PL48010B1 - - Google Patents

Description

Opia wydam taikim im* 84 i«tero mi r- **£l% eo*c &A*i BIBLIOTEKA Urzedu Poientowege Pafsfciej tezypsspolitsj him]\ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY ^nmiujijiupMi.if. »B Nr 40010 KI. 12 o, 95 Rl. internat. C 07 c Reftnal Finonwegypsergyar*) Sl&dtpeszt, Wegry Sposób wytwarzania 1,2-dwuamino-cykloheksanu i jego pochodnych Patent trwa od dnia 97 grudnia 1861 r.PJerw^Aatwo; 3ft grudnfe l&W r. (Wegry) Wyiaalazefc dotyczy sposobu wytwarzania 1, %* dwua^nacyfctoheksattu i j#^p pochodnych, Fo^ $wAw 1, Mwwaroinopykioheksanu sa zwiazka¬ mi, Wfae Ortatmo r*abieraja znacsenia, ^nane sa Ucz^e gpoeoiby Otrzymywania 1, ?^wuaimwcy- Kfloheksami. gwjazefe %m mtóm otrzyma n©. prze& katalityczna redukcje 1, g-dwuiutrocyklo^ hefea-EU w ciejklym amopLakiW, jedmak spo^b ten jje§t trudny * przeprqwa4z.*Oia, z powodu po¬ trzebnej do tego skopiowanej acmratury.Drugi sposób opiera sie na odbudowie H/ofimjf na, przy czym wychodki sie z ikwajm hf^sa||^- §roafitranjlowego; Jednak i tej metody pie rito- zna stosowac w przemysle. Qbydwa wymienione spp^ptey posiadla te wspólna wade, ze substan¬ cje wyjsciowe sa trujdae do otrzymania i kosz¬ towne. Wedlug innego sppsoibu u^odornja sie bej^midaizolpf^ jednak prazy roz^r^cowywapju *) YiM&ml paite^tU osw*adezjrJ, fe twóreg wynaianfeu ie# jm& f$ew Sil&hy okazalo sie, ze równie? ten sposób prowadzi do nie^idowalajacych wydajnosci, S*c?eg£lne *ru,d- wtóci oprawia otrzymanie produktów o pzy*tpsei anaHtyczi^j.S^wieirdzieaio, te mwm otrzymac 3 dobra wy* dajnolcia i czystoscia l, a^dwugiminocyWohifc^ sam i jego SOle lub ewentuajftie kwa? J, g* r^wil* aroinQcykJoheks^n!Qrcz^rp09tawy, i#ffli l, i^ iromipyktoheksan lub wter 2 ^ amino - cyklob** s^nolu % kwasem tfartewyro podflft Me r*akcji z amoniakiem, a naste#m otrzymany *iav*mn i, 2- - #wu»minocykioh«ksanu cwf^tuajnfe pne- prowadzi sie w wolna zajade i (Jufe) w inna sfil i (Ju)b) przecz reakcje 55 kwasem mp^chlOTOO^to- wym przeprewacisi W kwas 1, 2-dw^imino- cykl<^e#sano - czl^petowy. 1, 3'dWUa|mj|c^yWiQhck§an Wytwgrsony na drodze reakcji 1, 3!- JWnoeyklohefc^iiu imer niakiein mosna przeprowadz w isoje prze? d*r danfe kwsffcw organicznych lub nieorganicznych lub z jednej soji motoa wytworzyc inne *W $M?oprzez reakcje z kwasem monochlorooctowym mozna otrzymac produkt kwasu czterooctowego.Wedleg gfegwszej odnajaav sposobu wedlug wynalaafcttf WfflefOtrajSnlah4 w znany sposób, np. wedlug szwajcarskiego opisu patentowego nr 270826 korzystnie poddaje sde dalszej reakcji w rozpuszczalniku. Mozna równiez pracowac bez rozpuszczalnika. Zaleca sie stosowanie wody; mozna jednak stosowac takze rozpuszczalniki organiczne np. alkohol. Temperatura reakcji w zaleznosci od zastosowanego rozpuszczalnika wy¬ nosi 50—220°.; Szczególnie korzystny jest zakres temperatur 100—140°. W tej temperaiturze