PL52785B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 6.II.1967 52785 KI. 30 h, 2/03 MKP A UKD 6i k n/A Wspóltwórcy wynalazku: Wojciech Kroszczynski, Bogdan Rakowski, Kazimierz Samula Wlasciciel patentu: Kutnowskie Zaklady Farmaceutyczne „Polfa" Przed¬ siebiorstwo Panstwowe, Kutno (Polska) Sposób wytwarzania a-acetylodigitoksyny Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia a-acetylodigitoksyny z mieszaniny lanatozy- dów A i B, otrzymanej po oddzieleniu lanatozydu C z kompleksu glikozydów ABC Digitalis lanata.Znane sa dwa zasadnicze sposoby otrzymywania a-acetylodigitoksyny, stanowiacej cenny lek na- sercowy. Pierwszy z nich polega na tym, ze kom¬ pleks glikozydów ABC Digitalis lanata rozdziela sie na poszczególne lanatozydy i oczyszczony la- natozyd A poddaje hydrolizie za pomoca enzymów zawartych w lisciach Digitalis lanata, z których przez uprzednie ekstrahowanie rozpuszczalnikami zostaly usuniete glikozydy. Otrzymana acetylodi- gitoksyne, przewaznie w postaci odmiany p, pod¬ daje sie procesowi izomeryzacji w celu przepro¬ wadzenia jej w odmiane a.Metoda ta ma jednak szereg wad, gdy calko¬ wite usuniecie glikozydów z lisci jest klopotliwe i czesto zawodne, zwlaszcza w procesach na duza skale, a przy tym enzymy ulegaja w znacznej mierze dezaktywacji. Stosunek ilosci glikozydów do ilosci lisci jest tu zblizony do procentowej za¬ wartosci glikozydów w lisciach przed usunieciem z nich glikozydów, a czesto nawet jeszcze bar¬ dziej niekorzystny. Powoduje to koniecznosc sto¬ sowania znacznych ilosci lisci, w zwiazku z czym do uprzednio starannie oczyszczonego lanatozydu A wprowadza sie duze ilosci zanieczyszczen.Poza tym w metodzie tej do oczyszczania ekstraktów stosuje sie zwiazki olowiu, co jest 10 15 20 25 30 niekorzystne, gdyz osady tych zwiazków adsorbuja duze ilosci glikozydów i saczenie jest bardzo po¬ wolne. W sumie proces ten jest skomplikowany, zuzycie lisci Digitalis lanata znaczne, a wydajnosc niewysoka.W drugim znanym sposobie otrzymywania a-acetylodigitoksyny produktem wyjsciowym sa liscie zawierajace pelny kompleks glikozydów ABC Digitalis lanata, z którego na drodze ekstrakcji wodnej z równoczesna hydroliza uzy¬ skuje sie mieszanine acetylodigitoksyny, acetylo- gitoksyny i acetylodigoksyny i wyodrebnia z niej acetylodigitoksyne. Stosunek ilosci lisci i glikozy¬ dów jest tu równie niekorzystny jak w wyzej podanym sposobie, a poza tym traci sie tu cal¬ kowicie lanatozyd C, stanowiacy cenny produkt.Znane z literatury sposoby przeprowadzania izo¬ meryzacji P-acetylodigitoksyny w a-acetylodigito- ksyne i rozdzielania obu tych odmian sa bardzo klopotliwe, a wydajnosc procesu wynosi zaledwie 50—60%. Mieszanina obu tych odmian jest bo¬ wiem trudna do rozdzielania, zwlaszcza przy du¬ zej zawartosci odmiany p. Proces ten obejmuje kilka operacji, a mianowicie wytracanie odmiany p w roztworze wodnoalkoholowym, odzyskiwanie odmiany a z roztworu, ogrzewanie do wrzenia odmiany a w acetonie i krystalizacje z chloro¬ formu i eteru.Opisanych wad nie ma sposób wedlug wyna¬ lazku. Podczas gdy wedlug znanych sposobów sto- 5278591781 3 suje sie albo hydrolize czystego glikozydu liscmi pozbawionymi glikozydów albo hydrolize glikozy¬ dów zawartych w lisciach za pomoca ekstrakcji wodnej, to wedlug wynalazku jako produkt wyjs¬ ciowy stosuje sie mieszanine lanatozydów A i B otrzymana po oddzieleniu lanatozydu C z kom¬ pleksu glikozydów ABC Digitalis lanata i poddaje ja hydrolizie za pomoca enzymów, zawartych w lisciach Digitalis lanata