PL47097B1 - - Google Patents

Description

owano dnia 10 lipca 19S3 r.£ A POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr47097 KI. 20 e, 17 KI. internat. B 61 g VEB Lokomotivbau-Elektrotechnische Werke „Hans Beimler"*) Hennigsdorf, Niemiecka Republika Demokratyczna Sprzeglo podatne do trakcyjnych napedów silnikowych z walem wydrazonym z motoroosiowymi lozyskami Patent trwa od dnia 18 listopada 1961 r.Wynalazek dotyczy sprzegla podatnego dotrak¬ cyjnych napedów silnikowych z walem wydra¬ zonym z motoroosiowymi lozyskami na pojaz¬ dach szynowych.W tego rodzaju napedach z walem wydrazo¬ nym do pojazdów szynowych wymaga sie, azeby duze kolo zebate napedzane przez kolo zebate silnika bylo polaczone z kolem napedzanym za posrednictwem sprzegla podatnego, aby uchro¬ nic silnik i naped od szkodliwych sil uderzenio¬ wych.Szczególnie (korzystne okazalo sie zastosowa¬ nie gumy lub podobnego materialu podatnego na przenoszace moc elementy sprzegla. Z licznych publikacji wiadomo, ze jako elementy przenoszace moc stosuje sie dwa wspólsrodkowe pierscienie nietalowe, pomiedzy którymi jest wpuszczona lub zawulkanizowana guma. Wzorowano sie przy tym na znanych sprzeglach gumowych, któ- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest dypl. inz. Heinz Beyer. re powszechnie przyjely sie jako podatne pola¬ czenie walów i mechanizmów napedowych. Oka¬ zalo sie jednak, ze te znane konstrukcje nie sa w stanie przenosic duzych reakcji wywolanych dutzym ciezarem silnikowych pojazdów szyno¬ wych, zwlaszcza naprezeniom rozciagajacym i sciskajacym w górnej i diolnej czesci pierscie¬ nia -gumowego. Grozi to niebezpieczenstwem zniszczenia podatnego materialu, a zwlaszcza miejsc wulkanizacja. Trudnosci te mozna omi- rac poddajac material podatny odpowiedniemu naprezeniu wstepnemu, wskutek czego zamiast promieniowych naprezen rozciagajacych, pow¬ stajacych w materiale pod obciazeniem, nastepu¬ je tylko zmniejszenie naprezenia sciskajacego, uzyskanego przez naprezenie wstepne lub tez wy¬ twarza sie w przyblizeniu równowaga tych sil.Poniewaz jednak znane konstrukcje nie po¬ zwalaja na wystarczajace naprezenie wstepne materialu gumowego pomiedzy pierscieniami metalowymi na skutek ich sztywnosci, & wstep¬ ne naprezenie w materiale podczas produkcji,zwlaszcza w przypadku pierscieni o duzych sred¬ nicach, nie daje sie uzyskac w stopniu wystar¬ czajacym, konstrukcja taka nie znalazla zasto¬ sowania w praktyce.Z powyzszych wzgledów stalo sie konieczne, aby pierscien podzielic na wycinki, albo tez stosowac inaczej uksztaltowane elementy gumo¬ we, którym moznaby bylo nadawac wymagane naprezenie wstepne za pomoca srub lub podob¬ nych elementów. Konstrukcje te wymagaja jed¬ nak duzych nakladów na skomplikowane czesci skladowe, umieszczenia segmentów pierscienia w sposób umozliwiajacy dostep, w szczególnosci za pomoca ramion chwytajacych poprzez szpry¬ chy kola napedzajacego, jak równiez licznych polaczen srubowych, wobec czego montaz calego urzadzenia napedowego jest utrudniony i mozs byc wykonywany tylko za pomoca specjalnych urzadzen. Ponadto przy zastosowaniu