Znane jest przy drukowaniu za pomoca barwników kadziowych stosowanie roz¬ puszczalnych w wodzie soli kwasnych estrów nieorganicznych kwasów wieloizasa- dtowych (patrz patent angielski nr 439 114, patent amerykanski nr 2 079 788). Otrzy¬ muj e sie przy tym druki równomierniej sze niz bez zastosowania wymienionych srod¬ ków zwilzajacych sprzyjajacych drukowa¬ niu nawskros.Obecnie stwierdzono1, ze otrzymuje sie wysmienite druki na materialach wlókien¬ niczych naturalnych lub sztucznych, z wló¬ kien zwierzecych lub roslinnych przy za¬ stosowaniu odpowiednich barwników, jak nip. barwników kadziowych, barwników kwasnych do welny, barwników bezpo¬ srednich, barwników dajacych sie chromo¬ wac i innych, dodajac do barwników lub do gotowych past drukarskich trudno roz¬ puszczalnych lub nierozjpuszczallnych w wo¬ dzie obojetnych estrów kwasu fosforowe¬ go. Zalety sposobu wedlug wynalazku ni¬ niejszego wystepuja szczególnie przy dru¬ kowaniu tkanin z jedwabiu sztucznego', jak nip. ikrepy wiskozowej, tafty z jedwabiu miedziowego, tkanin z welny celulozowej.Przy tytm drukowaniu powstaja trudnosci spowodowane tym, ze tkaniny z jedwabiu sztucznego same przez sie juz dosyc twar¬ de i trudno zwilzajace sie, szczególnie tka¬ niny krepowe, nalezy drukowac na maszy¬ nie drukarskiej pod wielkim naprezeniem, aby wzory poszczególnych walców dnukair- skiclh podczas przechodzenia towaru zaw¬ sze trafialy na swoje miejsce i dokladnie odltwarzaily rysunek zasadniczy. Material musi przy wprowadzeniu go do maszyny drukarskiej byc naprezony tak silnie, zeby cisnienie walców drukarskich i oraz innedzialajace nan naprezenia, powstajace pod¬ czas wlasciwego procesu drukowania, nie powodowaly dalszego rozciagania sie ma¬ terialu. Podczas gdy bez dodatków albo przy zastosowaniu srodków znanych otrzy¬ muje sie druki nierównomierne, w razie dodania obojetnych estrów kwasu fosforo¬ wego osiaga sie druki nadzwyczaj równo¬ mierne.Jako nierozpuszczalne lub trudno roz¬ puszczalne w wodzie obojetne estry kwasu fosforowego wymienic mozna dla przykla- du: foisforan trójbutylowy, trójizoibutylo- wy, trójfenylowy, trójkrezylowy. Oprócfe tego moga znalezc zastosowanie tez obo¬ jetne estry zawierajace rozmaite reszty alkoholowe.Barwniki kadziowe wchodza przy sto¬ sowaniu sposobu wedlug wynalazku niniej¬ szego w rachube, o ile sie drukuje mate¬ rialy odporne na dzialanie drukarskich past alkalicznych. Do zastosowania nadaja sie barwniki kadziowe antrachinoidowe j indygoidowe, wymienione na stronicy 7 wspomianego wyzej patentu angielskiego nr 439 114. Ponadto mozna stosowac barw¬ niki zaprawowe, szczególnie przy druko¬ waniu na wlóknach zwierzecych, jak na welnie i jedwabiu, lub tez na animalizowa- nej welnie blonnikowej, kwasne barwniki do welny i barwniki dajace sie chromowac, poza tym tez barwniki bezposrednie.Na muslinie welnianym osiaga sie w ra¬ zie dodania wymienionych wyzej nieroz¬ puszczalnych estrów znacznie lepsze zwil¬ zanie i lepsze nadrukowanie wzorów sub¬ telnych. Na trudno zwilzajacych sie tkani¬ nach jedwabnych, na których czestokroc otrzymuje sie druki nierównomierne, osia¬ ga sie przy stosowaniu zwyczajnych kwas¬ nych "barwników do welny i barwników bezposrednich druki równomierniejsze.Obojetnych estrów kwasu fosforowego mozna dodiawac do