Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia do odlewania V0leAMków, bloków, sztab lub podobnych przedmiotów w postaci od¬ powiedniej do dalszego uzytku. Posiada on duze znaczenie, zwlaszcza przy odle¬ waniu stopów metali niezelaznych lub przy wytwarzaniu odlewów stalowych.Unika sie przy tym kosztownego ponow¬ nego nagrzewania i walcowania duzych bloków o przekroju prostokatnym w celu otrzymywania z nich pozadanych profi¬ lów.Urzadzenie, opisane w patencie nr 18329, posiada zwykle co najmniej dwie czesci skladowe, które wspóldzialaja ze soba i tworza wnetrze formy odlewniczej.Przynajmniej jedna z tych czesci jest przy tym przesuwana w kierunku podluz¬ nym w taki sposób, iz w miare krzepnie¬ cia metalu, wlanego do formy, blok, u- tworzony w ten sposób, jest usuwany z formy. Wskutek tego zamiast kazdorazo¬ wego wlewania cieklego metalu do formy forma ta moze byc bez przerwy napelnia¬ na metalem.Forma odlewnicza moze znajdowac sie w obydwóch czesciach urzadzenia lub tyl¬ ko w jednej z nich, przy czym moze onaznajdowac sie w nieruchomej lub rucho¬ mej czesci urzadzenia, badz tez w oby¬ dwóch czesciach urzadzenia. Czesc rucho¬ ma urzadzenia moze stanowic sztywny narzad, stanowiacy czesc formy, np. dlu¬ gi i prosty narzad, przesuwany wzdluz li¬ nii prostej, wzglednie pierscien, obraca¬ jacy sie dookola swej osi pionowej lub po¬ ziomej. Czesc ruchoma urzadzenia moze tez skladac sie z kilku czesci i posiadac postac lancucha bez konca, utworzonego z ogniw, lub tez postac tasmy, wykonanej z blachy dostatecznie cienkiej, aby tasma ta mogla posuwac sie w sposób ciagly po obracajacych sie walkach lub stozkach.Obie wymienione czesci urzadzenia moga poruszac sie z jednakowa lub rózna szyb¬ koscia. W celu zapewnienia odlewania do¬ brych bloków jest rzecza niezbedna, aby wspóldzialajace ze soba czesci urzadzenia przylegaly do siebie dostatecznie szczel¬ nie, nie dopuszczajac przedostawania sie pomiedzy nie odlewanego metalu. W niektórych przypadkach juz wywierano nacisk na jedna z tych czesci urzadzenia za pomoca ciezarów lub sprezyn, opartych na podpórkach drugiej czesci urzadze¬ nia.Wedlug jednej z odmian wykonania wynalazku niniejszego na wzmiankowana czesc urzadzenia wywiera sie nacisk, do¬ ciskajacy te czesc urzadzenia do wspól¬ dzialajacej z nia innej czesci i dzialajacy prostopadle do ich powierzchni stykowej.Nacisk ten jest wywierany za pomoca sprezyn, cisnacych z jednej strony na je¬ dna z wymienionych czesci urzadzenia, a z drugiej strony — na podpore. Nacisk sprezyn na te podpore jest przenoszony na jedna lub kilka czesci skladowych u- rzadzenia, dzialajacych bezposrednio na druga ze wzmiankowanych wspóldzialaja¬ cych ze soba czesci lub na podpore, która nie wykonywa ruchu wzglednego w sto¬ sunku do tej drugiej czesci urzadzenia. To przenoszenie nacisku na czesci formy mo¬ ze byc uskuteczniane za pomoca narzadu, którego konce oddzialywaja na podpore oraz czesc formy bezposrednio lub, jezeli to okaze sie dogodne, za pomoca dzwigni.W pewnych przypadkach, a zwlaszcza wówczas, gdy dwie wspóldzialajace