PL29173B1 - Sposób wyrobu namiastek kawy oraz domieszek do kawy. - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 23 stycznia 1937 r. (Czecho-Slowacja).Jako surowce nadajace sie do wyrobu namiastek kawy i domieszek do kawy zna¬ ne sa miedzy innymi równiez lodygi pod¬ ziemne albo czesci korzeni roslin róznych rodzajów, np. klacze topinamburu (he- lianthustuberosusL) i klacze dalii (Dahlia variabilis L), korzenie cykorii (Cichorum intybus L), czarne korzonki (Scoreonera hispanica L) itd. Od innych surowców, u- zywanych do wyrobu namiastek kawy, róznia sie one miedzy innymi zawartoscia inuliny i substancji podobnych do inuliny, a odznaczaja sie — nawet po zwyklej przeróbce na namiastki kawy lub na do¬ mieszki do kawy — charakterystycznym mniej lub bardziej gorzkim smakiem. Ten wlasnie smak swoisty jest przewaznie nie¬ pozadany, gdyz ogranicza w znacznym sto¬ pniu stosowalnosc namiastek kawy wzgle¬ dnie domieszek do kawy, otrzymywanych ze wspomnianych surowców.Przeróbka omawianych surowców w celu otrzymania namiastek kawy i domie¬ szek do kawy przez zwykle suszenie i pra¬ zenie powoduje szybki i daleko posuniety rozklad substancji zawartych w klaczach i korzeniach, przy czym tworza sie glów¬ nie barwniki, substancje goryczkowe i in¬ ne nadajace smak. Przy takiej obróbce na¬ stepuje utrata cennych substancji, maja¬ cych duza wartosc odzywcza i smakowa namiastek kawy lub jej domieszek. Ule¬ gaja one daleko posunietemu rozkladowi i staja sie bezuzyteczne.Sposobem wedlug wynalazku niniej¬ szego mozna dowolnie badz zlagodzicgorzki smak wspomnianych surowców, badz tez usunac go tak dalece, ze przewa¬ za slodkawy smak produktów cukrowych.Sposobem wedlug wynalazku mozna ponadto prowadzic obróbke materialów zawartych w surowcach, w których sklad wchodza inulina lub produkty o charakte¬ rze inuliny, substancje bialkowe itd., tak iz przy hydrolitycznym rozszczepianiu inuliny i podobnych jej materialów, przy ich dalszym rozkladzie oraz rozkladzie substancji bialkowych powstaje melano- idyna lub karmel w dostatecznych ilos¬ ciach, przy czym jednak zostaja mozliwie zachowane produkty rozszczepienia o wielkiej wartosci pozywkowej i smako¬ wej, a przede wszystkim lewuloza i inne cenne substancje smakowe.Wspomniany rozklad hydrolityczny inuliny i podobnych do niej substancji o- siaga sie przez obróbke cieplna surowych materialów wilgotnych, przy czym wil¬ gotnosc te utrzymuje sie w nich podczas przeróbki. Przy tej obróbce wytwarzaja sie jeszcze przed osiagnieciem temperatu¬ ry prazenia duze ilosci barwnika, ponie¬ waz dzieki duzej zawartosci lewulozy, a wiec cukru o wolnej grupie karbonylowej, tworza sie duze ilosci melanoidyny wzgle¬ dnie karmelu.To tworzenie sie barwników zachodzi w znacznie nizszych temperaturach, niz przy zwyklym prazeniu, a mianowicie juz w poblizu temperatury 100°C, podczas gdy przy zwyklym prazeniu skuteczne reakcje zachodza dopiero powyzej 160°C. Dzieki temu unika sie niepozadanych zmian, ja¬ kie zachodza wlasnie w wysokich tempe¬ raturach prazenia, a poza tym osiaga sie nieco wieksza wydajnosc.Odgoryczenie, jakie nastepuje po ta¬ kiej obróbce, np. odgoryczenie