Istnieja rózne maszyny do skladania bielizny, a zwlaszcza koszul i innych arty¬ kulów konfekcyjnych meskich, damskich lub dziecinnych.Przy uzyciu tych maszyn istnieja za¬ wsze pewne trudnosci prawidlowego cen¬ trowania poszczególnych sztuk bielizny, co jest jednak nieodzownym warunkiem do¬ brego skladania.Aby ulatwic centrowanie proponowano miedzy innymi stosowanie wskazników swietlnych, wskazujacych polozenie srod¬ ka koszuli.Po zlozeniu sztuki bielizny nalezy ja wyjac recznie z maszyny. Czynnosc ta po¬ woduje jednak strate czasu.Maszyna do skladania wedlug wynalaz¬ ku umozliwia wykonywanie samoczynne, reczne lub przy pomocy silnika wszystkich zabiegów niezbednych do wycentrowania sztuki bielizny, zlozenia i nastepnie wyrzu¬ cenia jej z maszyny.Centrowanie sztuki bielizny uskutecznia maszyna wedlug wynalazku mechanicznie w stosunku do zapietego kolnierzyka, przy czym sztuka bielizny jest podtrzymywana stale podczas zakladania jej i rozposciera¬ nia na stole.W tym celu w poblizu walu; obrotowego formy w plaszczyznie stolu, odpowiednio wyzlobionego do umieszczenia i regulacji formy, przymocowane jest urzadzenie cen-trujace, które posiada stale obrzeze cen¬ tralne i male obrzeze ruchome, przymoco¬ wane \ia koncach zespolu dzwigni. Dzwi¬ gnie te sa sprzezone ze soba w ten sposób, ze pod dzialaniem wspólnej sprezyny zwrotnej obrzeza ruchome odchylaja sie samoczynnie od stalego obrzeza srodkowe¬ go w chwili, w której usuwa sie zderzak utrzymujacy uklad w polozeniu napietym.Stan napiecia nadaje sie ukladowi recznie, mechanicznie lub elektromechanicznie.Wystarcza tylko uruchomic urzadzenie, aby kolnierz np. koszuli byl mocno podtrzy¬ mywany trzema obrzezami, które po wpro¬ wadzeniu do otworu koszuli zostaja roz¬ chylone i zaczepione na niej w trzech punktach.Zaleta tej maszyny jest równiez latwosc wykonywania skladek na plecach koszuli, poniewaz gors jest na dole W przypadku skladania koszuli rekawy uklada sie w polozeniu normalnym i wów¬ czas maszyna wykonywa wlasciwe sklada¬ nie, które obejmuje kilka kolejnych zabie¬ gów po uprzednim zacisnieciu koszuli po¬ miedzy stolem i rama formy.Najpierw sklada sie podluznie kazdy brzeg przy pomocy deseczek polaczonych przegubowo ze stolem i naprezajacych jednoczesnie material w celu wygladzenia skladek.Nastepnie przy pomocy podwójnej obracalnej ramki przegubowej sklada sie stopniowo mala pole koszuli, po czym ko¬ szule sklada sie podluznie przechylajac ja na ramce.Gdy podwójna ramka przegubowa po¬ wróci w polozenie pierwotne, ramka wzor- nikowa powraca równiez w pierwotne po¬ lozenie obracajac koszule gorsem do góry w celu wyjecia jej z maszyny.Maszyna do skladania posiada poza tym urzadzenie wyrzutowe, które sluzy do samoczynnego wysuwania sztuk bielizny w miare skladania ich i uklada je badz na stoliku, umieszczonym na koncu maszyny, badz tez na innym urzadzeniu odbiorczym lub wyrzutowym, recznym lub samoczyn¬ nym.Urzadzenie moze byc równiez wykona¬ ne tak, zeby zlozona sztuka bielizny byla umieszczana wprost w torebce np. z celofa¬ nu.Urzadzenie wyrzutowe ma postac za¬ sadniczo plyty lub ramki wzornikowej, we¬ wnatrz której umieszczony jest przesuwnie wyrzutnik, pociagajacy przy wypychaniu sztuke bielizny. Odpowiednie urzadzenia zwrotne sprowadzaja