ze so¬ ba czesci urzadzenia, nazywane w dalszym ciagu opisu „forma" i „pokrywa", sa wy¬ konane tak, iz poruszaja sie z jednakowa szybkoscia, moga one znajdowac sie w scislym zetknieciu ze soba. W innych przy¬ padkach, w których zachodzi przesuw je¬ dnej z tych czesci urzadzenia wzgledem drugiej, tarcie pomiedzy nimi oraz ich zu¬ zywanie sie moga byc znacznie zmniej¬ szone za pomoca odpowiednich narzadów, ograniczajacych zblizanie sie jednej z tych czesci do drugiej z pozostawieniem pomiedzy nimi tylko tak waskiej szczeli¬ ny, aby zapobiegalo to wciskaniu sie po¬ miedzy te czesci roztopionego metalu. We¬ dlug innego przykladu wykonania wyna¬ lazku niniejszego forma i jej pokrywa sa utrzymywane w zadanym polozeniu wzgle¬ dem siebie za pomoca urzadzenia obcia¬ zajacego.Odmiana wykonania wynalazku ni¬ niejszego polega na tym, ze forma odlew¬ nicza jest wykonana w nieruchomej gór¬ nej czesci urzadzenia, zwanej nizej „for¬ ma". Jest ona przykryta dluga pokrywa (lancuchem bez konca), przesuwana po formie. Forma zas bedac nieruchoma mo¬ ze byc latwo zaopatrzona w chlodnice wo¬ dna. Dzieki temu pomiedzy trzema scian¬ kami formy o przekroju prostokatnym, ochladzanymi woda, moze byc stale prze¬ puszczany roztopiony metal w miejscu wprowadzania go do formy, przy czym szybkosc, z jaka scianki te ochladzaja od¬ lew, jest odpowiednio duza w porównaniu z szybkoscia chlodzenia odlewu za pomo¬ ca jednej tylko chlodzonej pokrywy.Kazda czesc (odcinek) przesuwajacej sie pokrywy, przykrywajacej wnetrze for¬ my, styka sie tylko chwilowo z metalem — 2 —roztopionym podczas wlewania metalu do formy. Gdy pokrywa posiada postac lan¬ cucha ogniw, moze ona byc chlodzona na jej drodze powrotnej (pomiedzy koncem wylotowym formy i wlotem do niej) w dowolny odpowiedni sposób, np. za pomo¬ ca powietrza lub przez zanurzanie do wo¬ dy.Chlodnica formy moze byc podzielona w kierunku poprzecznym na dwie lub wieksza liczbe oddzielnych czesci, z któ¬ rych kazda posiada osobny wlot i wylot.Kazdy z tych wlotów moze byc zasilany krazaca w chlodnicy ciecza chlodzaca, po¬ siadajaca odpowiednia temperature, np. woda, olejem, przegrzana para wody lub innego czynnika lub gazem, wskutek cze¬ go blok moze byc poddawany dajacemu sie regulowac ochladzaniu podczas jego krze¬ pniecia przy przesuwaniu sie przez for¬ me. Wobec tego budowa krystaliczna me¬ talu moze byc przez to zmieniana i regu¬ lowana w znacznym stopniu. Forma jest zamknieta, jak opisano powyzej, za po¬ moca narzadu zamykajacego, przesuwaja¬ cego sie w kierunku podluznym po dwóch poziomych powierzchniach stykowych, znajdujacych sie przy brzegach nierucho¬ mej czesci formy. Jest rzecza wazna, aby narzad zamykajacy przylegal szczelnie lub prawie szczelnie do wewnetrznych brze¬ gów tych powierzchni stykowych i aby to nie uniemozliwialo wczesniejszego jego ze¬ tkniecia sie z zewnetrznymi brzegami tych powierzchni, co mogloby spowodo¬ wac wytworzenie sie klinowatej szczeliny, do której móglby przedostawac sie ciekly metal. W tym celu forma i jej pokrywa sa wykonane tak, aby mogly byc dociskane