PL50762B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 5.III.1966 50762 MJ/os Kfc n, ir MKP C 05 fi AjOb UKD SliUOILKA Wspóltwórcy wynalazku: inz. Ryszard Czekala, dr inz. Jerzy Jastrzebski, dr inz. Henryk Zielinski Wlasciciel patentu: Instytut Chemicznej Przeróbki Wegla, Zabrze (Polska) Sposób otrzymywania nawozu mieszanego do wzbogacania gleby Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywa¬ nia nawozu mieszanego do wzbogacania gleby na drodze zobojetniania amoniaku, zawartego w ga¬ zach z destylacji wegla lub w wodzie amoniakal¬ nej, za pomoca kwasów mineralnych.Od czasu kiedy synteza amoniaku wkroczyla w skale wielkoprzemyslowa, produkcja siarczanu amonu w koksownictwie i gazownictwie jest nie¬ oplacalna. Na otrzymanie jednej tony siarczanu amonu zuzywa sie okolo 0,75 tony 100%-ego kwa¬ su siarkowego. Kwas siarkowy w procesie oczy¬ szczania gazu wiaze lotny amoniak na krystalicz¬ ny siarczan amonu. Stosowanie siarczanu amono¬ wego jako nawozu azotowego ma szereg wad, po¬ niewaz czynnym i wykorzystywanym przez rosliny skladnikiem siarczanu amonu jest tylko azot w ilosci 21%, reszta natomiast tj. jon S04 stanowi niepotrzebny balast powodujacy wzrost kwaso¬ wosci gleby i rzutuje w okolo 40°/o-ach na koszty wytwarzania nawozu. Poza tym kwas siarkowy w przemysle jest surowcem deficytowym i bardzo kosztownym.Znane jest równiez zobojetnianie amoniaku kwasem fosforowym. Nie stosowano jednak do¬ tychczas do bezposredniego zobojetniania amonia¬ ku z gazu koksowniczego kwasu azotowego z po¬ wodu jego silnie utleniajacych wlasnosci. Kwas azotowy z amoniakiem tworzy azotan amonowy. to jest sól o wysokiej zawartosci azotu w grani¬ cach 34°/o. Gaz koksowniczy obok amoniaku za- 10 15 20 25 30 wiera duze ilosci siarkowodoru i innych zwiazków, dajacych sie latwo utleniac wzglednie nitrowac.Wprowadzenie kwasu azotowego do bezposredniego zobojetniania amoniaku z gazu w konsekwencji doprowadziloby do duzych strat azotu i wytwo¬ rzenia sie wysoce szkodliwych i wywolujacych korozje tlenków azotu oraz tlenków siarki. Z wy¬ zej wymienionych powodów nie stosowano do¬ tychczas kwasu azotowego do produkcji azotanu amonu.Sposób wedlug wynalazku usuwa dotychczaso¬ we wady i trudnosci oraz umozliwia zastosowanie kwasu azotowego do bezposredniego zobojetniania amoniaku z gazu koksowniczego wzglednie z wody amoniakalnej.Stwierdzono, ze przez uprzednie zobojetnianie amoniaku kwasem fosforowym, a dopiero nastepne dodanie do tego roztworu kwasu azotowego i po- nowe zobojetnienie go amoniakiem mozna prze¬ ciwdzialac szkodliwemu utleniajacemu dzialaniu kwasu azotowego na zanieczyszczenia zawarte w gazie koksowniczym lub w wodzie amoniakal¬ nej. Powstajacy w pierwszym etapie zobojetniania amoniaku fosforan dwuamonowy stanowi bowiem inhibitor niepozadanych ubocznych reakcji kwasu azotowego, przy czym równoczesnie wzbogaca wy¬ tworzony nawóz w fosfor.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze pary amoniaku zawarte w gazie koksowniczym wzglednie gazowniczym albo z wody amoniakal- $076250762 nej zobojetnia sie najpierw kwasem fosforowym w sytniku lub skruberze do pH = 6-^7, a nastepnie roztwór soli fosforowo-amonowych zadaje sie w oddzielnym naczyniu reakcyjnym kwasem azo¬ towym o stezeniu w granicach 15—65%, do mo¬ mentu osiagniecia pH roztworu 5-5-6, po czym roz¬ twór kieruje sie ponownie do sytnika i zobojetnia amoniakiem z gazu lub wody amoniakalnej do pH = 7, przy czym powyzsze operacje zobojetnia¬ nia i zakwaszania powtarza sie tak dlugo, az w roztworze obiegowym uzyska