PL45068B1 - - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy wytwarzania szkla plas¬ kiego, a zwlaszcza urzadzenia obejmujacego konstrukcje zbiornika, skladajaca sie ze zbior¬ nika wypelnionego roztopiona kapiela, chemicz¬ nie obojetna wzgledem szkla, urzadzenia do do¬ prowadzania szkla do tej kapieli oraz do prze¬ suwania go wzdluz tej kapieli.

Przy wytwarzaniu szkla na powierzchni roz¬ topionej kapieli szklo wykazuje sklonnosc do odchylania z pozadanego kierunku przesuwu wzdluz kapieli, na skutek dzialania sil bocznych na roztopione szklo, które sa zwykle powodo¬ wane przez prady konwekcyjne, wystepujace w roztopionej kapieli lub tez brak stabilnosci hydrodynamicznej.

Glównym przedmiotem wynalazku jest ulep¬ szenie urzadzenia opisanego nizej, które jest zaopatrzone w elementy regulacyjne, ulatwiaja¬ ce utrzymywanie szkla we wlasciwym kierunku, podczas przesuwania go wzdluz kapieli.

Wynalazek posiada konstrukcje zbiornika, obejmujaca zbiornik wypelniony roztopiona ka¬ piela chemicznie obojetna w stosunku do szkla, urzadzenie do doprowadzania szkla do kapieli i przesuwania go wzdluz tej kapieli oraz ru¬ rowe elementy regulacyjne, zmontowane w po¬ blizu krawedzi zbiornika kapieli przy czym kaz¬ dy element regulacyjny posiada ramiona prze¬ chodzace luzno przez otwory w odnosnej scian¬ ce bocznej konstrukcji zbiornika oraz czesc po¬ srednia polaczona z ramionami i umieszczona wzdluz kapieli. Ramiona sa przystosowane do polaczenia ze zródlem cieklego osrodka, w celu regulowania temperatury w danym miejscu ka¬ pieli, przez przeprowadzanie tego osrodka przez element regulacyjny. Ponadto konstrukcja zbior¬ nika zawiera narzady do nastawiania osiowego ramion elementów regulacyjnych, w celu na¬ stawienia odnosnych czesci posrednich na po^- wierzchni kapieli. ^Wynalazek szczególnie nadaje sie do wytwa¬ rzania szkla plaskiego- w postaci tasmy na po¬ wierzchni roztopionego metalu, znajdujacego sie w konstrukcji zbiornika. Ponad taka kapiela metalottta utrzymuje sie atmosfere ochronna.

Szerokosc kapieli jest wieksza niz szeratosc wytwarzanej tasmy szklanej. Sklonnosc tasmy do odksztalcania sie na powierzchni kapieli, wskutek tworzenia sie nagiec o duzym promie¬ niu lub odchylaniu jej od kierunku zadanego przesuwu, pod dzialaniem sil bocznych, prze¬ ciwdziala sie wedlug wynalazku przez zastoso¬ wanie miejscowych rurowych elementów regu¬ lacyjnych, rozmieszczonych w poblizu krawedzi z&Jprnika kapieli wytwarzanej tasmy szklanej.

Kazdy z elementów posiada mamiona przecho¬ dzace luzno przez otwory w odnosnych scian¬ kach bocznych konstrukcji zbiornika, a czesc posrednia laczaca wzajemnie te ramiona jest przystosowana do umieszczenia jej wzdluz wy¬ twarzanej tasmy. Ramiona elementu moga byc polaczone ze zródlem cieklego osrodka, umozli¬ wiajacego regulowanie temperatury w poszcze¬ gólnych miejscach kapieli przez przeprowadze¬ nie tego osrodka przez elementy regulacyjne.

Zastosowano równiez odpowiednie narzady do nastawiania osiowego ramion elementów regu¬ lacyjnych w celu nastawienia innych czesci po¬ srednich w zadanym polozeniu w kapieli.