do siebie za pomoca sil, dzialajacych w taki sposób, ze forma lub pokrywa wzgled¬ nie forma i pokrywa jednoczesnie sa zblizone ku sobie (w swym przekroju po¬ przecznym) bardziej w poblizu srodka for¬ my niz w poblizu jej boków. Wskutek te¬ go stykanie sie tych czesci urzadzenia za¬ czyna sie przy wewnetrznych krawedziach formy. W przypadku zastosowania spre¬ zystego narzadu zamykajacego, który mo¬ ze latwo wyginac sie przybierajac w prze¬ kroju poprzecznym ksztalt wypukly, na¬ rzad ten moze byc dociskany do formy za pomoca jednego lub kilku szeregów kraz¬ ków dociskowych, umieszczonych pomie¬ dzy bokami formy. Jezeli zas pokrywa ta jest wykonana z szeregu ogniw sztyw¬ nych, to wówczas bardziej gietka w tym przypadku forma moze byc dociskana do narzadu zamykajacego za pomoca sil, których kierunek dzialania przebiega przez wnetrze formy.Urzadzenie do odlewania metali we¬ dlug wynalazku niniejszego jest przed¬ stawione na rysunku. Fig. 1 przedstawia pionowy przekrój urzadzenia wzdluz linii / — /na fig. 2, fig. 2 — pionowy prze¬ krój urzadzenia wzdluz linii // — // na fig. 1, fig. 3 — pionowy przekrój czesci urzadzenia sluzacej do wprowadzania me¬ talu do formy, a fig. 4 — 12 przedstawia¬ ja odmiane wykonania urzadzenia wedlug fig. 1, przy ezym fig. 4 i 5 przedstawiaja widok z boku oraz widok z góry tego u- rzadzenia, fig. 6 przedstawia pionowy przekrój urzadzenia wedlug fig. 4 i 5 w skali powiekszonej, fig. 7 — pionowy przekrój czesci tego urzadzenia, fig. 8 — widok z góry czesci urzadzenia wedlug fig. 7, fig. 9 i 10 przedstawiaja przekroje niektórych szczególów urzadzenia, a fig. 11 i 12 przedstawiaja przekroje pionowy i poziomy czesci urzadzenia wedlug fig. 6, 7 i 8.Urzadzenie do odlewania sklada sie z odwróconej ku dolowi formy 1, zaopatrzo¬ nej w chlodnice wodna 2, i z pokrywy w postaci poszczególnych ogniw 16. Forma 1 jest oparta na górnych obrzezach na¬ rzadów 3 dolnych ram podtrzymujacych .4.Chlodnica 2 jest otoczona narzadami dociskowymi 5, przymocowanymi do for¬ my 1, przy czym pomiedzy narzadami 5 — 3 —i rama górna 6 umieszczona jest elastycz¬ na rurka gumowa 7, do której moze byc wprowadzone powietrze sprezone.Ramy górna 6 i dolne U sa polaczone ze soba za pomoca kleszczy 8, rozmiesz¬ czonych w odpowiednich odstepach na ca¬ lej dlugosci formy 1. Górna czesc klesz¬ czy 8 jest osadzona na ramie 6, dolne zas konce 9, o ksztalcie haczykowatym, wcho¬ dza w ucha 10, przymocowane do ram dol¬ nych i. Kleszcze 8 sa polaczone w miej¬ scu 11 z drazkiem 12, znajdujacym sie pod dzialaniem sprezyny.Kazdy z drazków 12 jest polaczony z linka 13. W razie pociagniecia za linki 13 (po wypuszczeniu powietrza sprezonego z rurki gumowej 7) kleszcze 8 zostaja prze¬ suniete w polozenie, zaznaczone liniami przerywanymi na fig. 1. Wystepy 14, znajdujace sie na bokach narzadów docis¬ kowych 5, wchodza wówczas w otwory 15 ramion kleszczy 8. W razie dalszego ciag¬ nienia za linki 13, forma 1 zostaje pod¬ niesiona do góry i odsunieta od ram i.Dolna, otwarta czesc formy 1 jest sta¬ le przykryta ogniwami 16 lancucha bez