wyrzutnik w poloze¬ nie wyjsciowe.Cale urzadzenie moze byc zaopatrzone w narzady nastawcze, umozliwiajace na¬ stawianie reczne poszczególnych narzadów lub tez wykonane w ten sposób, ze przez odpowiednie wlaczenie reczne lub samo¬ czynne wszystkie te narzady sa wprawiane w ruch kolejno.Rysunek przedstawia maszyne wedlug wynalazku do skladania bielizny, a zwlasz¬ cza dó skladania koszul. Fig. 1 i 2 przed¬ stawiaja w widoku z góry urzadzenie przed scentrowaniem i po nim, w zalozeniu, ze stól do skladania jest zdjety, fig. 3 — przekrój wzdluz linii 3 — 3 na fig. 1, fig. 4 — widok z góry urzadzenia do skladania koszul w polozeniu spoczynkowym i bez urzadzenia centrujacego, fig. 5 — przekrój podluzny maszyny wzdluz linii 5 — 5 na fig. 4 z podniesiona plyta lub ramka wzor- nikowa, fig. 6 — widok z boku w zwiek¬ szonej podzialce, przedstawiajacy urza¬ dzenia nastawcze plytki do odchylania po¬ ly koszuli, fig. 7 — przekrój poprzeczny wzdluz linii 7 — 7 na fig. 5 z podniesiona ruchoma tylna plyta i opuszczonymi bocz¬ nymi plytami odchylajacymi w polozeniu spoczynkowym, fig. 8 — inny widok wzdluz linii 8 — 8 na fig. 5 z opuszczona jedna boczna plyta odchylajaca, podczas gdy druga jest podniesiona, fig. 9 i 10 przed¬ stawiaja schematycznie widoki boczne me¬ chanizmu napedowego bocznych plyt od- — 2 —chylajacych, fig. 11, 12 i 13 — schematycz¬ ne widoki podluzne mechanizmu napedo¬ wego ruchomej plyty i plytek sluzacych do odchylania poly koszuli, przy czym kieru¬ nek osi napedowej jest obrócony o 90°, fig. 14 i 15 — podluzne widoki schematyczne mechanizmu napedowego do samoczynnego ruchu ramki wzornikowej, fig. 16 — widok z góry urzadzenia wyrzutowego w maszy¬ nie do skladania koszul, fig. 17 — przekrój wzdluz linii 17 — 17 na fig. 16 mechanizmu wyrzutowego, który napedza plyte wyrzu¬ towa, fig. 18 — przekrój pionowy wzdluz linii 18 — 18 na fig. 17, fig. 19 — widok z góry po odchyleniu ramki wzornikowej, fig. 20 widok z góry kadluba ramki wzorni¬ kowej, fig. 21 i 22 przedstawiaja widok z góry i z przodu odmiany wykonania urza¬ dzenia centrujacego, fig. 23 — widok z przodu maszyny napedzanej silnikiem elek¬ trycznym, fig. 24 i 25 przedstawiaja prze¬ kroje poprzeczne wzdluz linii 24—24 i 25 — 25 na fig. 23, fig. 26 i 27 — w zwiek¬ szonej podzialce schematyczne widoki z bo¬ ku i z przodu urzadzenia sprzegajacego, sluzacego do napedu pewnych narzadów.Wedlug wynalazku urzadzenie centru¬ jace posiada stale ramionko a, którego górna czesc siega zaledwie do poziomu stolu b, na którym rozpostarta jest koszu¬ la c przeznaczona do zlozenia.Urzadzenie centrujace posiada poza tym dwa male ramionka ruchome d i e% umieszczone na tym samym poziomie, co i ramionko stale a. Ramionka ruchome d i e sa umieszczone na koncu dzwigni /, g, wa¬ hajacych sie na przegubach h oraz i. Dru¬ gie konce dzwigni sa polaczone przeguba¬ mi k i / z koncem dwóch malych dzwigni m i n. Konce dzwigni min sa polaczone przegubami o z ruchomym pretem p.Przesuwajac w kierunku podluznym pret p powoduje sie zblizanie sie ku sobie lub oddalanie sie ramion dzwigni / i g, podtrzymujacych odpowiednie ramionka d i e.Aby ten ruch byl samoczynny, mozna zastosowac urzadzenie nastepujace.Pret p, którego przesuw jest prowadzo¬ ny za pomoca wodzidel q i r, jest