PL33956B1 - - Google Patents

Description

12 W transformatorach wysokiego napiecia izo¬ lacje miedzy uzwojeniami wyzszego i nizszego napiecia stanowi zazwyczaj jeden lub kilka cy¬ lindrów izolacyjnych, umieszczonych pomiedzy \izwojeniem napiecia wyzszego i uzwojeniem na¬ piecia nizszego. W polaczeniu z tymi cylindrami • izolacyjnymi stosuje sie jeszcze izolacje czolowa w postaci kolnierzy, oslaniajacych uzwojenie wy¬ sokiego napiecia od jarzma.Podwyzszenie wytrzymalosci elektrycznej sta¬ rano sie osiagnac za pomoca odpowiednio umiesz¬ czonych i stosunkowo grubych warstw oleju, któ¬ re stosowano pomiedzy uzwojeniem napiecia niz¬ szego i cylindrem izolacyjnym, jak równiez po¬ miedzy tym cylindrem i uzwojeniem napiecia wyzszego, a ponadto równiez i na czolowych kon¬ cach izolacji. W jednym ze znanych urzadzen te¬ go rodzaju stosuje sie pewna liczbe izolacyjnych kolnierzy, z których kazdy jest nasuniety na ko¬ niec osobnego cylindra izolacyjnego, oddzielone¬ go od sasiednich wspólsrodkowych z nim cylind¬ rów izolacyjnych warstwami oleju o znacznej grubosci. Kolnierze te, oddzielone od siebie gru¬ bymi warstwami oleju, ustawiono tak, iz rozmia¬ ry calej izolacji wraz z warstwami oleju na kon¬ cu czolowym byly w kierunku osiowym wieksze niz rozmiar-y izolacji pomiedzy uzwojeniem na¬ piecia wyzszego i uzwojeniem napiecia nizszego w kierunku promieniowym. W jednej z odmian takich transformatorów stosuje sie równiez kil¬ ka wspólsrodkowych cylindrów izolacyjnych, przebiegajacych bez przerwy az do jarzma, od¬ dzielonych od siebie oraz od obu uzwojen pewna niewielka liczba grubych warstw oleju, przy czym jednak izolacja czolowa w postaci kolnierza jest przymocowana tylko do uzwojenia napiecia wyz¬ szego. W innej odmianie wykonania, umozliwia¬ jacej stosowanie nieco mniejszych rozmiarów od¬ cinków izolacyjnych miedzy uzwojeniami, stosu¬ je sie masywny cylinder izolacyjny pomiedzy u- zwojeniem napiecia wyzszego i uzwojeniem na¬ piecia nizszego, oddzielony od uzwojen równiezwarstwami oleju, których grubosc jest w przybli¬ zeniu równa grubosci cylindra izolacyjnego lub nawet- wieksza od niej. Na koncu cylinder po¬ siada stopnie w ksztalcie schodków i dzwiga na¬ lozone nan, dopasowane szczelnie, ale umozliwia¬ jace przesuw, kolnierze czolowe, które w.kierun¬ ku promieniowym wystaja ponad uzwojenie na¬ piecia wyzszego, w osiowym zas kierunku sa od¬ dzielone od siebie grubszymi warstwami oleju. i * Aby osiagnac dostateczna wytrzymalosc elek¬ tryczna za pomoca tych znanych w zasadzie srod¬ ków technicznych, jest rzecza konieczna stoso¬ wac wszystkie czesci izolacyjne o znacznych roz¬ miarach, zwlaszcza zas izolacje czolowa, jezeli ma sie niezawodnie uniknac przebic izolacji i przesko¬ ków wyladowan. Próbowano juz zmniejszyc roz¬ miary czesci izolacyjnych -dla danego napiecia ro-. boczego i danej wytrzymalosci tak, aby nie zmniej¬ szyc przez to bezpieczenstwa pracy. Stwierdzono przy tym, ze wówczas konieczne jest nie tylko za¬ pobiegniecie powstawaniu dróg. wyladowan po¬ wierzchniowych, ale zarazem tez unikniecie wszy¬ stkich takich czesci konstrukcyjnych, które ulat¬ wiaja powstawanie wyladowan slizgowych. Pod tym wzgledem konstrukcja, zawierajaca kilka oddzielonych od siebie cylindrów izolacyjnych z grubymi warstwami oleju, lezacymi miedzy tymi^ cylindrami, zupelnie sie nie nadaje. Jezeli bowiem z jakichkolwiek powodów, np. z po¬ wodu utworzenia sie mostku wskutek zanie¬ czyszczen, nastapi