Opublikowano dnia 20 maja X960 r. jy £ * ^S^& 4 IbibIjotek Urzedu PatenloweQol POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43220 KI. 55 f, ,n| Oi Th. Goldschmidt A. G.Essen, Niemiecka Republika Federalna Sposób wytwarzania papierów lub pasm tkaninowych nasyconych plastyczna zy¬ wica aminowa i nadajacych sie do uszlachetnienia powierzchni Patent trwa od dnia 14 sierpnia 1938 r.Znane jest nasycanie wzorzystych lub jedno¬ barwnych papierów, materialów tekstylnych i innych pasm tkaninowych utwardzalnymi aminowymi zywicami plastycznymi, w szcze¬ gólnosci zywicami melaminowymi oraz natla- czanie blon, powstajacych po pózniejszym wy¬ suszeniu i kondensacji wstepnej pod dziala¬ niem cisnienia i ciepla, na najrozmaitsze uszlachetniane materialy podkladowe, np. na warstwy zywicy fenolowej, plyty wlókniste, okladziny, sklejki i inne materialy. Na ogól postepuje sie przy tym w ten sposób, ze blone zdobnicza nasyca sie przez jednorazowe prze¬ puszczenie przez roztwór zywicy i nastepnie usuniecie nadmiaru za pomoca zgarniaczy lub walców wyzymajacych albo podobnych urza¬ dzen, po czym poddaje sie ja suszeniu. Ponie¬ waz naniesiona w ten sposób warstwa zywicy normalnie nie wystarcza do uzyskania niena¬ gannego wygladu powierzchni, wytwarza sie oprócz tego jeszcze cienki niezabarwiony pa¬ pier o stosunkowo duzym nadmiarze zywicy w podobny sposób jak blone zdobnicza i na- tlacza sie go jako blone nawierzchnia w jed¬ nym zabiegu tloczenia wspólnie z blona zdob¬ nicza na uszlachetniany podklad. Pozostaje przy tym do wyboru, w zaleznosci od zadanych przy tloczeniu wlasciwosci, dodawanie srod¬ ków szczególnie sprzyjajacych plynnosci zywic sztucznych albo tez srodków opózniajacych plynnosc tych zywic (srodków utwardzajacych), przy czym stopien plynnosci w warstwie zdob¬ niczej i w warstwie nawierzchniaj mozna usta¬ lic rozmaicie.Znany jest równiez sposób, który pozwala na uzyskanie na powierzchni papieru lub ma* terialów tekstylnych nadmiaru zywicy, niezbed¬ nego do uzyskania nienagannego wygladu go¬ towych plyt nie za pomoca warstwy nawierzcb^ niej lecz przez dwukrotne przepuszczenie war- fstwy zdobniczej przez roztwór zywicy sztucz¬ nej. Pierwsze nasycenie odpowiada przy tymnormalnej impregnacji, drugie zas nasycenie, wykonane normalnie po wysuszeniu posred¬ nim^ pozwala na nalozenie dodatkowej war¬ stwy zywicy na pasmo.Chociaz ten drugi sposób jest korzystny w wielu przypadkach jego zastosowania w po¬ równaniu ze sposobem nakladania warstewki nawierzchnie! — bowiem specjalne papiery stosowane do' wytwarzania blony nawierzch¬ nie! sa bardzo drogie, ich przezroczystosc jest czesto niezupelnie zadowalajaca, zywosc tona¬ cji barw czesto ulega pogorszeniu, a manipula¬ cja takimi cienkimi blonami jest czesto zwia¬ zana z duzymitrudnosciami — to jednak wykazu¬ je on jeszcze pewne powazne wady, wynikajace z jednorodzajowosci zywicy wewnatrz i na po¬ wierzchni blony. W tym sposobie mozna,z wiel¬ kimi jedynie trudnosciami dokladnie . ustalic optymalny dla tloczenia stopien kondensacji zy¬ wicy w blonie, decydujacy o plynnosci jej w prasie. Czesto blona na ^powierzchni jest dobra, wewnatrz jednak ulegla juz zbyt dale¬ ko posunietej kondensacji wstepnej, co powo¬ duje zamglony wyglad zwlaszcza w przypad¬ ku blon barwnych* Ponadto czesto stopien kondensacji wewnatrz jest prawidlowy, nato¬ miast blona z zewnatrz jest jeszcze zbyt „miek¬ ka" tak, iz powstaje powierzchnia o plamach matowych. Drugi przypadek zachodzi pod wplywem dodatków uplynniajacych zywice, natomiast pierwszy — najczesciej pod wply¬ wem substancji utwardzajacych.Stwierdzono nieoczekiwanie, ze istnieje moz¬ liwosc jednoczesnego osiagniecia w tej samej