poddany w kierunku strzalki s dzialaniu sprezyny t, której jeden koniec opiera sie o precik u, a drugi o wodzidlo r.Nacisk sprezyny dazy do otwarcia ra¬ mion / i g, podtrzymujacych odpowiednio ramionka d i e, które sa w ten sposób od¬ suniete od siebie. Aby utrzymac te ramion¬ ka w polozeniu zblizenia, jak na fig. 1, wy¬ starczy scisnac sprezyne t i utrzymac w ten sposób pret p w polozeniu wysuniecia przy pomocy jakiegokolwiek oporka. Ta¬ kim oporkiem moze byc koniec dzwigni v, osadzonej na przegubie w i podlegajacej dzialaniu sprezyny x, która dazy do pod¬ niesienia go tak, iz koniec dzwigni opiera sie o oporek, znajdujacy sie w tym celu w dolnej czesci preta p.W opisanym urzadzeniu dolny koniec osi o spelnia zadanie takiego oporka.W celu wyzwolenia ukladu wystarczy opuscic dzwignie v naciskajac ja przy po¬ mocy przycisku nastawczego y, którego nózka opiera sie na dzwigni.Sprowadzenie ukladu w polozenie na¬ piete moze odbywac sie mechanicznie, np. za pomoca zderzaka z, umocowanego na precie p i nastawianego przy pomocy wy¬ stepu 2, odpowiednio skierowanego i umo¬ cowanego na osi 3, dokola której przechy¬ la sie ramka wzornikowa skladajaca koszu- Takie urzadzenie centrujace dziala w sposób nastepujacy.Koszule c, podlegajaca skladaniu, roz¬ ciaga sie plecami do góry na stole 6 ma¬ szyny starajac sie, aby kolnierzyk, uprzed¬ nio zapiety, objal ramionka a, d i e (fig. 1).Po nacisnieciu przycisku y nastepuje roz¬ prezenie sie sprezyny p, które powoduje otwarcie sie ramion figi zaczepienie kol¬ nierzyka o ramionka a, d i e (fig. 2). Te¬ raz wystarczy pociagnac przeciwlegly ko- — 3 —ijiefc koszuli w celu prawidlowego rozpo¬ starcia jej na stole maszyny. Gdy urza¬ dzenie to jest przeznaczone do maszyny, zaopatrzonej w ramke wzornikowa 5, ob¬ racana na osi 3, to obrócenie w kierunku strzalki 6, powodujace nalozenie jej na plecy koszuli, powoduje napiecie urzadze¬ nia, to znaczy odsuwa zderzak z preta p i zbliza ruchome ramionka d i e.Po ukonczeniu skladania mozna z latwoscia zdjac koszule i zalozyc inna, gdyz urzadzenie jest przygotowane do na¬ stepnego skladania* Cale urzadzenie moze byc podtrzymy¬ wane na deseczce 7, ruchomej wzgledem stolu 6 tak, iz mozna regulowac polozenie ramionek centrujacych a, d i e wzgledem osi 3 ramki wzornikowej zaleznie od dlu¬ gosci skladanej bielizny.Regulacje taka uskutecznia sie przez obluznianie nakretki motylkowej 8 na sru¬ bie, która przechodzac przez szczeliny 9 zapewnia przymocowanie deseczki 7 do stolu b.Tak samo w celu regulacji polozenia na precie p zderzak z jest umocowywany na nim za pomoca sruby 10.Gdy koszula, scentrowana i wyciagnie¬ ta, zostanie ulozona gorsem w dól na stole bj to sklada sie recznie rekawy na! boki ko¬ szuli badz w kierunku podluznym, badz tez z zakladka, tak iz konce rekawów znajduja sie w poblizu kolnierza koszuli. Nastepnie umieszcza sie na grzbiecie koszuli ramke wzornikowa 5 poslugujac sie w tym celu raczka 93. Ramka wzornikowa 5 jest u- trzymywana w polozeniu odchylonym, przedstawionym na fig. 14, za pomoca za¬ padki 47, zazebiajacej sie z wycinkiem 4, polaczonym sztywno z osia 3 ramki wzorni- kowej 5.Mechanizm do skladania koszuli moze byc uruchomiany za pomoca pedalu 56.Nacisniecie tego pedalu powoduje przede wszystkim podniesienie