czesciowe przebicie jednej z tych warstw oleju, to , wierzcholek wyladowa¬ nia przSechojdzi na wyladowanie slizgowe wzdluz cylindrów izolacyjnych, co moze spo¬ wodowac calkowite przebicie calej izolacji. Po- ¦ dobnie maja sie rzeczy jezeli pomiedzy izolacja napiecia wyzszego i izolacja napiecia nizszego ^znajduje sie 'jeden tylkb masywny cylinder izola¬ cyjny, który jednak jest oddzielony warstwa ole¬ ju co najmniej od jednego z uzwojen, przy czym olej wskutek mniejszej wartosci swej, stalej die¬ lektrycznej przyjmuje na siebie jak wiadomo, wieksza czesc róznicy napiec, niz staly material izolacyjny. Przy przebiciu czesciowym takiej grubej warstwy oleju powstaje w otoczeniu wierzcholka wyladowania obok cylindra izolacyj¬ nego tak silne pole elektryczne, ze wystepowanie i posuwanie sie naprzód wyladowania slizgowe¬ go nie da sie stlumic nawet przez bardzo* obficie Wymiarowana izolacje czolowa. Oprócz tego za¬ chodzi niebezpieczenstwo bezposredniego przebi¬ cia cylindra izolacyjnego, jezeli w jednej z warstw oleju, na która przypada znaczna czesc calkowite¬ go napiecia, nastapilo czesciowe przebicie. Stoso¬ wanie kolnierzy czolowych, nasunietych na cylind¬ ry izolacyjne, posiada równiez powazne strony u- jemne. Doswiadczenie wykazalo mianowicie, ze tych kolnierzy czolowych nie mozna dopasowac do cylindra izolacyjnego tak dokladnie, aby na- j wet przy schodkowym stopniowaniu cylindra u- niknac dróg wyladowan powierzchniowych wzdluz powierzchni zetkniecia kolnierza i cylindra izola¬ cyjnego, które to powierzchnie sa specjalnie na¬ razone przy czesciowych przebiciach grubych przylegajacych warstw oleju. Kolnierze czolowe, nalozone na uzwojenie napiecia wyzszego, daja powód do takich samych niedogodnosci, których dotychczas unikano jedynie za pomoca obfitego wymiarowania czesci izolacyjnych.Wedlug wynalazku osiaga sie bardzo wielka wytrzymalosc izolacyjna, zabezpieczajaca przed wyladowaniami slizgowymi i przed powstawa¬ niem dróg powierzchniowych, bez koniecznosci j stosowania nadmiernie wielkich rozmiarów czes,- \\t ci izolacyjnych. W ten sposób osiaga sie, zwlasz- )|t cza w przypadku duzych transformatorów, znacz- 1 na oszczednosc miejsca i ciezaru, poniewaz w T przypadku transformatorów mniejszych mozna tez zmniejszyc wage rdzenia zelaznego. Cale pud¬ lo transformatora oraz objetosc oleju staja sie wówczas równiez mniejsze. W przypadku wiel¬ kich transformatorów dopiero zmniejszenie ich objetosci i wagi, umozliwione dzieki wykonaniu izolacji wedlug wynalazku, pozwala w niektórych okolicznosciach na transport transformatora ko¬ leja, poniewaz dzieki zmniejszonym rozmiarom nie ! wykracza on poza dopuszczalny gabaryt. W trans- i formatorze wysokiego napiecia, posiadajacym j j cylinder izolacyjny, umieszczony pomiedzy uzwo- ! jeniem napiecia wyzszego i uzwojeniem napiecia j nizszego, przylega on do uzwojen nie pozostawia- j jac, praktycznie biorac, przerwy, np. nie pozosta¬ wiajac kanalów chlodzacych i posiada koniec w ksztalcie kolnierza czolowego, pogrubiony przez I rozepchniecie warstw, wskutek czego jego roz¬ miar w kierunku osiowym jest wielokrotnie wiek- I szy niz mierzona w kierunku promieniowym gru¬ bosc scianki cylindra, lezacego pomiedzy uzwoje¬ niami.Na rysunku uwidoczniono schematycznie i transformator wedlug wynalazku, przy czym ty fig. 1, 2 i 4 przedstawiaja podluzne przekroje fn przez czolowe izolacje z pominieciem szczególów konstrukcyjnych, zbednych dla