konca, przy czym ogniwa te sa podparte za pomoca walków nastawnych 17, któ¬ rych osie 18 moga byc nastawiane w kie¬ runku pionowym tak, aby kazde z ogniw 16 stykalo sie z dolnymi powierzchniami 19 formy 1 lub tez bylo odsuniete od nich na dowolna zadana odleglosc. Nastawia¬ nie powyzsze uskutecznia sie za pomoca czopów 20, umieszczonych mimosrodowo na kazdej z osi 18. Osie 18 za pomoca czo¬ pów 20 sa osadzone obrotowo w plytkach 21, przymocowanych do ram dolnych U za pomoca srub 22. Jeden z konców kazdej osi 18 jest umocowany w wycinku kolo¬ wym 23. Przez obluznianie sruby 22 i ob¬ racanie wycinka 23, odpowiedni walek 17 moze byc podnoszony lub opuszczany w pozadanym stopniu tak, aby dokladnie u- stalal polozenie kazdego z ogniw 16 wzgle¬ dem formy 1 podczas przesuwania sie te¬ go ogniwa po danym walku 17. Wycinki kolowe 23 po nastawieniu ich sa zamoco- wywane ponownie przez dokrecanie srub 22, które sa rozmieszczone na przemian po jednej i po drugiej stronie urzadzenia (fig. 1 i 2).Kazda z osi 18 walków 17 jest zaopa¬ trzona w urzadzenie do smarowania 24.Przekrój poprzeczny ogniw 16 jest uwi¬ doczniony na fig. 1. Ogniwa te posiadaja duza sztywnosc, duza powierzchnie chlo¬ dzenia oraz sa oparte na walkach 17 w po¬ blizu formy 1.Powierzchnia górna kazdego ogniwa 16, poza miejscem jej stykania sie z brze¬ gami otworu formy, jest zaopatrzona w zeberka boczne 25, sluzace do prowadze¬ nia ogniwa po formie 1. Konce zas ogniw sasiednich stykaja sie ze soba tylko w po¬ blizu ich górnej powierzchni, jak to uwi¬ doczniono na fig. 2, w celu zapewnienia ich wzajemnego scislego przylegania do siebie. Konce te sa sciete ukosnie, jak po¬ kazano w miejscu 26. Koniec kazdego o- gniwa 16 jest jednak zaopatrzony w wy¬ step 27 w celu powiekszenia powierzchni oporowej ogniwa, stykajacej sie z wal¬ kiem 17 podczas przesuwania sie ogniwa po walku. Lancuch, skladajacy sie z o- gniw 16, moze byc przesuwany po formie 1 za pomoca dowolnego odpowiedniego mechanizmu.Nalezy zauwazyc, ze nacisk, wywiera¬ ny na forme 1 przez sprezone powietrze, znajdujace sie w rurce gumowej 7, dziala w ten sposób, iz wszelkie odchylanie sie lub odksztalcanie formy 1 w kierunku bocznym, wywolane tym naciskiem, spo¬ woduje jeszcze scislejsze stykanie sie we¬ wnetrznych krawedzi czyli powierzchni dolnych 19 formy 1 z górnymi powierzch¬ niami ogniw 16, a tym samym i skutecz¬ niejsze zamkniecie formy.Wedlug fig. 3, skrzynka wlewowa 28, sluzaca do doprowadzania cieklego meta¬ lu do formy 1, jest zaopatrzona w dziób — 4 —29, wchodzacy dokladnie w stozkowate za¬ konczenie 30 formy 1. Jest ona przyciska¬ na ku dolowi tak, aby dokladnie przylega¬ la do powierzchni ogniw 16 podczas ich przesuwania sie. Poza tym przyciskanie skrzynki wlewowej 28 jest uskuteczniane za pomoca dowolnego urzadzenia sprezy¬ nowego, nie uwidocznionego na rysunku.Przy uruchomianiu urzadzenia najpierw zatyka sie koniec formy, przylegajacy do skrzynki wlewowej 28, za pomoca korka 31, zaopatrzonego w wydrazenie 32 o na¬ gwintowanych sciankach i mogacego sie posuwac w formie 1 w kierunku