Wynalazek obejmuje równiez urzadzenie slu¬ zace do wytwarzania szkla plaskiego w postaci tasmy na powierzchni kapieli roztopionego me¬ talu, obejmujace konstrukcje zbiornika, w któ¬ rej utrzymuje sie nad kapiela atmosfere ochron¬ na; szerokosc kapieli metalowej jest wieksza niz szerokosc tasmy szklanej. Powyzsze urza¬ dzenie wyróznia sie tym, ze posiada miejscowe rurowe elementy regulacyjne, rozmieszczone wzdluz brzegu wytwarzanej tasmy, przy czym kazdy z tych elementów posiada ramiona luzno przechodzace przez otwory konstrukcji zbiorni¬ ka oraz czesc posrednia laczaca te ramiona, któ¬ ra ukladaja sie wzdluz tasmy; urzadzenie do doprowadzania osrodka chlodzacego do jednego ramienia kazdego elementu regulacyjnego, ce¬ lem przeplywu do odnosnej czesci posredniej, urzadzenie *do odprowadzania osrodka chlodza¬ cego przez drugie ramie elementu regulacyjnego oraz narzady do nastawiania osiowego ramion elementów w celu nastawienia odnosnych ich czesci posrednich w zadanym polozeniu rów¬ noleglym w stosunku do brzegu tasmy.

W takim urzadzeniu regulacje uzyskuje sie przez ustalenie na podstawie obserwacji lokal¬ nego chlodzenia w stosunku do brzegów wy¬ twarzanej tasmy oraz przez nastawienie kazde¬ go elementu regulacyjnego wzgledem odnosnego brzegu tasmy, w zaleznosci od okolicznosci, od czasu do czasu w poszczególnych miejscach ka¬ pieli.

Pod innym wzgledem wynalazek dotyczy urzadzenia, zawierajacego mechanizm do stero¬ wania wytwarzanej tasmy wzdluz kierunku drogi na powierzchni roztopionej kapieli, wy- TÓzaiajacego sie wieksza liczba pojedynczych elementów regulacyjnych, rozmieszczonych wzdluz tasmy. Kazdy element regulacyjny jest wykonany z wygietej rurki i posiada dwa ra¬ miona i czesc posrednia w zgiechi rurki lacza¬ cej te ramiona. Takie wygiecie rurki pozwala na umieszczenie czesci posredniej elementu równolegle do wytwarzanej tasmy. Ponadto za¬ stosowano urzadzenie do przeprowadzania czynnika chlodzacego przez element nastawny pionowo podpory ramion, podtrzymywane przez konstrukcje zbiornika i sluzaca do umieszcze¬ nia na nich czesci posrednich elementów, utrzy¬ mywanych na powierzchni kapieli oraz narzady do osiowego nastawiania ramion na ich podpo¬ rach. Konstrukcja zbiornika posiada pionowe przejscia do osadzenia ramion oraz odporny na dzialanie ciepla zbiorniczek elastyczny, zmon¬ towany na kazdym ramieniu elementu w pobli¬ zu zbiornika w odnosnym przejsciu pionowym, tworzac uszczelnienie na gaz dokola ramion, za¬ pobiegajace dostawaniu sie gazów przeplywaja¬ cych przez te otwory.

Zakres wymiany ciepla kapieli moze byc re¬ gulowany przez odpowiednie ustalenie objetosci czynnika chlodzacego i/lub temperatury osrodka doprowadzanego do elementów regulacyjnych.

Elementy regulacyjne wedlug wynalazku mo¬ ga posiadac uszczelnienia na gaz dokola ich ra¬ mion, a kazde uszczelnienie wykonane jest z plyt, zamocowanych na konstrukcji zbiorni¬ kowej tak, iz przykrywaja odnosne przejscia, przy czym kazda plyta zawiera gniazdko, przez które przechodza poszczególne ramiona posia¬ dajace srednice wystarczajaco wieksza, niz sred¬ nica ramion, a to w celu umozliwienia piono¬ wego nastawiania ramion w gniazdku, przy re¬ gulowaniu glebokosci zanurzenia czesci posred¬ niej zgietej rurki w kapieli Na ramieniu zmon¬ towany jest zbiornik elastyczny, zabezpieczaja¬ cy odnosne gniazdko, stanowiace uszczelnienie na gaz ponad dopuszczalnym zakresem piono¬ wego nastawiania ramienia.

Ramiona, tworzace czesci elementu regulacyj¬ nego wedlug wynalazku, sa spiete na krzyz, a nastawna pionowo podpora ramion moze za- 2wierafc podpórke, zmontowana na konstrukcji zbiornika ponad ramionami i w srodku. Na pod¬ pórce zamocowany jest klosek szczelinowy, wy¬ stajacy z mostku podtrzymujacego dwie plyty szczelinowe, umieszczone nad ramionami oraz posiada narzady do zacisniecia preta na pod¬ pórce i narzady do nastawiania osiowego ra¬ mion wzgledem odnosnych plyt Pionowa pod¬ pora moze byc nastawiana w plaszczyznie pia¬ nowej i pionowo w celu odpowiedniego nasta¬ wiania czesci posredniej wzgledem powierzchni kapieli.

