W celu wydobycia rur lub zerdki za¬ gwozdzonych w otworach wiertniczych, stosowano dotychczas specjalny zespól zerdzi lub rur wiertniczych o gwincie le¬ wym, o ile rury otworu wiertniczego maja gwint prawy, lub odwrotnie. Zerdzie ta¬ kie sa wykonane z materialu o duzej wy¬ trzymalosci mechanicznej, wskutek czego sa one kosztowne.Wynalazek niniejszy usuwa wymienio¬ ne niedogodnosci, umozliwiajac zastoso¬ wanie urzadzenia, posiadajacego rury ra¬ townicze o takim samym kierunku gwintu, jak zastosowane rury wiertnicze, a wiec o gwincie prawym, gdy rury wiertnicze po¬ siadaja równiez gwint prawy itd. Urzadze¬ nie wedlug wynalazku niniejszego sklada sie z górnego lacznika wspóldzialajacego, za pomoca polaczonego z nim kólka zeba¬ tego slonecznego, z walkami satelitowymi o osiach ustalonych, umozliwiajacymi obra¬ canie dolnego kola zebatego o wewnetrz¬ nym uzebieniu, przymocowanego do dol¬ nego lacznika, w kierunku np. lewym, od¬ wrotnym do kierunku obrotu lacznika gór¬ nego, np. prawego, przy czym zastosowa¬ no znaczna przekladnie zebata.W celu unieruchomienia urzadzenia w rurze wiertniczej posiada ono umiesz¬ czony w plaszczyznie prostopadlej do osi walków cylinder z tloczkiem,, wspóldzia¬ lajacym za pomoca trzpienia i listwy po¬ przecznej z szczekami suwnymi, ustalaja¬ cymi oslone urzadzenia wzgledem otacza¬ jacej ja rury, przy czym wspomniane szczeki suwne sa prowadzone w kierunkuskosnym do osi urzadzenia. Wskutek te¬ go przy podwyzszeniu cisnienia cieczy, np., roztworu ilu w rurze wiertniczej lub w te¬ renie, osadzony w cylindrze urzadzenia tloczek wysuwa trzpien i przesuwa przy tym szczeki suwne na zewnatrz, az do za¬ czepienia ich o wewnetrzna powierzchnie rury wiertniczej lub terenu. Po stronie prze¬ ciwnej do kierunku dzialania tloczka jest umieszczona z tylu listwy sprezyna, cofa¬ jaca przy zmniejszeniu cisnienia cieczy w rurze wiertniczej listwe wraz ze szcze¬ kami suwnymi ustalajacymi w polozenie wyjsciowe.Na rysunku uwidoczniono, tytuldm przy¬ kladu, urzadzenie wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia przekrój podluzny urzadzenia, fig. 2 — czesciowy przekrój urzadzenia w plaszczyznie prostopadlej do plaszczyzny przeciecia na fig. 1, fig. v 3 — przekrój poprzeczny , wzdluz linii ^4—B, zas fig. 4 — przekrój poprzeczny wzdluz linii C — D na fig. 1, a fig. 5 — przekrój poprzeczny wzdluz linii . E — F na fig. 2.Górny lacznik 1 urzadzenia jest pola¬ czony z kólkiem zebatym slonecznym 5, zazebiajacym sie z uzebieniami dwóch walków satelitowych 7, osadzonych obro¬ towo w oslonie 4. Wspomniane walki sa¬ telitowe posiadaja na swoim tylnym kon¬ cu równiez uzebienia, wspóldzialajace z wewnetrznym uzebieniem kola zebatego 8, przymocowanego stale do dolnego lacz¬ nika 6 urzadzenia. Uklad satelitowy po¬ woduje obracanie sie kola zebatego 8 wraz z lacznikiem 6, w kierunku przeciwnym do kierunku obrotu kólka 5, przy obracaniu kólka zebatego 5 przy unieruchomionej oslonie 4, a wiec i górnego lacznika 1. Do unieruchomienia urzadzenia w rurze wiert¬ niczej lub w terenie sluzy urzadzenie umieszczone w plaszczyznie prostopadlej do plaszczyzny osi walków 7, przedstawione na fig. 2 i 5. W osi cylindra obejmujace¬ go walki 7 znajduje sie otwór cylindrycz¬ ny 28, w którym jest osadzony przesuw¬ nie szczelny tloczek 26, stykajacy sie z trzpieniem 24, naciskajacym na listwe 20, przesuwajaca szczeki suwne 15 prowa¬ dzone skosnie do osi urzadzenia za pomo¬ ca pochwy 14 i skosnych szczelin 35, z któ¬ rymi wspóldzialaja trzpienie 36 szczek suwnych 15. Sprezyna 17, osadzona po drugiej stronie listwy 20, naciskajaca na trzpien 16, przesuwa stale listwe 20, szcze¬ ki suwne 15, trzpien 24 i tloczek 2-6 w po¬ lozenie wyjsciowe co jednak jest mozliwe dopiero po zmniejszeniu cisnienia w cy¬ lindrze 28.W dolnym laczniku 6 znajduje sie za¬ wór bezpieczenstwa, umozliwiajacy utrzy¬ mywanie najwiekszego tj. nie przekraczaja¬ cego pewnej granicy cisnienia cieczy, (np. roztworu ilu) w urzadzeniu. Sklada sie on z tloczka 31, uszczelnionego kolnierzem 32, którego wystajacy trzpien 33 jest oto¬ czony sprezyna 34, opierajaca sie swoim drugim koncem o wystajaca tulejke 35 lacznika 6. Sprezyna 34 jest dobrana tak, ze utrzymuje np. nieprzekraczalne cisnie¬ nie cieczy w granicach do 10 atm.; przy wiekszym cisnieniu cieczy nadmiar jego wyzyskuje sie do przeplukiwania nizej i wyzej polozonych zagwozdzonych rur.Po opuszczeniu urzadzenia do potrzeb¬ nej glebokosci w otworze, wtlacza sie do otworu roztwór ilu (albo wode lub rope), przy czym po osiagnieciu pewnego cisnie¬ nia tloczek 26 powoduje wycisniecie sworznia 24 i listwy 20, wskutek czego szczeki suwne 15, prowadzone skosnie pochwa 14 i szczelinami 35 rozchodza sie w miejscu pracy (fig. 2) az do pelnego oparcia ich o wewnetrzna powierzchnie rur lub terenu. Po ukonczeniu pracy ra¬ towniczej w otworze nalezy zmniejszyc cisnienie cieczy w urzadzeniu, wskutek czego tloczek 26, sworzen 24 i listwa 20 przy przesunieciu urzadzenia do góry oraz pod dzialaniem sprezyny 17 powracaja do swego polozenia wyjsciowego, w którym — 2 -zakleszczenie narzedzia ustaje. Umozli¬ wia to latwe wydobycie urzadzenia z otwo¬ ru wiertniczego. " PL