanych operacji technologicznych polegajacych na spo¬ rzadzeniu roztworów impregnujacych, impregnacji i su¬ szeniu tkaniny w wypadku stosowania rozpuszczalników organicznych — rekuperacji w celu ich odzyskania pod- 15 20 25 30 czas procesu suszenia. Dla przeprowadzenia tych ope¬ racji, a zwlaszcza suszenia zuzywa sie duze ilosci ener¬ gii, igdyz z tkaniny nalezy usunac okolo 80% wody lub tez innego rozpuszczalnika w stosunku do jej ciezaru.Wymaga to dodatkowej robocizny, jak równiez znacz¬ nych nakladów inwestycyjnych na wybudowanie pow mieszczen i zakup urzadzen. Przy stosowaniu tej me¬ tody nie uzyskuje sie dostatecznego uodpornienia tasm na korozje mikrobiologiczna.Dodawanie do past z polichlorku winylu znanych in¬ hibitorów korozji mikrobiologicznej jak np.: piecio- chloirofeinolu, Oirtofenylofenolu i innych, w praktyce przy produkcji tasm przenosnikowych z polichlorku winylu 'opisana metoda jest niemozliwe ze wzgledu na ich du¬ za toksycznosc. W wysokich temperaturach, w których przebiega proces zelowania polichlorku winylu znane srodki grzybobójcze ulatniaja sie czyniac pomieszczenia produkcyjne szkodliwe dla obslugi' urzadzen. Usuniecie tych zagrozen przez hermetyzacje jest niemozliwe z uwa¬ gi na rozmiary urzadzen i specyfike produkcji. Dlatego, pomimo ze znane sa liczne inhibitoiry korozji mikrobio¬ logicznej mozliwosci ich praktycznego stosowania w przypadku produkcji tasm nie zostaly rozwiazane.Znane jest stosowanie dwusiarczku, iczterometylotiura- rnu wspólnie z innymi srodkami grzybo- i bakteriobój¬ czymi przy dezynfekcji tkanin. Stwierdza sie jednak równoczesnie, ze dwusiarczek czteiroimetylotiuraniu sto¬ sowany w ten sposób wykazuje slabe wlasnosci grzybo¬ bójcze, lepsze natomiast bakteriobójcze. Poza tym opi¬ sana wyzej dezynfekcja tkanin stwarza niedogodnosci 632363 63236 4 zwiazane z koniecznoscia suszenia tkanin, poniewaz przeprowadzona jest w kapieli wodnej.Celem wynalazku jest zwiekszenie odpornosci na ko¬ rozje mikrobiologiczna tasm przenosnikowych. Cel ten osiagnieto przez wprowadzenie do pasty powlekajacej przekladke .tkaninowa tasmy przenosnikowej znanego srodka grzybobójczego w postaci dwusiarczku czterome- tylotiuramu, który podczas procesu zelatynizacji pirze- kladki w temperaturze 200—220°C przechodzi w dwu- tiokarbaminiany.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze przeklad¬ ke tkaminowa tasmy pokrywa sie pasta z polichlorku wi¬ nylu, która zawiera dwusiarczek czterometyloitiuramu, korzystnie w ilosci od 2% do 3% w stosunku do cal¬ kowitej Mosci pasty, po czym naniesiona na tkanine pa¬ ste poddaje sie procesowi zelatynizacji w temperaturze 180°C w ciagu jednej minuty, a nastepnie po ochlodze¬ niu do temperatury otoczenia, dwóch do siedmiu tak wy¬ konanych przekladek wprowadza sie do komory zeluja¬ cej w celu ponownej zelatynizacji nalozonej powloki w temperaturze 200°C do 220°C w ciagu osmiu minutt, po czym przekladki' sprasowuje sie w tasme na prasie bebnowej ochladzajac jednoczesnie do temperatury oto¬ czenia. Stosowana warstwa plaistyfikatu z tworzywa sztucznego wynosi najkorzystniej 0,1 mm do 0,3 mm.W zaleznosci od wymaganej grubosci plastyfikatu z tworzywa pokrywajacego