PL59559B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 25.in.1970 59559 KI. 222<1/01 MKP C09d UKD Wspóltwórcy wynalazku: dr inz. Zygmunt Wirpsza, inz. Roman Janow¬ ski, mgr inz. Cezary Góralski Wlasciciel patentu: Zaklad Badan i Doswiadczen Przemyslu Stolarki Budowlanej, Wolomin (Polska) Wodorozcienczalny, chemoutwardzalny srodek powlokowy do impregnacyjno-podkladowego malowania lub lakierowania wyrobów z drewna i drewnopochodnych Przedmiotem wynalazku jest wodorozcienczal¬ ny, chemoutwardzalny srodek powlokowy do im- pregnacyjno-podkladowego malowania wyrobów z drewna i drewnopochodnych, a zwlaszcza sto¬ larki budowlanej np. skrzydel drzwiowych. 5 Dotychczas malowania stolarki budowlanej, a szczególnie skrzydel drzwiowych, dokonywano przy uzyciu farb i emalii chemoutwardzalnych opartych na hydrofobowych, modyfikowanych bu¬ tanolem zywicach mocznikowo-melaminowych. 10 Farby takie stosuje sie w postaci roztworów w rozpuszczalnikach organicznych.Zywice i rozpuszczalniki do tych farb sa dro¬ gie, a rozpuszczalniki ponadto palne i toksyczne, co stwarza koniecznosc stosowania odpowiednich 15 urzadzen zabezpieczajacych.Znane sa równiez zywice mocznikowo-formal- dehydowe modyfikowane glikolami lub innymi alkoholami wielowodorotlenowymi.Zywice mocznikowe modyfikowane zwyklymi glikolami sa niedostatecznie elastyczne (przy uzy¬ ciu malej ilosci glikolu), albo dostatecznie elas¬ tyczne (przy uzyciu wiekszych ilosci alkoholi wie- lowodorotlenowych) lecz nie wodoodporne po 25 utwardzeniu. Pod dzialaniem wody w tempera¬ turze pokojowej xte ostatnie ulegaja zluszczeniu, co oczywiscie wyklucza ich zastosowanie do im¬ pregnacji podkladowej wyrobów z drewna i drew¬ nopochodnych. 30 Srodek powlokowy wedlug wynalazku jest po¬ zbawiony wyzej wymienionych wad.Stwierdzono, ze jako pierwsza warstwe farby lub lakieru na drewnie mozna stosowac rozpusz¬ czalny w wodzie chemoutwardzalny srodek po¬ wlokowy (o charakterze farby lub lakieru) skla¬ dajacy sie z zywicy mocznikowo-formaldehydo- wej modyfikowanej zwiazkiem posiadajacym jed¬ noczesnie co najmniej jedna grupe karbonylowa i co najmniej jedna grupe hydroksylowa lub mie¬ szanina tych zwiazków, utwardzacza kwasowego oraz ewentualnie pigmentów i napelniaczy.Jako modyfikatory zywicy stosuje sie ketoalko- hole zwlaszcza 3-keto-n-butanol, 2-hydroksyme- tylo-3-keto-n-butanol, 2,2-dwuhydroksymetylo-3- -keto-n-butanol lub ich mieszaniny albo formylo- alkohole zwlaszcza 2-formyloetanol, 2-hydroksy- metylo-2-formyloetanol, dwu(2-hydroksymetylo)-2- -formyloetanol lub ich mieszaniny.Srodek powlokowy utwardzamy jest przy po¬ mocy srednio silnych kwasów jak 0,25-i-1,5%-owy kwas fosforowy.Zaleznie od wymaganej elastycznosci srodka po¬ wlokowego stosuje sie zywice modyfikowana kar- bonyloalkoholami w ilosci 5—100%, najlepiej 50— —60% w przeliczeniu na monomer aminowy (mo¬ cznik). Ponizej 5% modyfikatora jego wplyw plas- tyfikujacy jest zbyt maly. Powyzej 100% mqdy- fikatora zywica po utwardzeniu jest zbyt miekka i niedostatecznie wodoodporna. 595593 Taki srodek powlokowy naniesiony na po¬ wierzchnie drewna lub twardej plyty pilsniowej jako pierwsza warstwa w przewazajacej ilosci wsiaka w podloze, impregnujac je i zabezpiecza¬ jac po utwardzeniu przed wsiakaniem nastepnych warstw lakieru, farby i emalii. Elastycznosc utwardzonego srodka powlokowego jest wystar¬ czajaca aby ta jego czesc, która nie wsiakla w podloze, tworzyla zwarta, elastyczna warstwe nie pekajaca w warunkach pokojowych, nadajaca sie do szlifowania.Wytworzona powloka odporna jest na zimna wode. Po utwardzeniu i przeszlifowaniu, powle¬ czona srodkami powlokowymi powierzchnie mozna malowac ogólnie stosowanymi lakierami i farba¬ mi lub emaliami.Wielka zaleta srodka powlokowego wedlug wy¬ nalazku jest latwa dostepnosc surowców potrzeb¬ nych do jego otrzymania. Eliminuje on czesciowo farby lub lakiery, do syntezy których uzywa sie deficytowych surowców importowanych jak np. olej rycynowy. Srodek powlokowy wedlug wyna¬ lazku tworzy dobrej