CZYTELNIA* VAT** Opublikowano dnia 15 Wpoa 1057 r.POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40065 2Ya3 s/06 Ki.-ai b, 3/oi Zeiifralihstitilt fur Giessereitechnik*) Lipsk, Niemiecka Republika Demokratyczna Urzadzenifc do odwracania form odleumiczgch na obrotowej maszynie formierskiej Patent trwa od dnia 11 kwietnia 1956 r.Wynalazek dotyczy urzadzenia do odwracania form odlewtelczyfch na obrotowej maszynie for¬ mierskiej. Posiada ono do regulowania szybkosci odwrócenia drazki *iastawcze i przewody do po¬ wrotnego doprowadzania przeciekajacego oleju, przy czym obrót ramienia odwracajacego na¬ stepuje hydropneumatycznie.W znanych formierkach obrotowych odwra¬ canie formy przebiega jak nastepuje. Na wiekszy z dwóch tloków urzadzenia dziala sie sprezonym powietrzem za posrednictwem warstwy oleju w celu przesuniecia tego tloka na dól. Powoduje to obrót walu mechanizmu odwracajacego za posrednictwem drazka tlokowego, lancucha i kola lancuchowego, po otworzeniu otworu w sciance posredniej cylindra, zamknietego czesciowo na¬ sada dlawiaca, olej moze przeplywac przez tak otworzony otwór i powoduje stosunkowo szyb¬ kie odwrócenie formy odlewniczej.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wy¬ nalazku jest W. Klótzer.Podczas gdy tlok w duzym cylindrze jest prze¬ suwany na dól, tlok w malym cylindrze porusza sie do góry i swa nasada dlawiaca zamyka Cze¬ sciowo otwór w sciance posredniej cylindra. Sto¬ sunek wielkosci przelotu calkowicie otwartego otworu do przelotu otworu czesciowo zamknie¬ tego jest miarodajny dla rozruchu urzadzenia i do regulowania czasu hamowania ramienia od¬ wracajacego.Wszystkie urzadzenia do odwracania formy, dzialajace na zasadzie impulsów do rozpoczecia obracania ramienia odwracajacego z równowagi chwiejnej posiadaja te wade, ze rozpoczecie od¬ wracania i czas hamowania zalezne od lepkosci uzytego oleju i obciazenia, nie moga byc regu¬ lowane.Dalsza wada niektórych znanych urzadzen jest to, ze olej przeciekajacy przez uszczelki tlokowe jest zwykle stracony.Wynalazek pozwala na regulowanie rozruchu urzadzenia i czasu hamowania oraz na odzyski¬ wanie przeciekajacego oleju. Zagadnienie toroz-wiazuje sie w ten sposób, ze rozruch i hamowanie urzadzenia opóznia ^ie^przez zastosowanie nasad dlawiacych ina^awnycii drazków sterujacych.Urzadzenie sklada sie z dwóch cylindrów, których tloki moga byc przesuwane powietrzem sprezonym za posrednictwem warstwy oleju. Na¬ sady dlawiace, zamykaja otwory w sciankach posrednich cylindrów, zmuszaja olej do prze¬ chodzenia przez maly otwór, którego wielkosc moze byc regulowana odpowiednio do lepkosci i zmiennego obciazenia roboczego.Do odprowadzania przeciekajacego oleju urzadzenie posiada przewody polaczone z dolna czescia cylindra do doprowadzania oleju do zbiorniczków, skad jest on doprowadzany przez lekki zawór membranowy z powrotem do prze¬ strzeni olejowej cylindra. Do przepchniecia oleju przez dysze w zbiorniczku olejowym, sluzy cze¬ sciowo sprezone powietrze z przestrzeni pod tlo¬ kiem. Zbiorniczek jest polaczony z atmosfera i pozwala przy przesuwaniu sie tloka do góry na splywanie oleju ze zbiorniczka przez zawór membranowy z powrotem do cylindra. Zawór ten otwiera sie juz przy najmniejszych ilosciach oleju w zbiorniczku i jest zamykany podobnie jak zawór zwrotny w chwili gdy cylinder zosta¬ nie obciazony cisnieniem.Na rysunku uwidoczniono przykladowe roz¬ wiazanie urzadzenia wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia w przekroju urzadzenie odwracajace, a fig. 2 — znana maszyne for¬ mierska, zaopatrzona w takie urzadzenie.W pozycji wyjsciowej duzy tlok 1 znaduje sie u góry a maly tlok 2 u dolu. Przy przelaczeniu doprowadzania sprezonego powietrza z malego cylindra do duzego, olej jest wyciskany przez trójdrogowy zawór nie przedstawiony na rysun¬ ku i przez duzy otwór 5 jeszcze nie zamkniety nasada dlawicowa 3. Tlok 1 obraca za pomoca drazka tlokowego 7, lancucha 9 i kola lancucho¬ wego 10 wal ramienia odwracajacego, wyprowa¬ dzajac go z równowagi chwiejnej. Po przejsciu duzego tloka 1 na dól, na odleglosc okolo 5 mm, nasada dlawiaca 3 zamyka calkowicie otwór 5 i zmusza przez to olej do przechodzenia przez maly otwór 13, którego wielkosc mozna nasta¬ wiac za pomoca drazka sterujacego 12. Dzieki temu uruchomienie urzadzenia nastepuje wolno 2 regulowana szybkoscia. Po przesunieciu do gó¬ ry nasady dlawicowej 3 nastepuje przyspieszony powrót ramienia do polozenia wyjsciowego.Zanim tlok 1 osiagnie swój dblny jpuqjk% mar¬ twy, znajdujace sie pod nini* powietrze zostaje, czesciowo sprezone i wytloczone przewodem 14 w góre przez zbiorniczek olejowy.*15 do* *tAlo- sfery. Stopien sprezenia powietrza zalezy*^ szybkosci z jaka tlok 1 posuwa sie na dól i od srednicy dyszy 17. Slabe sprezenie -powietrza wystarcza aby olej, który przeciekl do dolnej czesci cylindra 2, zostal przecisniety do zbior¬ niczka 15. Lagodne hamowanie ramienia odwra¬ cajacego przed jego dojsciem do zastawki osiaga sie za pomoca nasadki dlawicowej 4 w cylindrze malego tloka 2, która zamyka otwór 6 podobnie jak nasada dlawicowa 3 otwór 5. Czas hamowa¬ nia reguluje sie drazkiem 23.W celu spowodowania powrotnego ruchu ra¬ mienia odwracajacego, zasila sie maly cylinder powietrzem sprezonym tak, aby zebrany w zbior¬ niczku 15 olej przedostal sie z powrotem przez zawór membranowy 16 do przestrzeni olejowej duzego cylindra. Ruch powrotny ramienia na¬ stepuje analogicznie do przebiegów odwracania. PL