PL45489B1 - - Google Patents

Description

Opu£li£py ano dnia 21 lutego 1962 r. v £ y™» POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITE! LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 45489 KI. 12 o, 11 Bogdan Liberek Gdansk, Polska Gotfryd Kupryszeirski Sopot, Polska Wieslaiu Wojnoirski Gdynia, Polska Sposób wytwarzania estrów fenylowych t tiofenylowych kwasu 2, 4-dwuchlorofenoksyoclowego Patent trwa od dnia 15 lipca 1960 r.Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania estrów fenylowych i tiofenylowych kwasu 2, 4-dwuchlorofenoksyoctowego o wzorach 1 i 2 w których Ar oznacza reszte arylowa.Estry te wykazuja silne dzialanie chwasto¬ bójcze podobne do dzialania kwasu 2, 4-dwu¬ chlorofenoksyoctowego (2, 4-D), jednak ze wzgle¬ du na lepsza zdolnosc przenikania do tka¬ nek roslinnych sa one bardziej aktywne. W po¬ równaniu z estrami alkilowymi estry feny- lowe i tiofenylowe wykazuja znacznie mniej¬ sza lotnosc w zwiazku z czym podczas sto¬ sowania ich mniejsze jest niebezpieczenstwo zniszczenia sasiednich upraw, nie traktowanych srodkami chwastobójczymi.Wszystkie znane dotychczas zwiazki tej gru¬ py otrzymano przewaznie dzialaniem chlorku kwasu 2,4-dwuchlorofenoksyoctowego na od¬ powiednie fenole lub ich sole sodowe (C. R.Wagner, C. L. Hamner, H. M. Sell, J. Am, Chem. Soc, 75, 4861 (1954); M. L. Kalinowski, L. V. Kalinowski, J. Am. Chem. Soc., 70, 1970 (1948). Sa to metody dwustopniowe wy¬ magajace uprzedniego otrzymania chlorku kwasu 2,4-dwuchlorofenoksyoctowego oraz nie¬ kiedy sali sodowej odpowiedniego fenolu. Stwa¬ rza to dodatkowe trudnosci i obniza wydajnosc.Wedlug wynalazku synteza estrów fenylo¬ wych i tiofenylowych kwasu 2,4-dwuchlorofe¬ noksyoctowego jest procesem jednostopniowym, nie wymagajacym wyodrebniania produktów posrednich takich jak chlorek kwasu 2,4-dwu¬ chlorofenoksyoctowego czy tez sól sodowa fe¬ nolu. Poza tym reakcja przebiega w tempera-turze pokojowej lub obnizonej do okolo 0°C, co ma szczególne znaczenie podczas przepro¬ wadzania procesu na skale przemyslowa.Reakcje estryfikacji prowadzi sie w ten sposób, iz na roztwór kwasu 2,4-dwucMoro- fenoksyoctowego i odpowiedniego fenolu lub tiofenolu w aminie trzeciorzedowej, takiej jak np. pirydyna, dziala sie chlorkiem kwasowym, takim jak np. tlenochlorek fosforu, chlorek tionyilu, pieciochlorek fosforu czy tez benze- nosulfochlorek, lub roztworem chlorku kwaso¬ wego w rozpuszczalniku organicznym. Mozna takze stosowac roztwory lub zawiesiny soli kwasu 2,4-dwucblarofenQksyoctowego i odpo¬ wiedniego fenolu lub tiofenolu z aminami trze¬ ciorzedowymi w rozpuszczalnikach organicz¬ nych, takich jak np. czterohydrofuran. Sposób ten pozwala na otrzymanie z wiekszymi, bo dochodzacymi do 90°/o wydajnosciami szeregu estrów znanych i .opisanych w literaturze, jak np. estru fenylowego opisanego przez C. M.Hill, M. B. Towns i G. Senter (J. Am. lChem.Soc., 71, 257 (1949) oraz estrów 2,4-dwuchloro- fenylowego i tiofenylowego, opisanych przez poprzednio podanych autorów. Otrzymano rów¬ niez z wydajnosciami bliskimi 90°/o szereg estrów kwasu 2,4-dwuchlorofenoksyoctowego do tej pory nie opisanych, jak np. ester 2- chlorofenylowy, o temperaturze topnienia 76— 78°C, 4-chlorofenylowy, o temperaturze topnie¬ nia 104—105°C, 2,4,6-trójchlorof#ylowy, o tem¬ peraturze topnienia 137—138°C, pieciochloro- fenylowy, o temperaturze topnienia 196^198°C, pieciochlorotiofenylowy o temperaturze topnie¬ nia 169— 171°C.Przyklad. 1 mol kwasu 2,4-dwuchlorofeno- ksyactowego i okolo 1,1 mola odpowiedniego fenolu lub tiofenolu rozpuszcza sie w pirydy¬ nie. Do uzyskanego roztworu wlewa sie z jed¬ noczesnym mieszaniem i chlodzeniem roztwór okolo 1 mola tlenochlorku fosforu w chlorku metylenu. W zaleznosci od zwiazku, reakcja jest zakonczona po uplywie 0,5 — 3 godzin. Nastep¬ nie mieszanine reagujaca wylewa sie do wody z lodem, wydzielaja sie wówczas odpowiednie estry kwasu 2,4-dwuchlorofenoksyoctowego, któ¬ re po odsaczeniu i wysuszeniu moga byc sto¬ sowane jako srodki chwastobójcze. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania estrów fenylowych lub tiofenylowych kwasu 2,4-dwuchlorofenoksyoc¬ towego o wzorach ogólnych 1 lub 2 w których Ar oznacza reszte arylowa, znamienny tym, ze na roztwór kwasu 2,4-dwuchlorofenoksy¬ octowego i odpowiedniego fenolu lub tiofenolu w aminie trzeciorzedowej lub tez na roztwór albo zawiesine ich soli z aminami trzeciorzedo¬ wymi w rozpuszczalniku organicznym, dziala sie chlorkiem kwasowym lub roztworem chlor¬ ku; kwasowego w rozpuszczalniku organicznym, w temperaturze pokojowej lub obnizonej do okok) 0°C. Bogdan Li berek Gotfryd Kupry szewski Wieslaw Wojnowski a/ YacHr CRrCOOAr » ¦¦**?$§?:: C,. q/ \CHz-C0SAr Wzór 1 BIBLIO "F^ Urzedu retenvo*eul tecr 2 1W.H. vnór Jednoraz. sam. PUKe, PL