Opublikowano dnia 20 lipca 1961 r. £ Baw ^ -slBLi i i Urzedu POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 44862 ^Dw cU 9/OM KI. 29 a, 6/14 Chodakoiuskie Zaklady Wlókien Sztucznych*) Chodaków, Polska Elektrowirówka przedzarki do wlókien sztucznych Patent trwa od dnia 14 marca 1960 r.Przedmiotem wynalazku jest elektrowirów¬ ka przedzarki do wlókien sztucznych, stano¬ wiaca naped garnka przedzalniczego. Obroty robocze elektrowirówek stosowanych w prze¬ dzarkach wahaja sie w granicach 7000—9000 obr./min., wskutek czego w czasie rozruchu i hamowania elektrowirówki istnieje koniecz¬ nosc przejscia przez obroty krytyczne (okolo 2500—3000 obr/min), przy których wystepuje zjawisko rezonansu drgan.W znanych dotychczas konstrukcjach elektro¬ wirówek amortyzacja drgan rezonansowych jest uzyskiwana za pomoca zewnetrznych amor¬ tyzatorów sprezynowych, którymi elektrowi¬ rówki sa przymocowane do lawy przedzarki.Ma to te zasadnicza wade, ze w przypadku wyboczenia sprezyny lub jej niewlasciwego napiecia wstepnego, przy przejsciu przez ob¬ roty krytyczne drgania wlasne elektrowirówki *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest Józef Zalejski. tak sie poteguja, ze moga spowodowac jej zniszczenie. Równiez zastosowanie amortyzato¬ rów gumowych okazalo sie niepraktyczne, ze wzgledu na erozje, spowodowana wyciekami oleju, oraz nierównomierna sprezystosc, wy¬ stepujaca wskutek zmian temperatufy.W celu zmniejszenia tych wad zastosowano elektrowirówki, ze sztywnym stojanem i we¬ wnetrzna amortyzacja samego wirnika, jed¬ nak maja one te wade, ze wskutek elastycznego osadzenia wirnika zaistniala koniecznosc po¬ wiekszenia szczeliny elektromagnetycznej mie¬ dzy jego rdzeniem i uzwojeniem stojana, co powoduje zmniejszenie sprawnosci elektrowi¬ rówki, a przy stosunkowo niewielkim wyrobie¬ niu elementów ulozyskowania — ocieranie wir¬ nika o stojan.Wszystkie powyzsze wady i niedogodnosci usuwa elektrowirówka wedlug wynalazku, po¬ siadajaca wewnatrz obudowy promieniowy amortyzator gumowy oraz osiowy amortyzator sprezynowy, na którym jest elastycznie za-wieszony kadlub silnika wirówki, stanowiacego oddzielny zespól konstrukcyjny, co uniemoz¬ liwia powstawanie drgan w czasie hamowania i rozruchu elektrowirówki. Ponadto elementy amortyzacyjne umieszczone wewnatrz obudowy nie podlegaja korozji i nie sa demontowane przy zdejmowaniu wirówki z lawy przedzarki.W odróznieniu od znanych podobnych wi¬ rówek, wirówka wedlug wynalazku ma ponad¬ to obudowe niedzielona, co zapobiega przecie¬ kom oleju, a kabel doprowadzajacy prad jest wprowadzony do górnej jej czesci i nie jest w ten sposób narazony na dzialanie oleju.Elektrowirówka ,wedlug wynalazku jest u- widoczniona na zalaczonym rysunku przedsta¬ wiajacym jej przekrój wzdluzny. Podstawowym zespolem elektrowirówki jest silnik elektryczny skladajacy sie ze stojana 23 i wirnika 15 z krótkozwartym rdzeniem 31. Rdzen wirnika jest polaczony za pomoca nakretek 17 i .24 z osia 20, majaca postac tulei z otworem 18, zakonczonym stozkiem 32, w którym osadza sie wrzeciono 22 garnka przedzalniczego. Os 20 wirnika jest ulozyskowana w górnej czesci W