cykorii, jest powodowane prawdopodobnie tym, ze substancja gorzka o charakterze glukozy- dów, towarzyszaca niejednokrotnie inuli- nie, ulega czesciowej hydrolizie oraz in¬ nej blizej nieokreslonej zmianie, wskutek czego smak produktu koncowego doznaje zlagodzenia i wysubtelnienia.Obróbke cieplna na mokro nalezy prze¬ prowadzac, ewentualnie pod cisnieniem, tak intensywnie, azeby zachodzil dostate¬ czny rozklad inuliny, bez potrzeby dalsze¬ go prazenia materialu, a mianowicie by w osiagnietym produkcie koncowym znaj¬ dowala sie dostateczna ilosc lewulozy.Tym wlasnie rózni sie sposób wedlug wynalazku niniejszego od sposobów zna¬ nych, przy których stosowaniu zawieraja¬ ce inuline surowce do wyrobu namiastek kawy poddaje sie obróbce para lub woda goraca badz to w celu usuniecia (przed prazeniem) substancji gorzkich przez wy¬ lugowanie, badz w celu zziarnowania wy¬ prazonej maczki z cykorii w postaci ziarn, a nastepnie poddaje sie otrzymany pro¬ dukt koncowemu wypalaniu w celu nada¬ nia mu jednolitego zabarwienia.Sposobem wedlug wynalazku przez od¬ powiednie ogrzewanie surowców w stanie wilgotnym osiaga sie zarówno zmiane wzglednie zlagodzenie smaku, jak i zbru¬ natnienie produktu w stopniu pozadanym.Wlasciwosci takich przy wypalaniu zwy¬ klym osiagnac nie mozna, poniewaz przy przeprowadzaniu obróbki sposobem we¬ dlug wynalazku zachodza czesciowo inne reakcje chemiczne, niz przy wyprazaniu na sucho w temperaturach wyzszych.Na ogól obróbke sposobem wedlug wy¬ nalazku przeprowadza sie przez ogrzewa¬ nie para pod zwiekszonym cisnieniem, wy¬ noszacym np. okolo 2 atm, w ciagu okolo 120 minut. Ogrzewaniu poddaje sie mate¬ rial surowy, zawierajacy np. 10°/o wilgo¬ ci. Braku lub nadmiaru wody nalezy uni¬ kac, aby zapewnic wlasciwy przebieg re¬ akcji. Nadmiar wody podnióslby ponadto koszt suszenia materialu.Jezeli namiastka kawy wzglednie do¬ mieszka do kawy, otrzymana sposobem wedlug wynalazku, ma posiadac szczegól- — 2 —nie duza sile barwiaca, zachowujac przy tym substancje smakowe i aromatyczne, wytwarzajace sie podczas zwyklego pra¬ zenia na sucho, to oczywiscie mozna z su¬ szeniem polaczyc w znany sposób praze¬ nie zwykle.Okazalo sie, ze mozna temperature ob¬ róbki obnizyc wzglednie skrócic czas jej trwania, jesli przy przeprowadzaniu po¬ wyzszego sposobu zastosuje sie odpowie¬ dnie katalizatory, do których zaliczaja sie zwlaszcza slabe kwasy, jak kwas winowy i cytrynowy, albo kwasne sole, np. pier¬ wszorzedne fosforany itd. Taki sam wplyw wywiera obecnosc bezwodnika kwasu we¬ glowego.Ponadto mozna pomocniczo stosowac procesy fermentacyjne, w szczególnosci o- parte na dzialaniu enzymów, i dodawac w tym celu np. wyciagów ze swiezych kla¬ czy dalii lub topinamburu, zawierajacych inulaze.Proponowano juz scukrzanie inuliny w surowcach, stosowanych do wyrobu namia¬ stek kawy, na drodze czysto biologicznej, ale sam ten zabieg nie prowadzi do celu.Materialy surowe, sluzace do wyrobu namiastek kawy wedlug sposobu niniej¬ szego, nie musza byc stosowane w stanie swiezym, lecz moga byc poddane np. naj¬ pierw wysuszeniu albo slabemu wypraze¬ niu wstepnemu w celu umozliwienia