nie poddawanych uprzednio procesowi usuwania glikozydów rozpuszczalnika¬ mi. Hydrolize te prowadzi sie w takich warun¬ kach, ze powstaje prawie wylacznie a-acetylodigi- toksyna, z mala domieszka odmiany 0.Stwierdzono bowiem, ze liscie Digitalis lanata nie dezaktywowane rozpuszczalnikami moga jako preparat enzymatyczny hydrolizowac duze ilosci glikozydów, znacznie przekraczajace zawartosc glikozydów w lisciach. Pozwala to na ogranicze¬ nie zuzycia lisci Digitalis lanata i umozliwia sto¬ sowanie w procesie mniejszych objetosci roz¬ tworów oraz sprawia, iz ilosc zanieczyszczen, ja¬ kie wraz z liscmi przedostaja sie do procesu, jest znacznie mniejsza niz w znanych procesach.Zgodnie z wynalazkiem hydrolize prowadzi sie w srodowisku wodnym o pH = 5,0 i w temperatu¬ rze 40—60°C w ciagu 5—10 godzin, stosujac 50— 200 czesci wagowych suchych lisci na 1 czesc wa¬ gowa mieszaniny lanatozydów A i B. Stosunek ten zalezy od enzymatycznej aktywnosci uzytych lisci. Takie warunki procesu sprzyjaja otrzymy-- waniu od razu produktu, w którym odmiana a sta¬ nowi 80—85% calej zawartosci acetylodigitoksyny.Z produktu o takim skladzie mozna odmiane (J usuwac przez jednorazowa lub dwukrotna krysta¬ lizacje i unika sie tu koniecznosci prowadzenia procesu izomeryzacji podstawowej masy produktu.Po zakonczeniu hydrolizy dodaje sie metanolu w ilosci 50—70% w stosunku do ilosci wody i sa¬ czy w celu oddzielenia lisci. Z przesaczu eks¬ trahuje sie glikozydy organicznym rozpuszczalni¬ kiem z grupy weglowodorów lub chlorowcopo¬ chodnych weglowodorów, na przyklad benzenem lub chloroformem, po czym odparowuje sie roz¬ puszczalnik pod zmniejszonym cisnieniem, roz¬ puszcza pozostalosc w metanolu, dodaje benzenu i wytraca glikozydy woda. Odsaczony osad gli¬ kozydów rozpuszcza sie w organicznym rozpusz¬ czalniku, zwlaszcza w chloroformie lub chlorku etylenu, a nastepnie odsacza przez tlenek glino¬ wy do chromatografii. Przesacz odparowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem i otrzymana a-ace- tylodigitoksyne z domieszka 0-acetylodigitoksyny przekrystalizowuje dla oczyszczenia, najkorzystniej z mieszaniny acetonu z benzenem w stosunku objetosciowym 4:1.Proces mozna tez prowadzic w ten sposób, ze po oddzieleniu lisci z przesaczu oddestylowuje sie metanol i z pozostalosci ekstrahuje glikozydy, przy czym w tym przypadku oprócz wymienio¬ nych wyzej rozpuszczalników organicznych z gru¬ py weglowodorów lub chlorowcopochodnych we¬ glowodorów mozna tez stosowac estry nizszych kwasów tluszczowych, na przyklad octan etylu.Zgodnie z wynalazkiem szczególnie dobre wy¬ niki osiaga sie, jezeli roztwory glikozydów w me¬ tanolu lub w metanolu rozcienczonym woda sa¬ czy sie przez adsorbent poliamidowy, który jak wiadomo w odniesieniu do innych glikozydów, dzieki adsorbowaniu zanieczyszczen polifenolo- 5 wyeh powoduje oczyszczanie roztworu glikozy¬ dów. Zamiast saczenia przez tlenek glinowy moz¬ na tez oddzielac glikozydy wykorzystujac ich róz¬ na rozpuszczalnosc w znanych ukladach rozpusz¬ czalników, na przyklad w ukladach: alkohol-we- 10 glowodór-woda.Sposób wedlug wynalazku jest blizej wyjas¬ niony w ponizszych przykladach.Przyklad I. 10 kg suszonych i zmielonych lisci Digitalis lanata oraz 100 litrów roztworu, za- 15 wierajacego 64 g lanatozydu A i 36 g lanatozydu B, miesza sie w ciagu 8 godzin, utrzymujac tem¬ perature 45—55°C. Po zakonczonej hydrolizie do¬ daje sie 50 litrów metanolu, miesza i po ochlo¬ dzeniu przesacza w celu oddzielenia lisci, prze- 20 mywajac je