osobno wy - konanych elementów gumowych nie ma pewno¬ sci, ze sa one wykonane z materialu o jednako¬ wych wlasciwosciach. Inna wada polega na tym, ze poszczególnym wycinkom pierscienia gumo¬ wego moze byc nadane tylko jedno naprezenie wstepne, które przeciwstawia sie promieniowym silom rozciagajacym, nie moze byc natomiast na¬ dane takie naprezenie wstepne, które jednoczes¬ nie przeciwstawialo by sie silom scinajacym, dzialajacym w kierunku stycznym i w kierunku osiowym. Z tego wzgledu zwulkanizcwane pola¬ czenia powierzchniowe miedzy guma i metalem sa znacznie obciazone, co moze powodowac od¬ laczanie sie gumy na brzegach.Wynalazek ma na celu usuniecie wymienio¬ nych wad i stworzenie sprzegla, w którym za pomoca prostych srodków jest zapewnione wy¬ tworzenie równomiernego i Wystarczajacego wstepnego naprezenia sciskajacego we wszyst¬ kich czesciach gumy lub podobnego materialu, wpuszczonego miedzy niedzielonymi pierscienia¬ mi metalowymi.Wedlug wynalazku osiaga sie to w ten sposób, ze na zwróconych ku sobie powierzchniach du¬ zych kól zebatych i kól napedzanych sa wspól- srodkowo umieszczone, uksztaltowane w postaci zewnetrznych i wewnetrznych lub na odwrót wewnetrznych i zewnetrznych stozków, wzajem¬ nie równolegle powierzchnie oporowe, pierscie¬ niowo wchodzace jedna w druga, pomiedzy które znany w zasadzie, niedzielony pierscien, wyko¬ nany z gumy o powierzchniach oporowych uksztaltowanych jako powierzchnie stozkowe, idostosowane do wspomnianych powierzchni opo¬ rowych, jest zacisniety przy wciskaniu kola na¬ pedowego na jego os.Naprezenie wstepne w pierscieniu gumowym zostaje przy tym wytworzone przez wykorzysta¬ nie nacisku potrzebnego i tak podczas naklada¬ nia kól napedzanych, tzn. przy ich poosiowym przesuwaniu przy wciskaniu na os, wobec czego moze byc ono dostosowane w prosty sposób do kazdorazowych wymagan. Stozkowe powierzchnie obok odksztalcenia scinajacego daja wymagane wstepne naprezenia scinajace i sciskajace pier¬ scienia gumowego. Wystepujace przy tym na- • prezenie wypadkowe jest szczególnie korzystne, gdyz 'dodatkowe naprezenia gnace, jakie moga wystapic w pierscieniu gumowym przy czystym obciazeniu scinajacym, sa równowazone przez naprezenia sciskajace. Z tego wzgledu nie moga wystapic zadne niebezpieczne naprezenia na brzegach powierzchni styku pomiedzy guma i metalem^ jak to sie zdarza w przypadku dzie¬ lonych pierscieni gumowych i segmentów.Wedlug wynalazku korzystne jest wykonanie sprzegla o malej srednicy, azeby pierscien gu¬ mowy znajdowal sie poza zasiegiem szkodliwego ciepla hamowania, pochodzacego z wienca kola.W innej korzystnej konstrukcji wedlug wyna¬ lazku, wobec tego ze powierzchnie oporowe obej¬ muja w sposób dostateczny zarówno wewnetrz¬ na jak i zewnetrzna powierzchnie oporowa pier¬ scienia gumowego, mozna zaniechac stosowania pierscieni metalowych nawulkanizowanych na pierscien gumowy i stosowac pierscien gumowy o opisanym wyzej ksztalcie, jednak bez pierscieni metalowych.Wymiana podatnego sprzegla albo pierscienia gumowego nie nastrecza zadnych trudnosci i:a skutek znanych zabiegów, powszechnie