Zewnetrzne konce ramion moga by6 takie wy¬ giete w dól i tworzac uchwyty reczne, ulatwia¬ jace przemieszczenie osiowe ramion w celu na¬ stawienia odstepu czesci posredniej od przy¬ leglej krawedzi wytwarzanej tasmy szklanej.

Korzystnie jest, gdy czesc posrednia w zagie¬ ciu elementu regulacyjnego, wykonanego wedlug wynalazku, obejmuje czesc prosta, zawierajaca wystep dla ramion, tak iz w polozeniu pozo¬ rnym ramion prosta czesc zagiecia znajduje sie na poziomie powierzchni kapieli.

W celu latwiejszego wyjasnienia przedmiotu wynalazku, tytulem przykladu pokazano jego szczególy na rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia pionowy przekrój podluzny urzadzenia stosowanego do wytwarzania szkla plaskiego w postaci tasmy, na powierzchni roztopionej ka¬ pieli metalowej, znajdujacej sie w zbioruniku, przy czym urzadzenie takie posiada strukture dachowa* spoczywajaca na strukturze zbiorni¬ kowej i sluzaca do utrzymywania atmosfery ochronnej nad kapiela, fig. 2 — widok z góry konstrukcji zbiornika, uwidocznionej na fig. 1, na której przedstawiono bardziej szczególowo rozmieszczenie elementów regulacyjnych^ we¬ dlug wynalazku, fig. 3 — przekrój pionowy wzdluz linii III — III na fig. 4 czesci urzadze¬ nia w podzialce powiekszonej, uwidoczniajacej podpory elementów regulacyjnych* rozmieszczo¬ nych pionowo i poziomo, fig. 4 — widok z boku, czesciowo w przekroju wzdluz linii IV — IV na fig. 5 czesci urzadzenia, fig. 5 — widok z góry urzadzenia przedstawionego na fig. 3 i 4, a fig. 6 — widok perspektywiczny w podzialce zmniej¬ szonej elementu regulacyjnego przedstawionego na fig. 3.

Na fig. 1 i 2 przedstawiono odpowiednie urza¬ dzenie da wytwarzania tasmy szklanej 1, obej¬ mujace palenisko otwarte 2, pare walków ze¬ liwnych 3, 4. Szklo w postaci tasmy opuszcza walki 3, 4 i jest przesuwane ns powierzchnie kapieli metalowej 5, np. kapieli roztopionej cy¬ ny lub jej stopu z olowiem, znajdujacej sie w konstrukcji zbiornika. Kapiel jest utrzymy¬ wana w podwyzszonej temperaturze i o takim ciezarze wlasciwym, azeby tasma szklana two¬ rzyla po opuszczeniu walków 3, 4 warstwe szkta la, plywajaca na powierzchni kapieli.

Konstrukcja zbiornika sklada sie z plyty pod* stawowej 6, scianki...poprzecznej 7, $ i scianki podluznej 9, które tworza zbiornik do roztopio¬ nej kapieli metalowej. Nad zbiornikiem znajdu¬ je sie konstrukcja dachowa oznaczona liczba KT, która tworzy górna przestrzen ponad kapiela, sluzaca do utrzymywania nad nia atmosfery ochronnej.

Przy koncu konstrukcji dachowej i pomiedzy czesciami dachu znajduja sie przegródki po¬ przeczne 11, 12, 13, 14 i 15, które dziela zbiornik na sekcje, w celu ulatwienia regulowania ten>* peratury wzdluz kapieli. Gaz ochronny dopro¬ wadza sie przez rurki 16 odgalezien 17 i 1S, przylaczonych do odpowiedniego zródla gazu.

Gaz ochronny doprowadzany da przestrzeni nad kapiela nie reaguje chemicznie z substan¬ cjami tworzacymi kapiel i nie tworzy tlenków metali lub siarczków, mogacych zanieczyscic szklo. Gaz moze byc doprowadzany przez prze¬ wody, w celu wytworzenia atmosfery nieutle- niajacej, kiedy kapiel sklada sie z metali latwo utleniajacych sie, takich jak cyna lub Je) stopy, na której plywa tasma szklana. Gaz taki zapo¬ biega dostawaniu sie do przestrzeni nad kapiela powietrza atmosferycznego.