rygla 57 na skutek ciagnienia, przekazywanego za posrednic¬ twem linki bowdenowskiej 58 przymoco¬ wanej do rygla. Podniesienie rygla zwalnia kólko 59. Naciskajac pedal w dalszym ciagu nadaje sie ruch obrotowy za pomoca lancucha 80 kolu zebatemu 11 i walowi 12, na którym osadzone jest to kolo.Kólko zapadkowe 13 lub inny odpo¬ wiedni narzad nie pozwala na obracanie sie walu 12 i polaczonych z nim narzadów przypadkowo lub w kierunku przeciwnym podczas powrotu pedalu- Na wale 12 osa¬ dzone jest kólko zebate 14, które za po¬ srednictwem lancucha 15 i kola 16 przeno¬ si ruch obrotowy na wal 17, na którym o- sadzone sa rózne kciuki, rozrzadzajace po¬ szczególnymi ruchami maszyny. Kciuk 18, umieszczony na koncu walu, sluzy do u- trzymywania rygla 57 w polozeniu podnie¬ sionym przez caly czas skladania. Kciuk 19 rozrzadza ruchem bocznej plyty odchy¬ lajacej 20 za posrednictwem preta 21, a kciuk 22 bocznej plyty odchylajacej 23 za posrednictwem preta 24. Te dwa kciuki 19 i 22 sa przesuniete wzgledem siebie na wale 11 tak, ze plyty skladajace 20 i 23 dzialaja bezposrednio jedna po drugiej.Jak widac na fig. 9 i JO, prety 21 i 24 po¬ siadaja na dolnych koncach krazki toczne 25, 25* i sa polaczone przegubowo na gór¬ nych koncach z podstawa dzwigni 26 w ksztalcie luku kola, której drugi koniec suwa sie za posrednictwem trzpienka w prowadnicy 27 przymocowanej do we¬ wnetrznego konca plyty skladajacej. W ten sposób kazda z bocznych plyt skladajacych jest podnoszona w miare popychania od¬ powiednich pretów 21 i 24 odpowiednimi kciukami 19 albo 22.Fig. 9 przedstawia uklad skladajacy, przy czym pierwsza plyta 20 jest opu¬ szczona, a druga znajduje sie jeszcze w polozeniu spoczynkowym. Na fig. 10 plyta 20 jest przedstawiona w polozeniu spo¬ czynkowym, natomiast druga plyta (23) jest opuszczona. Zawiasy, na których umo¬ cowane sa plyty skladajace, sa osadzone — 4 —tak, ze kazda plyta skladajaca wykonywa jednoczesnie z ruchem obrotowym dokola swej osi nieznaczny ruch postepowy do wewnatrz. Brzeg plyty zostaje dzieki temu przeniesiony w polozenie przedstawione linia kreskowana na fig, 4. Plyta, której powierzchnia wewnetrzna jest czesciowo najezona drobnymi kolcami, wywiera cia¬ gnienie na brzegi gorsu koszuli odchylajac je ku wewnatrz wraz ze soba. W ten sposób unika sie zmarszczek na przodzie koszuli.Gdy krazek 25 albo 25' przekroczy najbardziej mimosrodowa czesc odpowied¬ niego kciuka, plyta skladajaca powraca sa¬ moczynnie w polozenie spoczynkowe pod dzialaniem sprezyny 28 lub 28' przymo¬ cowanej w dolnej czesci dzwigni 26.Gdy koszula jest w ten sposób zlozona we troje w kierunku swej szerokosci, ma¬ szyna zaczyna skladac ja w kierunku dlu¬ gosci. W glebi stolu poza ramka wzorniko- wa 5 umieszczona jest ruchoma plyta lub ramka skladajaca 32. Plyta ta lub ramka jest nastawiana za pomoca kciuka 29 umo¬ cowanego na tym samym wale 17, co inne kciuki 19 i 22 (iig. 5) za posrednictwem krazka 30, umieszczonego na koncu dzwi¬ gni 3/, i ukladu drazków polaczonych przegubowo 49, 31', 33 i 34, widocznych lepiej na fig. 11 i 12.Gdy pret 31 jest przesuniety ku górze na poczatku Swego ruchu, to sam wywiera nacisk za posrednictwem drazków 31' i 33 na pret 34, którego koniec jest zaopatrzo¬ ny w zebatke 35 (fig. 6), z