PL43696B1 - - Google Patents

Description

MOpwblikowano dnia 10 czerwca 1962 P§ ^yOpwblilii^Tftno dnia li lUtopadfcJÓOfl blibiWmo dnia li lUtopaiUhJtM ** JUrzcu v tqrilowegol Wiej tezyprcroJitti tnffmfl POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43696 Leiu Polakoiu Warszawa, Polska Sposób stabilizacji fotograficznych obrazów barwnych Patent trwa od dnia 25 marca 1960 r.Wynalazek stawia sobie za zadanie zmniej¬ szenie stopnia plowienia fotograficznych obra¬ zów barwnych, otrzymywanych droga sprzega¬ nia w emulsji, powstajacych produktów oksy¬ dacji aromatycznego wywolywacza aminowego z komponentami barwnymi, w czasie redukcji naswietlonej soli srebrowej przez wywolywacz.Powszechnie znane jest, ze tak otrzymywane obrazy barwne posiadaja tendencje do plowie¬ nia pod wplywem swiatla slonecznego, promie¬ ni ultrafioletowych, wilgoci i podwyzszonej temperatury. Doswiadczenie wykazuje, ze pod wplywem swiatla najszybciej plowieja warstwy purpurowa i zólta, zas pod wplywem wilgoci — warstwa niebiesko-zielona. W kazdym z wy¬ mienionych przypadków zmienia sie zarówno równowaga barw obrazów kolorowych, jak i nastepuje ogólne wyjasinienie obrazu.Od dawna usilowano zmniejszyc te wade ne¬ gatywów, diapozytywów oraz kopii na papie¬ rze i innych materialach malo przezroczystych, przez silne zgarbowanie zelatyny, zawierajacej skladowe warstwy barwne, np. formalina lub alunami, przez co osiagano zmniejszenie sie stopnia wilgotnosci warstwy zawierajacej obra¬ zy barwne, utrudniajac tym samym hydrolize zawartych w niej barwników. Celem zmniejsze¬ nia szkodliwego dzialania swiatla, przesycano, ewentualnie powlekano warstwy barwne sub¬ stancjami pochlaniajacymi promienie ultrafio¬ letowe, przez co zmniejszano aktywnosc dziala¬ jacego na barwniki swiatla. Sposoby te w nie¬ znacznym stopniu zwiekszaja stabilizacje obra¬ zu barwnego, zwlaszcza na dzialanie swiatla dziennego.Oprócz wymienionych metod znany jest spo¬ sób traktowania rozpuszczalnymi solami cyn¬ ku, kadmu, magnezu lub wapnia wywolanych obrazów barwnych, przez co usilowano popra¬ wic ich stabilizacje, jednakze dzieki tym za¬ biegom osiagano jedynie poprawe trwalosci warstwy niebiesko-zielonej na dzialanie wilgoci, nie osiagnieto zas wzrostu trwalosci na dzialanie swiatla, ani poprawy trwalosci pozostalych warstw na dzialanie czynników klimatycznych.*~Wyoaiazek opiera sie na znanym zjawisku wiazania sie chemicznego, ewentualnie absorbcji wielu barwników przez zwiazki niektórych me¬ tali. Wlasnosei te wykorzystywane sa w tech¬ nice farbiarskiej," przez zaprawianie tkanin , zwiazkami metali, ulegajacymi latwo hydro¬ lizie, np. solami glinu, chromu lub antymonu i po wydzieleniu w tkaninie nierozpuszczalne¬ go, koloidalnego, zwiazku metalu, traktowano ja wodnym roztworem barwnika, np. alizary- nowego, który wiazal sie ze zwiazkiem meta¬ licznym, tworzac trwale i odporne na dzialanie czynników klimatycznych zabarwienie.Stwierdzono równiez, ze rozpuszczalne sole niektórych metali dodane do niektórych barw¬ ników zawartych w foliach zelatynowych, zwie¬ kszaja znacznie ich swiatlotrwalose. Dotyczy to wielu barwników, zarówno kwasnych jak i zasadowych, wywodzacych sie z róznych grup barwnikowych.Wyzej wymienione wlasnosci staly sie pun¬ ktem wyjscia dla niniejszego wynalazku.Powszechnie stosowane