PL36782B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób zwieksza^ nia trwalosci (koncentratów spozywczych w .po¬ staci cieklej, mazistej lub stalej, -np. koncentra¬ tów miesnych, zupowych, jarzynowych, przypra¬ wowych itd. Koncentraty takie mimo troskliwej i starannej produkcji w najlepszych warunkach zachowania sterylnosci, ulegaja przy dluzszym skladowaniu psuciu, odbijajacym sie przede wszystkim na smaku, zapachu i innych podob¬ nych wlasciwosciach.Wedlug wynalazku stwierdzono, ze powodem psucia sie takich koncentratów spozywczych jest proces utleniania sie tluszczów w nich zawar¬ tych. Substancje weglowodanowe i bialkowe koncentratów nie ulegaja na ogól przemianom, gdyz w przypadku np. koncentratów suchych *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twór¬ cami wynalazku sa dr Józef Janicki, dr Antoni Rutkowski i inz. Aleksander Reinheres. chroni je przed tym niska zawartosc wody w koncentracie oraz stosunkowo duza zawartosc soli, dzialajacych konserwujaco w dostatecznym stopniu by nie dopuscic do psucia sie ich.Stwierdzono jednak, ze duza ilosc soli oraz ma¬ lo uwodnione srodowisko wplywa z drugiej stro¬ ny niekorzystnie na trwalosc tluszczów, które w tych warunkach szybciej ulegaja utlenieniu co odbija sie na jakosci i trwalosci koncentratu) w sposób latwo wyczuwalny, gdyz srednia zawar¬ tosc tluszczów w koncentratach spozywczych wy¬ nosi okolo 8%.Wedlug wynalazku stwierdzono, ze przez do¬ danie srodków opózniajacych lub hamujacych proces utleniania zwieksza sie wielokrotnie trwa¬ losc takich koncentratów spozywczych. Stwier¬ dzono poza tym, ze samo stosowanie przeciwutle- niaczy nie zawsze daje korzystne wyniflri, gdyz slady wolnych jonów metali takich, jak zwlasz¬ cza zelazo, miedz, nikiel, kobalt, manjgan itd., znacznie przyspieszaja proces utleniania i mimostosowania przecimitlenikczy, inoga aczkolwiek w nieco dluzszym czasie spowodowac utlenienie sie tluszczów.Stwierdzono, ze uzycie dodatkowych srodków pomocniczych wiazacych wolne jony metali, zwanych „przeciwutleniaczaimi pomocniczymi" przyczynia sie do znacznego polepszenia trwalosci koncentratów spozywczych. Warunkiem doboru srodków pirzeciwutleniajacyeh jak i przeciw- utleniaczy pomocniczych jest to, by wprowadza¬ ne i dodawane do tluszczów, srodki te Ibyly nie- ssdcodliwe dla zdrowia i mogly byc stosowane w mozliwie niskim stezeniu, nie przekraczajacym 1% ogólnej wagi skladnika tluszczowego.Jako srodki nadajace sie jako przeciwutlenia- cze tluszczów i nieszkodliwe dla zdrowia, stoso¬ wac mozna w ilosciach do 1% zwiazki takie jak: pochodne guajakolu, np. zywice guajakolo- we, kwas nor-dwuhydronguajaretowy (NDGA), estry kwasu galusowego, kwas tiodwupropiono- wy, kwas tiodwupropiono-dwulaurylowy, kwas tio-dwustearowy, hydrochinon, hydroksyanizol butylowy, koncentrat tokoferolu, konidyndTyne itd, Wymienione srodki stosowac mozna pojedyn¬ czo lub dowolnie z soba zmieszane.Stwierdzono równiez, ze dobre wyniki pod wzgledem podobnego dzialania przeciwuitleniaja- cego wykazuja takie srodki o dzialaniu leczni¬ czym czy odzywczym jak: lecytyna, maka owsia¬ na, maka sojowa i inne podobne substancje, przy czym posiadaja te dogodnosc, ze mozna je doda¬ wac do tluszczów w dowolnych ilosciach.Jako srodki wiazace jony metali dzialajacych