zrozumienia wy¬ nalazku, fig. 3 przedstawia przekrój wzdluz linii ab na fig. 1 i 2, natomiast fig. 5 -— przekrójpo- \ przeczny wzdluz linii cd na fig. 4.W urzadzeniu, przedstawionym tytulem przy¬ kladu na fig. 1, uzwojenie 1 napiecia nizszego jest osadzone na rdzeniu 8 transformatora z za- j "stosowaniem posredniej warstwy izolacyjnej 2. j.Pomiedzy uzwojeniem 1 napiecia nizszego i uzwo7 jeniem U napiecia wyzszego, przedstawionym na rysunku równiez w przekroju, znajduje sie cy- „ linder izolacyjny 5, oslaniajacy kolnierzem uzwo- \ — 2 —jenie napiecia wyzszego od jarzma 6. Najlepiej jest, aby wygiecie cylindra izolacyjnego, tworza¬ ce kolnierz, nie przylegalo bezposrednio do uzwo¬ jenia U -napiecia wyzszego, lecz do pierscienia o- chronnego 7, który moze byc wykonany z mate¬ rialu izolacyjnego z metalizowana powierzchnia lub tez calkowicie z metalu. Pierscien ten jest rozciety w znany sposób tak, aby nie mógl dzia¬ lac jak zwój zwarty. Pierscien ochronny 7 sluzy z jednej strony do rozrzadu potencjalu, z drugiej zas strony do zapewnienia dobrego przylegania uksztaltowanego w postaci kolnierza cylindra izo¬ lacyjnego, a przeto tez i do równomiernego na¬ cisku na uzwojenia U napiecia wyzszego. Koniec 8 cylindra izolacyjnego 5, stanowiacy rodzaj kol¬ nierza, jest podzielony na kilka warstw 9 w po¬ staci pierscieni kolistych odepchnietych jeden od drugiego. Rozepchniecie to mozna osiagnac np. przez wyginanie tych warstw w fale, lepiej jed¬ nak nadaja sie do tego celu wstawki dystansowe 10 w postaci wycinków, powpychane pomiedzy warstwy 9. Te wstawki, które najlepiej jest wy¬ konac z tego samego materialu izolacyjnego co i cylinder 5-, sa oddzielone od siebie w kierunku obwodu, jak to zaznaczono na fig. 3, - przedsta¬ wiajacej widok z góry. Postepuje sie przy tym tak„ ze szczeliny 11 miedzy wstawkami 10 po¬ szczególnych warstw nie ustawiaja sie'jedna nad druga, lecz sa zakryte przez wstawki, lezace bez¬ posrednio pod nimi lub nad nimi. Szczeliny 11 sluza do usuwania gazu z cylindra izolacyjnego i maja tez na celu ulatwianie przechodzenia cie¬ klego materialu izolacyjnego do konca 8 w ksztal¬ cie kolnierza. W celu. powiekszenia powierzchni sa warstwy 9 cylindra izolacyjnego wykonane tak, aby wystawaly poza,wstawki dystansowe 10.Azeby zmniejszyc niebezpieczenstwo przebic sliz¬ gowych, wystarcza nadac koncowi 8, tworzacemu kolnierz, grubosc, wynoszaca co najmniej podwój¬ na grubosc cylindra izolacyjnego pomiedzy uzwo¬ jeniem U napiecia wyzszego i uzwojeniem 1 na¬ piecia nizszego. Ponadto najlepiej jest nadac wstawkom 10 grubosc taka, aby konce 8 cylindra izolacyjnego, tworzace rodzaj kolnierza, wypel¬ nialy calkowita przestrzen pomiedzy uzwojeniem U napiecia wyzszego i jarzmem 6 lub pomiedzy pierscieniem ochronnym 7 i jarzmem.Opisana wyzej, konstrukcja cylindra izolacyj¬ nego umozliwia znaczne dielektryczne odciazenie masy izolacji, zriajdujacej sie w komorze 12, co jest rzecza pozadana zwlaszcza w transformato¬ rach olejowych. Cale pole magnetyczne skupia sie przy tym na koncach cylindra izolacyjnego w kolnierzach/ 6, co osiaga sie za pomoca przewo¬ dzacej okladziny %8, rozcietej w kierunku1 osi i osadzonej na odwróconej od uzwojenia k napie¬ cia wyzszego stronie konca 8 w postaci kolnierza i polaczonej przewodzaco z jarzmem 6. Dzieki uzyskanemu w ten sposób korzystnemu rozkla- , dowi pola, które stopniowo staje sie coraz slab¬ sze w kierunku ku czolu kolnierzy 8 przy dosta¬ tecznej