prze¬ chowywania ich przez dluzszy czas; to wyprazenie wstepne okazalo sie w niektó¬ rych przypadkach zabiegiem zupelnie ce¬ lowym.Jest rzecza obojetna, w jakiej postaci omawiane materialy beda poddawane ob¬ róbce; moga one byc np. obrabiane w po¬ staci krajanek, okruchów, zlomu itd.Przyklad I. 50 kg materialu surowe¬ go, w szczególnosci korzeni cykorii, ogrze¬ wa sie przez okolo 2 godziny w kotle po dodaniu 5 litrów wody i doprowadzeniu odpowiedniej ilosci pary pod zwiekszonym cisnieniem, wynoszacym okolo 2 atm, na¬ stepnie suszy sie material w zwykly spo¬ sób, a ewentualnie prazy sie go i miele.Przyklad II. 50 kg surowego mate¬ rialu zwilza sie 10 litrami wyciagu ze swiezych klaczy dalii lub topinamburu, na¬ stepnie ogrzewa go powoli do okolo 60°C i utrzymuje w tej temperaturze przez o- kolo 12 do 36 godzin, po czym suszy sie material, a ewentualnie prazy sie go i miele.Przez stosowanie tego sposobu mozna np. calkowicie zlagodzic typowy gorzki smak kawy cykoriowej i otrzymac pro¬ dukt o charakterze nowej, jak równiez bezwzglednie swoistej namiastki kawy.Stosowanie ogrzewania wilgotnych su¬ rowców sluzacych do wyrobu namiastek, kawy bylo znane, jednak dotychczas ob¬ róbke taka stosowano wylacznie do zboza i nasion roslin straczkowych. Ze wzgledu na inny sklad wystepujacych w nich sub¬ stancji macznych otrzymywalo sie wyniki odmienne od otrzymywanych w danym przypadku. Wedlug znanych sposobów po obróbce cieplnej w stanie wilgotnym mu¬ si równiez z reguly nastepowac prazenie,, jesli ma sie otrzymac produkt, odpowia¬ dajacy pojeciu „namiastki kawy lub do¬ mieszki do kawy".Równiez z proponowanymi juz sposo¬ bami otrzymywania pozywienia dla dia¬ betyków z materialów roslinnych, zawie¬ rajacych inuline, nie ma przedmiot wy¬ nalazku niniejszego zadnej lacznosci, po¬ niewaz chodzi w nich o uzyskanie prepa¬ ratów lewulozy jako cukru, nadajacego sie do odzywiania chorych na cukrzyce. PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wyrobu namiastek kawy oraz domieszek do kawy ze znanych su¬ rowców zawierajacych inuline, jak kla¬ czy topinamburu (Helianthus tuberosus L) lub klaczy dalii (Dahlia variabilis L), korzeni cykorii (Cichorum intybus L) i czarnych korzonków (Scoreonera hispani- — 3 —ca L), znamienny tym, ze surowce te ogrzewa sie w stanie wilgotnym w na¬ czyniach zamknietych, dzieki czemu za¬ chodzi hydroliza substancji zawierajacych inuline, a zarazem wytwarzaja sie kar¬ mele, melanoidyna lub podobne produkty rozkladu inuliny i lewulozy.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze wilgotne surowce ogrzewa sie pod cisnieniem zwiekszonym.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze obróbke przeprowadza sie z dodatkiem katalizatorów o charakte¬ rze kwasu lub enzymu.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze obrobiony produkt poddaje sie suszeniu i dodatkowemu pra¬ zeniu.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, zna¬ mienny tym, ze material surowy poddaje sie przed hydroliza lekkiemu wyprazeniu wstepnemu. Coffarom Aktiengesellschaft. Zastepca: inz. W. Zakrzewski, rzecznik patentowy. DRUK M ARCT CZERNIAKOWSKA 225 PL