katalizujaco, na proces utleniania tluszczów, a wiec jako przeciwutleniacze pomocnicze stosuje sie kwasy: cytrynowy, mlekowy, fosforowy, wi¬ nowy, askorbinowy i podobne zwiazki nieszkodli¬ we dla zdrowia, których mozna dodac w ilosciach do 1%, a w przypadku kwasu askorbinowego nawet znacznie wiecej.Przyklad I. W celu utrwalenia tluszczu, np. loju, dodaje sie do niego koncentratu tluszczowe¬ go przeciwuitleniacza, sporzadzonego jak nastepu¬ je: 100 czesci wagowych loju lub innego przewi¬ dzianego receptura tluszczu podgrzewa sie do temperatury topnienia i dodaje sie do niego 2 czesci wagowe przeciwutleniacza w postaci kwa¬ su nor-dwuhydrorguajaretowego (NDGA), po czym miesza sie dokladnie. Nastepnie do miesza¬ niny dodaje sie 1 czesc wagowa przeciwutlenia¬ cza pomocniczego w postaci kwasu mlekowego i ponownie miesza dokladnie.Tak sporzadzony fconcetrat tluszczowy zawie¬ rajacy przeciwutleniacz i przeciwutleniacz po¬ mocniczy ochladza sie i dodaje w odpowiedniej pozadanej proporcji do tluszczu podstawowego, stanowiacego jeden ze skladników przygotowy¬ wanego koncentratu spozywczego.Chcac otrzymac w tluszczu stezenie 0,1% przeciwutleniacza oraz 0,05% przeciwutlenia¬ cza pomocniczego, nalezy dodac na kazdy kilo¬ gram tluszczu 50 gramów uprzednio sporzadzo¬ nego koncentratu tluszczowego. Otrzymany przy uzyciu tak spreparowanego tluszczu odpowiedni koncentrat spozywczy zawiera, przyjmujac ze koncentrat zawiera 8% tego tluszczu, tylko 0,1% przeciwutleniacza i 0,05% przeciwutlenia¬ cza, pomocniczego. W przypadku stosowania tlu¬ szczu do koncentratu zupy, np. w kostkach, 40- gramowa kostka koncentratu zupy zawiera 0,008% przeciwutleniacza oraz 0,004% przeciw¬ utleniacza pomocniczego,, zas w przyrzadzonej z niej wedlug recepty zupie w ilosci 500 gramów, zawartosc przeciwutleniacza wynosi 0,0007%, a przeciwutleniacza pomocniczego 0,00035%*.Kostka koncentratu zupy zawierajaca wyzej wspomniana ilosc srodka przeciwutleniajaceigio i przeciwutleniacza pomocniczego, wykazala zna¬ czna odpornosc przy przechowywaniu i nie zmie¬ nila smaku ani zapachu nawet po uplywie Wku- nastomiesiecznego skladowania w normalnych waounkach, podczas gdy kositka zawierajaca tluszcz nietraktowany sposobem wedlug wynalaz¬ ku posiadala wyraznie zmieniony smak i zapach.Przyklad II. Obliczona ilosc tluszczu w ilosci 8% w stosunku do majacej byc przygotowanej partii koncentratu spozywczego, zadaje sie lecy¬ tyna w ilosci 5% wagowych w stosunku do ilosci tluszczu. Tluszcz zadac mozna jeszcze prze- ciwutleniaczem pomocniczym w postaci kwasu fosforowego w ilosci 0,05% w stosunku do traktowanej ilosci tluszczu. Tak spreparowany tluszcz dodaje sie bezposrednio do innych sklad¬ ników, stanowiacych surowiec do wytwarzania koncentratu spozywczego.Przyklad HU. Postepujac podobnie jak w przykladzie II do tluszczu dodaje sie maki ow¬ sianej w ilosci 10% i dokladnia rozprowadza w stopionym fómszczu. Nastepnie dodaje sie 0,05% kwasu cytrynowego w stosunku do ilosci tluszczu, po czym tak utworzona mieszani¬ ne stosuje sie w znany sposób do wytwarzania koncentratów spozywczych.Przyklad IV. 100 czesci wagowych loju stapia sie i mieszajac dodaje sie do niego 2% przeciw¬ utleniacza, w postaci galusanu etylowego. Na¬ stepnie do masy tluszczu dodaje sie 1 