liczbie wstawek 10, uzyskuje sie wysoka wytrzymalosc izolacji, poniewaz na powierzchni czola wystepuje nie tylko dostatecznie duza po¬ wierzchnia, ale tez zarazem natezenie pola jest • tu nizsze od wartosci krytycznej, potrzebnej do A powstawania wyladowan slizgowych. Jak zazna- s czono na fig. 2 i 3, zamiast warstwy przewodza¬ cej 13 mozna umieszczac w komorze 12 rozciete, izolowane od siebie albo tez obciagniete warstwa izolacyjna 1U pierscienie metalowe 15, sluzace do spowodowania odpowiedniego rozkladu potencja¬ lu, co umozliwia oszczednosc na cieklym materia¬ le izolacyjnym w przestrzeni 12 bez obnizania zdolnosci izolacyjnej. W tym przypadku osiaga sie równiez pomiedzy koncem uzwojenia 1 napie¬ cia nizszego i jarzmem 6 dobrze rozrzadzana izo¬ lacje, co moze byc rzecza niezbedna w przypad¬ ku stosowania stosunkowo wysokiego napiecia nizszego. i W uzwojeniu 1 napiecia nizszego lub tez po- * miedzy tym' uzwojeniem i warstwa izolacyjna '2 albo pomiedzy pierscieniami 15 i warstwa izola¬ cyjna 2 moga byc umieszczone nie* przedstawione na rysunku kanaly chlodnicze. Konce 8 cylindra izolacyjnego 5, posiadajace ksztalt kolnierzy, mo¬ ga byc wykonane np. w ten sposób, ze gladki z poczatku cylinder z nawinietego papieru rozcina sie w kierunku osiowym na^ warstwy schodkowe^ po czym powstajace w ten sposób 'paski odgina sie i skleja sie przy koncach. Do pewnej liczby warstw papieru wkleja sie za kazdym razem wstawki 10. Zrozumiale, ze izolacja tego rodzaju odpowiada sformulowanym na poczatku wymo¬ gom i odznacza sie wielka wytrzymaloscia prze¬ ciwko wyladowaniom slizgowym, poniewaz prze¬ bicia czesciowe istniejacych jeszcze cienkich - warstw oleju nie sa niebezpieczne, przy czym za¬ kazem nie istnieja tez niebezpieczne drogi dla wyladowan powierzchniowych.Opisany wyzej transformator posiada jednak jeszcze kilka wad, przede wszystkim takich, któ¬ re utrudniaja jego fabrykacje. Niemal we wszy¬ stkich transformatorach obie koncowe warstwy 'uzwojenia napiecia wyzszego winny byc zaopa¬ trzone w izolacje czolowe w ksztalcie kolnierzy.W takich przypadkach rozszerzanie konca cylind¬ ra izolacyjnego mozna rozpoczac dopiero wów¬ czas, gdy uzwojenie napiecia wyzszego jest juz calkowicie wprowadzone na cylinder izolacyjny. • Rozszerzanie samego cylindra izolacyjnego, tzn. "wytwarzanie izolacji czolowej w ksztalcie kolnie¬ rzy, zajmuje tez stosunkowo duzo czasu, ponie¬ waz cylinder papierowy, rozwiniety^z poczatku ^na gladko, nalezy najpierw porozcinac na jego "koncach w kierunku osiowym na schodkowe war¬ stwy, po czym nasuwa sie uzwojenie i dopiero wówczas odgina sie powtarzajace paski, skleja¬ jac ich konce ze soba i ze wsunietymi pomiedzy nie wstawkami, które wyznaczaja stopien roz¬ szerzenia cylindra izolacyjnego.Z chwila wykonczenia izolacji nie mozna juz wymienic czesci uszkodzonych bez zniszczenia izo¬ lacji czolowej.Opisane ^wyzej wady mozna usunac, nie wy¬ wierajac szkodliwego wplywu na elektryczne wlasciwosci izolacji, w ten sposób,*ze zamiast nieprzerwanego cylindra izolacyjnego, rozszerzo¬ nego na koncu tak, iz tworzy izolacje czolowa w ksztalcie kolnierzy, stosuje sie cylinder, w którym izolacja czolowa w ksztalcie kolnierzy jest wsunie¬ ta w tak dobrana liczbe wykonanych w tym cy¬ lindrze zlobków, przebiegajacych w kierunku ob¬ wodu cylindra izolacyjnego i ulozonych w szereg w kierunku promieniowym, a posiadajacych od¬ powiednio dobrana glebokosc w kierunku osio¬ wym i szerokosc