Wynalazek niniejszy dotyczy drzwi przesuwanych, nastawnych elektrycznie lub recznie, a zwlaszcza tego rodzaju drzwi, w których jako naped stosuje sie przesuwny w cylindrze tlok, którego tlo- czysko porusza skrzydlo drzwiowe. Takie drzwi przesuwane sa znane, jednak maja te wade, ze w razie wystapienia przeszkód w szczelinie miedzy zamykajacymi sie drzwiami i odrzwiami drzwi zostaja unie¬ ruchomione wraz z calym urzadzeniem na¬ pedowym. Okolicznosc ta musi byc uwzgledniona przy wyznaczaniu odpo¬ wiednich czesci konstrukcyjnych, które z tego powodu powinny byc dosc silne, aby normalne przeszkody nie powodowaly unieruchomienia, wobec czego odpowied¬ nie czesci konstrukcyjne sa zbyt mocne i tym samym zbyt kosztowne. Wady tej unika sie wedlug wynalazku w ten sposób, ze na tloki w cylindrach dzialaja takie srodki napedowe, które sa niewrazliwe na przymusowe zatrzymanie podczas biegu na swym torze, jak np. zwojnice, które umieszcza sie dokola tloczyska, lub tez tloki sa nastawiane przez mechanicznie poruszany i najlepiej plynny czynnik, któ¬ ry przy zatrzymaniu drzwi moze podazac dalej swa droga przez odpowiednio na¬ stawione zawory. Przy zastosowaniu wy¬ nalazku do dwóch sprzezonych plyt drzwiowych mozna w tym drugim przy-padku zastosowac czynnik pod cisnieniem jednoczesnie do sprzegania poszczegól¬ nych plyt drzwiowych. Urzadzenie db uruchamiania drzwi sklada sie wówczas z dwóch napelnionych sprezonym czyn¬ nikiem cylindrów, w których poiruisizaja sie tloki wraz z tloczyskami, polaczonymi nai iswobodnym koncu z plytami drzwiowy¬ mi, a konce cylindrów sa polaczone ze so¬ ba za pomoca rur tak, iz przy poruszaniu plyty drzwiowej pod wplywem ruchu slu¬ pa czynnika drugie skrzydlo drzwi poru¬ sza sie w przeciwnym kierunku. Gdy urza¬ dzenie pompujace jest czynne, czynnik podlega wyrównaniu przez zawór, prze¬ widziany wedlug wynalazku. Najlepiej jest, gdy cylindry sa zaopatrzone w ko¬ mory wyrównawcze, dzieki którym zosta¬ je wyrównana samoczynnie spowodowana przez tloczysko z jednej strony tloka róz¬ nica objetosci pomiedzy przestrzenia przed i za tlokiem, zwlaszcza przy przesuwaniu tloków tak, iz obydwa skrzydla drzwiowe zostaja przesuniete w polozenie koncowe.Przy zastosowaniu na cylindrach zwoj¬ nicy, poruszajacej tloczyska, korzystnie jest, gdy cylinder na swobodnym koncu jest zaopatrzony w male otwory, przez które cisnienie powietrza, zmieniajace sie w cylindrze przy ruchu tloka, moze po¬ woli wyrównywac sie z cisnieniem zewne¬ trznym tak, iz w ten prosty sposób ruch skrzydel drzwiowych jest tlumiony.Na rysunku przedstawiono dwa przy¬ klady wykonania wynalazku, przy czym fig. li przedstawia dwuskrzydlowe drzwi przesuwane, których skrzydla sa sprzeg¬ niete czynnikiem pod cisnieniem; fig. 2 — urzadzenie przenosnikowe wedlug fig. 1 w zwiekszonej podzialce; fig. 3 — komo¬ re wyrównawcza; fig. 4 i 5'— zawór wla¬ czony równolegle do pomp; fig. 6 — inna odmiane wykonania wynalazku ze zwoj¬ nica; fig. 7 — powiekszenie fig. 6, a fig. 8 — inna odmiane wynalazku.Na fig. 1 liczby 2 i 3 oznaczaja skrzy¬ dla drzwi przesuwanych, sprzezonych we¬ dlug wynalazku za pomoca czynnika pod cisnieniem i zawieszonych w znany spo¬ sób na prowadnicy. Kazde ze skrzydel drzwiowych 2 i 3 jest polaczone z tlokiem 4 \ 5 poprzez odpowiednie tloczysko 6 i 7.Przewody rurowe 8 i 9 lacza cylindry 10 i 11 ze soba tak, iz przy przesuwaniu jed¬ nego skrzydla 2 lub 3 drugie jest rów¬ niez przesuwane pod wplywem poru¬ szajacego sie oleju pod cisnieniem, który