reak¬ cja przebiega z ógtyinalna szybkoscia, podczas gdy w nizszych temperaturach reakcja biegnie wolniej. Korzystne jest stosowanie w czasie reakcji cisnienia, okolo 10—20 atm.Przeróbka mieszaniny reakcyjnej zalezy od ro¬ dzaju pozadanego produktu koncowego. W celu wytworzenia wolnej zasady odpedza sie z mie¬ szaniny reakcyjnej nadmiar amoniaku, po czym usuwa sie równiez na drodze destylacji — roz¬ puszczalnik. Z pozostalosci otrzymuje sie za¬ sade.Wedlug innej odmiany sposobu wedlug:.wyna¬ lazku wytwarza sie najpierw sól produktu przez dodanie kwasu na przyklad rozcienczonego kwa¬ su siarkowego, solnego, octowego itd. Sposób ten jest korzystny, poniewaz — wolna zasada jest wrazliwa na tlen i kwas weglowy z powietrza.W przypadkach korzystnych sole wytracaja sie z rozpuszczalnika^ Przy stosowaniu wodnego roztworu mozna otrzymac np. sól kwasu siarko¬ wego w postaci plytek krystalicznych, które wy¬ dzielaja sie z mieszaniny.Z soli produktu lub z wolnej zasady mozna otrzymac w znany 6posób odlpowiednia po¬ chodna kwasu czterooctowego przez dodanie kwasu monochlorooctowego. Jezeli ii, 2 - dwua- minocyfcloheksan otrzymany sposobem wedlug wynalazku podda sie reakcji z kwasem mono- chlorooctowym, wówczas otrzymuje sie czysty czterooctan bez produktów ubocznych i zanie¬ czyszczen, który doskonale nadaje sie do celów analitycznych. Dalsze zalety sposobu polegaja na prostym sposobie pracy i na dobrych wy- dajnosciach (okolo 75%).Wedlug drugiej odmiany sposobu wedlug wy¬ nalazku jako substancje wyjsciowa stosuje sie pólester 2 - aminocykloheksanolu z jkwasem siarkowym, który otrzymuje,sie w znany spo¬ sób (patrz np. J. Am. Chem. Soc. 74, 3007).Ester poddaje sie reakcji, korzystnie roz¬ puszczalniku np. w wodzie lub rozpuszczalni¬ kach organicznych jak alkohol. Temperatura reakcji wynosi 100—180", korzystnie 120—140°.Zaleca sie prowadzenie reakcji pod tismieniem, okolo 3-30 atm.Korzystne jest utrzymywanie w ruchu mie¬ szaniny w czasie reakcji np. przez wstrzasanie lub mieszanie. Przy korzystnej postaci wyko¬ nania stosowany rozpuszczalnik nasyca sie na poczatku reakcji amoniakiem, po czym do zam¬ knietego reaktora wprowadza potrzebny amo¬ niak, a w koncu ogrzewa autoklaw do poza¬ danej temperatury. Reakcje mozna równiez prowadzic przy ciaglym doplywie gazu. Mie¬ szanine reakcyjna mozna przerabiac w sposób nastepujacy: -' ¦'•- Nadmiar amoniaku odpedza sie i chwyta, korzystnie w rozpuszczalniku drugiego wsadu.Nastepnie rozpuszczalnik usuwa sie pod zmniejszonym.