Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu obróbki ozonem wlókien roslinnych. Od¬ dzielanie wlókien od osadzonych w suro¬ wych wlóknach czastek drzewnych znany¬ mi mechanicznymi sposobami obróbki roz¬ poczyna sie zwykle tak ziwanym zabiegiem moczenia (roszenia). Proponowano juz sto¬ sowanie przy tym zabiegu ozonu. W tym celu wlókna roslinne, np. len, poddawano dzialaniu ozonu w stanie mokrym albo tez uwazano za konieczne poddawac wlókna obróbce ozonem w stanie zupelnie suchym.W celu spotegowania dzialania ozonu na material wlóknisty, material ten uprzednio miedlono i utrzymywano w ciaglym ruchu podczas dzialania ozonu.Wynalazek niniejszy dotyczy takiegoz sposobu i opiera sie na spostrzezeniu, ze dzialanie ozonu na material obrabiany mo¬ ze byc znacznie spotegowane, jesli wytwa¬ rzaniem ozonu i stezeniem ozonu w komo¬ rze reakcyjnej kieruje sie w scisle okreslo¬ ny sposób. Wedlug wynalazku osiaga sie to przez nastarwianie okreslonej, niezbyt wy¬ sokiej zawartosci wilgoci w ozonizowanym powietrzu w komorze reakcyjnej w pola¬ czeniu ze stalym utrzymywaniem niskiej temperatury obróbki.Doswiadczenia wykazaly mianowicie, ze wilgotnosc powietrza stosoiwanego do obróbki wywiera wplyw na ilosc tworzace¬ go sie ozonu. Wilgotnosc powietrza, maja-cego podlegac ozonizacji, nastawia sie naj¬ lepiej w ten sposób, ze w materiale obra¬ bianym pozostawia sie pewna procentowa zawartosc wilgoci. Zawairtosc wilgoci w gazie obrabiajacym, krazacym w zamknie¬ tym obiegu, jest bowiem bezposrednio za¬ lezna od wilgotnosci obrabianego materia¬ lu. Material ten wedlug wynalazku nie pod¬ daje sie wprawdzie zadnemu dzialajiiu wil¬ goci zewnetrznej, lecz stosownie do dlugo¬ sci przechowywania, zewnetrznych warun¬ ków atmosferycznych itd. material posia¬ daj pewna zawartosc wilgoci, która wedlug wynalazku ma posiadac okreslona wiel¬ kosc. Przez nastawianie tej zawartosci wilgoci w przerabianych roslinach, zawie¬ rajacych wlókna przedzalnicze, mozna re¬ gulowac zawartosc ozonu w gazach. Naj¬ lepsza zawartosc ozonu w gazie moze byc ustalana 'doswiadczalnie w kazdym przy¬ padku dla róznych materialów. Zwykle za- wajrtosc ta wynosi mniej wiecej 1 g/m3.Te zawartosc ozonu mozna osiagnac np. przy sredniej zawartosci wilgoci w obra¬ bianym materiale, wynoszacej okolo 12°/o, w normalnych temperaturach powietrza i przy normalnej wilgotnosci powietrza.Jak wyzej wspomniano, zachowanie o- kreslonego w ten sposób stezenia ozonu moze byc ulatwione przez utrzymywanie niskiej temperatury gazu. Szybkosc rozkla¬ du ozonu w niskiej temperaturze jest znacznie mniejsza, tak ze stosowanie zi- mniejszego powietrza znacznie zwieksza oszczednosc obróbki wskutek zuzywania mniejszej ilosci energii elektrycznej, po¬ trzebnej do wytwarzania ozonu, i umozli¬ wia zachowanie pozadanego stezenia ozo¬ nu.Podczas gdy w temperaturze powietrza, wynoszacej 15°C, do wytworzenia 20 g/m3 ozonu zuzytkowana, zostaje energia elek¬ tryczna = 1 KW, to w temperaturze mniej wiecej —5° do wytworzenia tego samego stezenia ozonu wystarczy znacznie mniej¬ sza ilosc energii elektrycznej. Dzieki temu ustalenie sie stezenia ozonu osiaga sie przy znaczne mniejszym wydatku energii.Szczególnie dobre pod wzgledem tech-, nicznym wykonywanie sposobu wedlug wy¬ nalazku polega na tym, ze w znanym przy¬ rzadzie wytwarza sie powietrze ciekle, któ¬ re po odparowaniu przeprowadza sie przez przyrzad ozonizacyjny i przyrzady do Gbróbki.Ponadto okazalo sie, ze rozklad roslin, zawierajacych wlókna przedzalnicze, za po¬ moca powietrza zawierajacego ozon, moz¬ na jeszcze bardziej polepszyc w ten sposób, ze do strumienia powietrza z ozonem do¬ prowadza sie katalizatory. Jako takie ka¬ talizatory mozna stosowac np. lotne prze¬ nosniki tlenu, jak kamfore, terpeny (ter¬ pentyna nizszej destylacji) o niskim punk¬ cie wrzenia lub tetraline (tetrahydnonaf- taline) o wyzszym punkcie wrzenia, pary lotnych nadtlenków, chinonów (benzochi- nonu) oraz karbonylki metali.Dzieki sposobowi wedlug wynalazku mozna latwo otrzymywac dobry, miekki, gietki i jasny material wlóknisty o nad¬ zwyczajnej wytrzymalosci na rozrywanie przy calkowitym uniknieciu strat; jako produkt uboczny otrzymuje sie czesci drzewne, dajace sie dobrze przerabiac na celuloze. PL