wypelnia caly uklad.Aby wyrównac straty oleju w calym ukladzie, przewidziany jest specjalny zbiornik olejowy 12, który za pomoca od¬ powiednio dostrojonych zaworów jest po¬ laczony z obydwoma cylindrami roboczy¬ mi tak, iz z chwila pojawienia sie prózni w jednym z cylindrów zostaje ona wypel¬ niona doplywajacym olejem, natomiast przy cisnieniu olej nie moze przeplywac z komory roboczej do zbiornika 12. Zbior¬ nik olejowy 12 jest zaopatrzony w kró- ciec wlewowy 13 (fig. 2). Aby wyrównac róznice objetosci pomiedzy slupem olejo- iwym przed tlokiem 4 i 5 i objetoscia w cylindrach 10 i 11, zmniejszona o obje¬ tosc tloczyska, po drugiej stronie tloka przewidziane sa obciazone sprezynami ko¬ mory wyrównawcze (fig. 3), które moga byc umieszczone w tlokach 4 i 5. Moga byc one równiez umieszczone na cylin¬ drach 10 i 11. Komory wyrównawcze skla¬ daja sie z cylindrycznej czesci 14, w któ¬ rej jest umieszczony obciazony sprezyna tlok lub podobny do puszki manorcietrycz- nej narzad 15', który w zaleznosci od wy¬ stepujacego cisnienia zmienia swa objetosc.Narzad 15 moze byc równiez wykonany z wytrzymalej na olej miekkiej zywicy sztucznej, podobnej do gumy, np. z mi- polamu.Fig. 2 przedstawia sprzezenie skrzydel drzwiowych w zwiekszonej podzialce, za¬ opatrzone w pompe zebata 16, napedzana silnikiem elektrycznym o zmiennym kie- — 2 —runku obrotu. Równolegle do pompy 16 jest wlaczony opisany nizej \zawór 17, któ¬ ry zamyka droge oleju w przewodzie 8 za pomoca elektromagnesu, rozrzadzajace¬ go wlasciwy zawór, skoro tylko jest przy¬ laczona energia elektryczna do silnika.Pod wplywem pompy 16 olej moze po¬ ruszac sie w urzadzeniu w obu kierunkach w zaleznosci od kierunku obrotu pompy.Silnik elektryczny moze byc obslugiwany bezposrednio przez wylacznik sprzezony z klamka lub tez jest uruchamiany przez kierowce pociagu.Na fig. 4 przedstawiony jest w zwiek¬ szonej podzialce zawór 17, który sklada sie ze zwojnicy 18, przyciagajacej pod wplywem dzialania pradu elektrycznego tlokowy suwak 19 w kierunku strzalki w Z°re, przy czym zostaje zamkniety prze¬ plyw oleju przez zawór 17 w przewodzie 8. Zwojnica 18 jest wlaczona w szereg lub równolegle do obwodu napedu pompy, jak zaznaczono na fig. 2, to znaczy, zawór 17 jest zamkniety przy wlaczonym pradzie.Olej moze przeplywac tylko przez pom¬ pe 16.Gdy prad elektryczny jest wylaczony z silnika pompy 16, suwak 19 wraca pod wplywem sprezyny 20 do normalnego sta¬ nu i umozliwia przeplyw oleju przez za¬ wór 17. Aby równiez przy zablokowaniu zaworu 17 w razie wystapienia przeszko¬ dy na drodze drzwi mozna bylo zatrzy¬ mac, w razie potrzeby, skrzydla drzwiowe lub przesunac przeciwko kierunkowi pom¬ py 16, w zaworze 17 jest przewidziany ka¬ nal lacznikowy 21, który jest zamkniety przez jednostronnie naprezona elastyczna plytke uszczelniajaca 22 z materialu nie- nagryzanego przez olej, np. z mipolamu.Przy niezamierzonym zatrzymaniu skrzy¬ del drzwiowych powstaje wieksze cisnie¬ nie w kanalach obiegu olejowego pod dzia¬ laniem pompy, która naciska jezyc2rfkowale uszczelnienie 22 na swobodnym koncu, otwierajac przelot kanalu do wyrównania cisnienia w kierunku strzalki, przy czym skrzydla drzwiowe nie zostaja przesunie¬ te w kierunku pompy. Po zwolnieniu prze¬ szkody ruchu skrzydel drzwiowych poru¬ szaja sie one natychmiast dalej.Na fig. 6 jest przedstawiona inna od¬ miana dwuskrzydlowych drzwi przesuwa¬ nych, mianowicie sprzezonych lancuchem lub lina. Skrzydla drzwiowe 23 i 24 sa za¬ wieszone