PL36889B1 - - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy anizotropowego magnesu trwalego % magnetycznego stopa zelaz¬ nego, wykazujacego szczególne doza wartosc ko- ercji przy Jednoczesnej4 duzej pozostalosci ma¬ gnetycznej i wartosci (BHJmax.Znany Jest sposób wyrobu takich magnesów ze stopu zelaznego, zawierajacego 6— II */» alu¬ minium, 12 — 2tt% nftlu i 16 —30" W kolmltu, przy ewentualnym dodatku miedzi i tytanu oso¬ bno lub lacznie, przy czym stop taki poddaje sie podczas ochladzania przy hartowaniu dzialaniu pola magnetycznego. Stwierdzono, ze najlepiej jest dzialac patem magnetycznym co najmniej w zakresie od temperatury Curie dfo temperatury o 150 °C nizszej. Fo ochlodzeniu stosuje sie pro¬ ces starzenia w celu uzyskania jaknsjlepszych wlasciwosci magnetycznych.Wedlug wynalazku stdp zelazny, z którego u- tworzony jest trwaly magnes, zawiera (T— tl % ai, io—2xr% m, re—&r% Cb, do wm Nb, 0,5—12 Vo Ta, do 7 9/o Cu f dfcr XW Tl orar ewen¬ tualnie jeden lub kilka nastepujacyeh metali: wolframu, chromu, molibdenu,, wanadu,, cyrko¬ nu, wapnia, ceru i krzemu w ilosci 0,5 — 1 9h kazdy. Na ogól ilosc tantalu nie powinna prze¬ kraczac IX) %, a uzyskuje sia najlepsze wyniki przy zawartosci tantalu mniej, niz 8 %. Stop taki poddaje sie zuanej obróbce np. opisanej szcze¬ gólowo w patencie polskim nr 34730. Stop pod¬ daje sie dzialaniu pola magnetycznego pod jego ochladzanie z temperatury powyzej temperatury Curie, najlepiej powyzej 1200 °C do temperatury 600 °C^ przy czym stosuje sie ochladzanie z szyb¬ koscia 0,5 —15 CC na sekunde, po którym naste¬ puje obróbka cieplna starzenia w temperaturze okolo 600 °C Tak obrobiony stop posiada wlas¬ ciwosci anizotropowe, a pa poddaniu go nama- gpesawaniu* ostatecznemu w kierunku równoleg¬ lym do kierunku pola magnetycznego, dzialajar cegp podczas, ochladzania, nadaje sie, mu duza teoerjcj&j ffl^ przy Jednoczesnej, duzej, pozostalosci magnetycznej i wartosci CB&S^g,Efijlwa cceha sposobu w^aiug wyQ«iaaikU^est ^Uy z$ podpas krzecntona^stopu w formie cieplo ^^<|*^^ ^^d^ccojtylko w jednym kie¬ runki, równoleglym do kierunku pózniejszego namagnesowywania. Znany jest równiez sposób nadawania magnesom duzej koercji przez doda¬ nie do stopów zelaznych zawierajacych nikiel, aluminium i kobalt, pewnej ilosci tytanu, który jednak wplywa niekorzystnie na wytwarzanie jednokierunkowych krysztalów slupkowych przy krzepnieciu stepu. Przy stopach wedlug wyna¬ lazku osiaga sie natomiast duza koercje (tj. eo najmniej 850 Oerstedów), duza wartosc (BH),^, wynoszaca 6 X 10* — 7 X.10* Gauss Oerstedów oraz Hc, nie stawiajac przeszkód wzrostowi kry¬ sztalów slupkowych.Wedlug wynalazku najlepiej jest stosowac stop zelazny o zawartosci 8 % Al, 13 % Ni, 25 % Co, 3,5% Cu i 5% Ta. Po obróbce cieplnej stop ochladza sie od temperatury 1250 do 600 °C z przecietna szybkoscia 1 °C na sekunde w polu magnetycznym o natezeniu 3000 Oerstedów, po czym poddaje sie go obróbce starzenia w ciagu 32 godzin w temperaturze 080 °C. Uzyskano ma¬ terial anizotropowy, wykazujacy pozostalosc ma¬ gnetyczna Br = 11200 Gaussów, wartosc Hc = 820 O^rstedÓw. Jezeli stop krzepnac w po^ staci krysztalów slupkowych, zorientowanych w kierunku równoleglym do kierunku namagne¬ sowania, to wartosc (BH)max wzrasta do 6,9 do 7,0 X 10* Gauss-Oerstedów, a koercja prze¬ wyzsza 850 Oerstedów.Przy innym sposobie wykonywania wynalazku uzywa sie