emulsje w fotografii barwnej skladaja sie zazwyczaj z trzech kolej¬ nych warstw swiatloczulych, z których kazda naczulona jest na jedna z trzech barw zasad¬ niczych, mianowicie na barwy niebieska, zie¬ lona i czerwona. Zwykle górna warstwa czula jest na swiatlo niebieskie, srodkowa na zielo¬ ne, zas najglebiej polozona na czerwone. W kaz¬ dej z wymienionych trzech warstw, w czasie .wolywania obrazu srebrowego wywolywaczem zawierajacym aromatyczny zwiazek aminowy, powstaja w wyniku sprzegania miedzy produk¬ tami oksydacji wywolywacza a odpowiednimi komponentami barwniki, niebiesko-zielony w warstwie czulej na swiatlo czerwone w wyniku sprzegania sie np. z komponentem fenolowym, purpurowy w warstwie czulej na swiatlo zielo¬ ne w wyniku sprzegania sie np. z komponen¬ tem pyrazolonowym oraz zólty w warstwie czulej na swiatlo niebieskie w wyniku sprze¬ gania sie np. z komponentem ketometyleno- wym. Zasada wynalazku sluszna jest równiez dla przypadków, gdy sklad chemiczny kompo¬ nentów i powstajacych z nich barwników rózni sie od podanego wyzej.Komponenty moga byc wprowadzone do od¬ powiednich warstw razem z wywolywaczem w czasie procesu wywolywania barwnego w spo¬ sób znany, ewentualnie moga byc zawarte w kazdej warstwie w postaci zapobiegajacej prze- dyfundowywanie z jednej warstwy do innych, to jest po zwiazaniu odpowiednich, wymienio¬ nych uprzednio grup, bedacych podstawa do wytworzenia barwników z kazdej z trzech warstw, z alifatycznymi lancuchami wyzszych hemologów.W wyniku redukcji soli srebrowych w kaz¬ dej z sasiadujacych ze soba emulsji, powstaja¬ ce w sposób opisany uprzednio odpowiednie barwniki, osadzaja sie w formie nierozpusz¬ czalnej, w poblizu wydzielajacego sie metalicz¬ nego srebra; Po procesie wywolywania barw¬ nego nalezy usunac równolegle powstaly obraz srebrowy, co uskutecznia sie np. przez oksy¬ dacje ziaren srebrowych alkalicznym zelazi- cJankiem w obecnosci bromku alkalicznego i rozpuszczenie powstalego zwiazku srebrowe¬ go w tiosiarczanie sodowym. Mozna tego do¬ konac równiez w inny dowolny sposób. Po¬ zostaly obraz barwnikowy, bedacy wypadkowa trzech skladowych obrazów barwnych, wyka¬ zuje róznorodne odcienie barwne, odpowiadaja¬ ce barwom fotografowanego wzoru.Kolejnosc poszczególnych warstw barwnych moze byc równiez inna niz podano wyzej.Obraz barwny moze powstawac w emulsji do¬ stosowanej do otrzymywania obrazów pozyty¬ wowych metoda wywolywania odwracalnego i umieszczonej na podlozu przezroczystym lub nieprzezroczystym. Obraz moze równiez po¬ wstawac w emulsji negatywowej na podlozu przezroczystym oraz na pozytywowym materia¬ le barwnym na papierze.Zazwyczaj, osadzone w kazdej z trzech warstw nierozpuszczalne barwniki wykazuja strukture ziarnista, gdyz sila rzeczy sprzega¬ nie komponentów z produktami oksydacji wy¬ wolywacza odbywa sie w poblizu ziaren roz¬ mieszczonego w emulsji zwiazku srebrowego.Mozna jednakze przez zmiane strutkury emul¬ sji i zmodyfikowanie sposobu wywolywania spowodowac równomierne rozlozenie barwni¬ ków bez widocznej struktury ziarnistej i dla takich przypadków zasada wynalazku jest rów¬ niez sluszna. , W odróznieniu od przyjetych w technologii farbiarskiej metod, gdzie rozpuszczalny barw¬ nik dyfunduje do barwionej substancji, w któ¬ rej zawarta jest nierozpuszczalna zawiesina zwiazku