Gdy tasma szklana 1 przesuwa sie od walków 3, 4> tworzy wówczas warstwe la, która nastep¬ nie w miare przesuwania sie po powierzchni kapieli staje sie coraz bardziej ciekla i w sta¬ nie roztopionym latwo rozplywa sie na po- wierzni kapieli. Dzieki temu, ze temperatura kapieli jest podwyzszona i wynosi okolo 1090— —I1WC pomiedzy przegrodami 11 i 12, a sze¬ rokosc kapieli jest wieksza niz maksymalna szerokosc tasmy szklanej, tworza sie skupienia Ib zupelnie plynnego szlga o stalej grubosci, dzieki regulowaniu ilosci doprowadzonego szkla i ciaglemu posuwaniu sie na powierzchni ka¬ pieli w postaci tasmy. Przy przegrodzie 12 tem¬ peratura wynosi okolo 10 pelnie plynnego szkla w postaci tasmy Ic, któ¬ re wychodzi z cieklego skupienia szkla Ib o sta¬ lej grubosci, jest stopniowo przesuwane wzdluz zasadniczo beztarciowej powierzchni kapieli.

W czesci kapieli pomiedzy przegrodami 12 i 13 szklo poddaje sie chlodzeniu do temperatury okolo 825°C, przy której czesc tasmy M staje sie sztywna, lecz na tyle wystarczajaco plastyczna, ze moze byc doprowadzona do zadanego proste- ^ —CO brzegu; nastepnie szklo pomiedzy przegro¬ dami 13 i 14 jest stopniowo chlodzone do tem¬ peratury okolo 650°C, gdzie czesc tasmy la sta¬ je sie dosc sztywna (lepkosc wynosi okolo 107 poisów). Tasme przesuwa sie nastepnie pod przegroda 14 w kierunku do wyjscia z kapieli, po czym odprowadza sie £ kapieli za pomoca walców 19, 20 bez obawy jej uszkodzenia.

Na fig. 2 uwidoczniono wyraznie czesci tasmy oznaczone liczba 21, rozprzestrzenianie sie bocz¬ nych brzegów plynnej warstwy la na powierzch¬ ni kapieli pod dzialaniem wysokiej temperatu¬ ry kapieli oraz tworzenie sie skupienia ciekle¬ go szkla Ib o stalej grubosci; zakres takiego skupienia oznaczono liniami przerywanymi 22.

;Na powierzchni kapieli pomiedzy brzegami wytwarzanej tasmy szklanej a bocznymi scian¬ kami 9 zbiorników, rozmieszczone sa elementy regulacyjne, przedstawione w danym przypadku jako chlodnice, bardziej szczególowo wyjasnio¬ ne w dalszej czesci opisu. Element regulacyjny zawiera czesc posrednia, znajdujaca sie miedzy dwoma ramionami, które wystaja przez kon¬ strukcje piecowa, przy czym ta czesc laczy ze soba dwa ramiona. W opisanym przykladzie czesc posrednia jest prosta, jakkolwiek moze pna posiadac inny dowolny ksztalt np. srubowy.

Na fig. 1 i 2 rozmieszczenie takich chlodnic jest uwidocznione schematycznie za pomoca li¬ nii 23 (równolegle do scianek bocznych 9), z któ¬ rymi sa one polaczone równoleglymi liniami 24, przechodzacymi przez otwory w konstrukcji zbiornika. Te linie przedstawiaja szczególowo odnosne czesci posrednie i ramiona elementów regulacyjnych (fig. 3—S). Na fig. 2 przedstawio¬ no elementy regulacyjne, które sa rozmieszczo¬ ne wzdluz brzegów tasmy wytwarzanej z war¬ stwy szkla la.

W urzadzeniu podanym na fig. 3—6, element regulacyjny wykonany jest przez wygiecie rur¬ ki tak, aby zostaly utworzone dwa ramiona 24 i prosta czesc posrednia23, zawierajaca odgiete czesci ramion. ClESF&3, znajduje sie przy powierzchni kapieli 5 lub w jej poblizu i jest osadzona przesuwnie wzgledem brzegu tasmy przez osiowe przemieszczenie, co oznaczono strzalka 25 na fig. 3.

Z fig. 3 widac, ze konce ramion 24 sa polaczo¬ ne ze zródlem zimnej wody wezem 26, zamoco¬ wanym na ramieniu 24 zaciskiem 27. Woda mo¬ ze byc doprowadzana do jednego ramienia, przez element regulacyjny, zwlaszcza przez prosta czesc 23 i powracac przez drugie ramie, dzieki czemu czesc posrednia jest stale utrzy¬ mywana w stosunkowo zimnym stanie.

