PL47009B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 1$ lipc* 1961 r.J VAt«% Urzedu Patentewege PDlsiiei Rzeczypgspolitej Lfl#tw»il POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 47009 KI. 40 b,JX KI. internat. C 22 c Polska Akademia Nauk*) (Instytut Podstawowych Problemów Techniki) Wanzawa, Polska *fo Stop aluminiowo-cynkowy oraz sposób jego obróbki cieplnej Patent trwa od dnia 4 lipca .1191812 r.Przedmiotem wynalazku sa odlewnicze stopy aluminiowo-cymkowe o zawartosci aluminium od 215 do 69%, Opracowane stopy charaktery¬ zuja sie (wysokimi wlasnosciami mechaniczny¬ mi i korzystnymi wlasnosciami technologiczny¬ mi, jak miska tempera/tura topienia i dobra lejnosc. Sltopy te przewyzszaja swoimi wlas¬ nosciami mechanicznymi dotychczas stosowane odlewnicze sittopy cynkowo-aluminaowe, oraz Wiekszosc sitopów aluminium. Posiadaja one wlasnosci rzedu (brazów i mosiadzów odlewni¬ czych, przy mniejszym ciezarze wlasciwym i nizszej cenie, /wyniklej miedzy innymi z opar¬ cia tych stopów aa surowcach krajowych.Przykladowe zastosowanie — w przemysle maszynowym na korpusy, ramy, pokrywy, czesci maszyn do pisania i liczenia, dzwignie, *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspóltwórcami wynalazku sa: prof. dr inz. Aleksander Krupkow- ski i mgr inz. Ryszard Ciach. oslony, klamki, czesci maszyn i urzadzen hut¬ niczych jak tulejki, panewki lozysk silnie ob¬ ciazonych itp.Opracowane stopy posdaldaja wlasnosci: HB— SOhISO kG/mm2, Rr^30-6K kG/mm2, a4-H5-d8%, U—10,5-a^ kGm/cm2 (próbka z karbem wg P.N.), c. wl. — 33-l4,7 kG/dcm\ Uzyskanie wymienionych wlasnosci zalezy od: odpowiedniej technologii* obróbki cieplnej i skladu chemicznego.Stopy te wytapia sie w tyglach grafitowych.Poleca sie pierwotne stopienie aluminium, wprowadzenie miedzi jako zaprawy AlCu33 a nastepnie wprowadzanie cynku podgrzanego do okolo 3€0°C w kilku porcjach, celem zapo¬ biezenia zakrzepnieciu aluminium. W czasie topienia i odlewania nalezy przestrzegac ogól¬ nie przyjetych zasad jak: nieprzegrzewanie stopu, a szczególnie aluminium, odpowiednie wysuszenie uzywanych topników, wsadu itd.Obróbka, Gieplna ma na celu podwyzszenie ¦wlasnosci mechanicznych oraz ustabilizowa¬ nie wyzej wymienionych wlasnosci d wymiarów stopu. Polega ona na: —i wygrzewaniu stopu w zakresie temperatur 320M4)0i0PC z nastepnym hairtowaniem stopu, wygrzewaniu zahartowanego stopu w zakresie temperatur i2i(W0—-2T7I0°C z nastepnym chlodze* niemi w wodzie, sztucznym starzeniu ochlodzo¬ nego stopu w zakresie temperatur ?0—!l3fO*C/' W przypadku odlewów mniej odpowiedzial¬ nych, przy których dopuszcza sie tolerancje zmian wymiarowych rzedu 0,10151%, mozna sto¬ sowac Obróbke cieplna, (polegajaca jedynie na wygrzebaniu odlewów w zakresie temperatur 2j0,0hh27IÓIoC, przy czym zaleca sie wtedy chlo¬ dzenie na powietrzu. ^ Zwiekszanie ilosci aluniiiniiuim w stopie powo¬ duje wzrost (wytrzymalosci, twardosci i nosci, przy spadku wydluzenia i przewezenia.Wprowadzanie miedzi plowoduje wzrost wy¬ trzymalosci ii itowairldosci przy spadku udarnibsci, wydluzenia i przewezenia. Do stopu mozna wprowadzac ponadto niewielkie ilosci dodat¬ ków stopowych jak: magnez, zelazo, chrom — 'osiagajac przez to dalsze podwyzszenie wytrzy¬ malosci i twardosci.Gmawtiane zmiany wlasnosci stopu mieszcza sie w granicach okreslonych wyzej podanym zestawieniem. Np. stop o skladzie ALZn^O-^CUS MigO^l posiada: HB — CL^Oi kG/mm*, Rr — 43 kG/mm2„ a4 — 10.%, c — 115%, U — 1,4 kG^cm2, c. wl. — 3,7 kG/djcm".Stopy te sa odporne na korozje miedzy- ' krystaliczna, odpornosc ta jednak zalezy od skladu chemicznego. Konieczne jest stosowa¬ nie cynku o czystosci ;99$i9%; uzywane alu¬ minium powinno miec czystosc 99;5%. Odpor¬ nosc na korozje miedzykrystaliczna podwyz¬ szaja skladniki stopowe jak Cu, Mg i Cr. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe ;1, Stop aluminiowo-icynkowy, znamienny tym, ze zawiera:^ Zn od 25 do 09%, Cu od 0 do 15%, Al — reszta, ponadto oddzielnie lub lacznie w ilosci do 3%: Fe, Si, Be, Ti Gr, 1. Ni, Mg, Mm, Li.
2. 2. Obróbka cieplna stopu wedlug zastrz. ,1, znamienna tym, ze stop ipo odlaniu potdidaje sie: wygrzewaniu w zakresie temperatur 31210—4i0i0oQ w czasie Od 1 do 115' godzin z nastepnym hartowaniem z przemiana izo- termiczna w zakresie temperatur j2i00I—-2T7i0 w czasie od 0,5 do 3*0 godzin, nastepnie chlodzeniu w wodzie oraz sztucznemu sta¬ rzeniu /w zakresie temperatur od TO—ttiSO^C /w czasie od 2 do 96 godzin.
3. 3. Odmiana obróbki cieplnej stopu wedlug zastrz. ii, znamienna tym, ze stop po odlaniu poddaje sie: wygrzewaniu w zakresie tem- peraitur 2O0!—'2r7ia°C w czasie od 0,5 do 3© godzin z zstepnym chlodzeniem w wodzie lub na powietrzu przy czym w przypadku chlodzenia w wodzie stop poddaje sie sztu- aznemu starzeniu w zakresie temperatur TO^IBO^C w iczasie od 2 do 916' godzin. Polska Akademia Nauk (instytut Podstawowych Problemów Techniki) WDA 954 10. 4.63 100 B-5 PL