która zazebia sie kólko zebate 36 osadzone na osi plyt¬ ki ruchomej 37. Z powyzszego wynika, ze plytka 37 odchyla sie ku wewnatrz sklada¬ jac dól koszuli. Przy dalszym ruchu pod¬ noszacym pret 31 obraca za posrednic¬ twem lacznika 33 ramke ruchoma 32, któ¬ ra jest osadzona przechylnie na dzwigni 38, i odchyla ja na ramke wzornikowa 2, na która kladzie koszule calkowicie zlo¬ zona (fig. 13).Ramka 32 posiada zgieta czesc 39', która obracajac sie dokola osi zwieksza naprezenie tkaniny. Unika sie w ten spo¬ sób wytwarzania sie zmarszczek na gor¬ sie koszuli.Z chwila, gdy krazek 30 opusci kciuk 29, ramka ruchoma 32 powraca ku tylom obracajac sie w kierunku strzalki pod dzialaniem sprezyny odciagowej 39 i przyjmuje ponownie polozenie spoczynko¬ we.Na poczatku tego ruchu ramki 32 plyt¬ ka 37 pod dzialaniem ciezaru wlasnego ob¬ raca sie w kierunku strzalki 50 (fig. 6) i uwalniajac spód koszuli uklada sie stop¬ niowo na przedluzeniu-ramki 32.Jak widac na fig. 15, przy koncu tego ruchu jedna ze zgietych czesci 39' ramki 32 styka sie z koncem 40 dzwigni 41 na¬ ciskajac ja w dól tak, iz drugi koniec 43 dzwigni 41 podnosi dzwignie 44 i uwalnia zapadke 47 z wycinka 4 tak, iz ramka wzornikowa 5 powraca pod dzialaniem sprezyn 45 i 46, które byly napiete przy odchylaniu ramki 5 na grzbiet koszuli.Ramka 5 obraca sie w kierunku odwrot¬ nym do strzalki 6 i wraca w polozenie pierwotne, przedstawione na fig. 4. Zapad¬ ke 47 mozna równiez zwolnic recznie na¬ ciskajac popychacz 48.Gdy koszula jest wyciagnieta i scen- trowana prawidlowo na stole gorsem na dól, uklada sie mankiety i odchyla sie na grzbiet koszuli ramke wzornikowa 5.Nastepnie sklada sie stopniowo w kie¬ runku podluznym kazdy bok za pomoca plyty osadzonej przegubowo, która jedno¬ czesnie napreza tkanine przodu koszuli w celu usuniecia zmarszczek.Gdy to jest wykonane, zagina sie dól koszuli przy pomocy ruchomej plytki przegubowej, po czym w kierunku dlugo¬ sci zagina sie podWójnie dokola ramki wzornikowej 5, która nastepnie obraca sie, aby gors koszuli znalazl sie na wierzchu.Plyty do skladania w kierunku podlu¬ znym posiadaja na swych powierzchniach — 5 —wystajace paleczki 51, które zaznaczaja z góry skladke, jaka ma byc wykonana na¬ stepnie przy skladaniu w kierunku po¬ przecznym.Poniewaz w czasie skladania moze za¬ chodzic potrzeba odprasowania bielizny, odpowiednie urzadzenia umozliwiaja chwi¬ lowe zatrzymanie walu 17 z kciukami, gdy skladanie odbywa sie zupelnie samoczyn¬ nie.Urzadzenie wyrzutowe (fig. 16 i 17) sklada sie z narzadu wyrzutowego (61), który w przykladzie przedstawionym na rysunku jest osadzony posrodku ramki wzornikowej 5 pomiedzy dwiema plytami 62 i 63, których rozchylenie daje sie re¬ gulowac.W przykladzie wykonania przedsta¬ wionym na rysunku kadlub ramki wzorni¬ kowej jest zaopatrzony w wykroje 66 — 69, umozliwiajace zamocowywanie plyt 62 i 63 w zmiennym rozchyleniu zaleznie od szerokosci sztuki bielizny przeznaczonej do skladania.' Ramka wzornikowa po zlozeniu znaj¬ duje sie w srodku koszuli i powinna ja pociagnac podczas swego ruchu, gdy zo¬ staje przesunieta za pomoca opisanego wy¬ zej narzadu. Narzad 61 jest prowadzony w swym ruchu np. za pomoca krazka 70, toczacego sie w srodkowej szczelinie 71, i za pomoca dwóch krazków