Elementy regulacyjne zawierajace czesci 23, 24, sa zmontowane nastawnie w kierunku pio¬ nowym tak, iz czesc 23 moze byc w wiekszym lub mniejszym stopniu zblizona do powierzchni roztopionej kapieli i przez to mozliwe cjeit. re¬ gulowanie wymiany ciepla pomiedzy powierzch¬ nia czesci posredniej 23 a powierzchnia kapieli.

Dzieki temu reguluje sie prady konwencyjne w celu wytworzenia sil sterujacych,; które dzia¬ laja przy powierzchni kapieli, ao ma miejsce na powierzchni roztopionej kapieli przy brzegach tasmy szklanej i/lub przy powierzchni rozto¬ pionego metalu, w miejscach stykania sie me¬ talu ze szklem. W zwiazku z tym konstrukcja zbiornika zawiera przedluzony w kierunku pio¬ nowym otwór 23 o wielkosci umozliwiajacej zadane przesuniecie poprzeczne w plaszczyznie pionowej. W celu zapobiezenia zanieczyszczeniu gazów w przestrzeni ponad kapiela lub ucho¬ dzenia tych gazów przez otwór 28, zastosowano plyte 29 zamocowana przy tym otworze i pod¬ trzymujaca tulejke cylindryczna 30, która jest otwarta ku górze w stosunku do plyty 29 i pod¬ trzymuje jeden koniec zbiprnika elastycznego 31, jak pokazano na rysunku, najlepiej ksztaltu harmonijkowego. Drugi koniec zbiornika przy¬ laczony jest do odnosnego ramienia 24.

Opaski zaciskowe 32 i 33 przytrzymuja odpo¬ wiednie konce zbiornika elastycznego na tulej¬ ce i ramieniu, dzieki temu uzyskuje sie uszczel¬ nienie na gaz dokola ramienia, oraz mozliwosc nastawiania ramion w plaszczyznie pionowej lub poziomej i w kierunku osiowym.

Z powyzszego wynika, ze tulejka 30 ma sred¬ nice wystarczajaco duza, aby umozliwic zadane nastawianie katowe ramion w plaszczyznie pio¬ nowej wzgledem otworu 28. Jak wyraznie przed¬ stawiono na fig. 3 ramiona sa rozmieszczone tak, iz czesc prosta 23 krzyzuje sie z powierzch¬ nia kapieli i moze byc przemieszczona wzgle¬ dem powierzchni i/lub wzgledem przyleglego brzegu tasmy, jak przedstawiono, liniami prze¬ rywanymi 34, 35.

Doswiadczenia wykazaly, ze przy przeprowa¬ dzaniu zimnej wody przez ramiona, czesc prosta 23 elementu winna byc umieszczona w odstepie nie wiekszym niz 150 mm od brzegu tasmy, w celu uzyskania hamowania, pozwalajacego na skierowanie tasmy szklanej na zadany kierunek przesuwu wzdluz powierzchni kapieli. Moze ona znajdowac sie blizej brzegu tasmy i zamiast po¬ zostawac w spoczynku na powierzchni kapieli moze byc czesciowo lub calkowicie zanurzona w kapieli i dzieki temu skutecznie chlodzic ka¬ piel w poblizu brzegów tasmy. Stosujac takierozmieszczenie elementów regulacyjnych, aby ich proste czesci 23 znajdowaly sie nie dalej niz 150 mm od brzegu tasmy, gdy dlugosc tej czesci 23 wynosi okolo 0,3 m. Moze byc korzystne re¬ gulowanie przesuwania tasmy za pomoca sil poprzecznych, które jednak nie moga byc zbyt duze, aby wyeliminowac jej zbaczanie. Proste czesci elementów 23 dzialaja jako niezwijajace sie odbójhice i moga byc przesuwane poprzecz¬ nie na kapieli pod dzialaniem sil poprzecznych, dzialajacych na tasme w celu sterowania jej do tylu na zadany tor posuwu kapieli.