w kierunku promieniowym, ze wskutek powstawania w ten sposób dlugich dróg dla wyladowan powierzchniowych pomiedzy u- 'zwojeniem napiecia wyzszego i nizszego oraz Wskutek utworzenia-odpowiednio cienkich warstw oleju przy koncu cylindra izolacyjnego i w izo¬ lacji czolowej — uzyskuje sie calosc, która pod wzgledem elektrycznym jest co najmniej w przy¬ blizeniu równowazna cylindrowi izolacyjnemu, wcisnietemu w sama izolacje czolowa. Konstruk¬ cja taka polega przeto w znacznej czesci na tym, ze z jednej strony odcinki wyladowania w oleju sa nieszkodliwe, o ile chodzi o przebicia czescio¬ we, jezeli- istnieje* bardzo wielka liczba takich odcinków, które z powodu ich bardzo malej dlu¬ gosci posiadaja w sumie znacznie wyzsza wy¬ trzymalosc wlasciwa (na jednostke dlugosci) na przebicie i ze z .drugiej strony dostatecznie gle¬ bokie i Jiczne zlobki stwarzaja pomiedzy cylind¬ rem izolacyjnym i izolacja czolowa drogi dla wy¬ ladowan powierzchniowych o dlugosci tak znacz¬ nej, ze w praktyce przestaja one w ogóle'wcho¬ dzic w rachube. Warunków tych nie mozna spel-" nic za pomoca znanych, schodkowato zakonczo¬ nych cylindrów izolacyjnych oraz stosunkowo grubych warstw oleji;, przyjmujacych na siebie znaczna czesc napiecia, bez nadania wszystkim czesciom izolacyjnym znacznie wiekszych rozmia¬ rów.W przykladzie wykonania wedlug fig. 4 u- zwojenie U napiecia wyzszego, oraz uzwojenie 1 napiecia nizszego przylegaja bezposrednio do cy¬ lindra izolacyjnego 5. Podobnie tez osiowy roz¬ miar izolacji czolowej 8, oddzielajacej uzwojenie U od jarzma 6, jest kilkakrotnie wiekszy od pro¬ mieniowej grubosci a scfanek cylindra izolacyj¬ nego 5. Przestrzen 12 pomiedzy jarzmem 6 i u- zwojeniem 1 najlepiej jest wypelnic jednym lub kilkoma rozcietymi, powleczonymi izolacja pier¬ scieniami metalowymi Ta, które w polaczeniu z równiez izolowanym i rozcietym pierscieniem p- chronnym 7 powoduja równomierne obnizanie sie napiecia elektrycznego w zagietej czesci czo¬ lowej i zapobiegaja w teh sposób skutecznie po¬ stepowaniu naprzód wyladowan slizgowych. Cy¬ linder izolacyjny 5 posiada na swym koncu du¬ za liczbe zlobków 16, w które wsuwa sie od gó¬ ry cala izolacje czolowa. Droga' Wyladowan po¬ wierzchniowych, przebiegajaca miedzy uzwoje¬ niem napiecia wyzszego i uzwojeniem napie¬ cia nizszego, moze byc, praktycznie biorac, dowolnie dluga, a to dzieki doborowi od¬ powiedniej znacznej glebokosci tych zlobków oraz duzej ich liczby, tak iz przebicia powierzchnio¬ wego nie ma w ogóle potrzeby obawiac sie. Po¬ nadto szerokosc tych zlobków 16, liczona w kie¬ runku promieni, moze byc b£c tak niewielka, ze zdolnosc przyjmowania na siebie obciazen takich . zlobków, napelnionych olejem, moze byc znacz¬ nie wyzsza, niz zdolnosc jednolitej grubej war¬ stwy oleju. W praktyce potrzebna obciazalnosc osiaga sie. juz za pomoca zlobków, których sze¬ rokosc, liczona w kierunku promienia, wynosi okolo 1 mm lub mniej. Waskie i glebokie zlobki na koncu'cylindra izolacyjnego najlepiej jest ro¬ bic tak, ze cylinder ten wykonywa sie z dwóch nawinietych spiralnie tasm izolacyjnych 17 i 18, posiadajacych niejednakowa szerokosc. Mozna tez jednak stosowac do tego celu dwie tasmy o sze¬ rokosci jednakowej, cofajac wstecz np. tasme 18 wzgledem tasmy 17 w kierunku osiowym o gle¬ bokosc zlobka w celu wspólnego nawijania obu tasm. Ponadto dobrze jest przesunac wzgledem siebie na poczatku zwijania brzegL tasm w kie¬ runku obwodu zwitku, a to w