barwników lub do past barwnikowych, a preparaty barwnikowe, otrzymane w ten sposób, stosowac do wy¬ twarzania past drukarskich. Srodków tych mozna jednak dodawac tez podczas wy¬ twarzania past drukarskich.Oprócz wymienionych wyzej obojet¬ nych estrów kwasu fosforowego mozna do preparatów barwnikowych albo do past drukarskich dodawac tez srodków zwilza¬ jacych i rozpraszajacych. Do wytwarzania past drukarskich oprócz tego stosuje sie uzywane zwykle zagestniki, a ewentualnie tez koloidy ochronne i srodki redukujace.Sposób wedlug wynalazku niniejszego nadaje sie w ogóle do drukowania materia¬ lów wlókienniczych, a szczególnie do dru¬ ku maszynowego.Przyklad I. 100 g 4, 5, 7, 4', 5\ 7'-sze- siciobromoindyga drukuje sie przy uzyciu 500 g zagestnika ze skrobi pszennej i gumy brytyjskiej, 40 g fosforanu trójizoibutylo- wego, 100 g potazu i 70 g soli sodowej for- maildehydosulfoksylanu na silnie naprezo¬ nej tkaninie z krepy wiskozowej. Nastep¬ nie tkanine nadrukowana suszy sie, traktu¬ je w ciagu 5 minut para wilgotna, wolna od powietrza, utlenia, plucze i namydla gotu¬ jac. Otrzymuje sie równomierny jasnonie¬ bieski dirdk, dobrze przenikajacy tkanine nawskros. Bez dodatku fosforanu trójizo- butylowego otrzymuje sie zupelnie nierów¬ nomiernie cetkowaty druk nieprzenikajacy przez tkanine.Przyklad II. 60 g 4, 4'-dwumetylo- 6, 6'-dwuchloro-2, 2'-bis-tionaftenoindygo nadrdkowuje sie wedlug przepisu podane¬ go w przykladzie I. Otrzymuje sie zupel¬ nie równomierny rózowy druk, bardzo do¬ brze przenikajacy tkanine nawskros. Bez dodatku fosforanu trójizobutylowego otrzy¬ muje sie nierównomierny druk, prawie ze zupelnie nieprzechodzacy na odwrotna strone tkaniny.Przyklad III. 100 g 4, 5, 7, 4\ 5', T- szesciobromoindyga nadrukowuje sie we¬ dlug przepisu podanego w przykladzie I, przy czym jednak zamiast fosforanu trój- izobutylowego stosuje sie fosforan trójbu- — 2 —tylowy. Otrzymany druk odpowiada dru¬ kowi opi^uiemu w przykladzie L W po¬ dobny gposób dzialaja dodatki fosforanu trójfenylowego i trójkrezylowego.Podobne wyniki otrzymuje sie przy za¬ stosowaniu 100 g 5, 7, 5', 7,-czterobiromo- indyga, 60 g utlenionego blekitu indantre- nowego (Schultz, Farbstofftabellen, wyda¬ nie 7, nr 1232), 60 g dwumetoksydehydro'- dwubenzantronu (Schultz, Farbstofftabel¬ len, wydanie 7, nr. 1269, zielony druk), 60 g bromodmumetoksydehydrodwuben- zantronu (Schultz, Farbstofftabellen, wy¬ danie 7, nr 1269, zielony druk) i 100 g barw¬ nika oi wzorze C = O wedlug patentu niemieckiego nr 242 621 (niebieakozielony druk).Przyklad IV. 100 g barwnika o wzorze CO co / c = c zarabia sie 500 g zagestnika z gumy brytyj¬ skiej, 40 g fosforanu trójizobutylowego i stosowanymi zwykle ilosciami alkoholu, potazu i formaldehydosulfaksylanu, a otrzymana farbe drukarska nadrukowuje sie na wiskozowa krepe matowa, dziala sie para i wykancza. W przeciwienstwie do druku, otrzymanego bez zastosowania fos¬ foranu trójizobutylowego, otrzymuje sie równomierne doskonale zwilzajace sie po¬ wierzchnie nadrukowane.Przyklad V. 60 g 5, ^-dwuchloro-tf- -dwuhydro - 1, 2, 1\ 2' - antrachinonoazyny (Schultz, Farbstofftabellen, wydanie 7, nr 1234) zarabia sie w sposób zwykly pota¬ zem, formaldeliydosulfdksylanem, glicery¬ na, 40 g fosforanu trójizobutylowego i za- gestnifcieim, a otrzymana