stosowa¬ nych przy sciaganiu kól napedzanych. Osadzenie wciskowe kola napedzanego na osi mozna luzo- wac dowolnie czesto. Ten zabieg roboczy jest i tak konieczny przy wszystkich znanych silni¬ kach z walem wydrazonym i z motoroosiowymi lozyskami w celu kontrolowania i wymiany lo¬ zysk waleczkowych.Na rysunku przedstawiono przyklad wykona¬ nia wynalazku w przekroju osiowym.Na zwróconych ku sobie powierzchniach bocz¬ nych kola napedzanego 1 i duzego kola zebate¬ go 3 sa umieszczone pierscieniowe nasadki 2 i 4. umtieszczone wspólsrodkcwo wzgledem siebie, z których jedna, umieszczona na kole napedza¬ nym 1 ma powierzchnie oporowa 2' w postaci stozka wewnetrznego, druga zas, umieszczora na duzym kole zebatym 3, ma powierzchnie opo¬ rowa 49 wykonana w postaci stozka zewnetrzne¬ go i równolegla do pierwszej powierzchni stoz¬ kowej. Pomiedzy tymi dwiema powierzchniami - 2 -oporowymi 2' i 4' jest wcisniety odpowiednio do iuch uksztaltowany pierscien gumowy 5, wwul- kanizowany pomiedzy pierscieniami stalowymi 5' i 5". Sciskanie pierscienia gumowego 5 odby¬ wa sie przez i tak wymagane wciskanie kola na¬ pedowego 2 na os 6, przy czym wraz z osiowym odksztalceniem scinajacym pierscienia gumowe¬ go 5 wywolane zostaje naprezenie wstepne, po¬ zwalajace na przejmowanie i przenoszenie du^ zych sil.Naprezenie wstepne mozna przystosowac odpo¬ wiednio do kazdorazowych wymagan za pomoca dobrania nachylenia powierzchni oporowych 2% i 4', za pomoca odpowiedniego ksztaltu niena- prezonego pierscienia gumowego 5 oraz wynika¬ jacego z tego odpowiedniego odksztalcenia sci¬ najacego, powstajacego przy wciskaniu kola na¬ pedzanego 1 na os 6, a takze za pomoca odpo¬ wiedniego nacisku, przy wciskaniu kola nape¬ dzanego 1. Pierscien gumowy 5 moze byc zabez¬ pieczony przed poslizgiem na powierzchniach oporowych 29 i 4' za pomoca nie przedstawionych na rysunku rowków i wpustów. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sprzeglo podatne do trakcyjnych napedów z walem wydrazonym i z motoroosiowymi lozys¬ kami, zaopatrzone w pierscien wykonany z gu¬ my lub materialu podobnego, laczacy duze kola zebate z kolem napedzanym, przeznaczone naj¬ korzystniej dla pojazdów szynowych, znamienne tym, ze na zwróconych ku sobie powierzchniach kola napedzanego (1) i duzego kola zebatego (3) sa wspólsrodkowo umieszczone, uksztaltowane w postaci zewnetrznych i wewnetrznych lub na odwrót wewnetKznych i zewnetrznych stozków, wzajemnie równolegle, pierscieniowo wchodzace jedna w druga, powierzchnie cporowe (2% 4'), pomiedzy które pierscien (5), wykonany z gumy lub materialu podobnego o powierzchniach ob¬ wodowych uksztaltowanych jednakze jako po¬ wierzchnie stozkowe, dopasowane do powierzch¬ ni oporowych (2% 4'), zostal zacisniety przy wci¬ skaniu kola napedzanego (1) na jego os (6), przy zachodzacym wówczas osiowym odksztalcenia scinajacym pierscienia (5), które wywoluje wów¬ czas w nim naprezenie wstepne. VEB Lo k o m o t i v ba u-Elektiroteohnische W erke ,,Hans Beimler" Zastepca: inz. Józef Felkner rzecznik patentowyDo opisu patentowego nr 47097 549. RSW „Prasa" Kielce. PL