- cisnieniejiL^, Krystaliczna, pozo-r; stalosc rozpuszcza sie w wodzie i alkalizuje, po czym otrzymuje s.e wolna zasade.Kwas 1, 2 - dwuaminocylkloheksano - ezjtero-s octowy mozna ewentualnie otrzymac wedlug wynalazku z siarczanu 1, 2 _ dwuamino - cy¬ kloheksanu przez reakcje z kwasem monochlo- TOoctowym. Sposób wedlug wynalazku nadaje sie do tego doskonale, poniewaz otrzymuje sie z dobra wydajnoscia analitycznie czyste pro¬ dukty nie wymagajace dalszego czyszczenia.Wydajnosci w tej metodzie wynosza 80—90%.Dalsze szczególy sposobu podano w przykla¬ dach.Przyklad I. 240 g Ipólestru 2 - aminocyklohek¬ sanolu z kwasem siarkowym rozpuszcza sie w temperaturze (pokojowej w 1400 ml stezonego wodnego roztworu amoniaku. Mieszanine reak¬ cyjna wlewa sie do autoklawu o pojemnosci 4 1, po czym autoklaw zamyka sie i wprowadza, do niego przewodem cisnieniowym amoniak gazowy, az cisnienie podniesie sie do 3 atm.W tych warunkach temperatura mieszaniny podnosi sie do okolo 45°. Nastepnie autoklaw ogrzewa sie do 130° i utrzymuje w tej tempe¬ raturze przez 5 godzin. Po tym autoklaw chlo- (fzi sie i wydmuchuje nadmiar amoniaku, przy czym gaz chwyta sie w wodzie. Tak otrzyma¬ ny wodorotlenek amonowy mozna stosowac w nastepnej szarzy. Nastepnie mieszanine reak¬ cyjna oddestylowiuje sie z kolby okragloden- nej pod próznia 20 mm Hg na lazni wodnej tak, ze w kolbie utrzymuje sie temjperatura okolo 50—6(T. Objetosc pozostalej mieszandny wynosi 1:200 ml. 'Po tym mieszanine klaruje sie; za pomoca 20 g wegla, a po odsaczeniu roztwór prawie tak klarowny jak wóda odpa- - 2 -rowuje sie pod próznia 20—30 mm, az powsta¬ nie gesta zawiesina krysztalów. Po dodaniu lodu odsacza sie zawiesine krysztalów i prze¬ mywa 500 ml wody zimnej destylowanej i 200 ml zimnego alkoholu 96%. Po wysuszeniu pro¬ dukt sklada sie z 221 g siarczanu 1, 2-dwu¬ aminocykloheksanu w postaci sniezno bialych, blyszczacych krysztalów o budowie plytkowej.Wydajnosc: 85%. Analiza: N ^= 13,29% znale-, ziono, (teoretycznie = 13^20%).Przyklad II. 200 g produktu otrzymanego wedlug przykladu I rozpuszczonego w 1400 ml wody w obecnosci 30% lugu sodowego w ilosci 2300 ml, dodawanego stopniowo poddaje sie reakcji z 680 g kwasu monochlorooctowego.Wartosc pH mieszaniny reakcyjnej powinna byc alkaliczna wobec tymolftaleiny. Reakcja konczy sie mniej wiecej po 5 godzinach. Po tym mieszanine reakcyjna klaruje sie i odsa¬ cza i nastawia na wartosc pH = 1,8 za po¬ moca stezonego 'kwasu solnego. W nastepstwie tego wydzielaja sie z mieszaniny reakcyjnej sniezno-biale krysztaly, które po oziebieniu odsacza sie z mieszaniny, przemywa woda do zaniku chlorków, przeplukuje alkoholem i su¬ szy. Produkt sklada sie ze 180 g kwasu 1, 2 - dwuaminocykloheksanoczterooctowego. Tempe¬ ratura topnienia: 215°. Analiza: N = 8,05% znaleziono, (teoretycznie: 8,09%).Przyklad HI. 40 g iminocykloheksanu roz¬ puszcza sie w 400 ml stezonego, wodnego roz¬ tworu amoniaku. Mieszanine reakcyjna utrzy¬ muje sie w temperaturze 120° przez 5 godzin w naczyniu odipornyim ma cisnienie. (Nastepnie naczynie otwiera sie a nadmiar amoniaku od¬ destylowane z para wodna. Destylacje prowadzi sie dalej pod .próznia, az znikna ostatnie slady amoniaku (cisnienie 200 mm, laznia