celu uzyskania mozliwie jak najdokladniejszego pierscieniowo-- kolistego przekroju , cylindra izolacyjnego, tak aby powstal stopien, odpowiadajacy grubosci jednej tylko tasmy, który ewentualnie jeszcze mozna wygladzic przez odpowiednia obróbke wy¬ kanczajaca. Ten sposób wykonywania cylindra mozna stosowac zarówno wówczas, gdy cylinder izolacyjny ma byc zaopatrzony w izolacje czolo¬ wa na jednym tylko koncu, jak równiez i w przy¬ padku sporzadzenia izolacji czolowej na obu je¬ go koncach. Do wytwarzania tasm najlepiej 'jest stosowac wysokowartosciowy material izolacyj¬ ny, np. preszpan.Izolacje czolowa moznaby równiez wykonywac osobno jako calosc i nastepnie wsuwac ja do 'zlobków cylindra izolacyjnego. Jezeli pozadana jest moznosc pewnego korekcyjnego nastawienia0 . izolacji czolowej w kierunku osiowym lub tez mozliwosc latwego usuwania jej, to pod tymv wzgledem okazala sie wygodna konstrukcja, opi- sana bardziej szczególowo ponizej; nalezy jej równiez oddac pierwszenstwo i ze wzgledów fa- brykacyjnych. -Izolacje czolowa wykonywa sie z odgietych pod katem pasków luj) odcinków pier¬ scieniowych 19, które wsuwa sie w zlobki cylin- . dra izolacyjnego. Wyzej powiedziane jest uwi¬ doczniona na fig. .'5, przedstawiajacej przekrój poprzeczny wzdluz linii cd cylindra wedlug fig. 4.Odgiete czesci pasków lub odcinków pierscienio¬ wych kazdego ze zlobków tworza dla kazdego zlobka kolnierz, ochraniajacy uzwojenie napiecia wyzszego od jarzma. Na fig. 4 przedstawiono w przekroju siedem takich kolnierzy. Pomiedzy te kolnierze wsuwa sie izolacyjne, najlepiej pier¬ scieniowe, wstawki 20, tak iz uzyskuje sie po¬ trzebny rozmiar osiowy izolacji czolowej 8. Naj¬ lepiej jest, jezeli wszystkie paski 19 posiadaja jednakowa szerokosc i dlugosc ramion. Aby u- 2. mozliwie latwe przestawianie izolacji czolowej w kierunku osiowym, nalezy postarac sie o to, aby dlugosc ramion, które nalezy wsunac w zlob¬ ki, byla dobrana w stosunku do glebokosci zlob¬ ków tak, aby równiez i paski 19, umieszczone w zlobkach o najwiekszej srednicy, posiadaly do- , stateczna i swobode ruchów w kierunku osi. Doci¬ skanie uzwojenia napiecia wyzszego lub tez usu¬ niecie poszczególnych jego czesci mozna wówczas przeprowadzic latwo. Dobrze jest, aby grubosc pasków 19 byla nieco mniejsza, niz grubosc obu tasm 17 i 18,. z których utworzony jest cylinder g izolacyjny 5. Tak np. tasmy 17 i 18 moga byc wykonane z preszpanu o grubosci 0,5 mm, a pas¬ la 19, które równiez moga byc wykonane z presz¬ panu, moga miec grubosc, nie przekraczajaca okolo 0,4mm. ^ ' Ponadto uzwojenie napiecia wyzszego i uzwo¬ jenie napiecia nizszego oraz podporzadkowane im pierscienie ochronne 7 i 7a do rozrzadu po- tencjalu na koncach uzwojen umieszcza sie tak, ze w obszarze zlobków 16 w cylindrze izolacyjnym 5 pole elektryczne przechodzi przezi cylinder t) ile moznosci prostopadle do jego osi. Poszcze¬ gólne przebicia czesciowe warstewek oleju w zlob¬ kach oraz pomiedzy odgietymi paskami %9 izo¬ lacji czolowej nie sa niebezpieczne, a to z powo¬ du duzej liczby tych warstw oleju, przy czym 5.TÓwniez i postepowanie naprzód, wierzcholków wyladowan wzdluz czesci izolacji czolowej jest praktycznie uniemozliwione wskutek stopniowe¬ go oslabiania sie pola elektrycznego, wzdluz zlobków 16 zas — wskutek wstawek 19. Opisane tu wykonanie izolacji jest przeto w znacznym , stopniu równowazne cylindrowi izolacyjnemu, 6. wcisnietemu w sama izolacje czolowa.. A, ¦ ' PL