metalicznego, w przypadku dotycza¬ cym niniejszego wynalazku proces jest odwrot¬ ny. Do emulsji wprowadza sie droga dyfuzji roztwór wodny soli metalu, która przedostaw¬ szy sie do tworzacych obraz barwników, praw¬ dopodobnie tworzy z nimi kompleksy chemicz¬ ne, ewentualnie reaguje w inny, blizej nie zba- — 2 —dany sposób. Wyjasnienie samego mechanizmu dzialania tego procesu wykracza poza zakres samego wynalazku.Jak wykazaly doswiadczenia, opisane uprzed¬ nio fotograficzne obrazy barwne ulegaja stabi¬ lizacji pod wplywem dzialania rozpuszczalnych w wodzie zwiazków miedzi, manganu, uranu, niklu, kobaltu i olowiu. Zgodnie z wynalazkiem nalezy fotograficzne obrazy barwne, po osta¬ tecznym wyplukaniu nasycic wodnym roztwo¬ rem soli miedzi, manganu, uranu, niklu, ko¬ baltu lub olowiu i bez ponownego plukania wysuszyc. W przypadku uzycia zwiazku mie¬ dzi mozna równiez zastosowac koncowe plu¬ kanie po preparacji sola metalu. Kapiel w zwiazku metalu mozna stosowac zarówno la¬ cznie ze srodkiem garbujacym zelatyne obrazu barwnego, jak i oddzielnie. Wymienione sole moqa byc chlorkami, bromkami, jodkami, siarcza¬ nami, azotanami, octanami itp. Kapiel moze za¬ wierac zwiazek jednego, ewentualnie miesza¬ nine zwiazków dwóch lub wiecej wymienio¬ nych metali.Ponizsze przyklady ilustruja sposób stosowa¬ nia wynalazku.Przyklad I. Woda .... 1000,0 ml Siarczan miedzi krystalicznej . . . 20,0 g Diapozytywy lub kopie barwne nalezy plu¬ kac 3 minuty w powyzszej kapieli, nastepnie plukac w wodzie przez 5 minut. Po wysusze¬ niu wykazuja wyrazna poprawe stabilizacji obrazu na bezposrednie dzialanie promieni slo¬ necznych i wilgoci.Przyklad II. Woda .... 1000,0 ml Siarczan miedzi (krystaliczny) . . 10,0 g Alun glinowo- potasowy .... 10,0 g Octan sodu . . 30,0 g Diapozytywy lub kopie barwne nalezy plukac w powyzszej kapieli 5 minut, nastepnie wy- suczyc bez dalszego plukania.Przyklad III. Woda ... 1000,0 ml Chlorek manganu (krystaliczny) . 25,0 g Zastosowanie jak w przykladzie 2.Przyklad IV. Woda . . . 1000,0 ml Azotan uranylu 10,0 g Siarczan miedzi (krystaliczny) . 10,0 g Zastosowanie jak w przykladzie 2.Przyklad V. Woda . . . .1000,0 ml Siarczan kobaltu (krystaliczny) . 20,0 g Zastosowanie jak w przykladzie 2.Przyklad VI. Woda . . . 1,000,0 ml Siarczan niklu • (krystaliczny) . . 20,0 g Zastosowanie jak w przykladzie 2.Przyklad VII. Woda . . . 1,000,0 ml Octan olowiu . . 25,0 g Zastosowanie jak w przykladzie 2. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób stabilizacji fotograficznych obrazów barwnych, powstalych ze sprzegania w trak¬ cie procesu wywolywania obrazu barwnego z produktów utleniania aromatycznego zwia¬ zku aminowego z zawartymi w emulsji, lub w wywolywaczu komponentami barwnymi, znamienny tym, ze wywolany, wybielony, utrwalony i wyplukany obraz barwny trak¬ tuje sie roztworem wodnym rozpuszczalnej soli miedzi, manganu, uranu, niklu, kobaltu lub olowiu, po czym obraz taki bez dalsze¬ go plukania zostaje wysuszony.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obraz barwny wyplukany w roztworze roz¬ puszczalnego zwiazku miedzi zostaje ponow¬ nie wyplukany i wysuszony.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze stosuje sie kapiel stabilizujaca zawiera¬ jaca roztwór jednego, dwóch lub wiecej wy¬ mienionych metali. Lew Po laków PL