lozysku tocznym 13, a w dolnej — w lozysku slizgowym 13. Otwór 18 osi stanowi przewód olejowy polaczony od dolu przez odpowiedniej wielkosci otwór w korku 10 z dolna czescia obudowy, stanowiaca zbiornik oleju, od góry — przez otwór poprzeczny 19, z przestrzenia sma¬ rowa lozyska 13,' a nastepnie przez pierscie¬ niowy otwór miedzy osia 20 i tuleja 8 kadlu¬ ba — z przestrzenia smarowa lozyska IL Kadlub silnika sklada sie z trzech polaczo¬ nych ze soba na stale czesci: obudowy stoja¬ na 6, oprawy 7 lozyska tocznego oraz dlugiej tulei 8, stanowiacej oprawe lozyska slizgowe¬ go 14. Zewnetrzna obudowe elektrowirówki stanowi walcowe naczynie 1 z dolna czescia zwezona, w której jest umieszczony tlumik drgan, zamkniete od góry pokrywa 2, zaopa¬ trzona w tuleje 30, o która opiera sie os 20 wirnika, przy wyjmowaniu z wirówki wrze¬ ciona 22 garnka. W obudowie znajduja sie: w dnie — otwór, zamykany korkiem 5 i sluza¬ cy do spuszczania zanieczyszczonego oleju, a wyzej otwór zamykany korkiem 4, sluzacy do wlewania swiezego oleju. W górnej czesci obu¬ dowy 1 (powyzej zamykanego korkiem 4 otwo¬ ru) znajduje sie otwór z tuleja 3, przez która jest wprowadzony kabel elektryczny. Miedzy tuleja 8 kadluba silnika i dolna, zwezona czes¬ cia obudowy jest umieszczony tlumik drgan, skladajacy sie z tulei 26, wypelnionej cienko¬ sciennymi rurkami miedzianymi 29 i zamknietej pokrywa 11 z otworkami do przeplywu oleju.Na tulei 26 tlumika jest nasadzony pierscien 12, wyposazony w widelki, które obejmuja we¬ wnetrzny wystep obudowy i uniemozliwiaja obracanie sie tlumika i stojana silnika.Silnik elektryczny jest elastycznie zawieszo¬ ny w obudowie 1 elektrowirówki za posred¬ nictwem osiowego amortyzatora sprezynowe¬ go 9, opartego na tulei 26 tlumika drgan i pierscieniowego amortyzatora gumowego 21, stanowiacego oparcie bocznej powierzchni sto¬ jana 6. Przy znacznym obciazeniu pionowym przenoszonym na silnik przez wrzeciono 22 z garnkiem przedzalniczym i odpowiednim ugieciu sie sprezyny 9, pierscien 21 spelnia tak¬ ze role amortyzatora osiowego, o który opiera sie kolnierz stojana 6. Dzieki calkowicie ela¬ stycznemu zawieszeniu silnika w Obudowie sily bezwladnosci wystepujace w czasie pracy elektrowirówki powoduja samoczynne wywa¬ zenie wirnika wraz z garnkiem przedzalniczym, uniemozliwiajac powstanie drgan. Ewentualne drgania dolnej czesci wirnika, mozliwe ze wzgledu na jego znaczna smuklosc, sa tlumio¬ ne przez rurkowy tlumik drgan 26, 29.Smarowanie lozysk silnika odbywa sie w spo¬ sób nastepujacy. Olej wlewany otworem za¬ mykanym korkiem 4 splywa szczelinami mie¬ dzy obudowa 1 i tuleja 26 tlumika do prze¬ strzeni 27 w dolnej zwezonej czesci obudowy, skad w czasie pracy wirówki jest zasysany otworem 18 osi 20 do góry i wyrzucany po¬ przecznymi otworami 19 do przestrzeni sma¬ rowej lozyska 13, zamknietej nakretka 16, skad pierscieniowym otworem miedzy osia 20 i tu¬ leja 8 scieka do lozyska slizgowego 14 i z po¬ wrotem do przestrzeni 27 w zwezonej czesci obudowy. Gromadzace sie na dnie tej prze¬ strzeni zanieczyszczenia moga byc usuwane razem z zanieczyszczonym olejem przez zamy¬ kany korkiem 5 otwór. PL