rozcienczonym metanolem. Z przesa¬ czu ekstrahuje sie glikozydy pieciokrotnie ben¬ zenem, stosujac po 100 litrów tego rozpuszczalni¬ ka, po czym odparowuje sie benzen pod zmniej¬ szonym cisnieniem i pozostalosc rozpuszcza w me- jj tanolu, dodaje benzenu i wytraca glikozydy wo¬ da. Oddzielony osad glikozydów rozpuszcza sie w chloroformie i roztwór przesacza przez tlenek glinowy do chromatografii. Przesacz zawierajacy mieszanine a i (3-acetylodigitoksyny odparowuje 3() sie pod zmniejszonym cisnieniem i pozostalosc przekrystalizowuje dwukrotnie z mieszaniny ace¬ tonu z benzenem w stosunku objetosciowym 4:1.Uzyskuje sie czysta ct-acetylodigitoksyne z wy¬ dajnoscia 70% w przeliczeniu na zawartosc la- 35 natozydu A w wyjsciowym roztworze.Przyklad II. 10 kg lisci Digitalis lanata i 100 litrów roztworu mieszaniny lanatozydów A i B poddaje sie hydrolizie, dodaje metanolu i od¬ dziela liscie jak w przykladzie I, Z roztworu od- 40 parowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem meta¬ nol i pozostalosc ekstrahuje pieciokrotnie 100 li¬ trami octanu etylu. Z wyciagu odparowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem octan etylu, pozo¬ stalosc rozpuszcza w metanolu, dodaje benzenu 45 i wody i dalej postepuje jak w przykladzie I, stosujac zamiast chloroformu chlorek etylenu.Wydajnosc a-acetylodigitoksyny wynosi 71% w przeliczeniu na zawartosc lanatozydu A w wyj¬ sciowym roztworze. 50 Przyklad III. 10 kg lisci Digitalis lanata i 100 litrów roztworu mieszaniny lanatozydów A i B poddaje sie procesowi jak w przykladzie II z ta róznica, ze po odparowaniu octanu etylu pozostalosc rozpuszcza sie w metanolu i saczy 55 przez warstwe rozdrobnionego adsorbentu poli¬ amidowego, przygotowanego z technicznego e-po- likaprolaktamu. Poliamid przemywa sie metano¬ lem, dodaje benzenu i wody i dalej postepuje jak w przykladzie II. Wydajnosc a-acetylodigitoksy- 50 ny wynosi 80% w przeliczeniu na lanatozyd A w roztworze wyjsciowym. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania a-acetylodigitoksyny przez OT hydrolize lanatozydów Digitalis lanata w sro-S27SS 5 dowisku wodnym za pomoca enzymów zawar¬ tych w lisciach Digitalis lanata, znamienny tym, ze mieszanine lanatozydów A i B podda¬ je sie hydrolizie za pomoca enzymów zawar¬ tych w lisciach Digitalis lanata, nie ekstraho- 5 wanych rozpuszczalnikami, przy czym hydro¬ lize prowadzi sie w ciagu kilku godzin w tem¬ peraturze 40—60°C przy pH = 5,0, stosujac 50— 200 czesci wagowych suchych lisci na 1 czesc wagowa mieszaniny lanatozydów A i B, po 10 czym dodaje sie metanolu, odsacza od lisci, z przesaczu ekstrahuje glikozydy organicznym rozpuszczalnikiem z grupy weglowodorów lub chlorowcopochodnych weglowodorów, zwlasz¬ cza benzenem lub chloroformem, wzglednie po oddzieleniu metanolu ekstrahuje sie estrem 6 nizszych kwasów tluszczowych, zwlaszcza oc¬ tanem etylu, nastepnie odparowuje z wyciagu rozpuszczalnik pod zmniejszonym cisnieniem, pozostalosc rozpuszcza w metanolu, dodaje benzenu, wytraca glikozydy woda, odsacza, po¬ nownie rozpuszcza osad w organicznym roz¬ puszczalniku, zwlaszcza w chloroformie lub chlorku etylenu, przesacza przez tlenek glino¬ wy do chromatografii, przesacz odparowuje pod zmniejszonym cisnieniem i pozostalosc przekrystalizowuje, korzystnie z mieszaniny acetonu z benzenem, uzyskujac czysta a-acety- lodigitoksyne.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze roztwór glikozydów w metanolu lub w meta¬ nolu rozcienczonym woda oczyszcza sie saczac go przez poliamid. PL