Przy stosowaniu w pojazdach pólosi wahliwych umieszczenie pedni w oslonach, a w szczególnosci uszczelnienie przedsta¬ wia znaczne trudnosci. Wszystkie znane wykonania wykazuja albo otwory, które nalezy przykrywac miechami skórzanymi lub czyms podobnym, albo tez oslony u- szczelniajace cylindryczne wzglednie kuli¬ ste. Wykonania te posiadaja tez nieraz nie okryte czesci napedowe. Uszczelnianie za pomoca miechów skórzanych lub podob¬ nych srodków jest niedostateczne, gdyz czesci takie latwo pekaja, przy czym smar wycieka z oslony, natomiast przenika do niej piasek, pyl i inne zanieczyszczenia.Powoduje to w krótkim czasie zniszczenie pedni osiowej. Zastosowanie uszczelniaja¬ cych powierzchni kulistych lub cylindrycz¬ nych ma te wade, ze na wspólpracujacych powierzchniach, których czesci sa chwila¬ mi odsloniete, osiada piasek lub pyl, któ¬ ry w polaczeniu ze znajdujacym sie na tych powierzchniach smarem niszczy te powierzchnie i tym sposobem zmniejsza dzialanie uszczelniajace.Wynalazek niniejszy usuwa wymienio¬ ne wady znanych ukladów i polega na tym, ze pednia kazdej pólosi jest otoczona oslo* na i zawiera nastepujace narzady napedo¬ we: kolo talerzowe, osadzone na pólosi, zazebiajace sie z kolem zebatym stozko¬ wym lub slimakiem, albo tez podobnymurzadzeniem, posiadajacym os, polozona w kierunku podluznym pojazdu, na które¬ go wale jest osadzone kolo zebate czolo¬ we, zazebiajace sie z drugim kolem, umie¬ szczonym na wale napedowym od silnika, przy czym pólosie wahaja sie dokola wy¬ mienionego walu napedowego.Dalsze szczególy i cechy wynalazku wi¬ doczne sa na rysunku, przedstawiajacym ponizej opisany przyklad wykonania przedmiotu wynalazku.Fig. 1 przedstawia schematycznie wi¬ dok z góry pary jezdnych kól wraz z pól- osiami oraz pedniami, czesciowo w prze¬ kroju.Fig. 2 i 3 przedstawiaja schematycznie w rzucie poziomym rozmieszczenie walów napedowych w dwóch róznych przypad¬ kach.Na glównym wale napedowym 1 sa u- mocowane czolowe kola zebate 2 wzgled¬ nie 2', zazebiajace sie z czolowymi kolami zebatymi 3 wzglednie 3'. Kola te sa pola¬ czone ze stozkowymi kólkami zebatymi 4 wzglednie 4', zazebiajacymi sie z kolami talerzowymi 5 wzglednie 5'. Te ostatnie kola sa umocowane na wewnetrznych kon¬ cach pólosi 6 wzglednie 6\ Na koncach zas zewnetrznych tych pólosi sa umocowane kola jezdne 7 wzglednie T. Kazda z pedni, skladajacych sie z kól zebatych 2, 3, 4 i 5 wzglednie 2', 3*, 4* i 5', jest otoczona oslo¬ na 8 wzglednie 8\ która jest scisle zlaczo¬ na z wewnetrznym koncem tulei osiowej 9 wzglednie 9' i stanowi wewnetrzna czesc danej pólosi. Na koncu walu 1 mozna na¬ sadzic urzadzenie hamulcowe 10.Oslony 8 wzglednie 8' sa osadzone ob¬ rotowo na wale / za pomoca lozysk 11, 12 wzglednie 11', 12'. Lozyska 12, 12' z ze- 0 wnatrz opieraja sie o lozyska 13, umie¬ szczone w nieruchomej ramie wzglednie w srodkowym dzwigarze pojazdu, wewnatrz zas lozysk 12, 12' znajduje sie wal 1. Dzie¬ ki temu, ze kola zebate 2, 3 sa osadzone w tej samej oslonie, nastawianie wzglednie zuzycie lozysk, sluzacych do osadzenia pólosi, nie ma wplywu na prace kól zeba¬ tych.W ogólnym przypadku lozyska 11 nie obejmuja bezposrednio walu napedowego, lecz wal ten umieszczony zostaje we wne¬ trzu czesci ramy wzglednie dzwigara po¬ jazdu, na którego zewnetrznym boku znaj¬ duja sie powierzchnie lozyskowe, przezna¬ czone dla lozysk 11.Jak widac na fig. 1, pednie, odpowia¬ dajace przynaleznym pólosiom, sa umie¬ szczone po róznych stronach pionowej pla¬ szczyzny poprzecznej, przeprowadzonej przez pólosie. Ulatwia to rozmieszczenie pedni i umozliwia zastosowanie calkiem identycznych oslon i pólosi, co upraszcza utrzymanie i wymiane lozysk.Jak widac z fig. 2 i 3, kola 3, 3' nie mu¬ sza znajdowac sie w tej samej plaszczy¬ znie poziomej a — a, co wal /. Natomiast dla uzyskania mozliwie malego odstepu miedzy walami dobrze jest umiescic waly pedni osiowych nad lub pod plaszczyzna pozioma, przeprowadzona przez glówny wal 1.Oprócz powyzej wspomnianych cech przedmiot wynalazku wyróznia sie jeszcze tym, ze przy dwóch osobnych oslonach pedni pólosi posiada tylko jeden glówny wal napedowy. Na uwage zasluguje rów¬ niez moznosc latwej zmiany stosunku prze¬ kladni przez wymiane kól 2, 3 i 2', 3'. W znanych ukladach, w których kola zebate lub inne podobne urzadzenia, umieszczone na glównym wale podluznym, zazebiaja sie z kolami talerzowymi, zmiana stosunku przekladni jest trudna do przeprowadze¬ nia; poza tym kola zebate czolowe sa tan¬ sze, anizeli kola stozkowe.Wreszcie wykonanie wedlug wynalazku upraszcza zakladanie, zdejmowanie i wy¬ miane pólosi, a przy wyborze budowy i u- kladu ramy lub dzwigara srodkowego do-/ puszcza wieksza swobode. Nowy sposób wykonania daje sie zastosowac nie tylkfcl — 2 —dla podwozi, posiadajacych jeden dzwigar srodkowy w postaci rury, dwuteownika, ceowtnika lub o przekroju czworokata, lecz równiez przy zwyklych ramach podwozia.Wynalazek nie ogranicza sie wylacznie do przedstawionego powyzej przykladu wykonania* Zamiast kól talerzowych i kó¬ lek zebatych stozkowych mozna zastoso¬ wac przekladnie slimakowa. Pednie moz¬ na równiez wykonac w inny sposób, np. przez zastosowanie lancuchów. Miedzy o- bie pednie, nalezace do tej samej pary kól mozna wlaczyc przekladnie wyrównaw¬ cza, np. w ten sposób, ze kola 2 i 2' zostaja umieszczone na obejmujacych sie wzaje¬ mnie pustych walach, zespolonych z prze¬ kladnia wyrównawcza.Wykonanie wedlug wynalazku moze miec naturalnie zastosowanie przy dowol¬ nej ilosci kól napedowych tego samego po¬ jazdu. PL