PL38481B1 - - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania no¬ wych pochodnych fenotiazyny, a zwlaszcza no¬ wych estrów sulfonowych 10-hydroksyalkylofe- notiazyn, a wzorze ogólnym N // A-0-02S - Ar w którym A oznacza dwuwartosciowy prosty lub rozgaleziony nasycony alifatyczny lancuch weglowodorowy zawierajacy 2 lub 3 atomy we¬ gla, przy czym co najmniej dwa z tych atomów wegla znajduja sie pomiedzy atomem azotu w pierscieniu i atomem tlenu bocznego lancucha, a Ar oznacza aromatyczny rodnik jak fenyl lub p-tolyl. Poza tym aromatyczne pierscienie fenotiazyny moga byc ewentualnie podstawio¬ ne i zawierac w polozeniu 1 lub 3 (numeracja Beilstein'a) podstawnik, którym moze byc atom chlorowca (np. chlor) lub grupa metylowa lub metoksy.Wedlug wynalazku nowe estry sulfonowe wy¬ twarza sie poddajac reakcji pochodna fenotia¬ zyny o wzorze, N A -R w którym A posiada znaczenie podane powyzej, ze zwiazkiem o wzorze T-Ar, w którym Ar oz¬ nacza rodnik aromatyczny. R i T oznaczaja ato-my lub.grupy zdolne na skutek reakcji do wy¬ twarzania ugrupowania — O — 02S —. Naj¬ korzystniej jest, gdy R stanowi grupe wodoro¬ tlenowa, a zwiazek T-Ar jest arylomonosulfo- haloidkiem, v innym przypadku R moze byc atomem chlorowca, a zwiazek T-Ar sola sre¬ browa kwasu arylomonosulfonowego.Nowe estry sulfonowe sa cennymi posredni¬ mi produktami do wytwarzania zwiazków lecz¬ niczych.Wynalazek wyjasniaja podane nizej przykla¬ dy, nie ograniczajace jego zakresu.Przyklad I. Do roztworu 20 g l-/10'-fenotla- zynylo —2—propanolu 190^195°C pod cisnieniem 0,35 mim slupa Hg) w 60 cm3 pirydyny dodaje sie roztworu 15,45 g chlorku p-toluenosulfonowego w 40 cm3 piry¬ dyny i miesza w temperaturze pokojowej w cia¬ gu nocy. Mieszanine reakcyjna wylewa sie na 500 g lodu utluczonego na mialko, przy czym tworzy sie oleisty osad, który szybko krystali¬ zuje. Aby osiagnac calkowite wytracenie dodaje sie 500 cm8 wody. Produkt odsacza sie, przemywa woda i suszy na powietrzu. Otrzymany produkt nastepnie przekrystalizowuje sie z 145 cm3 oc¬ tanu etylowego. W ten sposób otrzymuje sie 16 g p-toluenosulfonianu 1 — (^'-fenotiazyny¬ lo) — 2-propylu, o temperaturze topnienia 150^151°C (Kofler).Przyklad II. Roztwór 1,45 g p-toluenosulfo¬ nianu srebra i 1,4 g 1 — (10'-fenotiazynylo)— 2 — chloropranu w 15 cm3 acetonitfylu ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w ciagu 1V2 godziny.Po ostudzeniu mieszaniny reakcyjnej odsacza sie wytracony osad chlorku srebrowego i prze¬ sacz zageszcza pod próznia. Nastepnie pozosta¬ losc rozpuszcza sie w 15 cm3 chloroformu, od¬ sacza substancje nierozpuszczalne (chlorek sreb¬ ra) i przesacz zageszcza pod próznia. Pozostalosc stala zadaje sie 8 cm3 octanu etylowego, odsa¬ cza, przemywa 2 cm3 octanu etylowego i otrzy¬ muje sie w ten sposób 1,35 g p-toluenosulfonia¬ nu 1 — (10'-fenotiazynylo) — 2 — propylu, który po przekrystalizowaniu z octanu etylowego topi sie w temperaturze 149—151°C (Kofler).Przyklad III. Roztwór 1,67 g p-toluensulfo- nianu srebra i 1,5 g 1—(10'-fenotiazynylo) — 2— chloroetanu w 10 cm3 dwumetyloforma- midu ogrzewa sie pod chlodnica zwrotna w cia¬ gu 2V2 godziny. Nastepnie oziebia sie, odsacza powstaly osad chlorku srebrowego i przemywa go 2 cm3 dwumetyloformamidu. Przesacz wle¬ wa sie do 50 cm3 wody, przy czym wytraca sie gesty olej, który wyciaga sie 50 cm3 eteru, a na¬ stepnie dwa razy po 25 cm3 eteru. Wyciagi ete¬ rowe przemywa sie 25 cm3 wody i suszy nad siarczanem sodowym, czesc eteru odpedza sie pod próznia i produkt wykrystalizowuje. Produkt odsacza sie i przemywa 5 cm3 eteru. W ten spo¬ sób otrzymuje sie 0,9 ,g p- toluenosulfonianu 1- (10'-f