bocznych 72 i 73, umieszczonych na koncu. Linka 74, uruchomiana za pomoca zwijaka samo¬ czynnego 75, sprowadza w tyl narzad wy¬ rzutowy 61 po wyrzuceniu koszuli.Wlasciwy uklad wyrzutowy posiada ramke 76, która w górnej czesci posiada pret 77, sluzacy do uruchomiania narza¬ du wyrzutowego 61. Ramka 76 jest utrzy¬ mywana w polozeniu napiecia za pomoca haczyka 78, który moze byc podniesiony w celu wyzwolenia ramki przez nacisnie¬ cie przycisku 79. Czynnosc ta moze byc wykonywana badz recznie, badz tez naj¬ lepiej mechanicznie za pomoca jakiego¬ kolwiek mechanizmu, np. za pomoca kciu¬ ka 64, umocowanego na wycinku zebatym 4, który sluzy do unieruchomiania ramki wzornikowej 5. Gdy haczyk 78 zostaje podniesiony w opisany wyzej sposób, spre¬ zyna 80 pociaga gwaltownie ku przodowi ramke 76 oraz pret 77 prowadzony za po¬ moca prowadnicy srodkowej 71 nadajac ruch gwaltowny ku przodowi narzadowi wyrzutowemu 61, który zostaje wysunie¬ ty naprzód, pociaga koszule lub inna zlozona sztuke bielizny i kladzie ja na deseczce 81 na koncu maszyny do sklada¬ nia bielizny. W przypadku przedstawio¬ nym na fig. 16 wyrzutnik zostaje wyzwo¬ lony, zanim ramka wzornikowa 5 zostanie calkowicie odchylona, wobec czego na¬ rzad wyrzutowy 61, wprawiany w ruch wy¬ rzucania za pomoca preta napedowego 77, otrzymuje równiez pewne przyspieszenie sily odsrodkowej powstalej podczas od¬ chylania ramki wzornikowej 5.Po ukonczeniu wyrzucania pret 77 zo¬ staje sprowadzony ku przodowi, np. w sposób nastepujacy. Wal 12, na którym osadzone jest kolo 59 maszyny do skla¬ dana koszul, jest przedluzony i zaopatrzo¬ ny w slimak srubowy 82 o przekroju stoz¬ kowym. Ramka 76 posiada haczyk 83, którego os 84 moze wahac sie na wspor¬ nikach pionowych. Sprezyna 85, przymo¬ cowana do osi 84, dazy do utrzymania haczyka 83 w polozeniu opuszczonym, lecz zapadka sprezynowa 86 przeciwsta¬ wia sie opuszczeniu haczyka 83 podczas wyrzucania. Gdy odbywa sie wyrzucanie, a ramka 76, pociagnieta naprzód sprezyna odciagowa 80, dobiega konca swego ruchu, zapadka sprezynowa 86 opiera sie o zde¬ rzak 87, który naciska go na chwile uwal¬ niajac w ten sposób haczyk 83, który pod dzialaniem sprezyny 85 opada w dól i wchodzi do srubowego uzwojenia slimaka 82 tak, iz slimak sprowadza go z powro¬ tem ku tylowi wraz z ramka 76, podtrzy¬ mujaca pret 77 narzadu wyrzutowego 61. - 6 —Gdy haczyk 83 dochodzi do konca slima¬ ka 82, ramka 76 zostaje znowu zatrzyma¬ na przez haczyk 78, a wyrzutnik zostaje napiety. Ten ruch powoduje równiez na¬ piecie haczyka 83 zapadka sprezynowa 86, umocowana na jego osi tak, iz haczyk 83 nie opada na srube 82, gdy pret 77 zosta¬ je zwolniony.Urzadzenie wyrzutowe posiada rów¬ niez narzad dociskowy, umieszczony nizej i w malej odleglosci od ramki wzorniko- wej 5, aby uniemozliwic rozkladanie sie bielizny. Po zlozeniu bielizny ramka wzor- nikowa zostaje przechylona i opisuje luk kola 180°, aby ulozyc bielizne na desecz¬ ce 81. Po przekroczeniu linii pionowej bie¬ lizna rozlozylaby sie, gdyby nie byla do¬ ciskana do plyty przy pomocy odpowied¬ niego urzadzenia. Urzadzenie to sklada sie np. z widelek 88 o dwóch ramionach osadzonych na tej samej osi 3, co i ram¬ ka wzornikowa 5, lecz niesprzezonych z ta ramka. Dwie sprezyny srubowe 89 i 90, dzialajace