przekladke tkaninowa lub w zaleznosci od tego, czy przekladka ma byc powleczona jedno- czy dwustronnie, proces zelatynizacji powtarza sie kilkakrotnie.Pasta stosowana do powlekania przekladek tkanino¬ wych stanowi mieszanine polichlorku winylu w ilosci 450 g, fosforanu trójksylilu w ilosci 240 g, ftalanu dwu- oktylu w ilosci 78 g, zóltego tlenku zelaza w ilosci 15 g oraz dwusiarczku czterometylotiurairnu w ilosci 18 g.Tasma przenosnikowa wykonana sposobem wedlug wynalazku ma co najmniej dwukrotnie wyzsza odpor¬ nosc na korozje mikrobiologiczna w porównaniu z do¬ tychczas znanymi tasmami. Zwiekszenie grzybobójczych wlasnosci dwusiarczku cztarometylotiuramu spowodowa¬ ne jest faktem dodawania go do plastyfikatu z polichlor¬ ku winylu w ilosciach wiekszych, niz wynosi stopien je¬ go rozpuszczalnosci w tym srodowisku w temperaturze eksploatacji tasm. Z tego powodu podczas magazynowa¬ nia i pracy tasm wykwita on na powierzchni tkaniny tworzac wokól miej czynna stale odnawiana ochronna powloke srodka grzybobójczego. Ustawiczne odnawia¬ nie tej warstwy uzupelnia ubytki srodka grzybobójcze¬ go w tkaninie spowodowane dzialaniem powietrza i wil¬ goci.Stosowane temperatury procesów technologicznych produkcji tasm z polichlorku winylu i czas ich trwamia powoduja czesciowe przejsoiiowe dwusiarczku czteroime¬ tylotiuramu w dwutiokarbamiiniany, przez co nastepuje synergiczne wzmocnienie dzialania obydwu skladników inhiibitujacych korozje mikrobiologiczna. Osiagniecie calkowitej rozpuszczalnosci dwusiarczku cziterometylo- tiuramu w plastyfikacie w temperaturach procesu tech¬ nologicznego nie powoduje obnizenia sily sklejania po¬ szczególnych przekladek tkaninowych miedzy soba w tasmie przy jednoczesnym szczelnym pokryciu nim po¬ wierzchni tkaniny w czasie magazynowania i eksploata¬ cji tasm.Mala lotnosc dwusiarczku azterrometylotiuramu umo¬ zliwia prowadzenie produkcji uodpornionych na koro¬ zje mikrobiologiczna tasm przenosnikowych z polichlor¬ ku winylu, bez pogorszenia warunków higieniczno-sa¬ nitarnych wydzialu produkcyjnego. Sposób wedlug wy¬ nalazku pozwala na produkcje tych tasm bez dodatko- 5 wych nakladów inwestycyjnych, dodatkowej robocizny i zwiekszenia zuzycia energii przy bardzo minimalnym wzroscie kosztów materialowych.Wyniki przeprowadzonych badan laboratoryjnych i eksploatacyjnych potwierdzaja dzialanie grzybobójcze 10 dwusiarczku czteroimetylotiuramu. Wynika z nich, ze przekladka tkaninowa tasmy pokryta plastyfikatem z po¬ lichlorku winylu bez dwusiarczku czterometylotiuramu w ciagu 20 dni traci 60,9% swej pierwotnej wytrzyma¬ losci. Przez dodatek do plastyfikatu dwusiarczku czte- !5 rometylotiuramu w tych samych warunkach tasma za¬ chowala 100% swej wytrzymalosci pierwotnej.Nieeksploatowana tasma z polichlorku winylu bez dwusiarczku czteroimetylotiuramu w .plastyfikacie w cia¬ gu 39 tygodni przebywania w kopalni stracila 83 % swej 20 wytrzymalosci pierwotnej, a ta sama tasma zawierajaca dwusiarczek czterometylotiuramu w tych isamych warun¬ kach przebywania w kopalni w ciagu 54 tygodni zacho¬ wala 100% swej wytrzymalosci pierwotnej. W warun¬ kach scisle kontrolowanych, zywotnosc eksploatowanych 25 tasm zawierajacych w