blonie dwóch zasadniczo przeciwnych wlasci¬ wosci, z których obydwie sa niezbednie ko¬ nieczne dla dobrego prasowania, a mianowicie wybitna plynnosc wewnatrz i slabsza plynnosc oraz szybkie utwardzanie na powierzchni. Ta¬ ka zlozona wlasciwosc blony osiaga sie przez zastosowanie latwo plynnej zywicy dla pierw¬ szego nasycania oraz slabiej plynnej i szybko twardniejacej zywicy dla drugiego nasycania.Pozadane wlasciwosci plynnosci obu zywic nasycajacych mozna wytworzyc róznymi zna¬ nymi skadinad sposobami. A wiec np. duza plynnosc pierwszej zywicy nasycajacej osiaga sie za pomoca bardzo niskiego stopnia konden¬ sacji zywicy nasycajacej, za pomoca opóznia¬ jacych twardnienie wypelniaczy, jak np. bo¬ ranów potasowców, fosforanów alkalicznych, soli guanidynowych slabych kwasów i innych materialów, a poza tym równiez za pomoca wkondensowanych zmiekczaczy, jak toluolosyl- fonoamidów, alkiloamin lub aryloguanoamin i innych zwiazków. Mala plynnosc i szybkie twardnienie zewnetrznej warstewki zywicy, a wiec drugiej zywicy impregnowanej, osiaga sie przez wysoki stopien kondensacji wstep¬ nej plynnej zywicy lub przez zwykle utajone utwardzacze gorace dla zywic plastycznych aminowych, jak sole amonowe lub aminowe kwasów od slabych do mocnych, np. etyleno- dwuaminooctan, mleczan amonowy, rodanek amonowy fosforan etyloaminowy itd. lub inne substancje odszczepiajace kwas pod wplywem goraca, jak np. chlorooctan sodowy lub zwiaz¬ ki wybitnie chelatotwórcze powodujace usie- ciowanie zywicy np. octan glinowy lub podob¬ ne zwiazki.Blony zdobnicze, nasycone sposobem wedlug wynalazku, nie wymagaja zadnych dodatko¬ wych srodków pomocniczych jak warstewka nawierzchnia, blona podkladowa itd. Dzieki dru¬ giemu uwarstwieniu sa one samoklejne na wszelkich, praktycznie waznych, materialach podkladowych i daja doskonale powierzchnie.W szczególnosci zostaja usuniete powyzej opi¬ sane wady, jakie wystepuja w bardzo trud¬ nych do wykonania sposobem dwukrotnego nasycania, blonach silnie zabarwionych w ca¬ lej masie.Efekt uzyskany dzieki wynalazkowi byl nie¬ spodziewany, tym bardziej, ze nie mozna bylo przypuszczac, iz w tak cienkiej warstwie, ja¬ ka przedstawia soba zywiczna blona zdobni¬ cza, zywica sztuczna, wygladajaca na zupelnie jednorodna, przejawia warstwy zasadniczo róz¬ niace sie miedzy soba wlasciwosciami plyn¬ nosci.Przyklad I. Zadrukowany szlachet¬ ny papier celulozowy o gramaturze 150 g/m2, o duzej zawartosci a — celulozy, przepuszcza sie przez kapiel impregnacyjna w postaci 50% wodnego roztworu zywicy melaminowej, o nis¬ kim stopniu kondensacji wytworzonej w zna¬ ny sposób przy stosunku molowym melamina: formaldehyd jak 1:2,5, przy czym kapiel za¬ wiera 0,15% trzeciorzedowego fosforanu sodowe¬ go. Nadmiar zywicy zgarnia sie tak, ze waga blony wysuszonej w zwykly sposób goracym powietrzem wynosi okolo 290 g/m*. Blona ta zostaje przepuszczana po raz drugi przez roz¬ twór zywicy melaminowej o stosunku molo¬ wym 1:2,5, o wyzszym stopniu kondensacji, za¬ wierajacy 0,3% etylenodwuaminofosforanu i przeprowadza dozowanie za pomoca walców tak, iz ciezar koncowy blony po wysuszeniu wynosi 330—340 g/m8. Otrzymana blona wyka¬ zuje wybitne wlasciwosci omówione w opisie. — 2 —Przyklad II. Papier zabarwiony w swej masie o gramaturze 160 g/m* dopro¬ wadza sie przez impregnacje wstepna w po¬ dobny sposób jak w przykladzie I do suchej wagi 300—310 g/m2. Do zywicy melaminowej dodaje sie przy tym 7% mieszaniny o- i p-tolu- olosulfonoamidu. Drugie nasycenie dokonuje sie za pomoca zywicy melaminowej z dodat¬ kiem 0,2% octanu glinu. Ciezar blony wykon¬ czonej wynosi 340—360 g/mf. Sposób ten daje szczególnie dobre blony jednobarwne. PL