Opublikowano dnia 1 sierpnia 1960 r.J66AJL ^ (BIBLIO t LKA/ •«/ [Urzedu Patentowe jtalskiuj Rzeczpospolitej Ludo1 POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43209 KI. 35 a, 16/03 Biuro Projektóiu Przemyslu Metali Niezelaznych „Bipromet" *) Katowice, Polska Urzadzenie do sterowania szczek przy spadochronach szybowych klatek wyciagowych Patent trwa od dnia 10 czerwca 1959 r.Niniejszy wynalazek dotyczy urzadzenia do sterowania szczek spadochronowych przy szy¬ bowych klatkach wyciagowych. Wynalazek ten umozliwia przeprowadzenie kontroli dzialania spadochronu przez wielokrotne wykonywanie prób bez uszkodzenia jakichkolwiek elementów urzadzenia. W wielu dotychczas stosowanych spadochronach szybowych klatek wyciagowych, sluzacych do pionowego przewozu ludzi, za¬ chodza obawy, ze po ich zadzialaniu nastepne zadzialanie staje sie niepewne. Dzieje sie to na skutek tego, ze po zadzialaniu spadochronu, kiedy szczeki wbite sa w drewno prowadników szybowych, podciaganie klatek za pomoca glów¬ nego trzona, na którym w normalnych warun¬ kach zawieszona jest klatka, moze spowodowac stale odksztalcenia drazków i dzwigien bez¬ posrednio laczacych trzon glówny ze szczekami wskutek powstania nadmiernych naprezen trud- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest mgr inz. Kazimierz Swiderski. nych do okreslenia w obliczeniach, a uzalez¬ nionych od stopnia zakleszczenia sie szczek spadochronu na prowadnikach szybowych.Niezaleznie od powyzszego, stosowane do¬ tychczas sztywne polaczenia glównego trzona z drazkiem uruchamiajacym dzwignie sterujace szczeki uniemozliwiaja samoczynna regulacje skoku szczeki w chwili zadzialania spadochronu.Wynalazek niniejszy usuwa wyzej wymienione wady. Przyklad wykonania wynalazku uwi¬ doczniono na rysunkach. Fig. 1 przedstawia widok od wewnatrz klatki, na urzadzenie ste¬ rujace szczeke spadochronu, gdy klatka zawie¬ szona jest na trzonie glównym polaczonym z lina wyciagowa. Fig. 2 przedstawia urzadze¬ nie w chwili jego zadzialania po zerwaniu sie liny, fig. 3 — urzadzenie przed podniesieniem klatki przez trzon glówny, gdy szczeki sa zakleszczone w prowadnikach, fig. 4 — prze¬ krój urzadzenia sterujacego szczeka spadochro¬ nu, fig. 5 — widok z boku klatki ze spadochro-nem, fig. 6 — widok z góry, fig. 7 — w prze¬ kroju poprzecznym klatki.Kiedy w normalnych warunkach klatka a zawieszona jest na trzonie glównym b, uklad drazków i dzwigien laczacych trzon glówny b z walkami c na których osadzone sa na stale szczeki d uwidaczniaja fig. 1 do 7.Na walku c osadzone sa na stale szczeka d i tuleja e zaopatrzona w korbe / (fig. 1 do 4).Na tulei e osadzona jest sprezyna spiralna g w ten sposób, ze jeden jej koniec jest zacze¬ piony na tulei e a drugi koniec zaczepiony na tarczy h wolno osadzonej na walku c przy czym korba / dociskana jest z pewna z góry okreslona sila do zeba i tarczy h.Przyjeta sila docisku korby / tulei c, za posrednictwem sprezyny g, do zeba i tarczy h, uniemozliwia odchylenie sie szczeki d od swego normalnego polozenia w wypadkach ewentual¬ nych wahan i drgan klatki jakie moga sie pojawic w czasie jej jazdy w sizyfbie.W wypadku zerwania sie liny wyciagowej, zadzialanie sprezyny spadochronu k powoduje ruch trzona b ku dolowi, ten zas za pomoca drazka i osadzonego przegubowo na trzonie b, przesuwa ku dolowi dzwignie m umocowane na stale na walku n. Obrót walków n powoduje obrót dzwigien o, a te za pomoca drazków p obracaja o kat a tarcze h (fig. 2). Obrót kazdej tarczy powoduje obrót walków c wraz ze szczekami d. Klatka zostaje w ten sposób za¬ wieszona na prowadnikach szybowych r za posrednictwem wbitych w nich szczek d.W celu zluzowania zawieszonej w ten spo- sów klatki, podciaga sie trzon b (fig. 5) ku górze i w czasie tej drogi, to jest do chwili kiedy trzon b swym zgrubieniem zaczepi bel¬ ki s klatki, naprezenia maksymalne jakie pow¬ stana w elementach laczacych tarcze h z trzo¬ nem b sa okreslone sila, jaka potrzebna jest na skrecenie sprezyny g o kat a (fig. 3), Z chwi¬ la kiedy trzon glówny podciagnie juz bezpo¬ srednio sama klatke ku górze, zluzowane szcze¬ ki d wróca do zasadniczego swego polozenia pod wplywem naciagu sprezyny g (fig. 1).Ze wzgledu na to, ze w chwili zadzialania spadochronu klatka moze nie znajdowac sie teoretycznie w osi prowadników r, skok szczek do momentu rozpoczecia tarcia o prowadniki z jednej strony klatki moze byc rózny od skoku potrzebnego dla drugiej strony klatki i to wy¬ równanie, na skutek powstania róznicy oporów na koncach drazka l spelni polaczenie przegu¬ bowe drazka l z trzonem b w punkcie t (fig.. 7).Polaczenie trzonu glównego klatki ze szcze¬ kami spadochronu w sposób wyzej opisany i uwidoczniony na rysunkach (fig. 1 do 7) umozliwia latwe sprawdzenie i kontrole spa¬ dochronów, co w konsekwencji zwieksza bez¬ pieczenstwo przewodu ludzi w szybach kopal¬ nianych. PL