Nastawna pionowa podpora podtrzymujaca ramiona jest zmontowana na wsporniku 36 osa¬ dzonym w tulejce 37, przymocowanej do kon¬ strukcji zbiornikowej. Wspornik 36 posiada na koncu nagwintowany sworzen 38, na którym jest osadzona nakretka dociskowa 39. Do nasta¬ wiania pionowego sluzy pret 40 zaopatrzony w szczeline, w której jest osadzony sworzen 38 zacisniety nakretka 39. Pret 40 wystaje z most¬ ku 41 podtrzymujacego dwie plyty 42, posiada¬ jace w dalszych koncach szczeliny 43 do osa¬ dzenia ramion 24. Pret szczelinowy 40 i nakret¬ ka zaciskowa 39 posiadaja urzadzenie do nagle¬ go podnoszenia elementu regulacyjnego, w przy¬ padku jego zanurzenia sie do kapieli.

W dolnej czesci plyt 42 znajduje sie sruba na- stawcza 44, sluzaca do nastawiania ramion w za¬ danej zaleznosci z plytami 42. Za pomoca takie¬ go urzadzenia pierwsze nastawienie ramion mo¬ ze byc uzyskane za pomoca nakretki zaciskaja¬ cej 39 i ostatecznie nastawia sie za pomoca srub nastawczych 44. Zatem stopien zanurzania pros¬ tych czesci, posrednich 23 elementów regulacyj¬ nych w kapieli, moze byc dokladnie regulowa¬ ny i w razie potrzeby dokladne ustawienie prostych czesci 23 elementów wzgledem po¬ wierzchni kapieli uzyskuje sie za pomoca srub nastawczych 44.

Do nastawiania ramion w kierunku osiowym wzgledem brzegu tasmy zastosowano kolnierze 45 osadzone na ramionach tak, iz moga one byc unieruchomione w zadanej zaleznosci wzgledem podpory pionowej. Ramiona 24 sa korzystnie spiete ze soba, jak to jest uwidocznione na fig. 4.

Do takiego spiecia uzyto dwóch pretów 46, 47, które sa posrodku zacisniete wzajemnie za po¬ moca sruby 48. Takie spiecie ramion, oprócz za¬ pewnienia ich równoleglosci podczas wychyle¬ nia, dzialaja w kierunku odwrotnym do kierun¬ ku obrotu wskazówki zegara, dzieki czeniu utrzymuje sie ramiona przed skrecaniem za pomoca podparcia, utworzonego przez wew¬ netrzny brzeg plyt 29.

Zewnetrzne konce ramion 24 sa wygiete na dól w plaszczyznie pionowej, jak uwidocznio¬ no na fig. 3 i 6, tworzac uchwyty 49 ulatwiajace przemieszczanie osiowe ramion w stosunku do brzegu tasmy szklanej.

Doswiadczenia wykazaly, ze hamowanie sto¬ sowane do sil sterujacych poprzecznie, wytwa¬ rzanych przy powierzchni roztopionego metalu, moze byc zmieniane przez nastawianie czesci 23 elementów regulacyjnych wzgledem jednego lub obydwóch brzegów tasmy szklanej i przez to po¬ maga w utrzymywaniu tasmy na zadanym to¬ rze posuwu jej na powierzchni kapieli.

Jakkolwiek elementy regulacyjne na fig. 2 sa rozmieszczone parami, to jednak moga byc sto¬ sowane pojedyncze z kazdej strony tasmy, przy ' czym moga byc one rozmieszczone zygzakowato wzdluz tasmy tak dlugo, dopóki stosowanie ele¬ mentów regulacyjnych w poblizu jednego brze¬ gu tasmy powoduje wytwarzanie sil steruja¬ cych, dzialajacych w poblizu powierzchni ka¬ pieli w kierunku od jej srodka do odnosnej scianki bocznej konstrukcji zbiornika, wzmac¬ niajac przez to prady konwencyjne. Zapewnia to zadane przesuwanie tasmy w kierunku scian¬ ki zbiornika. Takie regulowanie tasmy z jednej jej strony moze spowodowac reakcje elementu regulacyjnego, znajdujacego sie z drugiej stro¬ ny tasmy i wplynac na zmniejszenie do mini¬ mum tworzenia sie pradów konwencyjnych w kierunku scianki zbiornika. Nie jest przy tym wymagane rozmieszczenie posrednich czesci elementów regulacyjnych symetrycznie wzgle¬ dem wytwarzanej tasmy szklanej, ani tez nie musza one posiadac jednakowej dlugosci, np. wedlug warunków cieplnych, panujacych na zewnatrz zbiornika. Przy jednej stronie tasmy mozna zastosowac dwa elementy. Calkowita dlu¬ gosc czesci posredniej 23 jest prawie taka sa¬ ma, jak i podobna czesc elementu regulacyjnego, znajdujacego sie z przeciwleglej strony tasmy.