na prowadnicy 25, która jest w znany sposób zaopatrzona na swym koncu w krazki, na których jest prowadzo¬ ny narzad sprzegajacy skrzydel drzwio¬ wych 23 i 24. Uruchomienie odbywa sie za pomoca cylindra 26, w którym jest umieszczony rdzen z miekkiego zelaza 27 z tlokiem 28, jak przedstawiono w po¬ wiekszeniu na fig. 7. Na cylindrze, wy¬ konanym z tworzywa niemagnetycznego, i na rdzeniu zelaznym sa umieszczone zwojnice 29 i 30.Gdy skrzydla drzwiowe 23 i 24 maja byc rozsuniete, to prad elektryczny wpro¬ wadza sie do obu zwojnic 29 i 30 tak, iz jednoimienne bieguny elektromagnesu znaj¬ duja sie obok siebie. Bieguny te odpychaja sie, a tloczysko 27 zostaje wypchniete z cylindra 26 i przyjmuje polozenie we¬ dlug fig. 7. Przy tym przesuwaniu tloczy- ska skrzydlo drzwiowe 24 zostaje równiez przesuniete, a tak samo porusza sie skrzy¬ dlo 23, sprzezone ze skrzydlem 24. Wy¬ laczenie pradu odbywa sie w koncowych polozeniach drzwi za pomoca wylaczników koncowych 31 wzglednie 32 w znany sposób.Pirzy odwrotnym ruchu drzwi, a wiec przy zamykaniu, prad jest przylaczony tylko do cewki 29 cylindra 26, a wiec tloczysko 27^ jako miekki rdzen zelazny z cewka bez pradu zostaje wciagniety do wnetrza cylindra 26. Swobodny koniec cy¬ lindra 26 posiada przewiercone dno 33, które za pomoca malego otworu 34 powo¬ duje powolne wyrównanie róznicy cisnien powietrza wewnatrz i zewnatrz rury w ce¬ lu tlumienia ruchu. — 3 —Jako sprzezenie skrzydel drzwiowych mozna stosowac równiez zlozone z dwóch cylindrów sprzeglo hydrauliczne, w któ¬ rym slup olejowy, przesuwany za pomoca tloka, porusza drugi tlok wraz ze skrzy¬ dlami drzwiowymi, umocowanymi na tlo¬ kach wzglednie tloczyskach, jak juz opi^ sano wyzej.Na fig. 8 przedstawiono inna odmiane wynalazku o dwóch zwojnicach 35 i 36.Gdy zwojnica 35 zostanie wlaczona za po¬ moca wylacznika 39 do sieci elektrycznej, wówczas rdzen zelazny 38 zostaje wciag¬ niety do zwojnicy 35 i pociaga przy tym ruchu skrzydla drzwiowe. Swobodne konce cylindrów, nie przedstawionych na rysun¬ ku, sa i tu równiez zaopatrzone w zamknie¬ cie, w którym znajduje sie maly otwór, pozwalajacy na powolne wyrównywanie cisnienia powietrza pod tlokiem wzgledem powietrza atmosferycznego. Cisnienie wzglednie podcisnienie, powstajace w cy¬ lindrze, sluzy do tlumienia iruchu drzwi.Gdy zwojnice 35 i 36 sa obliczone pra¬ widlowo, to skrzydla drzwiowe, podobnie jak w przykladach opisanych, poruszaja sie z szybkoscia praktycznie dopuszczal¬ na i mozna nie obawiac sie uderzen w szczelinie miedzydrzwiowej, gdyz nie ma tu mocnego mechanicznie przenoszone¬ go ruchu, lecz zamiast tego stosuje sie pra¬ cujace miekko i elastycznie zwojnice 35 i 36 z rdzeniem zelaznym 38, które pod wplywem panujacych tam warunków prze¬ noszenia ruchu umozliwiaja przytrzymanie takze i podczas ruchu bez obawy uszkodze¬ nia jakichkolwiek czesci konstrukcyjnych.Gdy drzwi maja byc znowu zamkniete, to nalezy tylko wlaczyc prad w zwojnicy 36 za. pomoca wylacznika 40. Dzialanie jest takie, jak poprzednie.Gdy do ciezkich drzwi nie wystarcza jedna cewka na cylindrze, to mozna we¬ dlug wynalazku umiescic w szereg kilka cewek, wlaczonych kolejno za pomoca przelacznika walcowego w postaci kolek- torka, uruchamianego przez same drzwi, przy czym kazda cewka porusza drzwi tylko na pewnej czesci ogólnej drogi.Do otwierania zamka drzwi nalezy prze¬ widziec dodatkowa zwojnice, która tylko otwiera zamek, po czym wlacza za pomo¬ ca oddzielnego wylacznika zwojnice1 za¬ mykajace. PL