sie stosunek azotu do bezwodnika kwasu fosforowego (N: P205) jak 1:1. Otrzymany koncowy roztwór poddaje sie od¬ parowaniu w celu uzyskania nawozu mieszanego w postaci soli azotanowo-amonowo-fosforowej.Mozna równiez koncowym roztworem nasycic odpowiedni nosnik huminowy, nastepnie calosc poddac suszeniu w temperaturze 70—100°C, az do otrzymania mieszanego nawozu organiczno-mine- ralnego. W celu zwiekszenia zawartosci azotu i fos¬ foru w takim nawozie, mozna go wielokrotnie nasycac koncowym roztworem i suszyc.Do zobojetniania amoniaku stosuje sie tani ogól¬ nie dostepny kwas fosforowy o róznym stezeniu na przyklad w granicach 15—65%, mogacy zawie¬ rac zanieczyszczenia soli nieorganicznych. Jako nosnik huminowy dla roztworu azotanowo-amono- wo-fosforowego stosuje sie znane produkty roz¬ kladu biochemicznego roslin jak torfy, wegle bru¬ natne i ksylity, które moga byc wielokrotnie na¬ sycone roztworem soli azotanowo-amonowo-fosfo- rowych i suszone w temperaturze 70—100°C.Przyklad. Gaz koksowniczy lub gazowniczy zawierajacy pary amoniaku wprowadza sie do sy¬ tnika lub skrubera zraszanego wspól- lub prze- ciwpradowo kwasem fosforowym o stezeniu 40%- owym i roztworem soli fosforowo-amonowych z poprzedniego cyklu i zobojetnia sie do pH = = 6-s-7, a nastepnie otrzymany roztwór soli fos¬ forowo-amonowych zadaje sie w oddzielnym na¬ czyniu kwasem azotowym 50°/o-owym do momen¬ tu osiagniecia pH roztworu = 5.Uzyskany w ten sposób roztwór soli azotanowo- -amonowo-fosforowych, kieruje sie do sytnika i zobojetnia sie amoniakiem z gazu koksowniczego do pH = 7. Czesc tego roztworu odbierana jest na¬ stepnie w sposób ciagly z sytnika lub skrubera do oddzielnego naczynia reakcyjnego w którym roztwór zakwasza sie kwasem azotowym 50%- 6 owym do pH = 5 i ponownie wprowadza go do zobojetniania w sytniku lub skruberze.Po osiagnieciu w roztworze obiegowym soli azotanowo-amonowo-fosforowych stosunku azotu do pieciotlenku fosforu (N : P205) 1:1 dwie trzecie io roztworu doprowadza sie do dalszego przerobu na nawóz a pozostala czesc wraz z 40%-owym kwa¬ sem fosforowym wprowadza do sytnika w którym roztwór juz w nastepnym cyklu roboczym zobo¬ jetnia sie amoniakiem i postepuje dalej jak wy- 15 zej opisano. Odprowadzone z obiegu dwie trzecie koncowego roztworu soli azotanowo-amonowo-fos¬ forowych o stosunku N : P205 jak 1 :1 poddaje sie odparowaniu, a otrzymana sól suszy w tempe¬ raturze 70aC uzyskujac nawóz mieszany azotanowo- 20 -amonowo-fosforowy zawierajacy do 26% azotu i do 26% pieciotlenku fosforu. Roztworem tym mozna nasycic równiez jednorazowo lub wielokrot¬ nie nosnik huminowy suszac otrzymana miesza¬ nine po kazdorazowym zraszaniu koncowym roz- 25 tworem. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania nawozu mieszanego do 30 wzbogacania gleby przez zobojetnianie amoniaku zawartego w gazach z suchej destylacji wegla lub w wodzie amoniakalnej za pomoca kwasów mi¬ neralnych znamienny tym, ze amoniak zobojetnia sie najpierw kwasem fosforowym, do utworzenia 35 roztworu soli fosforowo-amonowych o pH = 6—7, który nastepnie zakwasza sie kwasem azotowym do pH = 5—6 i ponownie zobojetnia sie go amo¬ niakiem do pH = 7, prowadzac proces zakwaszania i zobojetniania tak dlugo az stosunek azotu do 40 pieciotlenku fosforu w roztworze wyniesie 1:1, po czym roztwór albo zageszcza sie i odparowuje sie do sucha, albo roztworem tym nasyca nos¬ nik huminowy, który nastepnie suszy sie w tem¬ peraturze 70—100°C, ewentualnie powtarzajac te czynnosc kilkakrotnie. PZG w Pab. zam. 1486-65 nakl. 240 szt. PL