na konce 91, 92, daza do utrzy¬ mania tych widelek w polozeniu piono¬ wym. Gdy ramka wzornikowa 5 dochodzi do tego polozenia, widelki 88 opieraja sie na zlozonej koszuli i utrzymuja ja az do wyrzucenia nie przeszkadzajac jednak wy¬ rzuceniu wobec niewielkiego oporu stawia¬ nego tej czynnosci.Aby umozliwic samoczynny powrót na¬ rzadu wyrzutowego 61 i w ten sposób u- wolnic jak najszybciej koszule zlozona i wyrzucona, trzeba, aby koniec preta 77 usunal sie z pod niego, jak przedstawio¬ no linia kropkowana na fig. 17. W kaz¬ dym razie urzadzenie to wymaga uzycia preta 77, którego koniec jest prowadzony lub polaczony przegubowo w jakikolwiek sposób, nie zaznaczony na rysunku, aby umozliwic przejscie pod narzad wyrzuto¬ wy 61 z chwila powrotu w polozenie przedstawione linia ciagla na fig. 17.Na fig. 21 — 25 przedstawiona jest maszyna o odmiennych szczególach urza¬ dzenia centrujacego, o napedzie elektry¬ cznym i zlobkowych tarczkach kciukowych zamiast kciuków z krazkami dociskanymi za pomoca sprezyn.Róznica w wykonaniu urzadzenia cen¬ trujacego dotyczy ukladu do kierowania ruchem ramion / i g oraz ich powrotu w polozenie spoczynkowe.W tym celu dwa laczniki mi n sa po¬ laczone przegubowo w punkcie wspólnym o na ruchomym precie p1, przechodzacym przez obsady prowadnicze (f1 i r1, sztyw¬ no polaczone z kadlubem 7. Sprezyna t1 opiera sie z jednej strony o obsade (f1, a z drugiej strony o zderzak u1, podtrzymy¬ wany na precie p1, i dazy normalnie do rozchylenia ramionek d i e, jak przedsta¬ wiono na fig. 21 i 22. Ramionka sa zbli¬ zone do siebie, gdy glówka osi o wspól¬ dziala z koncem dzwigni u1, osadzonej obrotowo w punkcie w1 i utrzymywanej w tym polozeniu za pomoca sprezyny x. Po¬ wrót w polozenie napiete otrzymuje sie przy pomocy tarczy nieokraglej 101, odpo¬ wiednio uksztaltowanej i polaczonej sztyw¬ no z walem napedowym 17, który obraca¬ jac sie przesuwa w kierunku strzalki 102 koniec 103 dzwigni 104 umocowanej drti- gim koncem na precie p1.Po obluznieniu sruby 107 narzad 106 pozwala na przesuniecie punktu umoco¬ wania wzdluz preta p1, gdy w celu wyre¬ gulowania dlugosci skladania koszuli zbli¬ za sie lub oddala przez przesuniecie cale urzadzenie centrujace od ramki wzorniko- wej 5.Zwolnienie ukladu osiaga sie przez na¬ cisniecie reka przycisku y, którego nózka opiera sie na koncu dzwigni V1.Maszyna przedstawiona na fig. 23 — 25 rózni sie od maszyny przedstawionej na fig. 4 — 20 pewnymi szczególami.Silnik elektryczny 108, biegnacy np. stale, napedza za posrednictwem pasa 109 i kola zebatego 110 inne kolo zebate 111 osadzone luzno na wale 17. Urzadzenie - 7 —sprzegajace 112, opisane nizej, pozwala na naped w odpowiednim czasie walu 17 w celu nadania mu tylko jednego obrotu, niezbednego do calkowitego zlozenia ko¬ szuli.Wal 17 oprócz tarczy 101 napinajacej urzadzenie centrujace jest zaopatrzony w dwie tarcze kciukowe 113 i 114, przesta¬ wione wzgledem siebie i sluzace do kolej¬ nego uruchomiania bocznych plyt odchy¬ lajacych 20 i 23 za posrednictwem pre¬ tów 21 i 24, podtrzymujacych na dolnych koncach krazki umieszczone w rowkach tarcz 113 i 114.Przesuniecie prostoliniowe preta 21 powoduje odchylenie plyty 20 za posred¬ nictwem dzwigni 115, osadzonej wahliwie na osi 116 i polaczonej z dzwignia 