wodna).Pozostala oleista substancja sklada sie z 46,3 g 1, 2 - dwuaminocykloheksanu. Temperatura wrzenia 183—il'85° (cisnienie 720 mm).Przyklad IV. 40 g ii, 2 - iminocykloheksanu w srodowisku wodnym poddaje sie reakcji z amoniakiem w ciagu 5 godzin w temperatu¬ rze 120° w taki sam sposób jak w przykladzie I.Po usunieciu nadmiaru amoniaku przez odde¬ stylowanie do pozostalej w kolbie substancji dodaje sie wodny roztwór kwasu siarkowego rozcienczony w stosunku 1 : 1, az wartosc pH mieszaniny reakcyjnej wyniesie 6—6,5. Wytra¬ caja sie wówczas snieznobiale krysztaly w po¬ staci plytek, które odsacza sie i przemywa 200 ml lodowatej wody destylowanej a nastepnie 150 ml 96%-owego alkoholu. Produkt sklada sie z 86-^87 g siarczanu 1, 2 - dwuaminocyklo¬ heksanu. Wydajnosc: 75%. Analiza N =13,29 znaleziono (teoretycznie 13,20%). 20 g siarczanu 1, 2 - dwuaminocykloheksanu poddaje sie reakcji z 68 g kwasu monochloro¬ octowego w obecnosci 300 ml stopniowo doda¬ wanego 30%-owego lugu sodowego, przy czym utrzymuje sie wartosc pH w zakresie alkalicz¬ nym wobec tymolftaleiny.Temperatura reakcji wynosi poczatkowo 15°, pod koniec 94—96°. Reakcja konczy sie po oko¬ lo 5 godzinach. Nastepnie mieszanine reakcyj¬ na klaruje sie, odsacza i nastawia na wartosc pH = 1,8 za pomoca stezonego kwasu solnego.Z mieszaniny wydzielaja sie po tym sniezno¬ biale krysztaly, które 'po oziebieniu odsacza sie, przemywa woda az do zaniku chlorków, plucze alkoholem i suszy. Produkt sklada sie z 18,0 g kwasu 1, 2 - dwuaminocykloheksano ^ czterooctowego. Temperatura topnienia: 215°.Produkt mozna stosowac do celów analitycz¬ nych bez dalszego oczyszczania.Analiza: N = 8,05% znaleziono, (teoretycznie: 8,09%). PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania 1, 2 - dwuaminocyklo¬ heksanu i jego pochodnych, zwlaszcza kwa¬ su 1, 2 - dwuaminocykloheksano - czteroocto¬ wego, znamienny tym, ze 1,2- iminocyklo- heksan korzystnie w wodzie lub w orga¬ nicznym rozpuszczalniku poddaje sie reak¬ cji z amoniakiem i otrzymany 1, 2 - dwu- aminocykloheksan przeprowadza sie w od¬ powiednie sole za pomoca kwasów orga¬ nicznych lub nieorganicznych i (lub) pod¬ daje sie reakcji w srodowisku alkalicznym z kwasem monochiorooctowym, albo reak- • cji z amoniakiem poddaje sie pólester 2 - aminocykloheksanolu z kwasem siarko¬ wym i otrzymany siarczan 1, 2-dwuamino¬ cykloheksanu przeprowadza ewentualnie w inna sól lub w wolna zasade i (lub) przez reakcje z kwasem monochiorooctowym w kwas 1, 2 - dwuaminocykloheksanocztero- octowy.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze w przypadku stosowania pólestru amo- nolize prowadzi sie w obecnosci rozpuszczal¬ nika, korzystnie wody, w temperaturze 100^180° i pod cisnieniem 3—30 atm. Reanal Finomvegyszergy akr Zastepca: mgr Józef Kaminski rzecznik patentowy 2550. RSW ,,Prasa", Kielce. Nakl. 250 egz. PL