pasta drukarska nadrukowuje sie na matowana tkanine z jedwabiu miedziowego, dziala sie para i wykancza. Otrzymuje sie w ten sposób jaisnoblekitny druk znacznie gladszy od druku otrzymywanego bez dodatku fosfo¬ ranu trójizobutylowego.Przyklad VI. 60 g pyrantronu (Schultz, Farbstofftabellen, wydanie 7, nr 1245) za;- geszcza sie w sposób zwykly, dodajac po¬ tazu, formaldehydosulfoksylanu i 40 g fos¬ foranu trójizobutylowego, a otrzymana pa¬ sta drukarska nadrukowuje sie na tafte z jedwabiu wiskozowego, dziala sie para i wykancza. Otrzymuje sie w ten sposób druki gladsze od druków, otrzymywanych bez dodatku fosforanu trójizobutylowego.Przyklad VII. 100 g barwnika o wzorze Cl CO CO Cl C = C NH | Cl zageszcza sie przy jednoczesnym dodawa¬ niu potazu, formaldehydosulfoksylanu i 40 g fosforanu trójizobutylowego. Nastep¬ nie drukuje sie, dziala sie para i wykancza jak zwykle. Otrzymuje sie równomierny druk, podczas gdy bez fosforanu trójizo¬ butylowego otrzymuje sie druki nierówno¬ mierne.Przyklad VIII. 30 g barwnika azowego, wytworzonego z 4-nitro-2-sulfo-4'-amino- dwufenyloaminy — kwasu Clewego — ^-oksy-^^-metylodwufenylosulfonu zarabia sie gliceryna, guma brytyjska, szczawia¬ nem amonowym i 40 g fosforanu trójizobu¬ tylowego, a otrzymana pasta drukarska na- — 3 —drukowuje sie na chlorowana welne, trak¬ tuje para i plucze. Otrzymuje sie pelniej¬ szy brunatny druk, który przy deseniach delikatnych zostaje wydrukowany lepiej, niz przy drukowaniu bez, zastosowania fos¬ foranuj trójizobutylowego.Przyklad IX, 30 g barwnika zaprawo¬ wego nr 994 (Sclmltz, Farbstofftabellen, wydanie 7) nadrukowuje sie w postaci pa¬ sty drukarskiej, zawierajacej 500 g zage- stnika ze skrobi pszennej i tragantu, 30 g tiodwuglikolu etylenowego1, kwas octowy, pcitan chromowy o 20° Be i 30 g fosforanu trójizobutylowego', na mocno naprezona krepe z jedwabiu sztucznego. Nadrukowa¬ ny material suszy sie, dziala sie para w cia¬ gu godziny bez zastosowania cisnienia, plu¬ cze sie i namydla. Otrzymuje sie równo¬ mierniejsizy .druk niz bez zastosowania fos¬ foranu trójizobutylowego. Tak samoi polep¬ szony druk osiaga sie przy zastosowaniu barwnika nr 841 (Sehultz, Farbstoffltabei- len, wydanie 7) albo barwnika nr 1183 (1. c.) lub tez barwnika, wytwarzanego przez kondensacje J-karboksy-^-oksyben- zaldehydu z kwasem o-krezotynowym i utle¬ nianie otrzymywanego przy tym leiuko- zwiazku.Przyklad X. 100 g barwnika o wzorze nastepujacym / \ co co / \ \ / \c - c/ \ /¦ \/ \/ s s zarabia sie 500 g zagestnika z gumy brytyj¬ skiej, 40 g fosforanu trójkrezylowegO' i zwy¬ kle stosowanymi ilosciami valkoholu, potazu, i formaldtelhydosulfoksylanu, a otrzymana pasta drukarska nadrukowuje sie na kreipe z jedwabiu wiskozowego, dziala sie [para i wykancza. W przeciwstawieniu do* druku, bez zastosowania fosforanu trójkrezylowe¬ gO otrzymuje sie wedlug wymienionego sposobu równomierne, gladkie powierzch¬ nie zadrukowane.Przyklad XI. 100 g 4, ^-dwumetylo- 6, 6'-dwuchloiro - 2, 2,-bis-tionaiftenoinidygo zarabia sie 500 g zagestnika z gumy bry¬ tyjskiej, 40 g foisforanu trój fenylowego i zwykle stosowanymi ilosciami alkoholu, potazu i formaldehydosulfbksylanu, a otrzymana pasta .drukarska nadrukowuje na kreipe matowana. Po wykonczeniu otrzy¬ muje sie gladkie rózowe druki. PL