jakosci, wodoodporne, elas¬ tyczne, dajace sie latwo szlifowac powloki.Przyklad I. Skrzydla drzwiowe oklejane twarda plyta pilsniowa powleka sie jednostronnie przy uzyciu polewarki 50%-wym roztworem srod¬ ka powlokowego skladajacego sie z: — 64% zywicy mocznikowo-formaldehydowej mo¬ dyfikowanej mieszanina ketoalkoholi — 23% — bieli tytanowej — 10% — barytu — 3% 2'8%-wego kwasu fosforowego Zywice mocznikowo-formaldehydowa modyfiko¬ wana otrzymuje sie przez wspólkondensacje 1 mo¬ la mocznika, 2,3 moli formaliny 37%-owej zobo¬ jetnionej lugiem sodowym do pH = 7 i 30 gramów mieszaniny ketoalkoholi w skladzie 47% 2-hydro- ksymetylo-3-keto-n-butanolu, 47% 2,2-dwuhydro- ksymetylo-3-keto-n-butanolu, 3% 3-keto-n-butano- lu i 3% wody w temperaturze wrzenia, kolejno w srodowisku obojetnym i kwasnym. Po czym mieszanina reakcyjna zobojetnia sie i czesciowo odwadnia pod próznia.Kwas fosforowy dodaje sie do roztworu srodka powlokowego bezposrednio przed nanoszeniem, gdyz zywotnosc mieszanki z kwasem jest ogra¬ niczona. Calosc rozciencza sie woda do lepkos¬ ci roboczej 20—25 sekund, mierzonej kubkiem Forda nr 4. Po odparowaniu rozpuszczalnika skrzydla drzwiowe umieszcza sie na 15 minut w pomieszczeniu o temperaturze 60°C po czym wyj¬ muje, ochladza do 20°C i szlifuje na szlifierce mechanicznej. To samo powtarza sie w odniesie¬ niu do drugiej plaszczyzny skrzydla. Na wreby i przylgi srodek powlokowy nanosi sie pistoletem pneumatycznym. Nastepnie drzwi powleka sie jedna lub dwoma warstwami farby lub emalii 59559 4 chemoutwardzalnej w zaleznosci od standardu wykonczenia, powtarzajac wszystkie operacje na¬ noszenia, suszenia i szlifowania.Otrzymane w ten sposób drzwi charakteryzuja 5 sie lepsza powloka (gladkosc, polysk) oraz tan¬ szym wykonczeniem od drzwi wykonanych wy¬ lacznie przy uzyciu farb i emalii chemoutwardzal- nych opartych na rozpuszczalnikach organicznych.Przyklad II. Wyroby z drewna jak np. ra- 10 kiety tenisowe lub wyroby okleinowane powle¬ ka sie przez zanurzanie, natryskiem lub polewa¬ niem przy uzyciu 50%-owego roztworu srodka powlokowego skladajacego sie z zywicy modyfi¬ kowanej 30 gramami mieszaniny ketoalkoholi/mol 15 mocznika o skladzie 50% 2-hydroksymetylo-3-ke- to-n-butanolu i 50% 2,2 dwuhydroksymetylo-3- keto-n-butanolu (bez bieli tytanowej i barytu).Zywice otrzymuje sie jak w przykladzie I. Do roztworu srodka powlokowego przed naniesieniem 20 dodaje sie 3% 28%-owego kwasu fosforowego oraz wody jako rozpuszczalnika do lepkosci roboczej 20—25 sekund mierzonej kubkiem Forda nr 4.Po odparowaniu rozpuszczalnika zagruntowane wyroby umieszcza sie na 15 minut w pomieszcze- 25 niu o temperaturze 60°C, po czym wyjmuje, chlo¬ dzi do 20°C i szlifuje na szlifierce. Po dokladnym odpyleniu nanosi sie dowolna metoda jedna lub kilka warstw lakieru chemoutwardzalnego, które nastepnie suszy sie w analogicznych warunkach.W zaleznosci od wymaganej grubosci powloki, nanosi sie jedna Jub wiecej warstw lakieru.W ten sposób wykonczony wyrób charakteryzu¬ je sie lepsza powloka i tanszym wykonczeniem od 39 wyrobów otrzymywanych metoda konwencjo¬ nalna. 30 PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 40 1. Wodorozcienczalny, chemoutwardzalny sro¬ dek powlokowy do impregnacyjnego-podklado- wego malowania lub lakierowania wyrobów z drewna i drewnopochodnych, skladajacy sie z modyfikowanej zywicy mocznikowo-formaldehy- 45 dowej, utwardzacza kwasowego i ewentualnie pig¬ mentów, znamienny tym, ze zawiera zywice mo¬ dyfikowana zwiazkiem posiadajacym jednoczesnie co najmniej jedna grupe karbonylowa i co naj¬ mniej jedna grupe hydroksylowa lub mieszanine 50 tych zwiazków.

2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawiera zywice modyfikowana ketoalkoholem zwlaszcza 3-keto-n-butanolem, 2-hydroksymetylo- 55 -3-keto-n-butanolem, 2,2-dwuhydroksymetylo-3- -keto-n-butaolem lub formyloalkoholem zwlasz¬ cza 2-formyloetanolem, 2-hydroksymetylo-2-formy- loetanolem, dwu (2-hydroksymetylo)-2-formyloeta- nolem. ZG „Ruch" W-wa, zam. 1539-69, nakl. 240 egz. PL