stopu zelaznego o zawartosci 8% Al, 13 % Ni; 25 % Co, 3 % Cu, 3 % Ta i 1 % Ti. Po poddaniu go obróbce opisanej wyzej, bez wytwa¬ rzania jednak krysztalów slupkowych, uzyskuje sie w tym przypadku anizotropowy material ma¬ gnetyczny, wykazujacy pozostalosc magnetyczna 3r = 1000 Gaussów, wartosc (BH)max = 3,85 X X 10^ Gauss-Oerstedów, a koercje Hc = 790 Oer¬ stedów. «•* Wedlug innej odmiany wynalazku stosuje sie stop zelazny, zawierajacy 8% Al, 13% Ni, 25 % Co, 3 % Ta, 1,5 % NI i 3 % Cu. Poddano stop ob¬ róbce podobnej jak w dwóch pierwszych przy¬ kladach, i uzyskano anizotropowy material ma¬ gnetyczny który wykazuje pozostalosc magne¬ tyczna Br = 11 500 Gaussów, wartosc (BH)^^ - = 4,55 X 10* Gauss-Oerstedów i koercje 770 Oerstedów.Przy jeszcze innym sposobie zastosowano stop zelazny o takiej samej zawartosci aluminium, ni¬ klu, kobaltu, miedzi, tantalu i niobu, co i przy trzecim sposobie, przy jednoczesnym dodatku 1% tytanu. Po poddaniu stopu obróbce opisanej wyzej posiadal on pozostalosc magnetyczna Br = ; = 10 800 Gaussów, (BH)max = 4,05 X 106 Gauss- Oerstedów i koercje 790 Oerstedów.Dalsze typowe przyklady skladu chemicznego i wlasciwosci magnesów wykonanych sposobem wedlug wynalazku przedstawia ponizsza tabela.We wszystkich przypadkach stop byl odlewany wv formie piaskowej ochladzany od temperatury 1300 do 600 °C z przecietna szybkoscia 1,1 °C na sekunde w polu magnetycznym o natezeniu 3000 Oferstedów, po czym ogrzewano go do tempera¬ tury 585 °C i utrzymywano w tej temperaturze "w ciagu 64 godzin.Ta 2 8 10 Al Ni 8 13 7,5 14 8 15 Co Cu ~ 25 ~3 25 3 25 3 Br (BH)maxX106 11750 4,9 9 750 3,2 9 250 3 Hc 750 775 780 PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Anizotropowy magnes trwaly, utworzony z magnetycznego stopu zelaznego, znamienny tym, ze zawiera 6 —11% Al, 10 — 20% Ni, 16 —30 •/o Co, do 10% Nb, 0,5 — 12% Ta, do 7 % Cu i do 5 % Ti.
2. 2. Magnes wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawartosc tantalu nie przekracza 10 %.
3. 3. Magnes wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze : zwartosc tanfalu nie sfcjetóratza 8 %.
4. 4. Magnes wedlug zastrz. 1, 2 albo 3, znamienny tym, ze zawiera równiez nie duze ilosci jed¬ nego albo kilku nastepujacych metali: wol¬ framu, chromu, molibdenu, wanadu, cyrkonu, wapnia, ceru lub krzemu.
5. 5. Magnes wedlug zastrz. 1 — 3 lub 4, znamienny tym, ze posiada przewazajaca liczbe kryszta¬ lów zorientowanych w jednym kierunku (100).
6. 6. Sposób wyrobu magnesu wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze stop zelazny odlewa sie w formie i powoduje krzepniecie jego w ta¬ kich warunkach, aby cieplo bylo odprowadza¬ ne podczas krzepniecia stopu zasadniczo w jednym kierunku równoleglym do kierun¬ ku ostatecznego namagnesowania w celu spo¬ wodowania krzepniecia stopu w postaci jed¬ nakowo zorientowanych krysztalów slupko¬ wych, przy czym poddaje sie stop znanemu dzialaniu pola magnetycznego podczas chlo¬ dzenia go od temperatury lezacej powyzej temperatury Curie, do okolo 600 °C, a naste¬ pnie obróbce starzenia w temperaturze okolo 600 °C, po czym poddaje sie go ostatecznemu namagnesowaniu w kierunku zgodnym z kie¬ runkiem pola magnetycznego, zastosowanego podczas ochladzania. N. V. Philips' Gloeilampenfabrieken Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych „Prasa" Stalinogród, 1008 — 23.3.54 — R-6-8910 — BI bezdrz. 100 g. — 150. PL