osiowym.Korek 31 jest polaczony z tlokiem 33 za pomoca sprezyny 34. Tlok 33 jest zaopa¬ trzony w drazek 35, którego drugi koniec jest przylaczony do krzyzulca 36. Przednie konce zeberek bocznych 25 ogniw 16 za¬ haczaja o krzyzulec 36 nieco z przodu za¬ tykanego konca formy 1, jak to uwidocz¬ niono na fig. 3.Roztopiony metal ze skrzynki wlewo¬ wej 28 przez dziób 29 zostaje wprowadzo¬ ny do tej czesci formy 1, która znajduje sie przed korkiem 31, przy czym powie¬ trze, znajdujace sie w tej czesci formy, u- chodzi przez jeden lub wieksza liczbe o- tworków 37, wykonanych w korku 31.Roztopiony metal wplywa do wydrazenia 32 korka 31 i krzepnac w tym wydraze¬ niu zakotwicza w ten sposób w korku 31 przód bloku bez konca, wytwarzanego w formie 1.Nastepnie lancuch ogniw 16 wprawia sie w ruch w ten sposób, aby ogniwa te przesuwaly sie pod forma 1 z lewa na prawo (fig. 2 i 3). Blok, wytwarzany w formie 1 z roztopionego metalu, stale do¬ prowadzanego do niej przez skrzynke wle¬ wowa 28, jest pociagany ku przodowi za pomoca korka 31, pociaganego z kolei krzyzulcem 36.Blok podczas ostygania kurczy sie, a kurczenie sie to umozliwia sprezyna 31*.Przesuwanie odlewanego bloku ku przodo¬ wi, uskutecznia sie za pomoca korka 31 oraz dzieki tarciu dolnej powierzchni blo¬ ku o powierzchnie ogniw 16, które, w ra¬ zie potrzeby, moga byc zaopatrzone w na¬ ciecia, umozliwiajace zahaczanie ogniw o blok. Jak widac z fig. 3, górna krawedz konca jednego z kazdej pary przylegaja¬ cych do siebie ogniw 16 jest w tym celu scieta ukosnie w miejscu 38. Takie wyko¬ nanie ogniwa okazuje sie zwykle wystar¬ czajace do zapewnienia zadowalajacego przesuwu ku przodowi wytwarzanego blo¬ ku. Odmiana urzadzenia wedlug fig. 1, u- widoczniona na fig. 4 — 12, rózni sie tym, ze wnetrze formy odlewniczej posiada ksztalt pierscieniowego wglebienia lub ko¬ ryta 39, wykonanego w górnej powierzch¬ ni pierscieniowej formy 40 o stosunkowo duzej srednicy. Forma 40 jest umieszczo¬ na na stole obrotowym 41, który moze byc obracany w plaszczyznie poziomej dooko¬ la osi pionowej za pomoca dowolnego od¬ powiedniego mechanizmu nie uwidocznio¬ nego na rysunku.Stól obrotowy 41 jest podparty w po¬ blizu swego obwodu za pomoca krazków 42, osadzonych obrotowo na nieprzesuw- nych walkach 43. Osie tych walków sa nie¬ co nachylone do poziomu tak, ze ich kie¬ runki przecinaja plaszczyzne dolnej po¬ wierzchni 44 stolu obrotowego 41 na osi jego obrotu. Wskutek tego zadne od¬ ksztalcenie stolu obrotowego 41, spowo¬ dowane zmianami temperatury, nie mo¬ ze wywolac jego podnoszenia sie lub o- puszczania.Wnetrze 39 formy 40 jest z góry przy¬ kryte nie obracajaca sie pokrywa, wyko¬ nana z pewnej liczby stosunkowo krótkich wygietych ogniw 45, z których kazde po¬ siada odgiete ku górze scianki boczne 46.Przylegajace do siebie ogniwa 45 pokry¬ wy stykaja sie ze soba kolistymi po¬ wierzchniami slizgowymi 47 (fig. 8).Kazde ogniwo 45 pokrywy jest zaopatrzo¬ ne w chlodnice wodna, utworzona pomie-dzy sciankami 46 i pokrywa z blachy lub tkaniny 48. Chlodnica na jednym koncu pokrywy jest