czesc wa¬ gowa w stosunku do masy tluszczowej przeciw-utleniacza pomocniczego w postaci kwasu askor¬ binowego rozpuszczonego w 40% alkoholu etylowym. Po dokladnym rozprowadzeniu tych skladników w tluszczu, tak spreparowany tluszcz stosuje sie jako dodatek do traktowania tlusz¬ czów stosowanych do koncentratów spozywczych.Produkty spozywcze w postaci koncentratów plynnych, mazistych luib stalych, jak wszelkiego rodzaju przyprawy do srodków spozywczych lub srodki spozywcze jak zupy, np. w kostkach i in¬ ne tym .podobne koncentraty spozywcze tak trak¬ towane sa wielokrotnie trwalsze pod wzgledem wlasciwosci jakosciowych np. zostaje w nich wstrzymany proces jelczenia tluszczu, psucie sie smaku i zapachu. Dodatki te sa nadzwyczaj ko¬ rzystne, gdyz stanowia one niewchodzacy w nor- maHnej produkcji pod wzgledem ekonomicznym czynnik kalkulacyjny, dajac wzamian znaczne zwielokrotnienie trwalosci koncentratów spozyw¬ czych, przy czym w razie stosowania produktów, jak lecytyna^ maka owsiana, sojowa itd. jako przeciwutlaniaczy, zwiekszac mnozna wartosci odzywcze koncentratów, zas ilosci wprowadza¬ nych srodków przeciwlutleniajacych .pomocni¬ czych, obojetnych dla organizmu ludzkiego, sa tak minimalne, ze stoja poza granicami wyczu- walnosci, jesli sie zwazy, ze przy produkcji jed¬ nej tony koncentratu zupy lub potrawy zawiera¬ jacej 8% tluszczu przy dawce 0,1% utleniacza, realna waga tego srodka wynosi 80 gramów.Poza tym przy uzyciu kwasu askorbinowe go jako przeciwutleniacza pomocniczgo wzboga¬ ca sie jeszcze koncentrat spozywczy w witami¬ neC PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób zwiekszania trwalosci koncentratów spozywczych w postaci cieklej, mazistej lub stalej, znamienny tym, ze do tluszczów stano¬ wiacych skladnik koncentratu dodaje sie src ków przeciwdzialajacych uffleniariiu sie tlusz¬ czów.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do tluszczów stanowiacych skladnik koncen¬ tratu dodaje sie oprócz srodków dzialajacych przeciwutleniajaco, srodków przeciwutlenia- jacych pomocniczych, wiazacych jony, zwla¬ szcza metali ciezkich np. Fe, Cu, Mn, Co, Ni itd.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze jako srodki dzialajace przeciwutleniajaco wzgledem tluszczu stosuje sie zwiazki obojet¬ ne dla organizmu ludzkiego, np. pochodne gwajakolu, kwas nor-dwuhydro-guajairetowy, estry kwasu galusowego, pochodne kwasów tiojpropionowych, koncentrat tokoferolu, ko- nidyndryne, w ilosciach do 1% w stosunku do ilosci skladnika tluszczowego koncentratu.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1—3, znamienny tym, ze jako przeciwutleniacze pomocnicze stosu¬ je sae zwiazki, takie jak kwasy: cytrynowy, mlekowy, winowy, fosforowy,^ askorbinowy, nieszkodliwe dla organizmu ludzkiego, w1 UUti-"" ciach najlepiej do 1% skladnika tluszczo¬ wego.
5. 5. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1—4, zna«- miemna tym* ze jako przeciwutleniacze stosu¬ je sie zwiazki lub srodki o charakterze lecz¬ niczym i odzywczym, w dowolnej ilosci w sto¬ sunku do skladnika tluszczowego, np. lecyty¬ ne, maczke sojowa, owsiana. Poznanskie Zaklady Srodków Odzywczych Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych „Prasa" St-gród, 4402, 20. 9. 54 .— R-5-17515 — BI bezdrz. lOOg. — 100 PL