plastyfikacie dwusiarczek cztero- metylotiuraimu zwiekszyla sie o pomad 50% w stosunku do pracujacych w takich samych warunkach tasm bez dwusiarczku czterometylotiuramu w plastyfiikacie.Tkanina nasycona iroztworem dwusiarczku czteromety¬ lotiuramu w benzenie po odparowaniu rozpuszczalnika pokryta plastyfikatem z polichlorku winylu nie zawie¬ rajacym inhibitora wykazala po przetrzymaniu jej 30 dni w ziemi biologicznej 19% spadku wytrzymalosci. Ta sama nienasycona inhibitorem tkanina pokryta plasty¬ fikatem z dodatkiem czterometylotiuraimu w tych sa¬ mych warunkach stracila 3 % wytrzymalosci.Przyklad: W mieszalniku szybkoobrotowym spo¬ rzadza sie przedmieszke do pasty z polichlorku winylu 40 skladajaca sie z 170 kg fosforanu trójksylilu, 45 kg zól¬ tego tlenku zelaza i 54 kg dwusiarczku czterometylotiu¬ ramu. Skladniki te miesza sie przez okres 15 minut.Nastepnie otrzymana mieszanine przeciera sie na ma¬ szynie trójwalowej w celu dobrego zhomogenizowamia. 45 Otrzymana w ten sposób iprzedmieszka jest uzyta do pasty z polichlorku winylu zawierajacej 135 kg poli¬ chlorku winylu, 55 kg fosforanu trójksylilu, 23,4 kg fta- lanu dwuoktylu i 26,9 kg przedmieszki. Paste te spo¬ rzadza sie w mieszalniku szybkoobrotoiwym w czasie 30 50 minut, a nastepnie powleka sie tkanine — kazda stro¬ ne oddzielnie nakladajac wanstwe o grubosci 0,3 mm.Powleczona tkanine wprowadza isie do komory ogrze¬ wanej goracym powietrzem o temperaturze 180° w celu zzelowania nalozonej powloki. Czas przebywania tka- 55 miny w komorze wynosi 1 minute. Czynnosc te powta¬ rza sie dla kazdego powleczenia osobno. Jezeli wyma¬ gana jest grubsza warstwa plastyfikatu na tkaninie jak ma to miejsce, np. przy sporzadzaniu strony noisnej i bieznej tasmy, czynnosc te powtarza sie kilkakrotnie 60 w tych samych warunkach. Piec w iten sposób przygotof- wainych przekladek tkaninowych ogrzewa sie w komorze og,rzewanej goracym powietrzem o temperaturze 220°C w ciagu 8 minut i gorace sprasowuje w ruchu ciaglym w prasie bebnowej z szybkoscia 55 metrów na godzine, 65 otrzymujac w ten sipoisób tasme w isitamie surowym.63236 Prasa jest chlodzona woda, na skutek czego otrzy¬ mania tasma z polichlorku winylu ma temperature 70°C.Jest ona nastepnie poddawana zabiegom wyrównywania krawedzi i zakladania ochraniaczy bocznych. Podczas tych operacji tasma ochladza sie do temperatury oto¬ czenia. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania tasm. przenosnikowych odpornych na korozje mikrobiologiczna przez powlekanie przekla¬ dek pasta z polichlorku winylu z dodatkiem biocydów, wstepna zelatynizacje w kamorze zelujacej o temperatu¬ rze 180°C w ciagu jednej minuty, a, nastepnie po ochlon dzen iu do temperatury' otoczenia ponowne wprowadze¬ nie do komory zelujacej dwóch do siedmiu przekladek 5 w celu ostatecznej zelatynizacji nalozonej powloki w temperaturze 200°C do 220°C w ciagu osmiu minut i sprasowaniu przekladek w tasme z równoczesnym ochlodzeniem do temperatury otoczenia, znamienny tym, ze do powlekania przekladek stosuje sie paste z pohV 10 chlorku winylu zawierajaca jako biocyd dwusiarczek czteirometylotiuramu, korzystnie w ilosci od 2 do 3% w stosunku do calkowitej ilosci pasty. PL