Claims (12)

1. Zastrzezenia patentowe Transformator wysokiego napiecia Z cylin¬ drem izolacyjnym, umieszczonym miedzy u- zwojeniem napiecia wyzszego a uzwojeniem napiecia nizszego i przylegajacym, praktycz¬ nie biorac, bezposrednio do uzwojen np. bez pozostawienia kanalów chlodzacych, a prze¬ chodzacym co najmniej n& jednym swym kon¬ cu w drodze stopniowego rozszerzania sie w izolacje czolowa o ksztalcie kolnierza, od¬ dzielajaca uzwojenia napiecia wyzszego od jarzma, znamienny tym, ze koniec cylindra izolacyjnego (5) ma ksztalt kolnierza (8), pogrubionego przez rozepchniecie warstw, wskutek czego rozmiar kolnierza w kierun¬ ku osiowym jest kilkakrotnie wiekszy od mie¬ rzonej w kierunku promieniowym grubosci Ca) scianki cylindra izolacyjnego (5) po¬ miedzy uzwojeniami.

2. Transformator wedlug; zastrz. 1, znamienny tym, ze izolacja czolowa jest podzielona na duza liczbe kolnierzy (9) w ksztalcie pierscie¬ ni za pomoca wstawek (10),z materialu izo¬ lacyjnego, rozpychajacych te kolnierze, przy czym wstawki, umieszczone w tej samej plasz¬ czyznie pomiedzy poszczególnymi kolnierzami, sa rozmieszczone w pewnych odleglosciach wzajemnych wzdluz obwodu w celu ulatwie¬ nia uchodzenia gazów z cylindra izolacyjnego i przenikania do niego cieklego osrodka izola¬ cyjnego.

3. Transformator wedlug zastrz. 1, 2, znamien¬ ny tym, ze rozszerzona izolacja czolowa w po¬ staci kolnierza zajmuje w przyblizeniu cala przestrzen pomiedzy uzwojeniem napiecia wyzszego i jarzmem (6) transformatora, przy czym rozmiar tej izolacji w kierunku osio¬ wym jest co najmniej dwa razy wiekszy od grubosci scianki cylindra 'izolacyjnego.

4. Transformator wedlug zastrz. 1 — 3, zna¬ mienny tym, ze odwrócona od uzwojenia na¬ piecia wyzszego strona konca cylindra izola¬ cyjnego jest zaopatrzona w porozcinana o- kladzine przewodzaca (13), polaczona z jarz¬ mem lub z uzwojeniem napiecia nizszego za pomoca narzadu przewodzacego.

5. Transformator wedlug zastrz. 1 — 3,' zna¬ mienny tym, ze w przestrzeni pomiedzy rdze¬ niem transformatora i koncem cylindra izo¬ lacyjnego, majacym postac kolnierzy, sa u- mieszczone rozciete, odizolowane pierscienie metalowe (15), sluzace do rozrzadu potencja¬ lu.