Wedlug wynalazku stosuje sie szereg elemen¬ tów rozmieszczonych przy kazdym boku tasmy, w celu zapewnienia maksymalnej elastycznosci regulacji wzdluz tych czesci tasmy szklanej, gdzie jest ona sterowana i moze ulec odksztal¬ ceniu pomimo stosowania regulacji temperatury.

Elementy regulacyjne wedlug wynalazku sa korzystnie wykonane z rurek ze stali nierdzew¬ nej, jakkolwiek mozna stosowac rurki ze szkla wysokokrzemowego.

Wprawdzie opisane wyzej elementy regula¬ cyjne sa przystosowane do zasilania ich woda chlodzaca, to jednak mozna przez nie przepro¬ wadzac równiez gazowy osrodek grzejny, gdy ... *_np. zachodzi potrzeba podniesienia temperatury w niektórych miejscach kapieli metalowej.

Z altrzezenia patent awe 1. Urzadzenie do wytwarzania szkla plaskiego, znamienne tym, ze obejmuje zbiornik zawie¬ rajacy roztopiona kapiel, obojetna wzgledem szkla, narzady do doprowadzania szkla do kapiel i do przesuwania go wzdluz kapieli, elementy regulacyjne rozmieszczone z boku kapieli, z których kazdy zawiera ramiona przechodzace swobodnie przez otwory w sciankach bocznych konstrukcji zbiornika i czesc posrednia laczaca wzajemnie te ra¬ miona i umieszczona wzdluz kapieli, przy czym ramiona sa przystosowane do przyla¬ czania ich do zródla osrodka cieklego, slu¬ zacego do regulowania temperatury kapieli wskutek przepl^rwu- tej cieczy przez elemenr- ty regulacyjne oraz narzady do nastawiania osiowego ramion elementów regulacyjnych w celu? wlasciwego' nastawienia czesci po¬ srednich elementów w zadanym polozeniu w kapieli, 2V Urzadzenie wedftsg zastrz. 1, <*o wytwarzania szkla plaskiego w postaci tairay na po¬ wierzchni kapieli roztopionego* metalu za¬ wartej w zbiorniku, nad która utrzymuje sie atmosfere ochronna, a szerokosc powierzchni kapieli jest wieksza niz szerokosc wytwarza¬ ne} tasmy, znamienne tym, ze posiada rur¬ kowe elementy regulacyjne rozmieszczone wzgledem brzegów tasmy, z których kazdy sklada sie z ramion przechodzacych luzno przez otwory w odnosnych sciankach bocz¬ nych konstrukcji zbiornika i z czesci posred¬ niej, laczacej te ramiona ze soba i umieszczo¬ na wzdluz tasmy, przy czym ramiona daja sie przylaczyc do zródla osrodka cieklego w celu regulowania temperatury w zadanym miejscu kapieli przez przepuszczanie cieczy przez element regulacyjny oraz posiada na¬ rzady do nastawiania osiowego ramion ele¬ mentów, w celu: nastawiania odnosnej czesci posredniej elementu w zadanym miejscu ka¬ pieli. 3, Urzadzenie wedlug zastrz. 1 i 2, do wytwa¬ rzania szkla plaskiego w postaci tasmy na powierzchni kapieli, roztopionego metalu, za¬ wartej w zbiorniku, w którym jest utrzymy¬ wana nad kapiela atmosfera ochronna, a sze¬ rokosc powierzchni kapieli jest wieksza niz szerokosc wytwarzanej tasmy, znamienne tym, ze zawiera rurkowe elementy regula¬ cyjne, rozmieszczane w zaleznosci od brze¬ gów tasmy, z których kazdy element posiada ramiona, przechodzace wolno przez otwory w konstrukcji zbiornika i czesc posrednia, laczaca ze soba te ramiona i umieszczona wzdluz tasmy oraz urzadzenie do doprowa¬ dzania ,osrodka chlodzacego do jednego ra¬ mienia kazdego elementu regulacyjnego, przeprowadzana przez czesc posrednia ele¬ mentu i do odprowadzania przez drugie ra¬ mie elementu, narzad do osiowego nastawia¬ nia ramion elementów w celu ustawienia czesci posrednich elementów w zadanym miejscu wzgledem tasmy i równolegle do od¬ nosnego jej brzegu. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 — 3, znamienne tym, ze zawiera narzady do< sterowania ta¬ smy szklanej wzdluz zadanego toru przesuwu wzdluz roztopionej kapieli, obejmujace sze¬ reg poszczególnych elementów regulacyjnych rozmieszczonych wzdluz tasmy, przy czym kazdy z elementów jest wykonany ze zgietej rurki tak, iz tworza sie ramiona i czesc po¬ srednia wewnatrz zgiecia, która umieszcza sie równolegle do tasmy, instalacje do prze¬ prowadzania osrodka chlodzacego przez rur¬ ke, podpory nastawne pionowo, podtrzymu¬ jace ramiona elementów i spoczywajace na konstrukcji zbiornika, w celu umieszczenia czesci posredniej zgiecia rurki na powierzch¬ ni kapieli, narzady do nastawiania osiowego ramion na podporach* konstrukcje zbiornika posiadajaca pionowe przejscia da wsadzenia ramion oraz niepodatny, odporny na dzialanie ciepla zbiorniczek elastyczny, zmontowany na kazdym ramieniu w poblizu konstrukcji zbiornika ponad odnosnym przejsciem i pola¬ czony z konstrukcja, tworzac szczelne na gaz uszczelnienie dokola ramion przed gazem przeplywajacym przez to przejscie. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 — 4, znamienne tym, ze uszczelnienie gazowe djskofa ramion elementów regulacyjnych jest wykonane z plyt przymocowanych do konstrukcji zbior¬ nika i przykrywajacych odnosne przejecie, przy czym kazda plyta tworzy gniazdko^ przez która przechodzi jedna ramie, tak ze tulejka posiada srednice znacznie wieksza, niz srednica ramienia tak, ze mozliwe jest nastawianie ramienia w gniazdku pionowo, w celu regulowania glebokosci zanurzenia — 6 —czesci posredniej elementu w kapieli oraz elastyczny zbiornik zmontowany na ramieniu i zabezpieczony w odnosnym gniazdku, sta¬ nowiac uszczelnienie na gaz i umozliwiajac nastawianie pionowe ramion. 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 4 lub 5, znamien¬ ne tym, ze ramiona elementu sa spiete po¬ przecznie, a nastawna pionowo podpora podtrzymujaca ramiona posiada pret zamo^ cowany na konstrukcji zbiornika ponad ra¬ mionami i plytke szczelinowa zmontowana na podpórce i wystajaca ponad mostek, pod¬ trzymujacy dwie plyty szczelinowe rozmie¬ szczone ponad ramionami oraz narzady do zaciskania preta na podpórce i narzady do osiowego nastawiania ramion wzgledem wspólzaleznych plyt, przy czym podpora pio¬ nowa daje sie nastawiac w plaszczyznie pio¬ nowej w celu ustalenia polozenia czesci po¬ sredniej elementu wzgledem powierzchni kapieli. 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 4 — 6, znamienne tym, ze 'zewnetrzne konce ramion sa wygie¬ te na dól i stanowia raczki ulatwiajace prze¬ suwanie osiowe ramion, w celu nastawienia czesci posredniej wzgledem przyleglego brze¬ gu tasmy szklanej. 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 4 — 7, znamienne tym, ze czesc posrednia elementu regulacyj¬ nego zawiera prosta czesc zaopatrzona w wy¬ step tak, iz w polozeniu poziomym ramion prosta czesc elementu znajduje sie na pozio¬ mie powierzchni kapieli. 9. Urzadzenie stosowane do wytwarzania pla¬ skiego szkla, znamienne tym, ze zawiera ka¬ piel roztopionego metalu, na której tworzy sie tasme szklana i na której ona plywa oraz posiada poszczególne rurkowe urzadzenia chlodzace, zmontowane przy powierzchni ka¬ pieli, które jest zasadniczo takie same, jakie zostalo opisane w zwiazku z zalaczonymi ry¬ sunkami.

Pilkington Brothers Limited Zastepca: mgr inz. Adolf Towpik rzecznik patentowy F*. / *fc_ « ' *r * v i I t trDo opisu patentowego nr 45068 iS| 3? W40 Fm 4 w—n—n r—I n rv-^" li lilia !MIIB'r* BIBLIOTEKA Urzedu P-iit ntowegc jhMitj BzBCzyptispgHfei Ludwgjl ZG „Ruch" W-wa, mm. 13, naklad lOf egz.