enotiazynylo) -2-etylu, który po prze- krystylizowaniu z octanu etylowego topi sie w temperaturze 141^0 (Kofler).Przyklad IV. Do roztworu 10 g 1 — ^'-chlo¬ ro- 10'-f enotiazynylo) -3-propanolu w 20 cm3 pirydyny dodaje sie 6,4 g chlorku benzenosulfo- nowego. Miesza sie w ciagu 5 godzin, pozosta¬ wia w spoczynku na noc w temperaturze po¬ kojowej i nastepnie wlewa do 200 cm3 wody.Wytraca sie produkt w postaci pomaranczowe¬ go oleju, nie krystalizujacego. Zobojetnia sie go 19 cm3 kwasu solnego (o gestosci 1,19) i wy¬ ciaga 100 cm3 chloroformu, a nastepnie 30 cm3 i 20 cm3. Wyciagi chloroformowe przemywa sie 30 cm3 kwasu solnego, a nastepnie 50 cm3 wody.Roztwór suszy sie nad siarczanem sodowym i nastepnie odpedza chloroform ogrzewajac na lazni wodnej pod próznia. W ten sposób otrzy¬ muje sie 12,5 g oleju czerwono-pomaranczowe- go, bardzo lepkiego, który stanowi benzenosulf o- nian 1 — ^-chloro-lO' -fenotiazynylo) -3-pro- pylu.Identycznosc zwiazku ustalono za pomoca ana¬ lizy i reakcji z dwuetyloamina, która daje 1 — (3'-chloro-10'-fenotiazynylo) -3- dwuetyloamino- propan, którego chlorowodorek topi sie w tem¬ peraturze 178°C (Kofler).Przyklad V. Do roztworu 10 g 1 — 3' metylo- -10' f enotiazynylo)-3- propanolu w 50 cm3 piry¬ dyny dodaje sie 7,05 g chlorku p-toluenosulfo¬ nowego. Mieszanine miesza sie w ciagu 3 go* dzin i pozostawia na noc w temperaturze po¬ kojowej. Nastepnie mieszanine reakcyjna wle¬ wa sie do mieszaniny 250 g lodu, 250 g wody i 50 cm3 kwasu solnego o gestosci 1,19. Wytraca sie olej, który wyciaga sie eterem, dwukrotnie iloscia po 200 cm3. Roztwory eterowe laczy sie i przemywa 50 cm3 nasyconego roztworu wegla¬ nu sodowego, a nastepnie 50 cm3 wody. Po wy¬ suszeniu roztworu eterowego nad siarczanem sodowym, odpedza sie eter ogrzewajac na lazni wodnej. W ten sposób otrzymuje sie 8,5 g p-to- luenosuiLfonianu 1- (3' -nietylo-10' fenotiazynylo)' -3-propylowego, którego indentycznosc okreslo¬ no na podstawie analizy i za pomoca reakcji z dwuetyloamina, która prowadzi do l-(3' -metylo-10' -fenotiazynylo) -3- dwuetyloamino- propanu, którego chlorowodorek topi sie w temperaturze 166—d68°C. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe V Sposób wytwarzania nowych pochodnych fenotiazyny, znamienny tym, ze pochodna fenotiazyny o wzorze ogólnym, w którym A oznacza dwuwartosciowy, prosty lub rozgaleziony nasycony alifatyczny lan¬ cuch weglowodorowy, zawierajacy 2 lub 3 atomy wegla, przy czym co najmniej dwa z tych atomów wegla znajduja sie pomiedzy atomem azotu w pierscieniu a grupa R, pod¬ daje sie reakcji ze zwiazkiem o wzorze ogól¬ nym T-Ar, w którym Ar oznacza rodnik aro¬ matyczny jak fenyl lub p-tolyl, przy czym R i T oznaczaja atomy lub grupy, zdolne na skutek .reakcji do wytworzenia ugrupowania -0-02S — tak, ze w wyniku otrzymuje sie estry sulfonowe 10-hydroksyalkilofenotiazyn o wzorze ogólnym. N A-0-02S - Ar Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze poddaje sie reakcji pochodna fenotiazyny o podanym wzorze ogólnym, w którym R oznacza grupe wodorotlenowa, ze zwiazkiem T-Ar stanowiacym arylomonosulfohaloidek. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze poddaje sie reakcji pochodna fenotiazyny o podanym wzorze ogólnym, w którym R oznacza atom chlorowca ze zwiazkiem T-Ar! stanowiacym sól srebrowa kwasu arylomono- sulf onowego. t. Sposób wedlug zastrz. 1—3, znamienny tym, ze stosuje sie pochodne fenotiazyny o poda¬ nym wzorze ogólnym, podstawione w poloze¬ niu 1 lub 3, chlorowcem, grupa metylowa lub grupa metoksy. Societe des Usines Chemiaues Rhon e-P o u 1 e n c Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych ^\/\/^ n N A-R 3. • PL