Pierwszenstwo: Opublikowano: 20. I. 1968 54667 J/e,, *J~ ki. -5 d, vr MKP E UKD 21 V V Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Jerzy Sawarski, mgr inz. Zbigniew Gebicki, mgr inz. Zbigniew Raczka, Pawel Wa¬ claw, inz. Józef Palik Wlasciciel patentu: Zaklady Konstrukcyjno-Mechanizacyjne Przemyslu Weglowego, Gliwice (Polska) Urzadzenie do sprzegania amortyzatora z belka lancuchowa w la¬ dowarkach czerpakowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do sprze¬ gania amortyzatora z belka lancuchowa w lado¬ warkach czerpakowych.W znanych ladowarkach, czerpak osadzony w dwu bujakach — podnoszony jest lan.cuchem przegu¬ bowym zaczepionym jednym koncem do belki lancuchowej laczacej bujaki. Drugi koniec lancu¬ cha zaczepiony jest do bebna, którego obrót pod dzialaniem silnika powoduje nawijanie sie lancu¬ cha. W czasie podnoszenia, wyrywania czerpaka ze zwalu urobku, a zwlaszcza w koncowej fazie ruchu, gdy bujaki uderzaja o odbojnice ogranicza¬ jace ruch czerpaka — co powoduje odrzucanie czerpaka do tylu — wystepuja szarpniecia powo¬ dujace powstawanie w lancuchu duzych sil dyna¬ micznych, które czesto prowadza do jego zerwania.W wiekszosci ladowarek zastosowane jest sztywne polaczenie belki lancuchowej z bujakami, co nie pozwala na zmniejszenie sil wystepujacych w lan¬ cuchu. W niektórych jednak rozwiazaniach dla zmniejszenia tych sil zastosowano amortyzatory.W rozwiazaniach tych na obrotowo zamocowanej belce lancuchowej znajduja sie noski, po jednym na kazdym koncu belki lancuchowej, które to noski osadzone sa w odpowiednich wycieciach ka¬ mieni, wchodzacych w sklad dwu oddzielnych amor¬ tyzatorów sprezynowych. Na kazdym z bujaków umieszczony jest jeden amortyzator. W czasie pra¬ cy pod wplywem sil dzialajacych w lancuchu nastepuje obrót belki lancuchowej, a tym samym 10 15 20 so i nosków wspólpracujacych. Obrót nosków wywo¬ luje przesuniecie kamieni, co powoduje z kolei ugiecie sprezyn tym wieksze im wieksza jest sila w lancuchu i zalezne od ich wstepnego napiecia.Wada znanego rozwiazania sprzezenia amortyza¬ tora z belka lancuchowa jest bralc mozliwosci regulacji napiecia sprezyny.Brak mozliwosci regulacji napiecia sprezyn po¬ woduje ze: — sprezyny nie sa napiete lub zbyt slabo na¬ piete, co wywoluje szybkie powstawanie nad¬ miernych luzów w ukladzie amortyzatora i zmniejsza nadwyzke dynamiczna sily ponizej poziomu wymaganego do sprawnego wyrwania czerpaka, — sprezyny sa zbyt silnie napiete co ogranicza lub eliminuje efekt amortyzacji, — sprezyny nie sa dodatkowo napinane, co jest wymagane w warunkach ruchowych z uwagi na nierównomierna zmiane stalej obu spre¬ zyn w czasie ich pracy.W rozwiazaniu tym kamienie amortyzatorów pod dzialaniem sprezyn zajmuja stale polozenie okre¬ slone polozeniem lozysk wspornikowych przykre¬ canych srubami do bujaków. Powoduje to trudnosci montazowe wlasciwego i jednakowego ustawienia kamieni wzgledem obu nosków belki lancuchowej w wyniku czego sprezyny amortyzatora nie sa jednakowo napiete, co powoduje wystepowanie róz¬ nych sil w czasie pracy amortyzatorów i jest 5466754667 3 przyczyna ukosnego ustawienia zespolu bujaków w jego ruchu roboczym.Urzadzenie wedlug wynalazku polega na zastoso¬ waniu w ladowarce czerpakowej regulacji sprzeze¬ nia, to jest regulacji polozenia kamienia i regu¬ lacji napiecia sprezyny w kazdym z dwu amorty¬ zatorów wspólpracujacych z noskami znajdujacymi sie na obu koncach belki lancuchowej, co gwaran¬ tuje wystepowanie jednakowych sil w obu spre¬ zynach i eliminuje mozliwosc ukosnego ustawienia sie zespolu bujaków. Regulacja polozenia kamienia polega na przymusowym przesuwie kamienia wzdluz sworznia przy obracaniu sworznia w na¬ gwintowanej tulei, zas regulacja napiecia sprezyny polega na zastosowaniu znanego, lecz w ladowar¬ kach nie stosowanego, ukladu srubowego.Urzadzenie wedlug wynalazku przedstawiono na rysunku.NS aworzniu 1 osadzony jest kamien 2, w wy¬ ciecie którego wchodzi jeden nosek 3, z dwu znaj¬ dujacych sie na belce lancuchowej. Obrót belki lancuchowej wywolany szarpnieciami lancucha na¬ pedowego, wywoluje przesuniecie wzdluzne kamie¬ nia 2, który jest amortyzowany sprezyna 4. Sily w sprezynie przenosza sie poprzez nakretke 5 10 15 20 25 i tulejke 6 na lozysko stale 7, odlane wspólnie z bujakami 10. Sworzen 1 wkrecany jest w tu¬ lejke 6 i prowadzony drugim koncem w lozysku wspornikowym 8, przykreconym srubami 9 do bujaka. Opisany uklad wedlug wynalazku umozli¬ wia przesuw kamienia 2 wzdluz sworznia 1 za¬ równo , roboczy jak i regulacyjny, w obu wspólpra¬ cujacych z belka lancuchowa amortyzatorach.Regulacja polozenia kamienia 2 i przesuw wzdluz osi sworznia 1 odbywa sie przez wkrecanie sworz¬ nia 1 w tulejke 6 lub jego wykrecanie. Regulacja zas napiecia sprezyny 4 przez nakrecenie nakretki 5 na tulejke 6 lub jej odkrecanie. PL