przylaczona do pustego we¬ wnatrz odlewu 49, zaopatrzonego w nasad¬ ki rurowe 50, przeznaczone do doprowa¬ dzania i odprowadzania wody chlodzacej.Nad pokrywa 48 kazdego ogniwa umie¬ szczona jest obejmujaca ja para narza¬ dów dociskowych 51, których konce dolne wchodza w rowki 52, wykonane w górnej powierzchni formy 40. Narzady docisko¬ we 51 posiadaja czopy 53, wchodzace w odpowiednie otwory klamer 54 o ksztalcie litery U. Klamry te sa nastawiane za po¬ moca srub 55, umocowanych na belce po¬ przecznej 56. Belka ta na kazdym koncu jest zaopatrzona w obrotowy krazek lub kólko 57. Kólka 57 opieraja sie na górnej powierzchni formy 40. Przez odpowiednie nastawianie srub 55 luz pomiedzy pokry¬ wa 45 i forma 40 moze byc nastawiany podczas jej obracania sie na dowolna po¬ zadana wielkosc i utrzymywany z duzym stopniem dokladnosci.Nad narzadami dociskowymi 51 po¬ miedzy górnym i dolnym ceownikami 58 i 59 umieszczona jest rurka gumowa 60, do której w odpowiedni sposób doprowa¬ dza sie pod odpowiednim cisnieniem spre¬ zone powietrze. Pomiedzy zas ceownikiem dolnym 59 i narzadami dociskowymi 51 umieszczone sa drazki rozporowe 61. Ceo- wnik górny 58 jest przymocowany w pe¬ wnych odstepach na calej swej dlugosci do belek poprzecznych 62, z których kaz¬ da jest polaczona na kazdym swym koncu, jak opisano nizej, z czescia górna ramy trójkatnej 68, zaopatrzonej w obrotowe krazki lub kólka 64, mogace toczyc sie po powierzchni 65 formy 40. Poszczególne ra¬ my trójkatne 63 z obydwóch stron sa po¬ laczone ze soba za pomoca przegubów 66 (fig. 4). Koniec zas górny kazdej ramy 63 jest polaczony przegubowo z odpowiednim koncem belki poprzecznej 62, jak to za¬ znaczono w miejscu 67 na fig. 6. Ponadto belka poprzeczna 68 moze zahaczac swymi koncami o wystepy lub ramiona 69 ram 63.Belka poprzeczna 68, w razie potrzeby, moze byc podnoszona za pomoca linki 70.W celu zabezpieczenia stolu obrotowe¬ go 41 przed dzialaniem nagrzanej formy 40 oraz utrzymywania go w temperaturze stalej i mozliwie niskiej stól ten jest od¬ dzielony od formy 40 za pomoca rozporek 71 i oslony 72 wykonanej z azbestu lub in¬ nego odpowiedniego materialu izolujace¬ go.Przesuwaniu sie formy 40 w kierunku pionowym wzgledem stolu obrotowego 41 zapobiega sie za pomoca srub rozporo¬ wych 73, zamocowanych w formie 40 i przechodzacych przez rozporki 71. Dolne konce srub 73 przechodza ze znacznym lu¬ zem przez odpowiednie otwory 74 stolu obrotowego 41.Sprzezenie napedowe stolu obrotowego 41 z forma 40 jest uskutecznione za po¬ moca tylko jednej pary trzpieni napedo¬ wych 75 i 79, umieszczonych na przeciw¬ leglych koncach powierzchni stolu obroto¬ wego 41* Jeden z tych trzpieni 75 jest u- widoczniony na fig. 9. Trzpienten jest sto¬ sunkowo szczelnie osadzony w odpowie¬ dnim wydrazeniu 76, wykonanym w stole obrotowym 41, oraz w wydrazeniu 77, znajdujacym sie w nadlewie 78 formy 40.Drugi trzpien 79 (fig. 10) jest osadzony szczelnie w wydrazeniu 80, wykonanym w stole obrotowym 41, koniec zas górny tego trzpienia jest zaopatrzony w glowice lub krazek 81, mieszczacy sie w