6. Odmiana transformatora wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze zamiast nieprzerwanegocylindra izolacyjnego, rozszerzonego na kon* cu w izolacje czolowa posiada cylinder izola¬ cyjny zaopatrzony w zlobki (16 na fig. 4), w które wsunieta jest izolacja czolowa, prze¬ biegajace w kierunku obwodu i'umieszczone szeregowo, liczac w kierunku promieniowym, istniejace w liczbie tak duzej i posiadajace glebokosc osiowa oraz szerokosc promieniowa tak dobrana, aby wskutek utworzonych w ten sposób dlugich dróg dla ' wyladowan po¬ wierzchniowych pomiedzy uzwojeniem- napie¬ cia wyzszego i uzwojeniem napiecia nizszego oraz wskutek utworzonych w ten sposób cien¬ kich warstewek oleju o duzej wytrzymalosci na przebicie przy koncu cylindra izolacyjne¬ go i w izolacji czolowej otrzymana calosc by- l la co najmniej w przyblizeniu równowazna pod wzgledem elektrycznym cylindrowi izola¬ cyjnemu, w którym z konców utworzona jest izolacja czolowa w postaci ^kolnierza.

7. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze cylinder izolacyjny (5'), zaopatrzony co najmniej na jednym swym koncu w zlobki, jest wykonany z dwóch nalozonych na siebie i nawinietych wspólnie tasm izolacyjnych (17, 18), rózniacych sie szerokoscia o glebo¬ kosc zlobków.

8. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze cylinder izolacyjny (5') zaopatrzony co najmniej na jednym swym koncu, w zlobki, jest wykonany z dwóch nalozonych na siebie i nawinietych wspólnie tasm izolacyjnych o sze¬ rokosci jednakowej, ale przesunietych wzgle¬ dem siebie w kierunku osiowym o glebokosc zlobków.

9. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze cylinder izolacyjny, zaopatrzony co najmniej na jednym swym koncu w zlobki, jest wykonany z dwóch nalozonych na siebie i nawinietych wspólnie tasm izolacyjnych, i których poczatkowe i koncowe brzegi sa prze^ suniete wzgledem siebie w kierunku obwodu^ cylindra na jego powierzchni zewnetrznej' i wewnetrznej.

10. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze izolacja czolowa sklada sie z, zagie¬ tyeh pod katem pasków (19) z wysokowar¬ tosciowego materialu izolacyjnego, wsunie¬ tych jeden obok drugiego w zlobki (16) cy¬ lindra izolacyjnego tak, iz paski wsuniete w kazdy zlobek, tworzac kolnierz, oslaniajacy uzwojenie wyzszego napiecia od jarzma, przy czym pomiedzy ten kolnierz wprowadzone sa ponadto wstawki pierscieniowe (20) o gru¬ bosci takiej, iz uzyskuje sie potrzebny rozmiar osiowy calkowitej izolacji czolowej.

11. Transformator wedlug zastrz. 10, znamienny tym, ze wszystkie 'zagiete pod katem paski (19), wsuniete w zlobki (16), posiadaja taka sama szerokosc, grubosc i dlugosc, przy czym v dlugosc boków, wsunietych w zlobki (16), jest dobrana w stosunku do glebokosci zlobków tak, aby równiez i • paski, wsuniete w zlobek o najmniejszej srednicy, posiadaly swobode ruchu w kierunku osiowym, wystarczajaca do umozliwienia przesuwania sie calej izolacji czolowej przy zmianach dlugosci uzwojenia transformatora i pozwalajaca na dodatkowe dociskanie uzwojenia.

12. Transformator wedlug zastrz. 9, znamienny tym, ze zlobki w cylindrze izolacyjnym oraz tworzace ich scianki posiadaja grubosc co . najwyzej 1 mm, a boki izolacji czolowej, prze- znaczone do wsuniecia w te zlobki, posiadaja grubosc nieco mniejsza niz szerokosc zlobków. A k t i e n g e s e 11 s c h a*f t B r o w n, Boveri & Cie Zastepca: inz. W. Zakrzewski rzecznik patentowy P O.Z.G./13 oddz. w B stoku- i50;zam. 865—6,111-50. T-^14933—23X11-50Do opisu patentowego nr 33956 Ark. 1Do opisu patentowego nr 33956 Ark. 2 6 \\\\\\\\\\\\\\\\\\\<\\\\\\\\\\\\\\\\\\\w Fig. 4 PL