117 o tej samej osi wahan, polaczonej z laczni¬ kiem 118, osadzonym przegubowo drugim koncem na plycie 20.Plyta 23 jest odchylana za pomoca pre¬ ta 24, za posrednictwem dzwigni 119 i 120, wahajacych sie w punkcie 121, i lacznika 122.Druga tarcza kciukowa 123, odpowied¬ nio osadzona na tym samym wale 17, u- skutecznia skladanie w kierunku podluz¬ nym koszuli juz zlozonej w kierunku po¬ przecznym. Za posrednictwem preta 31, którego dolny koniec jest polaczony z kra¬ zkiem toczacym sie w rowku, tarcza 123 powoduje kolejne odchylanie sie plytki 37 i ramki 32. Pret 31 popycha lacznik 124 polaczony przegubowo równiez z dzwignia 49, osadzona wahliwie) w punkcie 125 i po¬ pychajaca ramieniem 49* lacznik 31', na¬ pedzajacy dzwignie polaczona przegubowo z tym lacznikiem.Ruch skladania odbywa sie w taki sam sposób, jak i w pierwszym przykladzie wykonania maszyny.Wazna odmiana tej drugiej postaci wy¬ konania maszyna jest naped preta 126 po¬ ruszajacego narzad wyrzutowy 61.Na wale 127, napedzanym stale za po¬ moca silnika 108, osadzona jest luzno tar¬ cza kciukowa 128, która moze byc nape¬ dzana w odpowiedniej chwili dzieki urza¬ dzeniu sprzegajacemu 129, podobnemu do urzadzenia 112.Tarcza 128 obracajac sie pociaga za posrednictwem preta 140 i lacznika 130 dzwignie 131, obracajaca sie na osi 132 i polaczona sztywno z dzwignia 126 o tej samej osi wahan. Ruch narzadu wyrzuto¬ wego tam i z powrotem odbywa sie w cia¬ gu jednego obrotu tarczy 128.Urzadzenie sprzegajace 112 lub 129 do wywolywania obrotu tarczy kciukowej za kazdym obrotem walu moze byc dowolne.W zasadzie wystarczy np. umiescic na wprost kola zebatego zapadkowego 133 (fig. 26 i 27), obracajacego sie stale na wale 127, narzad 138, osadzony luzno na tym samym wale 127 i zaopatrzony w wy¬ step 134, który za pomoca sprezyny 135 jest dociskany do zebów wienca 133.Sprzezenie nastepuje, gdy przez pocia¬ gniecie chwilowe, np. za pomoca ciegna 136, uwalnia sie wystep 134, utrzymywa¬ ny w swym gniezdzie za pomoca rygla 137, zazebionego z trzonem 138.Rygiel 137 po uwolnieniu powraca w normalne polozenie. Rozlaczenie odbywa sie w chwili, w której przy koncu obrotu trzon 138 wystepu 134, slizgajacy sie po koncu rygla 137, zatrzyma sie po calkowi¬ tym rozlaczeniu na oporku 139.Wynalazek moze byc ponadto uzupel¬ niony w ten sposób, ze np. silnik elektrycz¬ ny wprawia w ruch obrotowy ramke wzor- nikowa 5, ramka wzornikowa 5 jest regu¬ lowana co do swej wysokosci i szerokosci w celu przystosowania do wymiarów i ksztaltu skladanej bielizny.Równiez plyty do skladania w kierun¬ ku podluznym moga byc wymienne lub ich wymiar moze byc zmieniany tak, aby u- mozliwic przystosowanie ich do skladanej sztuki bielizny.Rozstawienie plyt odchylajacych morze równiez nie byc stale1,-lecz moze byc regulowane zaleznie od szerokosci skla¬ danych przedmiotów.Istnieje jeszcze jedna zmiana, która mozna wprowadzic nie zmieniajac zasad¬ niczo wynalazku.Skladane sztuki bielizny moga byc krótsze lub dluzsze, a zakladana czesc spodu moze byc mniejsza lub wieksza. Wo¬ bec tego ramka lub plytka 32 moze miec dlugosc regulowana za pomoca jakiego¬ kolwiek srodka w celu zmiany dlugosci cze¬ sci zakladanej.Regulacja taka pociaga za soba, oczy¬ wiscie, odpowiednia regulacje ruchomej plytki 37. PL