wydraze¬ niu 82, wykonanym w nadlewie 83 formy 40. Wydrazenie 82 posiada ksztalt wydlu¬ zony w kierunku linii, laczacej osie trzpie¬ ni 75 i 79,* w celu umozliwienia rozszerza¬ nia sie i kurczenia formy 40 w kierunku promieniowym.Podczas pracy urzadzenia forma 40 przesuwa sie pod pokrywa 45 wskutek ob¬ racania sie stolu obrotowego 41. Pokry¬ wa 45 jest utrzymywana w odpowiednim — 6 ^scislym zetknieciu sie z forma 40 za po¬ moca sprezonego powietrza, znajdujacego sie w rurce gumowej 60. Dzialanie spre¬ zonego powietrza, zblizajace ku sobie for¬ me 40 i jej pokrywe 45, jest przenoszone za pomoca ram trójkatnych 63, wskutek czego dzialanie to wzajemnie równowazy sie i na zewnatrz nie ujawnia sie zadna sila czynna. Ponadto zastosowanie nasta¬ wnych klamer 54 pozwala na pozostawia¬ nie dowolnego luzu pomiedzy forma 40 i pokrywa 45 oraz na stale utrzymywanie go ze znaczna dokladnoscia za pomoca wy¬ zej wspomnianego powietrza sprezonego.Na fig. 11 i 12 uwidoczniona jest od¬ miana wykonania pokrywy 45, zaopatrzo¬ na w inne urzadzenie do chlodzenia woda.W tej odmianie wykonania pokrywa 45 posiada postac odlewu, zaopatrzonego w pewna liczbe wewnetrznych kanalów lub przewodów 48, rozmieszczonych w po¬ przek pokrywy.Kanaly 84 sa polaczone ze soba za po¬ moca wglebien 85, znajdujacych sie w nad- lewach 86. Nadlewy sa przymocowane do pokrywy 45 za pomoca srub 87 i roz¬ porek 88. Poza tym nadlewy 86 sa zaopa¬ trzone w nasadki rurowe 89 do doprowa¬ dzania wzglednie odprowadzania wody chlodzacej.W tym przypadku woda chlodzaca prze¬ plywa przez pokrywe 45 po kretej dro¬ dze, dzieki czemu skutecznie chlodzi po¬ krywe podczas pracy urzadzenia. W in¬ nej postaci wykonania chlodnica jest wy¬ konana i przymocowana do pokrywy w taki sposób, ze woda, wprowadzona pod cisnieniem, dazy do wygiecia w pozadanym stopniu pokrywy ku wewnatrz formy.W innej wreszcie postaci wykonania urzadzenia obie powierzchnie formy 40, przylegajace do pokrywy, nie leza w jed¬ nej plaszczyznie, lecz sa pochylone tak, ze pomiedzy pokrywa 45 i forma 40 zacho¬ dzi, praktycznie rzecz biorac, zetkniecie liniowe przy kazdym boku formy, pokry¬ wa zas jest utrzymywana zasadniczo w plaszczyznie sasiadujacej z powierzchnia roztopionego metalu. Dzieki zastosowaniu sztywnej chlodnicy, przymocowanej do pokrywy, chlodnica ta opiera sie odksztal¬ caniu jej w kierunku poprzecznym.Jest rzecza zrozumiala, ze wynalazek niniejszy nie ogranicza sie tylko do po¬ szczególnych postaci wykonania oraz roz¬ mieszczenia wspóldzialajacych ze soba cze¬ sci formy i poszczególnych urzadzen opi¬ sanych powyzej. Liczne zmiany pod tym lub innym wzgledem moga byc oczywiscie dokonane w nich bez wykraczania poza za¬ kres wynalazku.Urzadzenie wedlug fig. 4 — 12 dziala tak samo jak urzadzenie wedlug fig. 1—3, oczywiscie z ta róznica, ze zamiast ruchu podluznego ogniw 16 formy, stól obrotowy 41 obraca sie okolo swej osi, wskutek czego pierscieniowa forma 40 równiez obraca sie w taki sposób, ze pierscieniowe wydra¬ zenie formy porusza sie w kierunku ob¬ wodowym, co wynika z powyzszego opisu. PL